ÇÀÊÎÍ çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà
Îáí., ÄÂ, áð. 1 îò 2.01.2001 ã., â ñèëà îò 31.03.2001 ã., èçì., áð. 41 îò 24.04.2001 ã., áð. 111 îò 28.12.2001 ã., áð. 43 îò 26.04.2002 ã., èçì. è äîï., áð. 20 îò 4.03.2003 ã., áð. 65 îò 22.07.2003 ã., áð. 107 îò 9.12.2003 ã., èçì., áð. 36 îò 30.04.2004 ã., èçì. è äîï., áð. 65 îò 27.07.2004 ã., èçì., áð. 28 îò 1.04.2005 ã., â ñèëà îò 1.04.2005 ã., èçì. è äîï., áð. 76 îò 20.09.2005 ã., áð. 77 îò 27.09.2005 ã., èçì., áð. 88 îò 4.11.2005 ã., áð. 94 îò 25.11.2005 ã., â ñèëà îò 25.11.2005 ã., áð. 95 îò 29.11.2005 ã., â ñèëà îò 1.03.2006 ã., èçì. è äîï., áð. 103 îò 23.12.2005 ã., èçì., áð. 105 îò 29.12.2005 ã., â ñèëà îò 1.01.2006 ã., áð. 29 îò 7.04.2006 ã., áð. 30 îò 11.04.2006 ã., â ñèëà îò 12.07.2006 ã., áð. 34 îò 25.04.2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã. (*), áð. 37 îò 5.05.2006 ã., â ñèëà îò 1.07.2006 ã., èçì. è äîï., áð. 65 îò 11.08.2006 ã., â ñèëà îò 11.08.2006 ã., áð. 76 îò 15.09.2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã., áð. 79 îò 29.09.2006 ã., (*) èçì., áð. 80 îò 3.10.2006 ã., â ñèëà îò 3.10.2006 ã., áð. 82 îò 10.10.2006 ã., èçì. è äîï., áð. 106 îò 27.12.2006 ã., â ñèëà îò 28.01.2007 ã., áð. 108 îò 29.12.2006 ã., áð. 41 îò 22.05.2007 ã., (*) èçì., áð. 53 îò 30.06.2007 ã., â ñèëà îò 30.06.2007 ã., èçì. è äîï., áð. 61 îò 27.07.2007 ã., â ñèëà îò 27.07.2007 ã., áð. 33 îò 28.03.2008 ã., äîï., áð. 43 îò 29.04.2008 ã., èçì., áð. 54 îò 13.06.2008 ã., áð. 69 îò 5.08.2008 ã., äîï., áð. 98 îò 14.11.2008 ã., â ñèëà îò 14.11.2008 ã., èçì., áð. 102 îò 28.11.2008 ã., èçì. è äîï., áð. 6 îò 23.01.2009 ã., áð. 17 îò 6.03.2009 ã., áð. 19 îò 13.03.2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã., èçì., áð. 80 îò 9.10.2009 ã., áð. 92 îò 20.11.2009 ã., â ñèëà îò 20.11.2009 ã., áð. 93 îò 24.11.2009 ã., â ñèëà îò 25.12.2009 ã., èçì. è äîï., áð. 15 îò 23.02.2010 ã., â ñèëà îò 23.02.2010 ã., äîï., áð. 41 îò 1.06.2010 ã., èçì. è äîï., áð. 50 îò 2.07.2010 ã., áð. 54 îò 16.07.2010 ã., â ñèëà îò 16.07.2010 ã.
Ñáîðíèê çàêîíè - ÀÏÈÑ, êí. 2/2001 ã., ñòð. 53; êí. 8/2003 ã., ñòð. 325; êí. 5/2004 ã., ñòð. 200; êí. 8/2004 ã., ñòð. 56; êí. 10/2005, ñòð. 409
Áèáëèîòåêà çàêîíè - ÀÏÈÑ, ò. 12, ð. 2, ¹ 130
(*) (Áåë. ðåä. - îòíîñíî âëèçàíåòî â ñèëà íà èçìåíåíèÿòà íà ÇÓÒ ñ ÄÂ, áð. 34 îò 25.04.2006 ã., âèæ § 56 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà ÇÒÐ)

Âèæ Òàáëèöà çà ñúîòâåòñòâèå ìåæäó ðàçïîðåäáèòå íà

ÇÓÒ, ÇÒÑÓ (îòì.), ÏÏÇÒÑÓ (îòì.) è äðóãè àêòîâå ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà

×ÀÑÒ ÏÚÐÂÀ

ÎÑÍÎÂÈ ÍÀ ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÎÒÎ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈßÒÀ
Ãëàâà ïúðâà

ÎÁÙÈ ÏÎËÎÆÅÍÈß
×ë. 1. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Òåðèòîðèÿòà íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ å íàöèîíàëíî áîãàòñòâî. Íåéíîòî óñòðîéñòâî ãàðàíòèðà óñòîé÷èâî ðàçâèòèå è áëàãîïðèÿòíè óñëîâèÿ çà æèâååíå, òðóä è îòäèõ íà íàñåëåíèåòî.

(2) Òîçè çàêîí óðåæäà îáùåñòâåíèòå îòíîøåíèÿ, ñâúðçàíè ñ óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèÿòà, èíâåñòèöèîííîòî ïðîåêòèðàíå è ñòðîèòåëñòâîòî â Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ, è îïðåäåëÿ îãðàíè÷åíèÿòà âúðõó ñîáñòâåíîñòòà çà óñòðîéñòâåíè öåëè.
×ë. 2. Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò îïðåäåëÿ îñíîâíèòå íàñîêè è ïðèíöèïè íà ïîëèòèêàòà ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà è ïðèåìà ðåøåíèÿ çà ôèíàíñèðàíå íà äåéíîñòèòå ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.
×ë. 3. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ðúêîâîäè îñúùåñòâÿâàíåòî íà äúðæàâíàòà ïîëèòèêà ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà, êîîðäèíèðà äåéíîñòòà íà öåíòðàëíèòå è òåðèòîðèàëíèòå îðãàíè íà èçïúëíèòåëíà âëàñò, íà îðãàíèòå íà ìåñòíîòî ñàìîóïðàâëåíèå è ìåñòíàòà àäìèíèñòðàöèÿ, èçâúðøâà ìåòîäè÷åñêî ðúêîâîäñòâî è óïðàæíÿâà êîíòðîë âúðõó öÿëîñòíàòà äåéíîñò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.

(2) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî íàçíà÷àâà Íàöèîíàëåí åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà è ðåãèîíàëíà ïîëèòèêà è îðãàíèçèðà íåãîâàòà ðàáîòà.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" íàçíà÷àâà ñïåöèàëèçèðàíè åêñïåðòíè ñúâåòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèèòå, êîèòî ðàçãëåæäàò èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà. Ìèíèñòúðúò íà îòáðàíàòà, ìèíèñòúðúò íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ïðåäñåäàòåëÿò íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" îðãàíèçèðàò ðàáîòàòà íà òåçè ñúâåòè.
×ë. 4. (1) Îáëàñòíèÿò óïðàâèòåë ïðîâåæäà äúðæàâíàòà ïîëèòèêà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà â ñúîòâåòíàòà îáëàñò.

(2) Â çàâèñèìîñò îò óñòðîéñòâåíèòå öåëè è çàäà÷è îò îáëàñòíî è ìåæäóîáùèíñêî çíà÷åíèå îáëàñòíèÿò óïðàâèòåë ìîæå äà íàçíà÷àâà îáëàñòåí åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà è äà îðãàíèçèðà íåãîâàòà äåéíîñò çà èçïúëíåíèå íà ôóíêöèèòå, ïðåäîñòàâåíè ìó ñ òîçè çàêîí. Ñúñòàâúò íà îáëàñòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ñå îïðåäåëÿ ñïîðåä õàðàêòåðà íà ðàçãëåæäàíèÿ ïðîåêò.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îáëàñòíèÿò óïðàâèòåë îðãàíèçèðà ïîääúðæàíåòî íà àðõèâ íà èçäàäåíèòå îò íåãî àêòîâå ñúãëàñíî ïðàâîìîùèÿòà ìó ïî òîçè çàêîí.
×ë. 5. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îáùèíñêèòå ñúâåòè è êìåòîâåòå íà îáùèíèòå â ðàìêèòå íà ïðåäîñòàâåíàòà èì êîìïåòåíòíîñò îïðåäåëÿò ïîëèòèêàòà è îñúùåñòâÿâàò äåéíîñòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà íà ñúîòâåòíàòà îáùèíà.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Â îáùèíèòå è â ðàéîíèòå íà Ñòîëè÷íàòà îáùèíà è íà ãðàäîâåòå ñ ðàéîííî äåëåíèå ñå íàçíà÷àâàò ãëàâíè àðõèòåêòè ïî òðóäîâî èëè ïî ñëóæåáíî ïðàâîîòíîøåíèå âúç îñíîâà íà êîíêóðñ. Çà ãëàâíè àðõèòåêòè ñå íàçíà÷àâàò ëèöà ñ ïðèäîáèòà ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò èëè êîèòî èìàò íåîáõîäèìèÿ ñòàæ çà ïðèäîáèâàíåòî é.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ãëàâíèÿò àðõèòåêò ðúêîâîäè, êîîðäèíèðà è êîíòðîëèðà äåéíîñòèòå ïî óñòðîéñòâåíîòî ïëàíèðàíå, ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî íà ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ, êîîðäèíèðà è êîíòðîëèðà äåéíîñòòà íà çâåíàòà ïî àë. 6 è èçäàâà àäìèíèñòðàòèâíè àêòîâå ñúîáðàçíî ïðàâîìîùèÿòà, ïðåäîñòàâåíè ìó ïî òîçè çàêîí. Ãëàâíèÿò àðõèòåêò íà îáùèíàòà êîîðäèíèðà è êîíòðîëèðà äåéíîñòòà íà ãëàâíèòå àðõèòåêòè íà ðàéîíè.

(4) Êìåòúò íà îáùèíàòà (ðàéîíà) íàçíà÷àâà îáùèíñêè (ðàéîíåí) åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà îðãàíèçèðà ïîääúðæàíåòî íà àðõèâ íà îäîáðåíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è èçìåíåíèÿòà èì, àðõèâ íà èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà, ðåãèñòúð íà âñè÷êè ðåøåíèÿ çà èçðàáîòâàíå íà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è íà èçìåíåíèÿòà èì, ðåãèñòúð íà èçäàäåíèòå ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ è ðåãèñòúð íà âúâåäåíèòå â åêñïëîàòàöèÿ ñòðîåæè.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Â ñòðóêòóðàòà íà îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ è íà àäìèíèñòðàöèÿòà íà ðàéîíà ñå ñúçäàâàò çâåíà çà èçïúëíåíèå íà ôóíêöèèòå è çàäà÷èòå ïî òîçè çàêîí.

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî è îáëàñòíèòå óïðàâèòåëè èçïðàùàò çà ñúõðàíåíèå â àðõèâà íà îáùèíàòà êîïèÿ îò âëåçëèòå â ñèëà àêòîâå, èçäàäåíè îò òÿõ â îáõâàòà íà ïðàâîìîùèÿòà èì ïî òîçè çàêîí, çà îáåêòè íà òåðèòîðèÿòà íà ñúîòâåòíàòà îáùèíà. Ìèíèñòúðúò íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, ìèíèñòúðúò íà îòáðàíàòà è ïðåäñåäàòåëÿò íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" ïðåäîñòàâÿò èíôîðìàöèÿ íà îáùèíèòå çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ïî ðåäà íà Çàêîíà çà çàùèòà íà êëàñèôèöèðàíàòà èíôîðìàöèÿ. 
×ë. 6. (1) Íàöèîíàëíèÿò åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà è ðåãèîíàëíà ïîëèòèêà, îáëàñòíèòå è îáùèíñêèòå (ðàéîííèòå) åêñïåðòíè ñúâåòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà èçâúðøâàò êîíñóëòàòèâíà è åêñïåðòíà äåéíîñò.

(2) Â ñúñòàâà íà åêñïåðòíèòå ñúâåòè ïî àë. 1 ìîãàò äà ñå âêëþ÷âàò è ñïåöèàëèñòè èçâúí àäìèíèñòðàöèÿòà, êúì êîÿòî ñà ñúçäàäåíè.

(3) Çà ðàáîòàòà íà åêñïåðòíèòå ñúâåòè ïî àë. 1 ìîãàò äà ñå ïðåäâèæäàò ñðåäñòâà ïî ñúîòâåòíèòå áþäæåòè.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñúñòàâà íà åêñïåðòíèÿ ñúâåò ñå âêëþ÷âàò è ïðåäñòàâèòåëè íà ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè è ñúãëàñóâàòåëíè îðãàíè, êîãàòî òÿõíîòî ñòàíîâèùå, ðåøåíèå èëè ðàçðåøåíèå ñå èçèñêâà ïî çàêîí.

(5) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñïåöèàëèçèðàíèòå åêñïåðòíè ñúâåòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèèòå, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà:

1. èçâúðøâàò åêñïåðòèçà íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè;

2. ïðèåìàò èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè;

3. (èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.) èçïúëíÿâàò äðóãè äåéíîñòè, âúçëîæåíè îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".

(7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà ðàáîòà íà åêñïåðòíèòå ñúâåòè ñå óðåæäàò ñúñ çàïîâåä íà îðãàíà, êîéòî ãè íàçíà÷àâà.
Ãëàâà âòîðà

ÏÐÅÄÍÀÇÍÀ×ÅÍÈÅ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈÈÒÅ È ÏÎÇÅÌËÅÍÈÒÅ ÈÌÎÒÈ
×ë. 7. Ñïîðåä îñíîâíîòî èì ïðåäíàçíà÷åíèå, îïðåäåëåíî ñ óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè è ïëàíîâå, òåðèòîðèèòå â ñòðàíàòà ñà: óðáàíèçèðàíè òåðèòîðèè (íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ), çåìåäåëñêè òåðèòîðèè, ãîðñêè òåðèòîðèè, çàùèòåíè òåðèòîðèè è íàðóøåíè òåðèòîðèè çà âúçñòàíîâÿâàíå.
×ë. 8. Êîíêðåòíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè ñå îïðåäåëÿ ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí è ìîæå äà áúäå:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 65 îò 2004 ã.) â óðáàíèçèðàíè òåðèòîðèè èëè â îòäåëíè ïîçåìëåíè èìîòè èçâúí òÿõ - çà æèëèùíè, îáùåñòâåíîîáñëóæâàùè, ïðîèçâîäñòâåíè, ñêëàäîâè, êóðîðòíè, âèëíè, ñïîðòíè è ðàçâëåêàòåëíè ôóíêöèè, çà îçåëåíåíè ïëîùè è îçåëåíåíè âðúçêè ìåæäó òÿõ è òåðèòîðèèòå çà ïðèðîäîçàùèòà, çà äåêîðàòèâíè âîäíè ñèñòåìè (êàñêàäè, ïëàâàòåëíè êàíàëè è äðóãè), çà äâèæåíèå è òðàíñïîðò, âêëþ÷èòåëíî çà âåëîñèïåäíè àëåè è çà äâèæåíèå íà õîðà ñ óâðåæäàíèÿ, çà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà, çà ñïåöèàëíè îáåêòè è äðóãè;

2. â çåìåäåëñêè òåðèòîðèè - çà îáðàáîòâàåìè çåìè (íèâè, îâîùíè è çåëåí÷óêîâè ãðàäèíè, ëîçÿ, ëèâàäè è äðóãè) è íåîáðàáîòâàåìè çåìè (ïàñèùà, ñêàòîâå, äåðåòà, îâðàçè è äðóãè);

3. â ãîðñêè òåðèòîðèè - çà ãîðè (äúðâîïðîèçâîäèòåëíè ãîðè, çàùèòíè ãîðè, ðåêðåàöèîííè ãîðè è äðóãè) è ãîðñêè çåìè (ïîëÿíè, çåìè, çàåòè îò õðàñòè, ñêàëè è äðóãè);

4. (èçì. - ÄÂ, áð. 88 îò 2005 ã.) â çàùèòåíè òåðèòîðèè - çà ïðèðîäîçàùèòà (ïðèðîäíè ðåçåðâàòè, íàöèîíàëíè ïàðêîâå, ïðèðîäíè çàáåëåæèòåëíîñòè, ïîääúðæàíè ðåçåðâàòè, ïðèðîäíè ïàðêîâå, çàùèòåíè ìåñòíîñòè, ïëàæîâå, äþíè, âîäîèçòî÷íèöè ñúñ ñàíèòàðíî-îõðàíèòåëíèòå èì çîíè, âîäíè ïëîùè, âëàæíè çîíè, çàùèòåíè êðàéáðåæíè èâèöè) è çà îïàçâàíå íà îáåêòèòå íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî (àðõåîëîãè÷åñêè ðåçåðâàòè, îòäåëíè êâàðòàëè èëè ïîçåìëåíè èìîòè â íàñåëåíè ìåñòà ñ êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêî, åòíîãðàôñêî èëè àðõèòåêòóðíî çíà÷åíèå);

5. â íàðóøåíè òåðèòîðèè - çà âúçñòàíîâÿâàíå è ðåêóëòèâàöèÿ íà êàðèåðè, ðóäíèöè, íàñèïèùà, õâîñòîõðàíèëèùà, äåïà çà îòïàäúöè, ñâëà÷èùà, ñðóòèùà è äðóãè.
×ë. 9. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 65 îò 2004 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Â òåðèòîðèè áåç óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ïîçåìëåíèòå èìîòè äî âëèçàíåòî â ñèëà íà ïëàíîâåòå ñå îïðåäåëÿ îò ôàêòè÷åñêîòî èì èçïîëçâàíå, îñâåí àêî èçïîëçâàíåòî ïðîòèâîðå÷è íà çàêîí.

(2) Ïðîìÿíàòà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðèòîðèè è íà ïîçåìëåíè èìîòè ñ öåë çàñòðîÿâàíå ñå èçâúðøâà âúç îñíîâà íà âëÿçúë â ñèëà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.

(3) Ïðîìÿíàòà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðèòîðèè è ïîçåìëåíè èìîòè - îáåêòè íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî, ñå èçâúðøâà ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5. 
Ãëàâà òðåòà

ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÎ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈÈÒÅ È ÏÎÇÅÌËÅÍÈÒÅ ÈÌÎÒÈ
Ðàçäåë I

Îáùè èçèñêâàíèÿ êúì óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèèòå
×ë. 10. (1) Èçèñêâàíèÿòà êúì óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèèòå ñå îïðåäåëÿò ñ óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå â ñúîòâåòñòâèå ñ äåéñòâàùàòà íîðìàòèâíà óðåäáà.

(2) Òåðèòîðèè ñ îñîáåíà òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíà çàùèòà, âêëþ÷èòåëíî òåðèòîðèè ñúñ ñïåöèôè÷íà õàðàêòåðèñòèêà, îïðåäåëåíè ïî ðåäà íà îòäåëíè çàêîíè, ìîãàò äà ïðèäîáèâàò ñïåöèàëåí ðåæèì íà óñòðîéñòâî è êîíòðîë. Îáõâàòúò è ðåæèìúò íà óñòðîéñòâîòî èì ñå îïðåäåëÿò ñ óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå.

(3) Â òåðèòîðèè è ÷àñòè îò òÿõ, îïðåäåëåíè ïî ðåäà íà òîçè çàêîí, ñ óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå ìîæå äà ñå óñòàíîâÿâà ðåæèì íà ïðåâàíòèâíà óñòðîéñòâåíà çàùèòà, ñ êîéòî ñå çàïàçâà ôàêòè÷åñêîòî èì ïîëçâàíå, áåç äà ñå âëîøàâàò òåõíèòå êà÷åñòâà.
×ë. 11. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà îñèãóðÿâàíå íà öåëåñúîáðàçíî óñòðîéñòâî ïîçåìëåíèòå èìîòè ìîãàò äà ñå ãðóïèðàò â òåðèòîðèè è óñòðîéñòâåíè çîíè, êîèòî ñå îïðåäåëÿò ñ îáùèòå è ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è â ñúîòâåòñòâèå ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1. 
×ë. 12. (1) Çàñòðîÿâàíå ïî ñìèñúëà íà òîçè çàêîí å ðàçïîëàãàíåòî è èçãðàæäàíåòî íà ñãðàäè, ïîñòðîéêè, ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ â ïîçåìëåíè èìîòè.

(2) Çàñòðîÿâàíå ñå äîïóñêà ñàìî àêî å ïðåäâèäåíî ñ âëÿçúë â ñèëà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí è ñëåä ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà çåìÿòà, êîãàòî òîâà ñå èçèñêâà ïî ðåäà íà ñïåöèàëåí çàêîí.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Áåç ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî â ïîçåìëåíèòå èìîòè ïî ÷ë. 8, ò. 2, 3 è 4 ñå äîïóñêà çàñòðîÿâàíå íà îáåêòè, ÷èèòî ôóíêöèè ñà ñúâìåñòèìè ñ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà èìîòèòå, ïðè ñïàçâàíå íà äåéñòâàùàòà íîðìàòèâíà óðåäáà è âúç îñíîâà íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí èëè âèçà çà ïðîåêòèðàíå, èçäàäåíà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà.
×ë. 13. (1) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èçäàâà íàðåäáà çà ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà óñòðîéñòâî íà îòäåëíèòå âèäîâå òåðèòîðèè è óñòðîéñòâåíè çîíè.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ñïåöèôè÷íè ïðàâèëà è íîðìàòèâè, ñ êîèòî ñå äîïóñêàò îòêëîíåíèÿ îò ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå ïî àë. 1, ìîæå äà ñå ñúçäàâàò êúì îáùèòå è ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà òåðèòîðèè èëè ÷àñòè îò òÿõ:

1. ñ îñîáåíà òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíà çàùèòà è ñ ðåæèì íà ïðåâàíòèâíà óñòðîéñòâåíà çàùèòà ïî ÷ë. 10, àë. 2 è 3; 

2. ïðåäíàçíà÷åíè çà íèñêî æèëèùíî çàñòðîÿâàíå â íàñåëåíè ìåñòà ñúñ ñëîæíè òåðåííè è ãåîëîæêè óñëîâèÿ è/èëè çà íèñêî çàñòðîÿâàíå ñúñ ñîöèàëíè æèëèùà;

3. çà ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà.

(3) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñïåöèôè÷íèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî àë. 2 ñå ïðèåìàò îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò (îáùèíñêèòå ñúâåòè) ïðåäè îäîáðÿâàíåòî íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå. Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî îäîáðÿâà èëè îòêàçâà äà îäîáðè ðåøåíèåòî íà Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ñúñ çàïîâåä, êîÿòî ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê". Çàïîâåäòà íå ïîäëåæè íà îáæàëâàíå è å çàäúëæèòåëíà çà îáùèíñêèòå îðãàíè.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Ñïåöèôè÷íèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñ îãëåä ïîääúðæàíå íà ïðèðîäíîòî ðàâíîâåñèå è äîïóñòèìîòî íàòîâàðâàíå íà òåðèòîðèèòå çàñòðîÿâàíåòî âúðõó òÿõ ñå îñúùåñòâÿâà â ñúîòâåòñòâèå ñ íîðìàòèâè çà íåîáõîäèìàòà çåìÿ ñúãëàñíî íàðåäáàòà ïî àë. 1.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) Çà òåðèòîðèè çà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêà çàùèòà ñúçäàâàíåòî íà ñïåöèôè÷íè ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî àë. 2 å çàäúëæèòåëíî. Òå ñå ïðèåìàò îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ïî àë. 3, â ñúñòàâà íà êîéòî çàäúëæèòåëíî ñå âêëþ÷âàò ïðåäñòàâèòåëè íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà.
Ðàçäåë II

Óðåãóëèðàíå è çàñòðîÿâàíå íà òåðèòîðèèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè
×ë. 14. (1) Ñ ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå óðåãóëèðàò óëèöè, êàêòî è êâàðòàëè è ïîçåìëåíè èìîòè çà çàñòðîÿâàíå è çà äðóãè íóæäè áåç çàñòðîÿâàíå.

(2) Óëèöèòå è êâàðòàëèòå ñå óðåãóëèðàò ñ óëè÷íè ðåãóëàöèîííè ëèíèè.

(3) Ïîçåìëåíèòå èìîòè ñå óðåãóëèðàò ñúñ:

1. óëè÷íè ðåãóëàöèîííè ëèíèè, êîèòî îïðåäåëÿò ãðàíèöàòà ñ ïðèëåæàùàòà óëèöà (ëèöå íà èìîòà);

2. âúòðåøíè ðåãóëàöèîííè ëèíèè, êîèòî îïðåäåëÿò ãðàíèöèòå ñúñ ñúñåäíèòå èìîòè (ñòðàíè÷íè è êúì äúíîòî íà èìîòà), ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 16 èëè 17. 

(4) Óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè èìàò çàäúëæèòåëíî ëèöå (èçõîä) êúì óëèöà, êúì ïúò èëè ïî èçêëþ÷åíèå êúì àëåÿ â ïàðê.

(5) Â óðåãóëèðàíèòå ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïîçåìëåíè èìîòè ðåãóëàöèîííèòå ëèíèè ïî àë. 3 ñòàâàò ãðàíèöè íà èìîòèòå.
×ë. 15. (1) Ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ÷ë. 16 èëè ïî ÷ë. 17 ñå óðåãóëèðàò ñàìî ïîçåìëåíè èìîòè, êîèòî íå ñà áèëè óðåãóëèðàíè ñ ïðåäèøåí ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí. Óðåãóëèðàíèòå âåäíúæ ïîçåìëåíè èìîòè íå ïîäëåæàò íà ïîñëåäâàùî óðåãóëèðàíå îñâåí â ïðåäâèäåíèòå â òîçè çàêîí ñëó÷àè.

(2) Ñ ïîñëåäâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ìîãàò äà ñå óðåãóëèðàò ñàìî óëèöè è êâàðòàëè, áåç äà ñå ïðîìåíÿò ãðàíèöèòå ìåæäó ïîçåìëåíèòå èìîòè.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ãðàíèöèòå íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ìîãàò äà ñå ïðîìåíÿò ñ ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ñàìî ñúñ ñúãëàñèåòî íà ñîáñòâåíèöèòå èì, èçðàçåíî ñúñ çàÿâëåíèå è ïðåäâàðèòåëåí äîãîâîð çà ïðåõâúðëÿíå íà ñîáñòâåíîñò ñ íîòàðèàëíî çàâåðåíè ïîäïèñè.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ñ ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ñå ïðîìåíÿò ãðàíèöè íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè - äúðæàâíà ñîáñòâåíîñò, äîãîâîðúò ïî àë. 3 ñå ñêëþ÷âà ïî ïàçàðíè öåíè îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë â ïèñìåíà ôîðìà.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ñ ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ñå ïðîìåíÿò ãðàíèöè íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè - îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, äîãîâîðúò ïî àë. 3 ñå ñêëþ÷âà ïî ïàçàðíè öåíè îò êìåòà íà îáùèíàòà â ïèñìåíà ôîðìà.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çàïîâåäòà çà îäîáðÿâàíå íà ïëàíà çà ðåãóëàöèÿ, ñ êîéòî ñå ïðîìåíÿò ãðàíèöèòå ìåæäó óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ïî ðåäà íà àë. 3, âëèçà â ñèëà ñ èçäàâàíåòî é è ñå ñúîáùàâà íà çàÿâèòåëèòå.

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòðîèòåëñòâî â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, ÷èèòî ãðàíèöè ñå ïðîìåíÿò ñ ïëàíà çà ðåãóëàöèÿ ïî ðåäà íà àë. 3, ñå ðàçðåøàâà ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà îêîí÷àòåëåí äîãîâîð ïî àë. 3, 4 èëè 5.

(8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòðîèòåëñòâî â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, ÷èèòî ãðàíèöè ñå ïðîìåíÿò ñ ïëàíà çà ðåãóëàöèÿ ïî ðåäà íà àë. 3, íå ñå ðàçðåøàâà, êîãàòî â ðåçóëòàò íà èçìåíåíèåòî íà ïëàíà çà ðåãóëàöèÿ ïëàíúò çà çàñòðîÿâàíå çà ñúîòâåòíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè å â ïðîòèâîðå÷èå ñ äåéñòâàùèòå óñòðîéñòâåíè ïðàâèëà è íîðìàòèâè.

(9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èçìåíåíèå íà ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ïî ðåäà íà àë. 3 ñå îòêàçâà ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà, êîãàòî ñ ïðîåêòà çà èçìåíåíèå ñå ïðåäâèæäà ñúçäàâàíå íà íåäîïóñòèìî ïî çàêîí ðàçïîëîæåíèå íà ñúùåñòâóâàùè ñãðàäè èëè íà ðàçðåøåíè ñòðîåæè.

(10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èçìåíåíèå íà ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ïî ðåäà íà àë. 3 ñå îòêàçâà ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà, êîãàòî ñ ïðîåêòà çà èçìåíåíèå ñå ïðåäâèæäà ñúçäàâàíå íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñ ëèöå è ïîâúðõíîñò, êîèòî ñà ïîä ìèíèìàëíî óñòàíîâåíèòå ïî çàêîí çà îïðåäåëåíèòå ñ ïëàíà çà çàñòðîÿâàíå íà òåçè èìîòè õàðàêòåð è íà÷èí íà çàñòðîÿâàíå.

(11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîïèÿ îò âëåçëèòå â ñèëà èçìåíåíèÿ íà ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïî àë. 3 ñå èçïðàùàò ñëóæåáíî îò îáùèíàòà íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà îêîí÷àòåëåí äîãîâîð ïî àë. 3, 4 èëè 5.
×ë. 16. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí çà òåðèòîðèè ñ íåóðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, êàêòî è çà òåðèòîðèè ñ íåïðèëîæåíà ïúðâà ðåãóëàöèÿ ïî ïðåäõîäåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñå îïðåäåëÿò íåîáõîäèìèòå ïëîùè çà èçãðàæäàíå íà îáåêòèòå íà ñîöèàëíàòà èíôðàñòðóêòóðà - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò, íà îçåëåíåíèòå ïëîùè, îáåäèíåíè â çåëåíà ñèñòåìà, è íà îáùèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà. Çà îñúùåñòâÿâàíå íà òåçè ïðåäâèæäàíèÿ ñ âëèçàíåòî â ñèëà íà ïëàíà ñîáñòâåíèöèòå íà íåäâèæèìè èìîòè ïðåõâúðëÿò â ïîëçà íà îáùèíàòà ïðîöåíòíà ÷àñò îò ïëîùòà íà èìîòèòå ñè, îïðåäåëåíà ñ ïëàíà, íî íå ïîâå÷å îò 25 íà ñòî.

(2) Ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ïî àë. 1 ñå èçðàáîòâà íà áàçàòà íà êàäàñòðàëíà êàðòà, îäîáðåíà ïî ðåäà íà Çàêîíà çà êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð. 

(3) Ëèöåòî è ïëîùòà íà íîâîîáðàçóâàíèòå óðåãóëèðàíè èìîòè, êîíêðåòíîòî èì ïðåäíàçíà÷åíèå, õàðàêòåðúò è íà÷èíúò íà çàñòðîÿâàíåòî èì ñå îïðåäåëÿò ñúñ ñàìèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(4) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 íà âñåêè ñîáñòâåíèê íà íåäâèæèì èìîò îáùèíàòà îïðåäåëÿ ðàâíîñòîåí óðåãóëèðàí èìîò (èìîòè), êàòî ñå ñúîáðàçÿâà ñ ìåñòîïîëîæåíèåòî íà èìîòèòå â ìåñòíîñòòà, íî íå è ñ òî÷íèòå èì êàäàñòðàëíè ãðàíèöè. Êîãàòî èìîòúò ïîïàäà â ðàçëè÷íè óñòðîéñòâåíè çîíè, íîâîîáðàçóâàíèÿò óðåãóëèðàí èìîò ñå ïðåäîñòàâÿ â çîíàòà, â êîÿòî èìîòúò å èìàë ïðåîáëàäàâàùî ìåñòîïîëîæåíèå. Óðåãóëèðàíèòå èìîòè ñà ñ ïàçàðíà ñòîéíîñò íå ïî-ìàëêà îò ïàçàðíàòà ñòîéíîñò íà èìîòèòå ïðåäè óðåãóëèðàíåòî èì, êîåòî ñå äîêàçâà ñ ðåøåíèå íà êîìèñèÿòà ïî ÷ë. 210. 

(5) Ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíè èìîòè ïî àë. 4 ïðèäîáèâàò ñîáñòâåíîñòòà âúðõó íîâîîáðàçóâàíèòå ñ ïëàíà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, à îáùèíàòà ïðèäîáèâà ñîáñòâåíîñòòà âúðõó îòñòúïåíèòå é ÷àñòè ïî àë. 1 îò äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà ïëàíà. Çà ïðèäîáèâàíåòî íà ñîáñòâåíîñòòà íà âñåêè îòäåëåí óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò êìåòúò íà îáùèíàòà èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî ëèöå èçäàâà çàïîâåä ñ òî÷íî èíäèâèäóàëèçèðàíå íà èìîòà. Â 7-äíåâåí ñðîê îò âëèçàíå â ñèëà íà çàïîâåäòà êîïèå îò íåÿ ñå èçïðàùà íà ñëóæáàòà ïî âïèñâàíèÿòà, à êîïèå îò îäîáðåíèÿ ïëàí ïî àë. 1 - íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð - çà ñëóæåáíî âïèñâàíå â èìîòíèÿ ðåãèñòúð è íàíàñÿíå â êàäàñòúðà.

(6) Èïîòåêèòå, íàëîæåíè âúðõó ïîçåìëåíèòå èìîòè ïðåäè óðåãóëèðàíåòî èì, ïðåìèíàâàò èçöÿëî âúðõó íîâîñúçäàäåíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè. Îáùèíàòà ïðèäîáèâà îòñòúïåíèòå é ÷àñòè îò ïîçåìëåíèòå èìîòè áåç âåùíè òåæåñòè.

(7) Çà òåðèòîðèè ñ íåóðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, êàêòî è çà òåðèòîðèè ñ íåïðèëîæåíà ïúðâà ðåãóëàöèÿ ïî ïðåäõîäåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò âìåñòî ïëàíà ïî àë. 1 ìîæå äà áúäå ñúçäàäåí ïëàí çà óëè÷íà ðåãóëàöèÿ è èìîòè çà îáåêòè íà ïóáëè÷íàòà ñîáñòâåíîñò ïî ÷ë. 110, àë. 1, ò. 2. 
×ë. 17. (1) Èçâúí ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 16 ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí çà íàñåëåíî ìÿñòî èëè çà ÷àñò îò íåãî ñå óðåãóëèðàò íåóðåãóëèðàíè äîòîãàâà ïîçåìëåíè èìîòè, êàòî âúòðåøíèòå èì ðåãóëàöèîííè ëèíèè ñúâïàäàò ñ èìîòíèòå ãðàíèöè.

(2) Ñ ïëàíà ïî àë. 1, ïðè ñïàçâàíå íà ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå, îïðåäåëåíè â òîçè çàêîí, ìîãàò äà ñå óðåãóëèðàò:

1. íàëè÷íè íåóðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñ öåë îáðàçóâàíå íà ïîâå÷å íà áðîé ñàìîñòîÿòåëíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè;

2. ïîçåìëåíè èìîòè, ÷èèòî ðàçìåðè íå îòãîâàðÿò íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 19, ñ öåë óïúëíîìåðÿâàíåòî èì ñ ÷àñòè îò ñúñåäíè èìîòè;

3. ñúñåäíè íåóðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè çà ñúçäàâàíå íà ñúñîáñòâåíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè.

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà ñëó÷àèòå ïî àë. 2 çàèíòåðåñóâàíèòå ñîáñòâåíèöè ïîäàâàò çàÿâëåíèå äî îáùèíàòà, à çà ñëó÷àèòå ïî àë. 2, ò. 2 è 3 - è ïðåäâàðèòåëåí äîãîâîð çà ïðåõâúðëÿíå íà ñîáñòâåíîñò ñ íîòàðèàëíî çàâåðåíè ïîäïèñè. Èäåàëíèòå ÷àñòè íà ñúñîáñòâåíèöèòå â îáðàçóâàíèòå ñúñîáñòâåíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñå îïðåäåëÿò ñúñ ñàìèÿ äîãîâîð.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ñ ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ïî àë. 2, ò. 2 è 3 ñå çàñÿãàò ïîçåìëåíè èìîòè - äúðæàâíà ñîáñòâåíîñò, äîãîâîðúò ïî àë. 3 ñå ñêëþ÷âà ïî ïàçàðíè öåíè îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë â ïèñìåíà ôîðìà.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ñ ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ïî àë. 2, ò. 2 è 3 ñå çàñÿãàò ïîçåìëåíè èìîòè - îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, äîãîâîðúò ïî àë. 3 ñå ñêëþ÷âà ïî ïàçàðíè öåíè îò êìåòà íà îáùèíàòà â ïèñìåíà ôîðìà.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 2, ò. 2 è 3 ìîæå äà ñå ðàçðåøàâà ñòðîèòåëñòâî ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà îêîí÷àòåëåí äîãîâîð ïî àë. 3, 4 èëè 5.

(7) (Ïðåäèøíà àë. 4, äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîïèÿ îò âëåçëèòå â ñèëà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå èçïðàùàò ñëóæåáíî îò îáùèíàòà íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð. Â ñëó÷àèòå ïî àë. 2, ò. 2 è 3 êîïèÿ îò âëåçëèòå â ñèëà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå èçïðàùàò ñëóæåáíî îò îáùèíàòà íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà îêîí÷àòåëåí äîãîâîð ïî àë. 3, 4 èëè 5.
×ë. 18. (1) Çà ïîçåìëåíèòå èìîòè, óðåãóëèðàíè çà çàñòðîÿâàíå ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, ñå îïðåäåëÿò:

1. êîíêðåòíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå, äîïóñòèìèòå äåéíîñòè è äîïóñòèìîòî çàñòðîÿâàíå;

2. ìàêñèìàëíàòà ïëúòíîñò íà çàñòðîÿâàíå;

3. ìàêñèìàëíàòà èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå;

4. ìèíèìàëíàòà ñâîáîäíà äâîðíà ïëîù;

5. ìèíèìàëíàòà çàäúëæèòåëíî îçåëåíåíà äâîðíà ïëîù;

6. íà÷èíúò è õàðàêòåðúò íà çàñòðîÿâàíå;

7. ëèíèèòå íà çàñòðîÿâàíå.

(2) Îòäåëíè âèäîâå ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà ñúäúðæàò è ÷àñò îò ïîêàçàòåëèòå ïî àë. 1.
×ë. 19. (1) Ïðè óðåãóëèðàíå íà ïîçåìëåíè èìîòè çà íèñêî æèëèùíî çàñòðîÿâàíå, ñâîáîäíî èëè ñâúðçàíî â äâà èìîòà, ñå ñïàçâàò ñëåäíèòå ðàçìåðè:

1. â ãðàäîâåòå - íàé-ìàëêî 14 ì ëèöå è 300 êâ. ì ïîâúðõíîñò;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) â êóðîðòíèòå íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ è â êóðîðòíèòå çîíè íà íàñåëåíèòå ìåñòà - íàé-ìàëêî 16 ì ëèöå è 500 êâ. ì ïîâúðõíîñò;

3. âúâ âèëíèòå çîíè - íàé-ìàëêî 18 ì ëèöå è 600 êâ. ì ïîâúðõíîñò;

4. â ñåëàòà èëè ÷àñòèòå îò òÿõ ñ ïðåîáëàäàâàù ðàâíèíåí òåðåí - íàé-ìàëêî 16 ì ëèöå è 500 êâ. ì ïîâúðõíîñò, à ïðè ñïåöèôè÷íè òåðåííè è ñòîïàíñêè óñëîâèÿ, êàêòî è íà ãëàâíè óëèöè - íàé-ìàëêî 14 ì ëèöå è 300 êâ. ì ïîâúðõíîñò;

5. â ñåëàòà èëè ÷àñòèòå îò òÿõ ñ ïðåîáëàäàâàù ñòðúìåí òåðåí - íàé-ìàëêî 12 ì ëèöå è 250 êâ. ì ïîâúðõíîñò.

(2) Ñ ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò âúç îñíîâà íà çàêëþ÷åíèå íà îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ñå îïðåäåëÿò ñåëàòà èëè ÷àñòèòå îò òÿõ ñ ïðåîáëàäàâàù ðàâíèíåí èëè ñòðúìåí òåðåí.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îïðåäåëåíèòå â àë. 1 íàé-ìàëêè ðàçìåðè íà óðåãóëèðàíèòå èìîòè çà íèñêî çàñòðîÿâàíå (ëèöå è ïîâúðõíîñò) ìîãàò äà áúäàò íàìàëÿâàíè íàé-ìíîãî ñ åäíà ïåòà â çàâèñèìîñò îò ñòîïàíñêèòå, òåõíè÷åñêèòå èëè òåðåííèòå óñëîâèÿ èëè âúâ âðúçêà ñ ïîëîæåíèåòî íà çàâàðåíèòå ìàñèâíè ñãðàäè, êîãàòî òîâà íå âëîøàâà óñëîâèÿòà çà öåëåñúîáðàçíî çàñòðîÿâàíå, âúç îñíîâà íà çàêëþ÷åíèå íà îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(4) Ïðè äåëáà íà ïîçåìëåíèòå èìîòè ïî àë. 1 ðåàëíî îáîñîáåíèòå ÷àñòè íå ìîãàò äà áúäàò ñ ðàçìåðè ïî-ìàëêè îò ìèíèìàëíî îïðåäåëåíèòå â àë. 1, íàìàëåíè íàé-ìíîãî ñ 1/5.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðè óðåãóëèðàíå íà ïîçåìëåíè èìîòè â êâàðòàëè çà ñðåäíî âèñîêî è âèñîêî æèëèùíî çàñòðîÿâàíå, çà íèñêî ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå â ïîâå÷å îò äâà èìîòà çà çàñòðîÿâàíå ñúñ ñîöèàëíè æèëèùà èëè çà äðóãî ñïåöèôè÷íî çàñòðîÿâàíå ðàçìåðèòå íà èìîòèòå ñå îïðåäåëÿò ñúñ ñàìèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, áåç äà ñå ñïàçâàò íîðìèòå ïî àë. 1.

(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè óðåãóëèðàíå íà ïîçåìëåíè èìîòè â ãðàíèöèòå íà íàñåëåíèòå ìåñòà çà íåæèëèùíî çàñòðîÿâàíå èëè çà äðóãè íóæäè áåç çàñòðîÿâàíå òåõíèòå ðàçìåðè ñå îïðåäåëÿò ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, ñúîáðàçíî ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå è ïðîòèâîïîæàðíèòå èçèñêâàíèÿ è ñúîòâåòíèòå óñòðîéñòâåíè ïðàâèëà è íîðìàòèâè.

(7) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Î÷åðòàíèÿòà íà óëèöèòå, ïëîùàäèòå è íà óðåãóëèðàíèòå èìîòè è òåõíèòå ðàçìåðè, êàêòî è çàñòðîÿâàíåòî íà èìîòèòå â íàñåëåíè ìåñòà èëè â òåõíè ÷àñòè ñ èñòîðè÷åñêî, àðõåîëîãè÷åñêî, åòíîãðàôñêî èëè àðõèòåêòóðíî çíà÷åíèå ñå óñòàíîâÿâàò ñúñ ñàìèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, òàêà ÷å äà ñå çàïàçÿò èñòîðè÷åñêèòå è àðõèòåêòóðíèòå öåííîñòè, îêîëíàòà ñðåäà, õàðàêòåðíèÿò îáåìíî-ïðîñòðàíñòâåí è àðõèòåêòóðíî-õóäîæåñòâåí îáðàç è öåííàòà äúðâåñíà ðàñòèòåëíîñò.
Ðàçäåë III

Âèäîâå çàñòðîÿâàíå, ïàðàìåòðè íà çàñòðîÿâàíå
×ë. 20. (1) Çàñòðîÿâàíåòî â óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè å îñíîâíî è äîïúëâàùî.

(2) Îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ñúîòâåòñòâà íà êîíêðåòíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà èìîòèòå ñúãëàñíî ÷ë. 8, îïðåäåëåíî ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(3) Çàñòðîÿâàíåòî ñúñ ñïîìàãàòåëíè, ñòîïàíñêè, îáñëóæâàùè è âòîðîñòåïåííè ïîñòðîéêè äîïúëâà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå â óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè.
×ë. 21. (1) Íà÷èíúò íà çàñòðîÿâàíå â ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè å ñâîáîäíî èëè ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ìîãàò äà ñå çàñòðîÿâàò ñâúðçàíî ñàìî íà ñòðàíè÷íèòå èìîòíè ãðàíèöè, êàòî êàëêàííèòå ñòåíè ñå ïîêðèâàò íàïúëíî. Íåïîêðèâàíå íà ÷àñò îò çàâàðåíà êàëêàííà ñòåíà ìîæå äà ñå äîïóñíå ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå ïî ÷ë. 13, êîãàòî ïîêðèâàíåòî íà êàëêàííàòà ñòåíà âîäè äî íàðóøàâàíå íà äðóãè íîðìàòèâè çà âèñî÷èíà è ðàçñòîÿíèÿ è êîãàòî ñå íàëàãà ñúîáðàçÿâàíå ñ äðóãè çàâàðåíè ñïåöèôè÷íè äàäåíîñòè.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Çà çàùèòåíè òåðèòîðèè íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî ðàçïîðåäáèòå íà àë. 2 íå ñå ïðèëàãàò.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ïîñòðîéêèòå íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå ìîãàò äà ñå çàñòðîÿâàò ñâúðçàíî íà âúòðåøíèòå èìîòíè ãðàíèöè.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñâúðçàíî íèñêî çàñòðîÿâàíå ñå äîïóñêà ïðè ñúãëàñèå íà ñîáñòâåíèöèòå íà ñúñåäíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, â êîèòî ñå óñòàíîâÿâà ñâúðçàíîòî çàñòðîÿâàíå.
×ë. 22. (1) Â êâàðòàëè è â ãîëåìè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè çàñòðîÿâàíåòî ìîæå äà áúäå êîìïëåêñíî ñ ðàçïîëàãàíå íà ãðóïè îò ñãðàäè ñ ðàçëè÷íî ïðåäíàçíà÷åíèå, ñâîáîäíî ñòîÿùè èëè ñâúðçàíè.

(2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 6 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.05.2009 ã.) Ïëîùèòå ìåæäó ñãðàäèòå ïðè êîìïëåêñíîòî çàñòðîÿâàíå ñå óñòðîéâàò êàòî ïàðêîâå è ãðàäèíè, ìåñòà çà ïàðêèðàíå èëè ïîäçåìíè ïàðêèíãè è ïëîùàäêè çà èãðà.

(3) Â æèëèùíè è êóðîðòíè êîìïëåêñè êîìïëåêñíîòî çàñòðîÿâàíå ìîæå äà ñå ñú÷åòàâà ñúñ çàñòðîÿâàíå â îòäåëíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Íîâî ñòðîèòåëñòâî â ñúùåñòâóâàùèòå æèëèùíè êîìïëåêñè ñå ïðåäâèæäà âúç îñíîâà íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ÷ë. 110, àë. 4 - ïëàí çà ðåãóëàöèÿ è ðåæèì íà çàñòðîÿâàíå çà ïðåñòðóêòóðèðàíå íà æèëèùíèÿ êîìïëåêñ â îáõâàò íàé-ìàëêî òåðèòîðèÿòà íà åäèí êâàðòàë ñ ðåæèì íà êîìïëåêñíî çàñòðîÿâàíå. Ïðîåêòèòå çà ïëàíîâå çà ðåãóëàöèÿ è ðåæèì íà çàñòðîÿâàíå çà ïðåñòðóêòóðèðàíå íà æèëèùíèÿ êîìïëåêñ ïîäëåæàò íà îáùåñòâåíî îáñúæäàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 121, àë. 1 ïðåäè âíàñÿíåòî èì â åêñïåðòíèòå ñúâåòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Ïðîåêòèòå ïî àë. 4 íå ìîãàò äà íàäâèøàâàò ïîêàçàòåëèòå íà ïëàíà, ïî êîéòî ñà ñúçäàäåíè æèëèùíèòå êîìïëåêñè.

(6) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 65 îò 2004 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 106 îò 2006 ã., èçì. è äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðè óðåãóëèðàíå íà ïîçåìëåíè èìîòè â ñúùåñòâóâàùèòå êâàðòàëè ñ êîìïëåêñíî çàñòðîÿâàíå, îòñòîÿíèÿòà ìåæäó íîâîïðåäâèäåíèòå ñãðàäè è ñúùåñòâóâàùèòå ñãðàäè ñå îïðåäåëÿò ïî ïðàâèëàòà çà êîìïëåêñíî çàñòðîÿâàíå. Ïëúòíîñòòà è èíòåíçèâíîñòòà íà çàñòðîÿâàíå â òàêèâà èìîòè íå ìîæå äà íàäâèøàâà îïðåäåëåíèòå ñ ïëàíà ïàðàìåòðè çà ñúîòâåòíàòà óñòðîéñòâåíà çîíà ïðè ñïàçâàíå íà ïîêàçàòåëèòå è çà îòäåëíèòå êâàðòàëè â çîíàòà. Ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðåíè, íàõîäÿùè ñå â åäèí êâàðòàë, íå ìîæå äà áúäå ïðîìåíÿíî ñ öåë óïëúòíÿâàíå íà çàñòðîÿâàíåòî, àêî íå ñà ïîñòèãíàòè íîðìàòèâèòå çà çåëåíè ïëîùè, îïðåäåëåíè â íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1. 

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., ïðåäèøíà àë. 5, èçì., áð. 106 îò 2006 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðè ïðåñòðóêòóðèðàíå íà êâàðòàëè ñ êîìïëåêñíî çàñòðîÿâàíå ñå îïðåäåëÿò ïðèëåæàùè ïëîùè êúì ñúùåñòâóâàùèòå ñãðàäè ïî ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå, îïðåäåëåíè â íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1, êîèòî ñå óðåãóëèðàò êàòî ïîçåìëåíè èìîòè. Îñòàíàëàòà íåçàñòðîåíà ÷àñò îò êâàðòàëèòå, â ò. ÷. ïîçåìëåíèòå èìîòè, çà êîèòî íå ìîæå äà ñå ïðåäâèäè çàñòðîÿâàíå ïî ïðàâèëàòà íà àë. 6, ñå óðåãóëèðà êàòî îçåëåíåíà ïëîù çà øèðîêî îáùåñòâåíî ïîëçâàíå è ñå âïèñâà â ïóáëè÷íèÿ ðåãèñòúð ïî ÷ë. 63, àë. 1. 
×ë. 23. (1) Õàðàêòåðúò íà çàñòðîÿâàíåòî ñå îïðåäåëÿ â çàâèñèìîñò îò âèñî÷èíàòà íà ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå, êàêòî ñëåäâà:

1. íèñêî çàñòðîÿâàíå - ñ âèñî÷èíà äî 10 ì;

2. ñðåäíî çàñòðîÿâàíå - ñ âèñî÷èíà äî 15 ì;

3. âèñîêî çàñòðîÿâàíå - ñ âèñî÷èíà íàä 15 ì.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúâ âèëíèòå çîíè çàñòðîÿâàíåòî å íèñêî - äî 7 ì.
×ë. 24. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 65 îò 2004 ã.) Âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà, êîãàòî òÿ å ðàçïîëîæåíà íà ëèíèÿòà íà çàñòðîÿâàíå, ñå îïðåäåëÿ â àáñîëþòíè ìåðêè îò êîòàòà íà ñðåäíîòî íèâî íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí çà ñúîòâåòíàòà îãðàæäàùà ñòåíà: äî êîòàòà íà ïðåñå÷íàòà ëèíèÿ íà ôàñàäíàòà ïëîñêîñò ñ ïîêðèâíàòà ïëîñêîñò - ïðè ñãðàäè ñúñ ñòðåõè; äî êîòàòà íà ãîðíàòà ïîâúðõíîñò íà êîðíèçà - ïðè ñãðàäè ñ êîðíèçè; äî êîòàòà íà íàé-âèñîêàòà òî÷êà íà îãðàæäàùèòå ñòåíè - ïðè ñãðàäè áåç êîðíèçè è áåç ñòðåõè.

(2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúâ âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà íå ñå âêëþ÷âà âèñî÷èíàòà íà ïîäïîêðèâíîòî ïðîñòðàíñòâî, àêî îñòàâà çàä ðàâíèíàòà, ïðîâåäåíà ïîä 45 ãðàäóñà ñïðÿìî õîðèçîíòà îò ëèíèÿòà íà ïðåñè÷àíå íà ôàñàäíàòà ïëîñêîñò ñ ãîðíàòà ïîâúðõíîñò íà êîðíèçà èëè ñòðåõàòà, à ïðè ñãðàäè áåç êîðíèçè è áåç ñòðåõè - îò íàé-âèñîêàòà òî÷êà íà îãðàæäàùèòå ñòåíè. Ïðè ïîëçâàíåòî íà òàçè âúçìîæíîñò êîòàòà íà áèëîòî íå ìîæå äà ïðåâèøàâà ñ ïîâå÷å îò 4,5 ì êîòàòà íà êîðíèçà, ñúîòâåòíî íà ñòðåõàòà èëè íà íàé-âèñîêàòà òî÷êà íà îãðàæäàùèòå ñòåíè.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) Âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà ñå ïðèåìà çà ðàâíà íà äîïóñòèìàòà, àêî ñãðàäàòà å ðàçïîëîæåíà â ïðîñòðàíñòâîòî, îãðàíè÷åíî îò âåðòèêàëíà ðàâíèíà, ïî ëèíèÿòà íà çàñòðîÿâàíå ñ âèñî÷èíà, ðàâíà íà äîïóñòèìàòà, è ðàâíèíà, ïðîâåäåíà îò òàçè âèñî÷èíà ïîä úãúë 45 ãðàäóñà ñïðÿìî õîðèçîíòà. Â òîçè ñëó÷àé êîòàòà íà áèëîòî íå ìîæå äà íàäâèøàâà ñ ïîâå÷å îò 4,5 ì âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà, îïðåäåëåíà ïðè óñëîâèÿòà íà àë. 1.
×ë. 25. Çàñòðîÿâàíåòî â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñå îïðåäåëÿ ñ âúíøíè è âúòðåøíè ëèíèè íà çàñòðîÿâàíå, äî êîèòî ñïîðåä ïðåäâèæäàíåòî íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ìîãàò äà ñå ðàçïîëàãàò èëè ïî êîèòî çàäúëæèòåëíî ñå ðàçïîëàãàò ñãðàäèòå â ïðèçåìíîòî èì íèâî.
×ë. 26. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúíøíàòà ëèíèÿ íà çàñòðîÿâàíå êúì óëèöèòå îò ïúðâîñòåïåííàòà ìðåæà ñå óñòàíîâÿâà íà ðàçñòîÿíèå îò óëè÷íàòà ðåãóëàöèîííà ëèíèÿ, êàêòî ñëåäâà:

1. ïî óëèöè îò ïúðâè êëàñ (ñêîðîñòíè ãðàäñêè ìàãèñòðàëè) - íàé-ìàëêî íà 15 ì;

2. ïî óëèöè îò âòîðè êëàñ (ãðàäñêè ìàãèñòðàëè) - íàé-ìàëêî íà 5 ì;

3. ïî óëèöè îò òðåòè êëàñ (ðàéîííè àðòåðèè) - íàé-ìàëêî íà 3 ì.

(2) Êîãàòî êúì óëèöèòå ïî àë. 1, ò. 2 è 3 èìà ëîêàëíè ïëàòíà, âúíøíàòà ëèíèÿ íà çàñòðîÿâàíå ìîæå äà ñúâïàäà ñ óëè÷íàòà ðåãóëàöèîííà ëèíèÿ.

(3) Äîïóñêà ñå ðàçñòîÿíèÿòà ïî àë. 1 äà ñå íàìàëÿâàò â ñëó÷àèòå, êîãàòî çàâàðåíèòå ñãðàäè ñå çàïàçâàò è ñå âêëþ÷âàò â ñèñòåìàòà íà çàñòðîÿâàíåòî îò ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí, êàòî ëèíèÿòà íà çàñòðîÿâàíå íà íîâèòå ñãðàäè ñå îïðåäåëÿ îò ñòðîèòåëíàòà ëèíèÿ íà çàâàðåíèòå, êîãàòî òå ñà ïðåîáëàäàâàùè.
×ë. 27. (1) Ëèíèèòå íà çàñòðîÿâàíå â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñ ëèöå êúì äâå óëèöè ñå îïðåäåëÿò ïî ïðàâèëàòà íà âñÿêà îò óëèöèòå.

(2) Â úãëîâèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, êîãàòî ëèíèèòå íà çàñòðîÿâàíå ñúâïàäàò ñ óëè÷íèòå ðåãóëàöèîííè ëèíèè è ïî äâåòå óëèöè, â çîíàòà íà êðúñòîâèùåòî ëèíèÿòà íà çàñòðîÿâàíå òðÿáâà äà îòñòúïè îò ïðåñå÷íàòà òî÷êà íà óëè÷íèòå ðåãóëàöèîííè ëèíèè íà óðåãóëèðàíèÿ èìîò íàé-ìàëêî íà 2 ì.

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ïëúòíîñòòà è èíòåíçèâíîñòòà íà çàñòðîÿâàíå íå ñå îãðàíè÷àâàò â úãëîâèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñúñ ñâúðçàíî îñíîâíî çàñòðîÿâàíå íà äâåòå ñòðàíè÷íè ðåãóëàöèîííè ëèíèè.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ðàçïîðåäáàòà íà àë. 3 íå ñå ïðèëàãà, êîãàòî óðåãóëèðàíèÿò ïîçåìëåí èìîò èìà ëèöå êúì äâå óëèöè, åäíàòà îò êîèòî å çàäúíåíà.
×ë. 28. Ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ìîæå äà ñå îïðåäåëè ðàçëè÷íà äúëáî÷èíà íà çàñòðîÿâàíå çà ïúðâèÿ íàäçåìåí åòàæ (ñ âèñî÷èíà, óñòàíîâåíà îò ñúùèÿ ïëàí) è îòäåëíî - çà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå íàä ïúðâèÿ íàäçåìåí åòàæ, êàòî ñå ñïàçâàò íîðìàòèâèòå çà ïëúòíîñò è èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå è çà ðàçñòîÿíèÿ ìåæäó ñãðàäèòå.
×ë. 29. Äúëáî÷èíàòà íà çàñòðîÿâàíå íà æèëèùíèòå ñãðàäè íå ñå îãðàíè÷àâà, àêî ñà ñïàçåíè ïðåäåëíî äîïóñòèìèòå íîðìàòèâè çà ïëúòíîñò è èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå, çà îçåëåíåíà ïëîù è çà ðàçñòîÿíèÿ äî ãðàíèöè íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè è ìåæäó ñãðàäè ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 31 - 35, â ñëåäíèòå ñëó÷àè:

1. ïðè ñâîáîäíî çàñòðîÿâàíå;

2. ïðè ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå - ñàìî â äâà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòà.
×ë. 30. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã.) Â æèëèùíèòå çîíè ñúñ ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå äúëáî÷èíàòà íà æèëèùíèòå ñãðàäè íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå íàä ïúðâèÿ íàäçåìåí åòàæ å íàé-ìíîãî 16 ì.

(2) Èçêëþ÷åíèå îò ïðàâèëîòî ïî àë. 1 ñå äîïóñêà ñàìî êîãàòî óðåãóëèðàíèÿò ïîçåìëåí èìîò èìà äúëáî÷èíà ïîâå÷å îò 30 ì è ëèöå íå ïî-ìàëêî îò 20 ì.

(3) Äúëáî÷èíàòà íà çàñòðîÿâàíå íà íåæèëèùíèòå ñãðàäè íå ñå îãðàíè÷àâà, àêî ñà ñïàçåíè ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå è ïðîòèâîïîæàðíèòå èçèñêâàíèÿ è èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 35, àë. 1. 
Ðàçäåë IV

Ïðàâèëà è íîðìàòèâè çà ðàçïîëàãàíå íà ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå
×ë. 31. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè íèñêî æèëèùíî çàñòðîÿâàíå íîðìàòèâèòå çà ðàçñòîÿíèÿòà íà ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ñà:

1. äî ñòðàíè÷íàòà ãðàíèöà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò - íàé-ìàëêî 3 ì;

2. äî ãðàíèöàòà êúì äúíîòî íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò - íàé-ìàëêî 5 ì.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè ñðåäíî è âèñîêî æèëèùíî çàñòðîÿâàíå íîðìàòèâèòå çà ðàçñòîÿíèÿòà íà ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ñà:

1. äî ñòðàíè÷íàòà ãðàíèöà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò - íàé-ìàëêî åäíà òðåòà îò âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà;

2. äî ãðàíèöàòà êúì äúíîòî íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò - íàé-ìàëêî 6 ì.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íîðìàòèâèòå çà ðàçñòîÿíèÿ ïî àë. 1 è 2 ìîæå äà íå ñå ïðèëàãàò, êîãàòî âúòðåøíè ãðàíèöè íà óðåãóëèðàí èìîò ñà ðàçïîëîæåíè êúì ðåêà. Â òåçè ñëó÷àè ëèíèèòå íà çàñòðîÿâàíå êúì ðåêàòà ñå îïðåäåëÿò ïðè ñïàçâàíå íà ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå, ïðîòèâîïîæàðíèòå è ãåîçàùèòíèòå èçèñêâàíèÿ, êàêòî è íà äðóãèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàçñòîÿíèÿòà ìåæäó äâå æèëèùíè ñãðàäè ïðåç ñòðàíè÷íàòà ãðàíèöà íà ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè å ñáîðúò îò èçèñêâàùèòå ðàçñòîÿíèÿ íà âñÿêà îò ñãðàäèòå äî ãðàíèöàòà ìåæäó èìîòèòå.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íîðìàòèâèòå çà ðàçñòîÿíèÿ äî ñòðàíè÷íèòå ãðàíèöè íà óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè ïî àë. 1 è 2 ñå ïðèëàãàò çà ñãðàäè ñ äúëáî÷èíà äî 14 ì. Ïðè ñãðàäè ñ ïî-ãîëÿìà äúëáî÷èíà ðàçñòîÿíèÿòà ñå óâåëè÷àâàò ñ 30 íà ñòî çà äúëáî÷èíàòà íàä 14 ì.
×ë. 32. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ðàçñòîÿíèåòî ìåæäó æèëèùíèòå ñãðàäè íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ïðåç óëèöàòà å ïî-ãîëÿìî èëè ðàâíî íà âèñî÷èíàòà íà æèëèùíèòå ñãðàäè.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ðàçñòîÿíèåòî ìåæäó æèëèùíèòå ñãðàäè íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ïðåç äúíîòî íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò å íàé-ìàëêî åäèí ïúò è ïîëîâèíà îò âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà, ðàçïîëîæåíà îòêúì ïî-áëàãîïðèÿòíàòà ïîñîêà çà îñëúí÷àâàíå. Ïðè íàêëîíåí òåðåí â çàâèñèìîñò îò ïîñîêàòà íà íàêëîíà ñïðÿìî ïî-áëàãîïðèÿòíàòà ïîñîêà ðàçñòîÿíèåòî ñå óâåëè÷àâà èëè ñå íàìàëÿâà ñ ðàçëèêàòà ìåæäó ñðåäíèòå íèâà íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí ïðè äâåòå ñãðàäè.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðè îïðåäåëÿíå íà ðàçñòîÿíèåòî ìåæäó ñãðàäèòå ïî àë. 1 è 2 âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà îòêúì ïî-áëàãîïðèÿòíàòà ïîñîêà ñå íàìàëÿâà ñ âèñî÷èíàòà íà ïúðâèÿ è ñëåäâàùèòå íåæèëèùíè åòàæè íà çàñåí÷åíàòà ñãðàäà.
×ë. 33. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò çà æèëèùíî çàñòðîÿâàíå ñ ïîâå÷å îò åäíà ñãðàäà, êàêòî è ïðè êîìïëåêñíî çàñòðîÿâàíå â æèëèùíè è êóðîðòíè êîìïëåêñè ðàçñòîÿíèåòî ìåæäó ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ñå îïðåäåëÿ ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1. 
×ë. 34. Âúâ âèëíèòå çîíè ñãðàäèòå ñà íà ðàçñòîÿíèå íàé-ìàëêî 4 ì äî ñòðàíè÷íèòå ãðàíèöè è íàé-ìàëêî 6 ì äî äúíîòî íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò. Íàé-ìàëêîòî ðàçñòîÿíèå ìåæäó ñãðàäèòå ïðåç óëèöàòà è ïðåç äúíîòî íà èìîòà ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 32. 
×ë. 35. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàçñòîÿíèÿòà ìåæäó æèëèùíè è íåæèëèùíè ñãðàäè â ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñå îïðåäåëÿò ñúîáðàçíî íîðìàòèâèòå çà ðàçñòîÿíèÿ ìåæäó æèëèùíè ñãðàäè. Â òîçè ñëó÷àé äúëáî÷èíàòà íà çàñòðîÿâàíå íà íåæèëèùíàòà ñãðàäà ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 31, àë. 5. 

(2) Ðàçñòîÿíèåòî íà íåæèëèùíèòå ñãðàäè äî âúòðåøíèòå ãðàíèöè íà óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò ïðè ñâîáîäíî çàñòðîÿâàíå íå ìîæå äà áúäå ïî-ìàëêî îò 3 ì, à ìåæäó òåçè ñãðàäè â óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò - ñúîáðàçíî ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí è ïðè ñïàçâàíå íà ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå, ïðîòèâîïîæàðíèòå è òåõíîëîãè÷åñêèòå èçèñêâàíèÿ.
Ðàçäåë V

Îòêëîíåíèÿ îò ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà çàñòðîÿâàíå
×ë. 36. (1) Çà çàïàçâàíå íà çàâàðåíè ãîäíè ñãðàäè ñå äîïóñêà â ðàáîòíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ôàêòè÷åñêîòî ðàçïîëîæåíèå íà çàâàðåíèòå ñãðàäè äà íå îòãîâàðÿ íà èçèñêâàùèòå ñå ðàçñòîÿíèÿ, àêî ñãðàäèòå ñà ìàñèâíè è èìàò òðàéíîñò íàé-ìàëêî îùå 25 ãîäèíè èëè ñà îáåêòè íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî ïî ñìèñúëà íà Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî. Â òåçè ñëó÷àè èçèñêâàùîòî ñå ðàçñòîÿíèå ìåæäó çàâàðåíèòå ñãðàäè è ïðåäâèäåíèòå ñ ïëàíà ñãðàäè â ñúñåäíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ìîæå äà áúäå íàìàëåíî íàé-ìíîãî ñ åäíà òðåòà, êàòî ëèíèèòå íà çàñòðîÿâàíå ñå óñòàíîâÿò â ñúîòâåòñòâèå ñ ðàçïîëîæåíèåòî íà çàâàðåíàòà ñãðàäà.

(2) Âúç îñíîâà íà ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí çàâàðåíèòå ìàñèâíè ñãðàäè ìîãàò äà ñå íàäñòðîÿâàò çàåäíî ñ íåîáõîäèìîòî çà òîâà ïðèñòðîÿâàíå, êàòî ñå ñïàçâàò èçèñêâàùèòå ñå íàé-ìàëêè ðàçñòîÿíèÿ ìåæäó ñãðàäèòå â ñúñåäíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, áåç äà å íåîáõîäèìî äà ñå ñïàçâà è èçèñêâàùîòî ñå íàé-ìàëêî ðàçñòîÿíèå îò ñãðàäèòå äî ñúîòâåòíèòå èìîòíè ãðàíèöè. Â òîçè ñëó÷àé ñå äîïóñêà ðàçñòîÿíèåòî ìåæäó ñãðàäèòå, âêëþ÷èòåëíî è ïðåç óëèöà, äà ñå íàìàëÿâà íàé-ìíîãî ñ åäíà òðåòà â çàâèñèìîñò îò ïîëîæåíèåòî íà çàâàðåíèòå ìàñèâíè ñãðàäè è âúçìîæíîñòèòå çà çàñòðîÿâàíå.

(3) Ïðè àðõèòåêòóðíî-ãðàäîóñòðîéñòâåíî îôîðìÿíå íà êâàðòàëèòå ñúñ ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå, êîãàòî âèñî÷èíàòà íà ñãðàäàòà òðÿáâà äà ñå ñúîáðàçè ñ âèñî÷èíàòà íà çàâàðåíèòå ñãðàäè, ñå äîïóñêà âúç îñíîâà íà ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí ðàçñòîÿíèåòî ìåæäó ñúñåäíèòå ñãðàäè îòêúì äúíîòî íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, êàêòî è ðàçñòîÿíèåòî ìåæäó ëèíèèòå íà çàñòðîÿâàíå îò äâåòå ñòðàíè íà óëèöàòà äà ñå íàìàëÿâàò íàé-ìíîãî ñ åäíà òðåòà.

(4) Ïî ïðåäëîæåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò ñ ðàçðåøåíèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ìîãàò äà ñå äîïóñêàò è ïî-ãîëåìè îòêëîíåíèÿ îò óñòàíîâåíèòå â àë. 1, 2 è 3 çà êâàðòàëè è óëèöè ñ ïðåäèìíî çàñòðîåíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè (50 íà ñòî è ïîâå÷å) â öåíòðàëíèòå ÷àñòè íà ãðàäîâåòå.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàçðåøåíèåòî ïî àë. 4 ñå èçäàâà â äâóìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà èñêàíåòî.
Ðàçäåë VI

Ñãðàäè íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå. Èçèñêâàíèÿ êúì æèëèùíèòå ñãðàäè è æèëèùàòà
×ë. 37. (1) Ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ñå èçãðàæäàò ñúîáðàçíî ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè, îïðåäåëåíî â ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(2) Ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ïî ïðåäíàçíà÷åíèå ñà æèëèùíè, ïðîèçâîäñòâåíè, êóðîðòíè, âèëíè, îáùåñòâåíî-îáñëóæâàùè è äðóãè, êàêòî è ñãðàäè ñúñ ñìåñåíî ïðåäíàçíà÷åíèå.

(3) Â ñãðàäèòå ñúñ ñìåñåíî ïðåäíàçíà÷åíèå ïîìåùåíèÿòà è îáåêòèòå çà íåæèëèùíè íóæäè, ñâúðçàíè ñ ìàñîâ äîñòúï íà âúíøíè ëèöà, ñå ðàçïîëàãàò ïîä æèëèùíèòå îáåêòè.
×ë. 38. (1) Â íàäçåìíèòå åòàæè íà æèëèùíà ñãðàäà îñâåí æèëèùà ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò è àòåëèåòà è êàáèíåòè çà èíäèâèäóàëíà òâîð÷åñêà äåéíîñò, à â ïúðâèÿ åòàæ, â ïîëóïîäçåìíèÿ åòàæ èëè â ïîäçåìíèÿ åòàæ - ãàðàæè, ïî èçêëþ÷åíèå òðàôîïîñòîâå, êàêòî è äðóãè îáåêòè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ïðè ñúáëþäàâàíå íà ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå, ïðîòèâîïîæàðíèòå è äðóãèòå òåõíè÷åñêè èçèñêâàíèÿ è íà íîðìèòå çà áåçîïàñíîñò.

(2) Îáåêòè çà ñòîïàíñêè è îáñëóæâàùè äåéíîñòè â íîâîèçãðàæäàùà ñå æèëèùíà ñãðàäà ñå ïðåäâèæäàò â ïîäçåìíèÿ, â ïîëóïîäçåìíèÿ è â ïúðâèÿ åòàæ, àêî ñà îñèãóðåíè ñàìîñòîÿòåëíè âõîäîâå êúì òÿõ è ñà ñúîáðàçåíè ñúñ ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå, ïðîòèâîïîæàðíèòå è äðóãèòå òåõíè÷åñêè èçèñêâàíèÿ.

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñúùåñòâóâàùà æèëèùíà ñãðàäà ñ ðåæèì íà åòàæíà ñîáñòâåíîñò ñå äîïóñêà ïðåóñòðîéñòâî è ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà æèëèùíî ïîìåùåíèå èëè íà ñàìîñòîÿòåëíî æèëèùå â êàáèíåò çà çäðàâíè íóæäè, çà îôèñ èëè çà àòåëèå çà èíäèâèäóàëíà òâîð÷åñêà äåéíîñò, ñâúðçàíè ñ äîñòúï íà âúíøíè ëèöà â ñãðàäàòà, àêî îáåêòèòå ñå íàìèðàò íà ïúðâèÿ èëè íà ïîëóïîäçåìíèÿ åòàæ, ïðåóñòðîéñòâîòî èì å ñúîáðàçåíî ñúñ ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå, ïðîòèâîïîæàðíèòå è äðóãèòå òåõíè÷åñêè èçèñêâàíèÿ è âúç îñíîâà íà èçðè÷íî ïèñìåíî íîòàðèàëíî çàâåðåíî ñúãëàñèå íà âñè÷êè ñîáñòâåíèöè íà æèëèùà - íåïîñðåäñòâåíè ñúñåäè íà îáåêòèòå. Ïî èçêëþ÷åíèå ìîæå äà ñå äîïóñíå ðàçïîëàãàíå íà ïîñî÷åíèòå îáåêòè è íà äðóãè íàäçåìíè åòàæè ñàìî âúç îñíîâà íà ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ñîáñòâåíèöèòå, âçåòî ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä, è ñ èçðè÷íî ïèñìåíî íîòàðèàëíî çàâåðåíî ñúãëàñèå íà âñè÷êè ñîáñòâåíèöè íà æèëèùà - íåïîñðåäñòâåíè ñúñåäè íà îáåêòà.

(4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñúùåñòâóâàùî æèëèùíî ïîìåùåíèå èëè ñàìîñòîÿòåëíî æèëèùå íà ïúðâèÿ åòàæ íà æèëèùíà ñãðàäà ìîæå äà ñå ïðåóñòðîè ñ ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî ìó çà ìàãàçèí èëè çà äðóãè îáñëóæâàùè äåéíîñòè, èçâúí òåçè ïî àë. 3, ïðè ñïàçâàíå íà ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå, ïðîòèâîïîæàðíèòå è äðóãèòå òåõíè÷åñêè èçèñêâàíèÿ è àêî ñå îñèãóðè ñàìîñòîÿòåëåí âõîä èçâúí âõîäà è îáùèòå ïîìåùåíèÿ íà æèëèùíèòå åòàæè. Â òåçè ñëó÷àè ñå èçèñêâà ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ñîáñòâåíèöèòå, âçåòî ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä, è èçðè÷íî ïèñìåíî íîòàðèàëíî çàâåðåíî ñúãëàñèå íà âñè÷êè ñîáñòâåíèöè íà æèëèùà - íåïîñðåäñòâåíè ñúñåäè íà îáåêòà.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Ïîìåùåíèÿ è îáåêòè çà íåæèëèùíè íóæäè, èçãðàäåíè â çàâàðåíà æèëèùíà ñãðàäà, ìîãàò äà ñå ïðåóñòðîéâàò è äà ïðîìåíÿò ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè ïî îáùèÿ ðåä, áåç äà ñå èçèñêâà ñúãëàñèåòî íà ñîáñòâåíèöèòå â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò, â ñëó÷àé ÷å íå ñå äîïóñêà íàäíîðìåíî øóìîâî è äðóãî çàìúðñÿâàíå.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íå ñå èçèñêâà ñúãëàñèåòî íà ñîáñòâåíèöèòå â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò ïðè âúçñòàíîâÿâàíå æèëèùíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà âå÷å ïðåóñòðîåíè ñàìîñòîÿòåëíè ïîìåùåíèÿ è îáåêòè çà íåæèëèùíè íóæäè, èçãðàäåíè â çàâàðåíà æèëèùíà ñãðàäà.

(7) (Ïðåäèøíà àë. 6, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êúì ïðîåêòèòå çà ïðåóñòðîéñòâà ïî àë. 3 - 5 çàäúëæèòåëíî ñå ïðåäñòàâÿ ìîòèâèðàíî ñòàíîâèùå íà èíæåíåð-êîíñòðóêòîð ñ ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò, äîêàçâàùî, ÷å íå ñå óâåëè÷àâàò íàòîâàðâàíèÿòà, íå ñå çàñÿãàò êîíñòðóêòèâíè åëåìåíòè è íå ñå íàìàëÿâàò íîñèìîñïîñîáíîñòòà, óñòîé÷èâîñòòà è äúëãîòðàéíîñòòà íà êîíñòðóêöèÿòà íà ñãðàäàòà, à êîãàòî ñå íàëàãàò èçìåíåíèÿ â êîíñòðóêöèÿòà èëè ñå óâåëè÷àâàò íàòîâàðâàíèÿòà, ñå ïðåäñòàâÿ è êîíñòðóêòèâíà ÷àñò êúì ïðîåêòà.

(8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 6 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.05.2009 ã.) Â íîâîèçãðàæäàùè ñå ñãðàäè â ðåæèì íà åòàæíà ñîáñòâåíîñò ñ èçäàäåíî ðàçðåøåíèå çà ñòðîèòåëñòâî ñëåä âëèçàíå â ñèëà íà Çàêîíà çà óïðàâëåíèå íà åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò, â êîèòî ñå ïðåäâèæäà ñàìîñòîÿòåëíèòå îáåêòè äà ñà ïîâå÷å îò äåñåò, ñå îñèãóðÿâà ïîíå åäíî îáùî ïîìåùåíèå, êîåòî ñå èçïîëçâà îò ñîáñòâåíèöèòå è îáèòàòåëèòå íà ñãðàäèòå çà áèòîâè, ñïîðòíè è äðóãè îáñëóæâàùè äåéíîñòè (ïîìåùåíèå çà ñúáðàíèÿ, çà ïîðòèåð èëè îõðàíà; çà äåòñêè êîëè÷êè, âåëîñèïåäè, ìîòîïåäè è ìîòîöèêëåòè, çà ñúõðàíÿâàíå íà èíâåíòàð çà ïî÷èñòâàíå íà ñãðàäàòà è ïðèëåæàùàòà ïëîù êúì íåÿ, ïåðàëíè, ñóøèëíè è äðóãè ïîäîáíè), ðàçïîëîæåíî â ïàðòåðíèÿ èëè â ïúðâèÿ åòàæ.
×ë. 39. (1) Âúâ âèëíà ñãðàäà ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò ãàðàæè â ïúðâèÿ åòàæ èëè ïîä òåðåíà, êàêòî è àòåëèåòà è êàáèíåòè çà èíäèâèäóàëíà òâîð÷åñêà äåéíîñò â åòàæèòå è ïîäïîêðèâíîòî ïðîñòðàíñòâî.

(2) Ïðè ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ÷àñò èëè íà öÿëà ñãðàäà â æèëèùíè, êóðîðòíè èëè âèëíè çîíè, êîãàòî ïðåóñòðîéñòâîòî å ñâúðçàíî ñ ìàñîâ äîñòúï íà âúíøíè ëèöà è íàäíîðìåíî çà çîíàòà øóìîâî è äðóãî çàìúðñÿâàíå, îñâåí ñïàçâàíå íà èçèñêâàíèÿòà ïî ÷ë. 38 å íåîáõîäèìî è èçðè÷íî ïèñìåíî íîòàðèàëíî çàâåðåíî ñúãëàñèå íà âñè÷êè ñîáñòâåíèöè è íîñèòåëè íà îãðàíè÷åíè âåùíè ïðàâà â ñúñåäíè ïîçåìëåíè èìîòè.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã., äîï., áð. 50 îò 2010 ã.) Ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ñãðàäà èëè íà ÷àñò îò ñãðàäà - îáåêò íà îáðàçîâàíèåòî, íàóêàòà, çäðàâåîïàçâàíåòî èëè êóëòóðàòà, êàêòî è íà ñïîðòíè îáåêòè è ñúîðúæåíèÿ èëè íà ÷àñòè îò òÿõ, ìîæå äà ñå èçâúðøè ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí ñàìî ñëåä ïèñìåíî ñúãëàñèå íà ñúîòâåòíèÿ ìèíèñòúð. Îòêàçúò ñå ìîòèâèðà. Íåïðîèçíàñÿíåòî â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíåòî íà èñêàíåòî ñå ñìÿòà çà ìúë÷àëèâî ñúãëàñèå.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 3, äîï., áð. 17 îò 2009 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 2 è 3 ïðîìÿíàòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ñå íàíàñÿ ñëóæåáíî âúç îñíîâà íà çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà, áåç äà ñå ïðîâåæäà ïðîöåäóðà ïî èçìåíåíèå íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 4, èçì., áð. 17 îò 2009 ã.) Íå ñå èçèñêâà ñúãëàñèå íà çàèíòåðåñóâàíèòå ñîáñòâåíèöè è íå ñå ïðîâåæäà ïðîöåäóðà ïî èçìåíåíèå íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí, â ñëó÷àé ÷å íåæèëèùíà ñãðàäà â æèëèùíà, êóðîðòíà èëè âèëíà çîíà ñå ïðåóñòðîéâà â æèëèùíà, êàòî ïðîìÿíàòà ñå îòðàçÿâà ïî ðåäà íà àë. 4.
×ë. 40. (1) Âñÿêî æèëèùå òðÿáâà äà èìà ñàìîñòîÿòåëåí âõîä, íàé-ìàëêî åäíî æèëèùíî ïîìåùåíèå, êóõíÿ èëè êóõíåíñêè áîêñ è áàíÿ-òîàëåòíà, êàêòî è ñêëàäîâî ïîìåùåíèå, êîåòî ìîæå äà áúäå â æèëèùåòî èëè èçâúí íåãî. Äîïóñòèìî å ïîìåùåíèÿòà äà áúäàò ïðîñòðàíñòâåíî ñâúðçàíè ñ èçêëþ÷åíèå íà òîàëåòíè è áàíè-òîàëåòíè.

(2) Ñàíèòàðíè ïîìåùåíèÿ íàä æèëèùíî ïîìåùåíèå, íàä êóõíÿ èëè êèëåð çà õðàíèòåëíè ïðîäóêòè ñå äîïóñêàò ñàìî â æèëèùåòî, êîåòî îáñëóæâàò.
Ðàçäåë VII

Äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå, îãðàäè

(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) 
×ë. 41. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñå ñúñòîè îò ñïîìàãàòåëíè, îáñëóæâàùè, ñòîïàíñêè è âòîðîñòåïåííè ïîñòðîéêè êúì ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå è ñå ðàçðåøàâà â ñúîòâåòñòâèå ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(2) Êîãàòî äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå íå å ïðåäâèäåíî ñ äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, òî ñå äîïóñêà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà ñ âèçà çà ïðîó÷âàíå è ïðîåêòèðàíå ïî ÷ë. 140, àêî ïîñòðîéêèòå ñå çàñòðîÿâàò ñâîáîäíî èëè äîïðåíè äî ñãðàäè íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå â óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò èëè ñâúðçàíî ñ ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå ñàìî ìåæäó äâà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòà. Äîïóñíàòîòî çàñòðîÿâàíå ñå îòðàçÿâà ñëóæåáíî â äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(3) Ïî ðåäà íà àë. 2 íå ñå äîïóñêà çàñòðîÿâàíå, ñ êîåòî ñå ïðåâèøàâàò çàäàäåíèòå ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí óñòðîéñòâåíè ïîêàçàòåëè çà ñúîòâåòíèÿ óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò.
×ë. 42. (1) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïîñòðîéêèòå íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå ñå ðàçïîëàãàò ñâîáîäíî èëè äîïðåíè äî îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå â óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò èëè ñâúðçàíî ñ äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå â ñúñåäåí èìîò.

(2) (Ïðåäèøíà àë. 1, èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ãàðàæè, ðàáîòèëíèöè è îáåêòè çà òúðãîâèÿ è óñëóãè, íå ìîãàò äà ñå ðàçïîëàãàò íà óëè÷íàòà ðåãóëàöèîííà ëèíèÿ èëè ìåæäó íåÿ è ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå. Ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò íà âúòðåøíàòà ãðàíèöà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, àêî êàëêàííèòå èì ñòåíè ïîêðèâàò êàëêàííè ñòåíè íà çàâàðåíè èëè íîâîïðåäâèäåíè ïîñòðîéêè â ñúñåäíèÿ óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò, èëè ïëúòíè îãðàäè.

(3) (Ïðåäèøíà àë. 2, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè ñâîáîäíî ðàçïîëàãàíå ïîñòðîéêèòå íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå ñà ñ âèñî÷èíà äî 3,6 ì è íà ðàçñòîÿíèå îò âúòðåøíèòå ãðàíèöè íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò íàé-ìàëêî 3 ì, à êîãàòî ñà ñ âèñî÷èíà äî 2,5 ì, ñà íàé-ìàëêî íà 1,5 ì îò þæíàòà, þãîçàïàäíàòà è þãîèçòî÷íàòà ãðàíèöà êúì ñúñåäíèÿ óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò ïðè îòêëîíåíèå îò þæíàòà ïîñîêà äî 45 ãðàäóñà.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 3, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñâîáîäíî ðàçïîëîæåíèòå ïîëóïîäçåìíè ïîñòðîéêè ñ ïðåâèøåíèå äî 1,2 ì íàä ïðèëåæàùèÿ òåðåí ñå äîïóñêàò íà ðàçñòîÿíèå íå ïî-ìàëêî îò 1,5 ì îò âúòðåøíàòà ãðàíèöà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò.
×ë. 43. (1) Çà íîâè ñãðàäè íåîáõîäèìèòå ìåñòà çà ãàðèðàíå è/èëè ïàðêèðàíå çàäúëæèòåëíî ñå îñèãóðÿâàò â ãðàíèöèòå íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò.

(2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èçêëþ÷åíèÿ îò ðàçïîðåäáàòà ïî àë. 1 ñå äîïóñêàò îò îðãàíà, êîéòî ñëåäâà äà èçäàäå ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, êîãàòî íîðìàòèâíî íåîáõîäèìèòå ìåñòà çà ãàðèðàíå è/èëè ïàðêèðàíå íå ìîãàò äà áúäàò îñèãóðåíè â ãðàíèöèòå íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò ïîðàäè òåõíè÷åñêè èëè íîðìàòèâíè ïðè÷èíè, êàòî: ðàçìåðè è/èëè íàêëîí íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, õèäðîãåîëîæêè óñëîâèÿ, ñàíèòàðíî-îõðàíèòåëíè çîíè è äðóãè ïðè óñëîâèÿ, îïðåäåëåíè â íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1. 

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúâ âèëíè è æèëèùíè çîíè ñ íèñêî, ñðåäíî è âèñîêî çàñòðîÿâàíå ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò ãàðàæè êàòî äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå.
×ë. 44. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñåëàòà ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå ñúñ ñåëñêîñòîïàíñêî ïðåäíàçíà÷åíèå îò âñÿêàêúâ âèä.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ãðàäîâåòå è âúâ âèëíèòå çîíè ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå çà îòãëåæäàíå íà äîìàøíè æèâîòíè ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò ïî èçêëþ÷åíèå ñàìî ñúîáðàçíî åäèíåí çà çîíàòà ðåæèì íà ïîëçâàíå è çàñòðîÿâàíå, ïðèåò îò ñúîòâåòíèÿ îáùèíñêè ñúâåò.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòîïàíñêèòå ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå çà îòãëåæäàíå íà äîìàøíè æèâîòíè ñå èçãðàæäàò ñ âèñî÷èíà äî 5,5 ì íàä ïðèëåæàùèÿ òåðåí è äî 8,5 ì äî íàé-âèñîêàòà ÷àñò íà ïîêðèâà. Â ðàìêèòå íà òåçè âèñî÷èíè ñå äîïóñêà îáîñîáÿâàíåòî íà âòîðî íèâî çà ñêëàäîâè íóæäè.
×ë. 45. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã., áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòîïàíñêèòå ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå íå ìîãàò äà ñå ðàçïîëàãàò íà êàëêàííà ñòåíà íà æèëèùíà ñãðàäà â ñúñåäåí óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò.
×ë. 46. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âòîðîñòåïåííè ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå (ëåòíè êóõíè è ëåêè ïîñòðîéêè çà îòîïëèòåëíè ìàòåðèàëè è èíâåíòàð, êëàäåíöè, ÷åøìè, ñåïòè÷íè ÿìè è âðåìåííè òîàëåòíè) ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè çà íèñêî æèëèùíî èëè çà âèëíî çàñòðîÿâàíå.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âòîðîñòåïåííèòå ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå ñà ñ âèñî÷èíà äî 2,5 ì íàä ïðèëåæàùèÿ òåðåí è äî 3 ì äî íàé-âèñîêàòà ÷àñò íà ïîêðèâà. Êîãàòî ïîñòðîéêèòå ñå ðàçïîëàãàò íà âúòðåøíàòà ãðàíèöà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, íàé-âèñîêàòà ÷àñò íà ïîêðèâà ïðè êàëêàííàòà ñòåíà ìîæå äà èìà âèñî÷èíà äî 3,6 ì.
×ë. 47. (1) Ëåòíè êóõíè ñå ðàçïîëàãàò ñâîáîäíî èëè ñâúðçàíî, áåç äà ñå ñïàçâàò èçèñêâàíèÿòà çà ðàçñòîÿíèÿ îò ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå.

(2) Áàñåéíè, êëàäåíöè, ÷åøìè, ñåïòè÷íè ÿìè è âðåìåííè òîàëåòíè ñå èçãðàæäàò â óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò ñúîáðàçíî òåõíè÷åñêèòå è ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå èçèñêâàíèÿ íà ðàçñòîÿíèå íå ïî-ìàëêî îò 3 ì îò ãðàíèöèòå íà èìîòà.
×ë. 48. (1) Óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè ìîãàò äà ñå îãðàæäàò êúì óëèöàòà è êúì ñúñåäíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè.

(2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà ïî ïðåäëîæåíèå íà îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò îïðåäåëÿ îáùèòå èçèñêâàíèÿ êúì îãðàäèòå (âèä, ôîðìà, âèñî÷èíà, ìàòåðèàëè è äðóãè) ñúîáðàçíî âèäîâåòå óñòðîéñòâåíè çîíè è òåðèòîðèè, îôîðìÿíåòî íà ïúðâîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà è äðóãèòå ïóáëè÷íè ïðîñòðàíñòâà, òåðåííèòå îñîáåíîñòè, ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ïîçåìëåíèòå èìîòè è â ñúîòâåòñòâèå ñ ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå êúì äåéñòâàùèòå ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå.

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îãðàäèòå êúì ñúñåäíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñå ðàçïîëàãàò ñ ðàâíè ÷àñòè â äâàòà èìîòà. Êîãàòî îãðàäàòà å ïëúòíà ñ âèñî÷èíà íàä 0,6 ì, òÿ ñå äîïóñêà âúç îñíîâà íà èçðè÷íî ïèñìåíî ñúãëàñèå íà ñîáñòâåíèöèòå íà çàñåãíàòèòå èìîòè è àêî ðàçñòîÿíèåòî îò îãðàäàòà äî æèëèùå â ïúðâèÿ åòàæ íà ñãðàäà â ñúñåäíèÿ óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò å ïî-ãîëÿìî èëè ðàâíî íà âèñî÷èíàòà íà ïëúòíàòà ÷àñò íà îãðàäàòà. Äîïóñòèìî å îãðàäàòà äà ñå ðàçïîëîæè è èçöÿëî â èìîòà íà âúçëîæèòåëÿ.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ïðè ëèïñà íà ñúãëàñèå íà ñîáñòâåíèê íà çàñåãíàò èìîò ñòðîèòåëñòâîòî íà ïëúòíà îãðàäà ìåæäó ñúñåäíè èìîòè ñ âèñî÷èíà íà ïëúòíàòà ÷àñò íàä 0,6 ì ñå äîïóñêà ïðè ñïàçâàíå íà èçèñêâàíèÿòà íà àë. 3, èçðå÷åíèå âòîðî, êàòî îãðàäàòà ñå ðàçïîëàãà èçöÿëî â èìîòà íà âúçëîæèòåëÿ.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Äîïóñòèìî å îãðàäèòå äà áúäàò ñ âèñî÷èíà äî 2,2 ì íàä ïðèëåæàùèÿ òåðåí. Ïðè äåíèâåëàöèÿ íà òåðåíà ìåæäó ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè âèñî÷èíàòà íà ïëúòíàòà ÷àñò íà îãðàäàòà ñå îò÷èòà ñïðÿìî êîòàòà íà ïî-íèñêèÿ ïðèëåæàù òåðåí.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ïðè äåíèâåëàöèÿ íà òåðåíà ìåæäó ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè íàä 1,5 ì âèñî÷èíàòà íà ïëúòíàòà ÷àñò íà îãðàäàòà å äî 0,6 ì ñïðÿìî êîòàòà íà ïî-âèñîêèÿ ïðèëåæàù òåðåí.

(7) (Ïðåäèøíà àë. 5 - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Êúì óëèöàòà âèñî÷èíàòà íà ïëúòíàòà ÷àñò íà îãðàäàòà òðÿáâà äà áúäå äî 0,6 ì.

(8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 7, áð. 103 îò 2005 ã.) Èçâúí ãðàíèöèòå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè è â íåóðåãóëèðàíèòå ÷àñòè íà íàñåëåíèòå ìåñòà ñå äîïóñêà ïîçåìëåíèòå èìîòè äà ñå îãðàæäàò ñàìî ñ ëåêè îãðàäè, ñúîáðàçåíè ñ èçèñêâàíèÿòà ïî àë. 2.

(9) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 6, èçì., áð. 103 îò 2005 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ñòðîèòåëñòâîòî íà îãðàäè â ñëó÷àèòå ïî àë. 3 è 4, êàêòî è â îòêëîíåíèå îò èçèñêâàíèÿòà ïî àë. 2, 5 è 7, ñå ðàçðåøàâà çà îáåêòè íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî, à â îñòàíàëèòå ñëó÷àè - ñúîáðàçíî ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò è ñ îãëåä îñèãóðÿâàíåòî íà àðõèòåêòóðíî åäèíñòâî, îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà âúç îñíîâà íà èíäèâèäóàëåí àðõèòåêòóðåí ïðîåêò.
Ðàçäåë VIII

Âðåìåííè ñòðîåæè
×ë. 49. (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíè èìîòè, çà êîèòî ñ ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå å ïðåäâèäåíî èçãðàæäàíå íà îáåêòè - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà è îáùèíèòå, èìàò ïðàâî äà èçãðàäÿò âðåìåííè ñòðîåæè, àêî äúðæàâàòà èëè îáùèíàòà:

1. îòêàæå äà èçìåíè ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ïîðàäè ëèïñà íà óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 134, àë. 2; 

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) îòêàæå äà èçêóïè èìîòà ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 199, àë. 2 èëè â òðèìåñå÷åí ñðîê íå îòãîâîðè íà íàïðàâåíîòî ïðåäëîæåíèå çà ïðîäàæáà.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îñâåí â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 âðåìåííè ñòðîåæè ìîãàò äà ñå ðàçðåøàâàò ïî ðåäà íà òîçè ðàçäåë â ïîçåìëåíè èìîòè, çà êîèòî å óñòàíîâåí íîâ íà÷èí èëè õàðàêòåð íà çàñòðîÿâàíå èëè å íàëîæåíà ñòðîèòåëíà çàáðàíà, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñâëà÷èùíè ðàéîíè.

(3) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòðîåæèòå ïî àë. 1 ñå ðàçðåøàâàò ïðè óñëîâèå, ÷å íå ñå ïðåäâèæäà íîâîòî ñòðîèòåëñòâî èëè äðóãèòå ìåðîïðèÿòèÿ äà çàïî÷íàò ïðåç ñëåäâàùàòà åäíà ãîäèíà. Îò÷óæäàâàíåòî íà âðåìåííè ñòðîåæè ñå èçâúðøâà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò è íà Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò. 
×ë. 50. Â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 49 ëèöàòà ìîãàò äà èçãðàäÿò ñëåäíèòå âðåìåííè ñòðîåæè:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) â çàñòðîåíè ïîçåìëåíè èìîòè:

à) åäíîåòàæíà ïðèñòðîéêà êúì çàêîííî èçãðàäåíà ñãðàäà ñúñ çàñòðîåíà ïëîù äî 40 êâ. ì; àêî ïðèñòðîéêàòà å äâóåòàæíà, òÿ ìîæå äà áúäå äî 30 êâ. ì íà âñåêè åòàæ;

á) (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã.) ïðåóñòðîéñòâî íà òàâàíñêî ïîìåùåíèå, âìåñòî ïðèñòðîÿâàíå ïî áóêâà "à", êàòî ñå èçãðàäè íàäçèä äî 1,5 ì è ñå íàïðàâÿò êàïàíäóðè, íåçàâèñèìî îò åòàæíîñòòà íà ñãðàäàòà;

â) (èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) àòåëèå èëè îáåêò ñ îáñëóæâàùî ïðåäíàçíà÷åíèå ïðè ñïàçâàíå íà îãðàíè÷åíèÿòà ïî áóêâà "à", çà çàñòðîåíà ïëîù è âèñî÷èíà;

ã) (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ïîñòðîéêè íà äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 46; 

ä) (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ãàðàæ;

å) (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) îãðàäà, ñúîáðàçåíà ñ èçèñêâàíèÿòà ïî ÷ë. 48, àë. 2; 

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) â íåçàñòðîåíè ïîçåìëåíè èìîòè:

à) (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) æèëèùíà ñãðàäà ñúñ çàñòðîåíà ïëîù äî 60 êâ. ì íà äâà åòàæà èëè æèëèùíà ñãðàäà íà åäèí åòàæ äî 80 êâ. ì;

á) (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.); 

â) ñòðîåæè ïî ò. 1, áóêâè "â", "ã", "ä" è "å".
×ë. 51. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Âðåìåííèòå ñòðîåæè ïî ÷ë. 50 ñå ðàçðåøàâàò ñàìî åäíîêðàòíî â åäèí ïîçåìëåí èìîò âúç îñíîâà íà âèçà çà ïðîåêòèðàíå ñ óêàçàí íà÷èí íà çàñòðîÿâàíå, èçäàäåíà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà, è ñòðîèòåëíè êíèæà, èçäàäåíè ïî îáùèÿ ðåä. Â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 50, ò. 1 ìîæå äà ñå äîïóñíå íàìàëÿâàíå íà íîðìàòèâíî óñòàíîâåíèòå ðàçñòîÿíèÿ äî èìîòíèòå ãðàíèöè ñúñ ñúãëàñèåòî íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà, èçðàçåíî â çàÿâëåíèå äî êìåòà íà îáùèíàòà ñ íîòàðèàëíî çàâåðåíè ïîäïèñè.

(2) Ïðè ñúñîáñòâåíîñò íà èìîòà ïîñòðîéêè ïî ÷ë. 50 ìîãàò äà ñå ðàçðåøàâàò íà âñåêè îò ñúñîáñòâåíèöèòå ïðè ñïàçâàíå íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 183. Îáùàòà çàñòðîåíà ïëîù íà ðàçðåøåíèòå ïîñòðîéêè ïî ÷ë. 50 íå ìîæå äà ïðåâèøàâà 30 íà ñòî îò ïëîùòà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Íåçàñòðîåíè ïîçåìëåíè èìîòè, ïîïàäàùè â òåðèòîðèè, çà êîèòî ñ îáùè èëè ñ ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå å ïðåäâèäåíî, íî íå å ðåàëèçèðàíî ïðåäíàçíà÷åíèåòî ïî ÷ë. 61, àë. 2 èëè äðóãî ñïåöèôè÷íî ïðåäíàçíà÷åíèå ïî ÷ë. 61, àë. 3, ìîãàò äà ñå èçïîëçâàò äî ðåàëèçèðàíå íà ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïëàíà ñàìî çà èçãðàæäàíå èëè ïîñòàâÿíå íà îòêðèòè îáåêòè çà ñïîðòíè äåéíîñòè è ïëîùàäêè çà èãðà ïî ðåäà íà ÷ë. 55. 
×ë. 52. (1) Óñëîâèÿòà, ïðè êîèòî ñå ðàçðåøàâàò ïîñòðîéêèòå, ñå âïèñâàò â îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò è â ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ.

(2) Âðåìåííèòå ñòðîåæè ñå ñâúðçâàò ñúñ ñúùåñòâóâàùèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ âðåìåííè âðúçêè.
×ë. 53. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çàâàðåíè ñãðàäè â ïîçåìëåíè èìîòè ïî ÷ë. 49 ìîãàò ïðè ñïàçâàíå íà èçèñêâàíèÿòà íà òîçè çàêîí äà ñå ïðåóñòðîéâàò âúòðåøíî, äà ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî èì è äà ñå ðåìîíòèðàò, áåç äà ñå èçìåíÿ âúíøíîòî èì î÷åðòàíèå, â õîðèçîíòàëíî è âåðòèêàëíî îòíîøåíèå è áåç äà ñå ïðàâÿò íîâè èëè äà ñå óêðåïÿò ñúùåñòâåíî íîñåùèòå êîíñòðóêöèè.
×ë. 53à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çàâàðåíèòå ñòðîåæè, íåâêëþ÷åíè â ðåæèìà íà çàñòðîÿâàíå íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, ñå ïðåìàõâàò îò âúçëîæèòåëÿ íàé-êúñíî äî çàâúðøâàíå íà ðàçðåøåíèÿ ñòðîåæ. Àêî âúçëîæèòåëÿò íå èçïúëíè òîâà, ñòðîåæúò íå ñå âúâåæäà â åêñïëîàòàöèÿ, à çàâàðåíèÿò ñòðîåæ ñå ïðåìàõâà çà ñìåòêà íà âúçëîæèòåëÿ âúç îñíîâà íà çàïîâåä íà íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè íà óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå ïî ðåäà íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 225, àë. 4. 
×ë. 54. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âðåìåííè ñòðîåæè ìîãàò äà ñå ïðàâÿò è çà íóæäè, ñâúðçàíè ñ îðãàíèçàöèÿ è ìåõàíèçàöèÿ íà ñòðîèòåëñòâîòî, ñ ðàçðåøåíèå íà îðãàíà, êîéòî èçäàâà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ. Âðåìåííèòå ñòðîåæè ñå ïðåìàõâàò ïðè çàâúðøâàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî. Àêî âúçëîæèòåëÿò íå èçïúëíè òîâà, ñòðîåæúò íå ñå âúâåæäà â åêñïëîàòàöèÿ è âðåìåííèòå ñòðîåæè ñå ïðåìàõâàò çà íåãîâà ñìåòêà âúç îñíîâà íà çàïîâåä íà íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè íà óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå ïî ðåäà íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 225, àë. 4. 

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Àêî ñòðîèòåëñòâîòî íå çàïî÷íå â ñðîêà, äî êîéòî ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ å â ñèëà, âðåìåííèòå ñòðîåæè ñå ïðåìàõâàò ïî ðåäà íà àë. 1.

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âðåìåííè ñòðîåæè ñå ðàçðåøàâàò è çà íóæäè, ñâúðçàíè ñ îñúùåñòâÿâàíå íà ìåðîïðèÿòèÿ ïî âúçñòàíîâÿâàíå è ðåêóëòèâàöèÿ íà íàðóøåíè òåðèòîðèè, îò îðãàíà, êîéòî å èçäàë ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Àêî ìåðîïðèÿòèÿòà ïî âúçñòàíîâÿâàíå è ðåêóëòèâàöèÿ íà íàðóøåíè òåðèòîðèè íå çàïî÷íàò â ñðîê åäíà ãîäèíà îò ðàçðåøàâàíå íà âðåìåííèòå ñòðîåæè ïî àë. 2, èçäàäåíîòî çà òÿõ ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå îáåçñèëâà ïî ïðàâî, à èçãðàäåíèòå ïîñòðîéêè è ñúîðúæåíèÿ ñå ïðåìàõâàò ïî ðåäà íà àë. 1.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Âðåìåííè ñòðîåæè ñå ðàçðåøàâàò è â ñëó÷àèòå, êîãàòî ïî ñèëàòà íà ñïåöèàëåí çàêîí å ïðåäîñòàâåíî ðàçðåøåíèå çà òúðñåíå èëè ïðîó÷âàíå èëè êîíöåñèÿ çà äîáèâ íà ïîäçåìíè áîãàòñòâà ñàìî àêî ñà ñâúðçàíè ñ îñúùåñòâÿâàíå íà òåçè äåéíîñòè. Ïàðàìåòðèòå íà çàñòðîÿâàíå ñå îïðåäåëÿò ñúñ ñïåöèàëèçèðàí ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí. Ñëåä èçòè÷àíå íà ñðîêà íà äåéñòâèå íà ðàçðåøåíèåòî çà òúðñåíå èëè ïðîó÷âàíå èëè íà êîíöåñèÿòà çà äîáèâ âðåìåííèòå ñòðîåæè ñå ïðåìàõâàò ïî ðåäà íà àë. 1.
×ë. 55. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Äî ðåàëèçèðàíåòî íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí íåçàñòðîåíè ïîçåìëåíè èìîòè ìîãàò äà ñå èçïîëçâàò çà âðåìåííè îòêðèòè ïàðêèíãè, ïàçàðè çà ñåðãèéíà òúðãîâèÿ, îòêðèòè îáåêòè çà ñïîðòíè äåéíîñòè è ïëîùàäêè çà èãðà è äðóãè ïîäîáíè îòêðèòè îáåêòè âúç îñíîâà íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, ñúîòâåòíî ðàçðåøåíèå çà ïîñòàâÿíå, ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà îáùèíñêèÿ ñúâåò.
Ðàçäåë IÕ

Ïðåìåñòâàåìè îáåêòè è åëåìåíòè íà ãðàäñêîòî îáçàâåæäàíå
×ë. 56. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Âúðõó ïîçåìëåíè èìîòè ìîãàò äà ñå ïîñòàâÿò ïðåìåñòâàåìè óâåñåëèòåëíè îáåêòè è ïðåìåñòâàåìè îáåêòè çà òúðãîâñêè è äðóãè îáñëóæâàùè äåéíîñòè - ïàâèëèîíè, êàáèíè, ìàñè, êàêòî è äðóãè åëåìåíòè íà ãðàäñêîòî îáçàâåæäàíå (ñïèðêè íà ìàñîâèÿ ãðàäñêè òðàíñïîðò, ïåéêè, îñâåòèòåëíè òåëà, ñúäîâå çà ñúáèðàíå íà îòïàäúöè, ÷åøìè, ôîíòàíè, ÷àñîâíèöè è äðóãè).

(2) Çà îáåêòèòå ïî àë. 1 ñå èçäàâà ðàçðåøåíèå çà ïîñòàâÿíå ïî ðåä, óñòàíîâåí ñ íàðåäáà íà îáùèíñêèÿ ñúâåò, à çà äúðæàâíè è îáùèíñêè èìîòè - è âúç îñíîâà íà ñõåìà, îäîáðåíà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà. Çà äúðæàâíèòå èìîòè ñõåìàòà ñå îäîáðÿâà ñëåä ñúãëàñóâàíå ñúñ ñúîòâåòíàòà öåíòðàëíà àäìèíèñòðàöèÿ, êîÿòî ñòîïàíèñâà èìîòà, à â îñòàíàëèòå ñëó÷àè - ñ îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., îòì., áð. 103 îò 2005 ã.). 

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Â íåäâèæèìè èìîòè - êóëòóðíè öåííîñòè, ðàçðåøåíèå çà ïîñòàâÿíå íà îáåêòè ïî àë. 1 ñå èçäàâà âúç îñíîâà íà ñõåìà ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà, ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5. 

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ÷óæäè ïîçåìëåíè èìîòè ðàçðåøåíèå çà ïîñòàâÿíå íà îáåêòè ïî àë. 1 ñå èçäàâà âúç îñíîâà íà èçðè÷íî ïèñìåíî ñúãëàñèå îò ñîáñòâåíèêà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò èëè ïèñìåí äîãîâîð çà íàåì íà çàåòàòà îò ïðåìåñòâàåìèÿ îáåêò ïëîù.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã., èçì., áð. 50 îò 2010 ã.) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà óñòðîéñòâîòî, áåçîïàñíîñòòà è òåõíè÷åñêèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñúîðúæåíèÿòà, ïîñòàâÿíè â óâåñåëèòåëíè îáåêòè, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ìèíèñòúðà íà ôèçè÷åñêîòî âúçïèòàíèå è ñïîðòà.
×ë. 57. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 57 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúðõó íåäâèæèìè èìîòè ìîãàò äà ñå ïîñòàâÿò ðåêëàìíè, èíôîðìàöèîííè è ìîíóìåíòàëíî- äåêîðàòèâíè åëåìåíòè âúç îñíîâà íà ðàçðåøåíèå çà ïîñòàâÿíå, èçäàäåíî ïî ðåä, óñòàíîâåí ñ íàðåäáà íà îáùèíñêèÿ ñúâåò ïî ÷ë. 56, àë. 2. 

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., îòì., áð. 103 îò 2005 ã.). 

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ÷óæäè ïîçåìëåíè èìîòè è ñãðàäè ðàçðåøåíèåòî çà ïîñòàâÿíå íà îáåêòè ïî àë. 1 ñå èçäàâà âúç îñíîâà íà èçðè÷íî ïèñìåíî ñúãëàñèå îò ñîáñòâåíèêà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò èëè íà ñãðàäàòà, èëè âúç îñíîâà íà ïèñìåí äîãîâîð çà íàåì íà çàåòàòà îò ñúîðúæåíèåòî ïî àë. 1 ïëîù.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúðõó ñãðàäè - åòàæíà ñîáñòâåíîñò, ðàçðåøåíèåòî çà ïîñòàâÿíå íà îáåêòè ïî àë. 1 ñå èçäàâà âúç îñíîâà íà èçðè÷íî ïèñìåíî ñúãëàñèå íà åòàæíèòå ñîáñòâåíèöè èëè ïèñìåí äîãîâîð çà íàåì ñ åòàæíèòå ñîáñòâåíèöè íà çàåòàòà îò ñúîðúæåíèåòî ïî àë. 1 ïëîù. Ñúãëàñèåòî è äîãîâîðúò çà íàåì ñå îôîðìÿò ïî ðåäà íà ïðàâèëíèêà ïî ÷ë. 49, àë. 1 îò Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà. 

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Âúðõó íåäâèæèìè èìîòè - êóëòóðíè öåííîñòè â òåõíèòå ãðàíèöè è îõðàíèòåëíè çîíè, ðàçðåøåíèå çà ïîñòàâÿíå ïî àë. 1 ñå èçäàâà ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5. 
×ë. 57à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) (1) Îáåêòèòå ïî ÷ë. 56, àë. 1 è ÷ë. 57, àë. 1 ñå ïðåìàõâàò, êîãàòî:

1. ñà ïîñòàâåíè áåç ðàçðåøåíèå èëè â ïðîòèâîðå÷èå ñ èçäàäåíîòî ðàçðåøåíèå;

2. ñà ïîñòàâåíè â ÷óæä èìîò áåç ïðàâíî îñíîâàíèå èëè ïðàâíîòî îñíîâàíèå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ïîñòàâÿíå å îòïàäíàëî;

3. íå îòãîâàðÿò íà ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà;

4. (èçì. - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) íå îòãîâàðÿò íà èçèñêâàíèÿòà ïî ÷ë. 169, àë. 1, ò. 1, 2, 3, 4, 5 è àë. 3, ò. 1; 

5. ïðåäñòàâëÿâàò ðåêëàìà, çàáðàíåíà ñúñ çàêîí;

6. ñðîêúò íà ðàçðåøåíèåòî çà ïîñòàâÿíå å èçòåêúë;

7. íå îòãîâàðÿò íà äðóãè èçèñêâàíèÿ, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 56, àë. 2. 

(2) Îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1 ñå óñòàíîâÿâàò ñ êîíñòàòèâåí àêò, ñúñòàâåí îò ñëóæèòåëèòå ïî ÷ë. 223, àë. 2 â 7-äíåâåí ñðîê îò êîíñòàòèðàíå íà íàðóøåíèåòî. Êîíñòàòèâíèÿò àêò ñå âðú÷âà íà ñîáñòâåíèöèòå íà îáåêòèòå ïî àë. 1, êîèòî ìîãàò äà íàïðàâÿò âúçðàæåíèÿ â òðèäíåâåí ñðîê îò âðú÷âàíåòî ìó.

(3) Â 7-äíåâåí ñðîê îò âðú÷âàíåòî íà êîíñòàòèâíèÿ àêò ïî àë. 2 êìåòúò íà îáùèíàòà èçäàâà çàïîâåä çà ïðåìàõâàíå íà îáåêòà.

(4) Êîãàòî ñîáñòâåíèêúò íà îáåêò ïî àë. 1, ïîñòàâåí â ÷óæä èìîò, å íåèçâåñòåí, êîíñòàòèâíèÿò àêò ñå âðú÷âà íà ñîáñòâåíèêà íà èìîòà. Â òîçè ñëó÷àé ñúñ çàïîâåäòà ïî àë. 3 êìåòúò íà îáùèíàòà çàäúëæàâà ñîáñòâåíèêà íà èìîòà äà ãî ïðåìàõíå çà ñâîÿ ñìåòêà.

(5) Êîãàòî ñîáñòâåíèêúò íà îáåêò ïî àë. 1, ïîñòàâåí â èìîò - îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, å íåèçâåñòåí, êîíñòàòèâíèÿò àêò è çàïîâåäòà çà ïðåìàõâàíå ñå ïîñòàâÿò íà âèäíî ìÿñòî âúðõó îáåêòà â ïðèñúñòâèåòî íà äâàìà ñâèäåòåëè è íà îïðåäåëåíèòå çà òîâà ìåñòà â ñãðàäàòà íà îáùèíàòà, ðàéîíà èëè êìåòñòâîòî.

(6) Â çàïîâåäòà ïî àë. 3 êìåòúò íà îáùèíàòà îïðåäåëÿ ñðîê çà ïðåìàõâàíå íà îáåêòà è ðàçïîðåæäà íà äðóæåñòâàòà, äîñòàâ÷èöè íà âîäà è åíåðãèÿ, äà ïðåêðàòÿò äîñòàâêèòå äî îïðåäåëåíèÿ çà ïðåìàõâàíå îáåêò.

(7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðè íåñïàçâàíå íà ñðîêà çà ïðåìàõâàíå, îïðåäåëåí â çàïîâåäòà ïî àë. 3, îáåêòúò ñå ïðåìàõâà ïðèíóäèòåëíî ïî ðåä, îïðåäåëåí ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 56, àë. 2. 

(8) Ïðè íåîáõîäèìîñò ïðèíóäèòåëíîòî èçïúëíåíèå íà çàïîâåäòà ïî àë. 3 ñå îñúùåñòâÿâà ñúñ ñúäåéñòâèåòî íà ïîëèöèÿòà.
Ðàçäåë Õ

Çàñòðîÿâàíå â íåóðåãóëèðàíè òåðèòîðèè
×ë. 58. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â íåóðåãóëèðàíè ìàëêè íàñåëåíè ìåñòà è â ÷àñòè îò òÿõ çàñòðîÿâàíå ñå äîïóñêà âúç îñíîâà íà ñêèöà-êîïèå îò êàäàñòðàëíà êàðòà (êàäàñòðàëåí ïëàí) èëè ñèòóàöèîííà ñêèöà, ñúñòàâåíà îò ïðîåêòàíòà, êîèòî òðÿáâà äà ñúäúðæàò è äàííè çà íàëè÷íèòå ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ â ñúñåäíèòå èìîòè, êàêòî è íåîáõîäèìèòå êîòè. Ñòðîèòåëñòâîòî ñå ðàçðåøàâà ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä ïðè ñúîáðàçÿâàíå ñ íîðìèòå íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1. Îãðàäèòå ñå ñòðîÿò ïî ñúùåñòâóâàùè èìîòíè ãðàíèöè, áåç äà ñå äàâà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ çà òÿõ.
×ë. 59. (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èçâúí ãðàíèöèòå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè çàñòðîÿâàíå ñå äîïóñêà ïðè ñïàçâàíå íà ïðåäâèæäàíèÿòà íà äåéñòâàù îáù óñòðîéñòâåí ïëàí çà òåðèòîðèÿòà íà îáùèíàòà èëè çà ÷àñò îò íåÿ, àêî òàêúâ å ðàçðàáîòåí, è âúç îñíîâà íà äåéñòâàù ïëàí çà çàñòðîÿâàíå çà ïîçåìëåí èìîò èëè çà ãðóïà ïîçåìëåíè èìîòè èëè ïàðöåëàðåí ïëàí çà åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, ñëåä ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà çåìÿòà, êîãàòî òîâà ñå èçèñêâà ïî ðåäà íà ñïåöèàëåí çàêîí.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã.) Áåç ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà çåìÿòà çàñòðîÿâàíå â ïîçåìëåíè èìîòè ïî àë. 1 ñå äîïóñêà ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 12, àë. 3. 
×ë. 60. (1) Ðàçïîëîæåíèåòî íà ñòðîåæèòå â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 58 è 59 ñå îïðåäåëÿ ñ îãëåä íà áúäåùî óðåãóëèðàíå, êàòî íå ñå äîïóñêà çàñòðîÿâàíå â áëèçîñò äî ÷óïêè èëè èâèöè, âäàäåíè êúì ïúòèùà, óëèöè èëè ñúñåäíè ïîçåìëåíè èìîòè, è êàòî ñå îñòàâÿ ñâîáîäíà ïëîù çà èçãðàæäàíå íà íîâè èëè çà ðàçøèðÿâàíå íà ñúùåñòâóâàùèòå óëèöè. Ñòðîåæèòå êðàé âîäíè ïëîùè (ðåêè, êàíàëè, åçåðà è äðóãè) ñå ðàçïîëàãàò ñ îãëåä íà âåðîÿòíîòî èì áúäåùî êîðèãèðàíå.

(2) Çàñòðîÿâàíåòî ñå ðàçðåøàâà, êîãàòî çà îáåêòèòå ñà îñèãóðåíè âîäîñíàáäÿâàíå è åëåêòðîçàõðàíâàíå, êàêòî è òðàíñïîðòåí äîñòúï.
Ðàçäåë ÕI

Óñòðîéñòâî íà îçåëåíåíè è çàëåñåíè ïëîùè
×ë. 61. (1) Â òåðèòîðèèòå íà îáùèíèòå ñå óñòðîéâàò îçåëåíåíè ïëîùè, îáåäèíåíè â çåëåíà ñèñòåìà, êàòî ñðåäñòâî çà ïîäîáðÿâàíå íà ìèêðîêëèìàòà è õèãèåííèòå óñëîâèÿ è çà îðãàíèçèðàíå íà îòäèõà íà íàñåëåíèåòî.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Îñíîâà íà çåëåíàòà ñèñòåìà ñà îçåëåíåíèòå ïëîùè çà øèðîêî îáùåñòâåíî ïîëçâàíå, ïðåäíàçíà÷åíè çà òðàéíî çàäîâîëÿâàíå íà îáùåñòâåíè ïîòðåáíîñòè îò íàöèîíàëíî èëè îáùèíñêî çíà÷åíèå - ïàðêîâå, ãðàäèíè, óëè÷íî îçåëåíÿâàíå.

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Äîïúëâàùè çåëåíàòà ñèñòåìà ñà îçåëåíåíèòå ïëîùè çà îãðàíè÷åíî îáùåñòâåíî ïîëçâàíå â èìîòèòå çà æèëèùíè, âèëíè, îáùåñòâåíè, ïðîèçâîäñòâåíè, êóðîðòíè è ñïîðòíè ñãðàäè è êîìïëåêñè, êàêòî è îçåëåíåíèòå ïëîùè ñ äðóãî ñïåöèôè÷íî ïðåäíàçíà÷åíèå - ãðîáèùíè ïàðêîâå, áîòàíè÷åñêè ãðàäèíè, äåíäðàðèóìè, çîîïàðêîâå, çàùèòíè íàñàæäåíèÿ.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) Îçåëåíåíèòå ïëîùè ïî àë. 2 è ïëîùèòå ñúñ ñïåöèôè÷íî ïðåäíàçíà÷åíèå ïî àë. 3 - ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà è îáùèíèòå, ñà ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò.
×ë. 62. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Çåëåíèòå ñèñòåìè è îçåëåíåíèòå ïëîùè ñå óñòðîéâàò â ñúîòâåòñòâèå ñ îäîáðåíèòå îáùè è ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè è ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ïàðêîâåòå è ãðàäèíèòå, êàòî ñå ñïàçâàò ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå â íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1. 

(2) Îçåëåíåíèòå ïëîùè, êîèòî ïðåäñòàâëÿâàò ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò, íå ìîãàò äà áúäàò ïðîäàâàíè, ïðåîòñòúïâàíè è îáðåìåíÿâàíè ñ âåùíè òåæåñòè, êàêòî è äà áúäàò èçïîëçâàíè çà äðóãè öåëè.

(3) Ñúùåñòâóâàùè îçåëåíåíè ïëîùè, ïðåäñòàâëÿâàùè ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò, ñå óñòðîéâàò è îïàçâàò êàòî çàùèòåíè òåðèòîðèè ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 8, ò. 4. 

(4) Ïàðêîâå è ãðàäèíè ñ èñòîðè÷åñêî çíà÷åíèå è ñ õàðàêòåðíî êîìïîçèöèîííî è åñòåòè÷åñêî èçãðàæäàíå ñå ðåãèñòðèðàò è ñå îáÿâÿâàò çà ïàìåòíèöè íà ãðàäèíñêîòî è ïàðêîâîòî èçêóñòâî, êîèòî ñå óñòðîéâàò è îïàçâàò ïðè ñïàçâàíå íîðìàòèâèòå è íà Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî. 

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) Êîãàòî â òåðåíèòå, îïðåäåëåíè çà îçåëåíåíè ïëîùè - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò, ïîïàäàò ïîçåìëåíè èìîòè - ÷àñòíà ñîáñòâåíîñò, òå ñå îò÷óæäàâàò ïî ïðåäâèäåíèÿ â çàêîíà ðåä.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Íå ñå îò÷óæäàâàò èìîòèòå ïî àë. 5, êîãàòî ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ïàðêîâå è ãðàäèíè ïðåäâèæäàò èçãðàæäàíå èëè ðàçïîëàãàíå íà îáåêòè ïî àë. 7, ò. 3 - 6.

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Ñ ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ïàðêîâå è ãðàäèíè â îçåëåíåíèòå ïëîùè - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò è â ïîçåìëåíèòå èìîòè - ÷àñòíà ñîáñòâåíîñò, áåç ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî èì, ìîæå äà ñå ïðåäâèæäà ñàìî çàñòðîÿâàíå, íåîáõîäèìî çà:

1. (äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, îáñëóæâàùè îçåëåíåíèòå ïëîùè;

2. ïîääúðæàíå íà çåëåíàòà ñèñòåìà;

3. (èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) îòêðèòè îáåêòè çà ñïîðòíè èëè êóëòóðíè äåéíîñòè;

4. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ïëîùàäêè çà èãðà;

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ïðåìåñòâàåìè îáåêòè ïî ÷ë. 56, êîèòî íå ìîãàò äà çàåìàò ïîâå÷å îò 10 íà ñòî îò ïëîùòà íà èìîòà;

6. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ìîíóìåíòàëíî-äåêîðàòèâíè, èíôîðìàöèîííè è ðåêëàìíè åëåìåíòè ïî ÷ë. 57; 

7. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ìåìîðèàëíè ìåñòà è îáåêòè.

(8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Çà ìåìîðèàëíèòå ìåñòà è îáåêòè ñúñ ñòàòóò íà åäèíè÷íè èëè ãðóïîâè íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè è çà ñòðîåæèòå â òåõíèòå ãðàíèöè è îõðàíèòåëíè çîíè ñå ïðèëàãàò èçèñêâàíèÿòà íà Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî. 

(9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) Ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ïàðêîâå è ãðàäèíè ñå ïðèåìàò ñ ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò, íåçàâèñèìî îò òåõíèÿ òåðèòîðèàëåí îáõâàò. Çàäúëæèòåëåí åëåìåíò íà òåçè ïëàíîâå ïðåäñòàâëÿâà ïëàí-ñõåìà çà ðàçïîëàãàíå íà ïðåìåñòâàåìè îáåêòè è ðåêëàìíè ñúîðúæåíèÿ, êîÿòî ñå îäîáðÿâà ïî ðåäà, ïðåäâèäåí çà îäîáðÿâàíå íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí çà ïàðêà èëè ãðàäèíàòà.

(10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Îáùèíñêèÿò ñúâåò ïðèåìà íàðåäáà çà èçãðàæäàíå è îïàçâàíå íà çåëåíàòà ñèñòåìà íà òåðèòîðèÿòà íà îáùèíàòà.

(11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà óñòðîéñòâîòî è áåçîïàñíîñòòà íà ïëîùàäêèòå çà èãðà ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíàòà àãåíöèÿ çà çàêðèëà íà äåòåòî.
×ë. 62à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Íå ìîæå äà ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ñúùåñòâóâàùèòå îçåëåíåíè ïëîùè èëè íà ÷àñòè îò òÿõ â óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè, ðåàëèçèðàíè ñúãëàñíî ïðåäâèæäàíèÿòà íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå.

(2) Íå ìîæå äà ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðèòîðèè è ïîçåìëåíè èìîòè, ïðåäâèäåíè â îáùèòå èëè â ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè çà îçåëåíåíè ïëîùè, êîèòî íå ñà ðåàëèçèðàíè, îñâåí íà ÷àñòè îò òÿõ çà èçãðàæäàíå íà åëåìåíòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà èëè íà ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà.

(3) Ïðîìÿíàòà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðèòîðèè è ïîçåìëåíè èìîòè ïî àë. 2 ñå ðàçðåøàâà ñëåä îáùåñòâåíî îáñúæäàíå, ïðîâåäåíî ïî ðåäà íà ÷ë. 121, àë. 1, îò:

1. Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë - çà äúðæàâíèòå èìîòè;

2. îáùèíñêèÿ ñúâåò ñ ðåøåíèå, ïðèåòî ñ ìíîçèíñòâî äâå òðåòè îò îáùèÿ áðîé íà ñúâåòíèöèòå - â îñòàíàëèòå ñëó÷àè.

(4) Àëèíåè 2 è 3 íå ñå ïðèëàãàò ïðè ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà èìîòè è ÷àñòè îò òÿõ, ïðåäâèäåíè â ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà îçåëåíåíè ïëîùè, êîèòî íå ñà ðåàëèçèðàíè â íàñåëåíèòå ìåñòà ñ íàñåëåíèå äî 10 000 æèòåëè. Â òåçè ñëó÷àè ïðîìÿíàòà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñå èçâúðøâà ïî ðåäà íà ãëàâà ñåäìà, ðàçäåë IV. 

(5) Îñâåí â ñëó÷àèòå ïî àë. 2 ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðèòîðèè è ïîçåìëåíè èìîòè, ïðåäâèäåíè â îáùèòå èëè ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè çà îçåëåíåíè ïëîùè, êîèòî íå ñà ðåàëèçèðàíè, ìîæå äà ñå ïðîìåíÿ ñ íîâ îáù èëè ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí íà öÿëîòî íàñåëåíî ìÿñòî èëè ñåëèùíî îáðàçóâàíèå, àêî ñúñ ñõåìèòå èëè ïëàí-ñõåìèòå íà çåëåíàòà ñèñòåìà ñå äîêàçâà, ÷å ñà ñïàçåíè íîðìàòèâèòå çà îçåëåíåíè ïëîùè.
×ë. 63. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà îðãàíèçèðà ñúñòàâÿíåòî è àêòóàëèçèðàíåòî íà ïóáëè÷åí ðåãèñòúð íà îçåëåíåíèòå ïëîùè, íà äúëãîòðàéíèòå äåêîðàòèâíè äúðâåòà è íà äúðâåòàòà ñ èñòîðè÷åñêî çíà÷åíèå â îáùèíàòà. Äîñòúïúò äî èíôîðìàöèÿòà, âïèñàíà â ðåãèñòúðà, ñå îñúùåñòâÿâà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äîñòúï äî îáùåñòâåíà èíôîðìàöèÿ. 

(2) Äúëãîòðàéíè äåêîðàòèâíè äúðâåòà è äúðâåòà ñ èñòîðè÷åñêî çíà÷åíèå ìîãàò äà ñå îòñè÷àò èëè èçêîðåíÿâàò ñàìî ïî èçêëþ÷åíèå ñëåä ïèñìåíî ðàçðåøåíèå îò êìåòà íà îáùèíàòà, èçäàäåíî âúç îñíîâà íà ñàíèòàðíà åêñïåðòèçà çà ñúñòîÿíèåòî íà äúðâîòî.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Âåêîâíè èëè çàáåëåæèòåëíè äúðâåòà ñå îáÿâÿâàò çà çàùèòåíè è ñå âïèñâàò â ðåãèñòúðà ïî ÷ë. 113, àë. 1 îò Çàêîíà çà áèîëîãè÷íîòî ðàçíîîáðàçèå. Îáÿâåíèòå çà çàùèòåíè äúðâåòà ñå âïèñâàò è â ðåãèñòúðà ïî àë. 1.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã., äîï., áð. 17 îò 2009 ã.) Ïðîåêòèòå çà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, ñ èçêëþ÷åíèå íà ïðîåêòèòå çà ïàðöåëàðíè ïëàíîâå çà îáåêòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà èçâúí ãðàíèöèòå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè, çàäúëæèòåëíî ñå ïðèäðóæàâàò îò ñïðàâêà çà êàðòîòåêèðàíàòà ðàñòèòåëíîñò è ãåîäåçè÷åñêî çàñíåìàíå, çàâåðåíè îò îáùèíñêèòå îðãàíè ïî îçåëåíÿâàíå.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Â 5-ãîäèøåí ñðîê îò çàâúðøâàíå è ïðèåìàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî îáùèíñêèòå îðãàíè ïî îçåëåíÿâàíå èçâúðøâàò ïðîâåðêè ïî èçïúëíåíèåòî íà çàäúëæåíèÿòà íà ñîáñòâåíèöèòå (âúçëîæèòåëèòå), ñâúðçàíè ñ îçåëåíÿâàíå è êîìïåíñàòîðíî çàëåñÿâàíå.
Ãëàâà ÷åòâúðòà

ÌÐÅÆÈ È ÑÚÎÐÚÆÅÍÈß ÍÀ ÒÅÕÍÈ×ÅÑÊÀÒÀ ÈÍÔÐÀÑÒÐÓÊÒÓÐÀ
Ðàçäåë I

Îáùè èçèñêâàíèÿ êúì åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà
×ë. 64. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Åëåìåíòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñà:

1. òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà è ñúîðúæåíèÿòà êúì íåÿ (ìîñòîâå, òóíåëè, íàäëåçè, ïîäëåçè, ïðåëåçè è äð.);

2. ïðåíîñíèòå (äîâåæäàùèòå è îòâåæäàùèòå) ïðîâîäè (ìðåæè) è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ â íåóðåãóëèðàíà òåðèòîðèÿ;

3. ïðåíîñíèòå (äîâåæäàùèòå è îòâåæäàùèòå) ïðîâîäè (ìðåæè) è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ â óðåãóëèðàíà òåðèòîðèÿ;

4. ðàçïðåäåëèòåëíèòå ïðîâîäè è ðàçïðåäåëèòåëíèòå óñòðîéñòâà è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ (òðàíñôîðìàòîðíè ïîñòîâå, åëåêòðè÷åñêè ïîäñòàíöèè, ïðå÷èñòâàòåëíè ñòàíöèè çà ïèòåéíè è îòïàäú÷íè âîäè, ïîíèæèòåëíè è ðàçïðåäåëèòåëíè ñòàíöèè è äð.), âêëþ÷èòåëíî ïðèñúåäèíèòåëíèòå ïðîâîäè êúì ñãðàäíèòå èíñòàëàöèè è îáùèòå ñðåäñòâà çà èçìåðâàíå.

(2) Åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå ïðåäâèæäàò ñ óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå. Íåðàçäåëíà ÷àñò îò óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå ñà ñïåöèàëèçèðàíèòå ñõåìè, ñúäúðæàùè èíôîðìàöèÿ çà âèäà, ðàçìåðà è òåõíè÷åñêèòå õàðàêòåðèñòèêè íà åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà.

(3) Ïðîâîäèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå èçãðàæäàò, ïîääúðæàò è ðåìîíòèðàò îò è çà ñìåòêà íà äúðæàâàòà, îáùèíèòå èëè ñúîòâåòíèòå åêñïëîàòàöèîííè äðóæåñòâà, îñâåí àêî â ñïåöèàëåí çàêîí å ïðåäâèäåíî äðóãî.

(4) Ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî íà îáåêòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå èçâúðøâàò ïî îáùèÿ ðåä, îïðåäåëåí â òîçè çàêîí.
×ë. 65. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ë. 66. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íåäâèæèìèòå èìîòè ñå ñâúðçâàò çàäúëæèòåëíî ñ èçãðàäåíèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà âúç îñíîâà íà èçäàäåíè ñòðîèòåëíè êíèæà. Èçèñêâàíèÿ, êîèòî íå ñà ïîñî÷åíè îò åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà ïðè ñêëþ÷âàíåòî íà äîãîâîðà çà ïðèñúåäèíÿâàíå, íå ñà îñíîâàíèÿ çà îòêàçâàíå íà ñâúðçâàíåòî.
×ë. 67. (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïîäçåìíè è íàäçåìíè îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå ïðîåêòèðàò è èçãðàæäàò â îáùèíñêè è äúðæàâíè ïîçåìëåíè èìîòè. Êîãàòî òîâà å íåâúçìîæíî, ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå èçãðàæäàò â ïîçåìëåíè èìîòè - ñîáñòâåíîñò íà ôèçè÷åñêè è þðèäè÷åñêè ëèöà, ïî ðåäà íà ÷ë. 199 èëè 205. 

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ïîçåìëåíèòå èìîòè, êîèòî ñå íàìèðàò âúðõó èëè â áëèçîñò äî ïîäçåìíè êîìóíèêàöèîííè èëè äðóãè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, ñå ïðåäâèæäà òàêîâà çàñòðîÿâàíå, êîåòî äà íå âëèÿå íåáëàãîïðèÿòíî âúðõó êîíñòðóêöèèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, êàêòî è äà íå íàâëèçà â ñåðâèòóòíèòå èâèöè çà åêñïëîàòàöèÿ è ðåìîíò íà òàçè èíôðàñòðóêòóðà. Â ñëó÷àé íà íåâúçìîæíî ïîñòèãàíå íà öåëåñúîáðàçíî çàñòðîÿâàíå èëè êîãàòî ñåðâèòóòíèòå èâèöè çàåìàò ïîâå÷å îò 1/3 îò ïëîùòà íà óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò, ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí èìîòúò ñå ïðåäâèæäà çà ñúîòâåòíàòà ìðåæà, êàòî îò÷óæäàâàíåòî ñå èçâúðøâà çà ñìåòêà íà ñúîòâåòíèÿ ñîáñòâåíèê íà ìðåæàòà èëè ñúîðúæåíèåòî ïðè ñïàçâàíå èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 206. 
×ë. 68. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè íà ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå ïðåäâèæäàò è íåîáõîäèìèòå ìåðîïðèÿòèÿ çà áëàãîóñòðîÿâàíå íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, â êîéòî ñå íàìèðàò ñ îãëåä íà ôóíêöèîíàëíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå è ïðàâèëíàòà åêñïëîàòàöèÿ íà ñãðàäèòå è îáåêòèòå.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íå ñå ñúãëàñóâàò è íå ñå îäîáðÿâàò èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, â êîèòî íå ñà ïðåäâèäåíè íåîáõîäèìèòå:

1. ìåðîïðèÿòèÿ çà áëàãîóñòðîÿâàíå è îçåëåíÿâàíå íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè çà ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà;

2. ìåðîïðèÿòèÿ çà áëàãîóñòðîÿâàíå (âúçñòàíîâÿâàíå íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí çà ìðåæè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà) â óðåãóëèðàíè òåðèòîðèè, âêëþ÷èòåëíî îçåëåíÿâàíå, êîåòî å íàðóøåíî ñ ïðåäâèæäàíîòî ñòðîèòåëñòâî;

3. ïðîåêòè çà âúçñòàíîâÿâàíå íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí çà ìðåæè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà â íåóðåãóëèðàíè òåðèòîðèè;

4. ïðîåêòè çà êðàéïúòíî îçåëåíÿâàíå êúì ïðîåêòèòå çà òðàíñïîðòíàòà èíôðàñòðóêòóðà è ðåïóáëèêàíñêèòå ïúòèùà, âêëþ÷èòåëíî èçâúí ãðàíèöèòå íà óðåãóëèðàíàòà òåðèòîðèÿ.
×ë. 69. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè èçãðàæäàíå è ïðåñòðóêòóðèðàíå íà ïðîìèøëåíè è êóðîðòíè çîíè è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ áëàãîóñòðîéñòâåíèòå ìåðîïðèÿòèÿ, âêëþ÷èòåëíî îçåëåíÿâàíåòî, çàäúëæèòåëíî ñå èçâúðøâàò îò ñîáñòâåíèöèòå çà òÿõíà ñìåòêà â ðàìêèòå íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò. Ïðîâîäèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò çà ñìåòêà íà ñîáñòâåíèöèòå ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà îáùèíñêèÿ ñúâåò.
Ðàçäåë II

Óëè÷íè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà
×ë. 70. (1) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîâîäèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà è ñúîðúæåíèÿòà íà òðàíñïîðòíàòà èíôðàñòðóêòóðà, ñâúðçàíè ñ äâèæåíèåòî íà ïðåâîçíè ñðåäñòâà è ïåøåõîäöè, ñå ïðîåêòèðàò è èçãðàæäàò êàòî óëè÷íè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ.

(2) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 70 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ìåñòîïîëîæåíèåòî íà ïîäçåìíèòå è íàäçåìíèòå óëè÷íè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå îïðåäåëÿ ñ îáùèòå è ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïðè ñïàçâàíå íà ñúîòâåòíèòå òåõíè÷åñêè ïðàâèëà è íîðìàòèâè.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè íàëè÷èå íà ñúùåñòâóâàùè ïðîâîäè èëè ñúîðúæåíèÿ - ïóáëè÷íà äúðæàâíà èëè ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, êîèòî ïî òåõíè÷åñêè ïðè÷èíè å íåâúçìîæíî äà áúäàò èçìåñòåíè, ñå äîïóñêà òå äà áúäàò çàïàçåíè ÷ðåç ñúîòâåòíîòî èì îòðåæäàíå ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 41 îò 2007 ã.) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èçäàâà íàðåäáà çà ïðàâèëàòà è íîðìèòå çà ðàçïîëàãàíå íà ïðîâîäèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà (âêëþ÷èòåëíî çà åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè).
×ë. 71. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà èëè óïúëíîìîùåíîòî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå îñèãóðÿâà íåîáõîäèìàòà ñúãëàñóâàíîñò ïðè ïîëàãàíå è èçãðàæäàíå íà îòäåëíèòå ïîäçåìíè óëè÷íè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ è êîîðäèíèðàò ïîäçåìíîòî ñ íàäçåìíîòî óëè÷íî ñòðîèòåëñòâî.
×ë. 72. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàáîòèòå, ñâúðçàíè ñ ðàçêîïàâàíå íà óëè÷íè è òðîòîàðíè íàñòèëêè è âúòðåøíîêâàðòàëíè ïðîñòðàíñòâà, ñå èçâúðøâàò âúç îñíîâà íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ. Çà çàïî÷âàíåòî íà ñòðîåæà âúçëîæèòåëÿò óâåäîìÿâà ñúîòâåòíàòà îáùèíñêà àäìèíèñòðàöèÿ ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ îðãàíèòå ïî áåçîïàñíîñòòà íà äâèæåíèåòî.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè ïîâðåäè íà ïîäçåìíèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, êîèòî òðÿáâà äà áúäàò îòñòðàíåíè íåçàáàâíî, âúçëîæèòåëÿò èëè åêñïëîàòàöèîííîòî äðóæåñòâî ìîæå äà çàïî÷íå ðàáîòèòå âåäíàãà, êàòî óâåäîìè çà òîâà ñúîòâåòíàòà îáùèíñêà àäìèíèñòðàöèÿ.
×ë. 73. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 73, èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 107 îò 2003 ã.) Êîãàòî âúâ âðúçêà ñúñ ñòðîèòåëñòâîòî å íåîáõîäèìî äà ñå èçìåíè ïîëîæåíèåòî èëè óñòðîéñòâîòî íà èçãðàäåíè óëè÷íè ïîäçåìíè è íàäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, ñúîòâåòíèòå ðàáîòè ñå èçâúðøâàò îò âúçëîæèòåëÿ íà íîâîòî ñòðîèòåëñòâî çà íåãîâà ñìåòêà ñëåä îäîáðÿâàíå íà íåîáõîäèìèòå ïðîåêòè, ñúãëàñóâàíè ñ åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà, ÷èèòî ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ ñà çàñåãíàòè, è ñëåä èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ. Â ñëó÷àèòå íà ïðåäâèäåíè çà èçìåñòâàíå â ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è ñïåöèàëèçèðàíèòå ñõåìè êúì òÿõ ïðîâîäè è ñúîðúæåíèÿ ñðåäñòâàòà çà íîâîòî ñòðîèòåëñòâî ñà çà ñìåòêà íà âúçëîæèòåëÿ.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè íåïðèëîæåíà óëè÷íà ðåãóëàöèÿ ïðè íåîáõîäèìîñò ñòðîèòåëñòâîòî íà íîâè èëè ðåêîíñòðóêöèÿòà íà ñúùåñòâóâàùè ïðîâîäè çà ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ, ñ èçêëþ÷åíèå íà ïðåíîñíè ïðîâîäè, ìîæå äà ñå äîïóñíå êàòî âðåìåííî çàõðàíâàíå ïî ñúùåñòâóâàùî ïîëîæåíèå íà òåðåíà ñ íîòàðèàëíî çàâåðåíà äåêëàðàöèÿ íà âúçëîæèòåëÿ (èëè íà ñúîòâåòíîòî åêñïëîàòàöèîííî äðóæåñòâî) çà äîáðîâîëíî èçìåñòâàíå çà íåãîâà ñìåòêà ïðè áúäåùàòà ðåàëèçàöèÿ íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí. Â òåçè ñëó÷àè ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 192. 
×ë. 74. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòðîèòåëÿò íà óëè÷íè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà å äëúæåí:

1. ïðåäè çàïî÷âàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî äà âçåìå íåîáõîäèìèòå ìåðêè çà îñèãóðÿâàíå íà áåçîïàñíîñòòà, êàòî íàïðàâè îãðàæäåíèÿ è ïðåëåçè, ïîñòàâè ïðåäóïðåäèòåëíè çíàöè, óêàçàíèÿ çà îòáèâàíå íà äâèæåíèåòî è äðóãè;

2. äà âçåìå íåîáõîäèìèòå ìåðêè çà çàïàçâàíå îò ïîâðåäè è ðàçìåñòâàíå íà çàâàðåíè ïîäçåìíè è íàäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, ãåîäåçè÷åñêè çíàöè, çåëåíè ïëîùè, äåêîðàòèâíè äúðâåòà è äðóãè;

3. (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) äà óâåäîìè îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ çà îòêðèòèòå ïî âðåìå íà èçïúëíåíèåòî ïîäçåìíè è íàäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, íåîáîçíà÷åíè â ñúîòâåòíèòå ñïåöèàëèçèðàíè êàðòè è ðåãèñòðè; òàêèâà ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ ñå çàêðèâàò ñàìî ñëåä êàòî ñå çàñíåìàò ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä;

4. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) äà óâåäîìè íåçàáàâíî îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ è íàé-áëèçêèÿ èñòîðè÷åñêè ìóçåé ïðè ðàçêðèâàíå íà àðõåîëîãè÷åñêè íàõîäêè;

5. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 82 îò 2006 ã., áð. 69 îò 2008 ã.) äà óâåäîìè íåçàáàâíî îðãàíèòå ïî ïîæàðíà áåçîïàñíîñò è ñïàñÿâàíå è ïî áåçîïàñíîñò íà äâèæåíèåòî çà íà÷àëîòî è ñðîêà íà ñòðîèòåëñòâîòî ïî ñúîòâåòíèòå óëèöè, êîèòî ñå ðàçêîïàâàò;

6. (èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã., áð. 69 îò 2008 ã.) äà óâåäîìè íåçàáàâíî ñúîòâåòíèòå ñëóæáè è åêñïëîàòàöèîííè äðóæåñòâà çà åâåíòóàëíè ïîâðåäè íà ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, ïðîèçëåçëè ïðè ðàáîòàòà, à àêî ñå îòíàñÿ çà ïîâðåäè íà âîäîïðîâîäè, òîïëîïðîâîäè èëè ãàçîïðîâîäè - äà óâåäîìè íåçàáàâíî è õèãèåííî-åïèäåìèîëîãè÷íèòå è îðãàíèòå ïî ïîæàðíà áåçîïàñíîñò è ñïàñÿâàíå;

7. (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) äà óâåäîìè íàé-ìàëêî òðè äíè ïî-ðàíî îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ, êàêòî è ñëóæáèòå è åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà, êîèòî ñòîïàíèñâàò è åêñïëîàòèðàò ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà, çà ïðåäñòîÿùîòî çàñèïâàíå íà íîâîèçãðàäåíè èëè ïðåóñòðîåíè ïîäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ. Çàñèïâàíåòî ñå ðàçðåøàâà ñúãëàñíî àë. 2;

8. äà èçâúðøè çà ñâîÿ ñìåòêà íåîáõîäèìè âúçñòàíîâèòåëíè ðàáîòè â ñðîêîâå, îïðåäåëåíè îò îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ;

9. äà îòñòðàíè íàíåñåíèòå ïîâðåäè, êîíñòàòèðàíè îò îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ è îòðàçåíè â êîíñòàòèâåí ïðîòîêîë, â ñðîêîâå, îïðåäåëåíè îò îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ.

(2) Îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ ðàçðåøàâà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà äà ñå çàñèïÿò, ñëåä êàòî ïðîâåðè, ÷å îïðåäåëåíàòà ëèíèÿ íà çàñòðîÿâàíå è äðóãèòå óñëîâèÿ è èçèñêâàíèÿ ïî èçïúëíåíèåòî íà ñòðîèòåëñòâîòî ñà ñïàçåíè, ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà ñà çàñíåòè è íàíåñåíè â ñúîòâåòíèòå ñïåöèàëèçèðàíè êàðòè è ðåãèñòðè ïî ÷ë. 115, àë. 4. Çà ðåçóëòàòèòå îò ïðîâåðêàòà ñå ñúñòàâÿ ïðîòîêîë.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñëåä çàâúðøâàíåòî íà ñòðîåæà ñå èçãîòâÿ è çàâåðÿâà åêçåêóòèâíà äîêóìåíòàöèÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 175. Âúçëîæèòåëÿò ïðåäàâà íåçàáàâíî ïî åäèí åêçåìïëÿð îò äîêóìåíòàöèÿòà íà îáùèíàòà è íà ñúîòâåòíèòå åêñïëîàòàöèîííè äðóæåñòâà.
Ðàçäåë III

Ïúòèùà, óëèöè è òðàíñïîðòíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ
×ë. 75. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Åëåìåíòèòå íà òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà ñå èçãðàæäàò âúç îñíîâà íà ïðåäâèæäàíèÿòà íà ñïåöèàëèçèðàíèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè, îáùèòå è ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, îáâúðçàíî ñúñ ñòðóêòóðàòà íà òåðèòîðèÿòà.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îáåêòèòå ïî àë. 1 ñå èçãðàæäàò ïî îáùèÿ ðåä íà òîçè çàêîí.

(3) (Ïðåäèøíà àë. 2, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà ñëåäâà äà îñèãóðÿâà íàé-äîáðè óñëîâèÿ çà óäîáåí, áåçîïàñåí è èêîíîìè÷åí òðàíñïîðò íà ïúòíèöè è òîâàðè è çà äîñòúïíîñò íà ëèöà ñ óâðåæäàíèÿ, ïðè îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 88 îò 2005 ã., áð. 93 îò 2009 ã., â ñèëà îò 25.12.2009 ã.) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èçäàâà íàðåäáè çà íîðìèòå çà ïëàíèðàíå è ïðîåêòèðàíå íà åëåìåíòèòå íà òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà. Íîðìèòå çà ïëàíèðàíå è ïðîåêòèðàíå íà åëåìåíòèòå íà æåëåçîïúòíàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî è ìèíèñòúðà íà òðàíñïîðòà, èíôîðìàöèîííèòå òåõíîëîãèè è ñúîáùåíèÿòà.
×ë. 76. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîåêòèðàíåòî è èçãðàæäàíåòî íà àâòîìàãèñòðàëè è ïúòèùà ïúðâè è âòîðè êëàñ îò ðåïóáëèêàíñêàòà ïúòíà ìðåæà ïðåç òåðèòîðèÿòà íà íàñåëåíèòå ìåñòà ñå äîïóñêà ïî èçêëþ÷åíèå, êîãàòî åäíîâðåìåííî ñà íàëèöå ñëåäíèòå óñëîâèÿ:

1. ìíîãî òåæêè òåðåííè è äðóãè ñïåöèôè÷íè óñëîâèÿ;

2. äîêàçàíà òåõíèêî-èêîíîìè÷åñêà öåëåñúîáðàçíîñò;

3. ñúâìåñòèìîñò ñ óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå íà íàñåëåíîòî ìÿñòî;

4. ïîëîæèòåëíî ðåøåíèå ïî îöåíêàòà çà âúçäåéñòâèåòî âúðõó îêîëíàòà ñðåäà.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ïúòèùàòà îò ðåïóáëèêàíñêàòà ïúòíà ìðåæà ñå ïðîåêòèðàò è èçãðàæäàò ïðåç òåðèòîðèÿòà íà íàñåëåíèòå ìåñòà, òå ñå îðàçìåðÿâàò êàòî åëåìåíòè íà ïúðâîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà ïðè ñúáëþäàâàíå íà èçèñêâàíèÿòà çà îïàçâàíå íà ñåëèùíàòà ñðåäà îò âðåäíè âúçäåéñòâèÿ.
×ë. 77. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 77 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Óëè÷íàòà ìðåæà â íàñåëåíèòå ìåñòà è ñåëèùíèòå îáðàçóâàíèÿ ñúîáðàçíî ôóíêöèîíàëíîòî é ïðåäíàçíà÷åíèå ñå ðàçäåëÿ íà:

1. ïúðâîñòåïåííà óëè÷íà ìðåæà: I êëàñ - ñêîðîñòíè ãðàäñêè ìàãèñòðàëè; II êëàñ - ãðàäñêè ìàãèñòðàëè; III êëàñ - ðàéîííè àðòåðèè; IV êëàñ - ãëàâíè óëèöè;

2. âòîðîñòåïåííà óëè÷íà ìðåæà: V êëàñ - ñúáèðàòåëíè óëèöè; VI êëàñ - îáñëóæâàùè óëèöè.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïúðâîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà ñå îïðåäåëÿ ñ îáù óñòðîéñòâåí ïëàí, à ïðè ëèïñà íà òàêúâ - ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí. Êëàñúò íà ïúðâîñòåïåííàòà è âòîðîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà ñå îïðåäåëÿ ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.
×ë. 78. Æåëåçîïúòíè ãàðè, ïðèñòàíèùà è ëåòèùà ñå èçãðàæäàò ñúîáðàçíî ïðåäâèæäàíèÿòà íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå è ñå ñâúðçâàò çàäúëæèòåëíî ñ ïúðâîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà, ñ ëèíèèòå íà ìàñîâèÿ îáùåñòâåí ïúòíè÷åñêè òðàíñïîðò, ñúîòâåòíî ñ æåëåçîïúòíàòà è ïúòíàòà ìðåæà.
×ë. 79. Óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå ñëåäâà äà îñèãóðÿâàò îáùåñòâåíè ïàðêèíãè, óñëîâèÿ çà ïðîâåæäàíå íà ïåøåõîäíîòî äâèæåíèå ÷ðåç èçãðàæäàíå íà òðîòîàðè, ïåøåõîäíè àëåè, ïàñàæè, óëèöè è çîíè, êàêòî è íà âåëîñèïåäíîòî äâèæåíèå - ÷ðåç âåëîñèïåäíè àëåè, ïðîâåæäàíè ñàìîñòîÿòåëíî èëè â íàïðå÷íèÿ ïðîôèë íà óëèöàòà.
×ë. 80. (1) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Øèðî÷èíàòà íà îáñëóæâàùèòå óëèöè â íàñåëåíèòå ìåñòà ñå îïðåäåëÿ ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí è â çàâèñèìîñò îò íåîáõîäèìîñòòà îò èçãðàæäàíå íà èíôðàñòðóêòóðà, ãàðàíòèðàùà íîðìàëíîòî ôóíêöèîíèðàíå íà òåðèòîðèÿòà.

(2) (Ïðåäèøíà àë. 1, äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà ìàëêè íàñåëåíè ìåñòà è âèëíè çîíè øèðî÷èíàòà íà îáñëóæâàùèòå óëèöè ìåæäó ðåãóëàöèîííèòå ëèíèè, ïðåäâèäåíè áåç òðîòîàðè, å íàé-ìàëêî 6 ì â íàñåëåíèòå ìåñòà è êóðîðòèòå è 5 ì - âúâ âèëíèòå çîíè. Â òåçè ñëó÷àè ìèíèìàëíàòà øèðî÷èíà íà ïúòíîòî ïëàòíî å 4,50 ì, ñúîòâåòíî - 4 ì.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íå ñå äîïóñêàò óëèöè áåç òðîòîàðè â íàñåëåíè ìåñòà ñ íàñåëåíèå íàä 30 000 æèòåëè.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Øèðî÷èíàòà íà ïåøåõîäíèòå àëåè â íàñåëåíèòå ìåñòà, â êóðîðòíèòå è âèëíèòå çîíè å íàé-ìàëêî 2,25 ì.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Øèðî÷èíàòà íà òðîòîàðèòå â íàñåëåíèòå ìåñòà, â êóðîðòíèòå è âèëíèòå çîíè å:

1. íàé-ìàëêî 1,50 ì - òðîòîàðè çà ïåøåõîäöè;

2. íàé-ìàëêî 0,75 ì - çà ñëóæåáíè òðîòîàðè.

(6) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Ðàçïîðåäáèòå íà àë. 2, 3, 4 è 5 íå ñå ïðèëàãàò â íàñåëåíè ìåñòà èëè â ÷àñòè îò òÿõ ñ èñòîðè÷åñêî, àðõåîëîãè÷åñêî, åòíîãðàôñêî èëè àðõèòåêòóðíî çíà÷åíèå, êàêòî è â íàñåëåíè ìåñòà èëè ÷àñòè îò òÿõ ñ ìíîãî òåæêè òåðåííè è äðóãè ñïåöèôè÷íè óñëîâèÿ èëè ïðåäíàçíà÷åíè çà çàñòðîÿâàíå ñúñ ñîöèàëíè æèëèùà.
×ë. 81. (1) Çàäúíåíè óëèöè çà îñèãóðÿâàíå íà äîñòúï äî îãðàíè÷åí áðîé óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè òðÿáâà äà èìàò øèðî÷èíà íàé-ìàëêî 3,5 ì, à â ãðàäîâåòå, êîãàòî çàäúíåíàòà óëèöà îáñëóæâà ïîâå÷å îò 4 óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòà - íàé-ìàëêî 6 ì. Çàäúíåíè óëèöè, ïî-äúëãè îò 100 ì, çàâúðøâàò íàêðàÿ ñ óøèðåíèå, îñèãóðÿâàùî îáðúùàíåòî íà àâòîìîáèëèòå â îáðàòíà ïîñîêà.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ðàçïîðåäáèòå íà àë. 1 íå ñå ïðèëàãàò çà óëèöè â íàñåëåíè ìåñòà èëè â ÷àñòè îò òÿõ ñ èñòîðè÷åñêî, àðõåîëîãè÷åñêî, åòíîãðàôñêî èëè àðõèòåêòóðíî çíà÷åíèå, êàêòî è çà óëèöè â íàñåëåíè ìåñòà èëè ÷àñòè îò òÿõ ñ ìíîãî òåæêè òåðåííè è äðóãè ñïåöèôè÷íè óñëîâèÿ èëè ïðåäíàçíà÷åíè çà çàñòðîÿâàíå ñúñ ñîöèàëíè æèëèùà.

(3) Óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè ñ èçõîä íà çàäúíåíà óëèöà ìîãàò äà èìàò ëèöå êúì íåÿ ñ ðàçìåð íå ïî-ìàëúê îò íåéíàòà øèðî÷èíà.

(4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ë. 82. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â íàñåëåíèòå ìåñòà ñúîáðàçíî êîìóíèêàöèîííî-òðàíñïîðòíèòå èçèñêâàíèÿ ñå ïðîåêòèðàò è èçãðàæäàò òóíåëè è òðàíñïîðòíè ñúîðúæåíèÿ íà ðàçëè÷íè íèâà ñúãëàñíî ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ëèíèèòå íà ðåëñîâèÿ òðàíñïîðò, òóíåëèòå è äðóãèòå ñúîðúæåíèÿ ïîä óëèöèòå, ïëîùàäèòå è êâàðòàëíèòå ïðîñòðàíñòâà â íàñåëåíèòå ìåñòà ñå ïðîåêòèðàò ïî íà÷èí, êîéòî îñèãóðÿâà â íàé-ãîëÿìà ñòåïåí çàïàçâàíåòî íà çàâàðåíè ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ, êàêòî è íàëè÷íè ïîäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ïðè ïðîêàðâàíå íà ëèíèè è òóíåëè ñå íàëàãà äà ñå çàñåãíàò âå÷å èçãðàäåíè ïîäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, òå ñå ðåêîíñòðóèðàò ñúãëàñíî îäîáðåíè ïðîåêòè çà òÿõíîòî èçìåñòâàíå îò âúçëîæèòåëÿ çà íåãîâà ñìåòêà.

(4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
Ðàçäåë IV

Âîäîñíàáäèòåëíè è êàíàëèçàöèîííè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ
×ë. 83. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âîäîïðîâîäíèòå è êàíàëèçàöèîííèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ ñå èçãðàæäàò ïî îäîáðåíè ïðîåêòè â ñúîòâåòñòâèå ñ îáùèòå è ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è ñúîòâåòíèòå ñïåöèàëèçèðàíè ñõåìè êúì òÿõ è ñ ïëàíîâåòå çà âåðòèêàëíî ïëàíèðàíå.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âîäîñíàáäèòåëíèòå è êàíàëèçàöèîííèòå ìðåæè â íàñåëåíèòå ìåñòà ñå ïðîåêòèðàò êàòî óëè÷íè ìðåæè è ïðè ñïàçâàíå ðàçïîðåäáèòå íà ãëàâà ÷åòâúðòà, ðàçäåë II.

(3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïî èçêëþ÷åíèå â íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ áåç ïëàíîâå çà âåðòèêàëíî ïëàíèðàíå ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò âîäîïðîâîäè è ÷àñòè÷íè êàíàëèçàöèè ñúîáðàçíî çàâàðåíèÿ ðåëåô íà òåðåíà íà óëèöèòå è ïëîùàäèòå è êàòî ñå ñúáëþäàâàò èçèñêâàíèÿòà çà áúäåùîòî âåðòèêàëíî ïëàíèðàíå.
×ë. 84. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 84 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñîáñòâåíèêúò íà îáùèòå âîäîñíàáäèòåëíè è êàíàëèçàöèîííè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ å äëúæåí äà âêëþ÷è êúì òÿõ âîäîïðîâîäíèòå è êàíàëèçàöèîííèòå èíñòàëàöèè íà âñè÷êè íåäâèæèìè èìîòè â òåðèòîðèàëíèÿ îáõâàò íà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðèñúåäèíÿâàíåòî íà íåäâèæèìèòå èìîòè è ïîòðåáèòåëèòå íà âîäà êúì âîäîïðîâîäíèòå è êàíàëèçàöèîííèòå ìðåæè ñå èçâúðøâà ïðè ñïàçâàíå íà ðàçïîðåäáèòå íà òîçè çàêîí è ñúñ ñêëþ÷âàíå íà ïèñìåí äîãîâîð çà ïðèñúåäèíÿâàíå ìåæäó ïîòðåáèòåëÿ è åêñïëîàòàöèîííîòî äðóæåñòâî.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Óñëîâèÿòà, òåõíè÷åñêèòå èçèñêâàíèÿ è ðåäúò çà ïðèñúåäèíÿâàíå íà íåäâèæèìèòå èìîòè è ïîòðåáèòåëèòå êúì âîäîñíàáäèòåëíè è êàíàëèçàöèîííè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ è çà ñêëþ÷âàíåòî íà äîãîâîðèòå çà ïðèñúåäèíÿâàíå ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.
×ë. 85. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2006 ã.) Âîäèòå íà òåðèòîðèÿòà íà åäíà îáùèíà ìîãàò äà ñå ïîëçâàò çà çàäîâîëÿâàíå íà ïèòåéíî-áèòîâè íóæäè è íà äðóãè îáùèíè, êîãàòî ñà îñèãóðåíè íåîáõîäèìèòå êîëè÷åñòâà ïèòåéíî-áèòîâà âîäà çà íóæäèòå íà îáùèíàòà è íå ñå íàðóøàâàò öåëèòå çà îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà, îïðåäåëåíè â Çàêîíà çà âîäèòå. 
×ë. 86. (1) Çà îïàçâàíå íà âîäèòå, ïðåäíàçíà÷åíè çà ïèòåéíî-áèòîâî âîäîñíàáäÿâàíå, è íà ìèíåðàëíèòå âîäè, èçïîëçâàíè çà ëå÷åáíè, ïðîôèëàêòè÷íè, ïèòåéíè è õèãèåííè íóæäè, îò çàìúðñÿâàíå è äðóãè âðåäíè âëèÿíèÿ â óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå ñå ïðåäâèæäàò ñàíèòàðíî-îõðàíèòåëíè çîíè îêîëî âîäîèçòî÷íèöèòå è ñúîðúæåíèÿòà, îïðåäåëåíè ïî ðåäà íà Çàêîíà çà âîäèòå. Ðåæèìúò íà óñòðîéñòâî íà ñàíèòàðíî-îõðàíèòåëíèòå çîíè è çàáðàíåíèòå äåéíîñòè â òÿõ ñå óðåæäàò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî è ìèíèñòúðà íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå.

(2) Çà èçãðàäåíèòå âîäîñíàáäèòåëíè îáåêòè íå ñå èçäàâà ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå, àêî íå ñà ïðèåòè è òðàñèðàíè íà ìÿñòî ñàíèòàðíî-îõðàíèòåëíèòå èì çîíè.
×ë. 87. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 65 îò 2006 ã.) Â íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ ñúñ çîíè çà íèñêî çàñòðîÿâàíå èëè â ÷àñòè îò òÿõ áåç êàíàëèçàöèÿ áèòîâèòå îòïàäú÷íè âîäè ñå çàóñòâàò â èíäèâèäóàëíè ñúîðúæåíèÿ çà îòâåæäàíå è ïðå÷èñòâàíå íà âîäèòå (âîäîïëúòíè èçãðåáíè ÿìè), êîèòî îòãîâàðÿò íà òåõíè÷åñêèòå è ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå èçèñêâàíèÿ.

(2) Ïðè ëèïñà íà êàíàëèçàöèÿ èëè êîãàòî ïîðàäè íàêëîí íà òåðåíà êàíàëèçàöèÿòà íå å â ñúñòîÿíèå äà îòâåæäà ïîâúðõíîñòíèòå âîäè, ñîáñòâåíèöèòå ñà äëúæíè äà îñèãóðÿâàò ñâîáîäíîòî ïðîòè÷àíå íà òåçè âîäè ïðåç ïîçåìëåíèòå èìîòè äî ñúîòâåòíèòå óëè÷íè ñúîðúæåíèÿ (êàíàëèçàöèîííè øàõòè, êàíàâêè è äðóãè).

(3) Ïðè ëèïñà íà äðóãà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò, äîêàçàíà è ñ ïðîåêò çà âåðòèêàëíà ïëàíèðîâêà, ñå äîïóñêà êàíàëèçàöèÿòà íà ñãðàäè â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè äà ñå âêëþ÷âà â óëè÷íàòà êàíàëèçàöèÿ, ïðåìèíàâàéêè ïðåç ñúñåäíè èìîòè, áåç ñ òîâà äà ñå ïðåïÿòñòâà âúçìîæíîñòòà çà èçâúðøâàíå íà äîïóñòèìî çàñòðîÿâàíå â òÿõ. Â òåçè ñëó÷àè ó÷àñòúêúò, ïðåìèíàâàù ïðåç èìîòèòå îò ñãðàäàòà äî óëè÷íàòà êàíàëèçàöèÿ, ñå ñ÷èòà çà äâîðíà ìðåæà (ñãðàäíî îòêëîíåíèå).

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà âðåäèòå, êîèòî ïðîèçòè÷àò îò èçãðàæäàíåòî è èçïîëçâàíåòî íà ìðåæèòå ïî àë. 3, ïðàâîèìàùèòå ñå îáåçùåòÿâàò îò âúçëîæèòåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 210. 
×ë. 88. Ïîìïåíè ñòàíöèè çà ïèòåéíè è îòïàäú÷íè âîäè, êàêòî è õèäðîôîðíè óðåäáè çà æèëèùíè è îáùåñòâåíè ñãðàäè ìîãàò äà ñå ðàçïîëàãàò â ñãðàäèòå ïðè ñïàçâàíå íà äîïóñòèìèòå íîðìè çà øóì è âèáðàöèè.
Ðàçäåë V

Åíåðãîñíàáäèòåëíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ
×ë. 89. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Åíåðãîñíàáäèòåëíèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ ñà âúíøíè (óëè÷íè è äâîðíè) è âúòðåøíè (ñãðàäíè).

(2) Ñòðîèòåëñòâîòî íà âúíøíèòå åíåðãîñíàáäèòåëíè ìðåæè ñå èçâúðøâà ñúãëàñíî ÷ë. 74 è ïî îäîáðåíè ñòðîèòåëíè êíèæà.
×ë. 90. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Îáùèòå òîïëîñíàáäèòåëíè è ãàçîñíàáäèòåëíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ è òåõíèòå îòêëîíåíèÿ ñå èçãðàæäàò èçâúí ñãðàäèòå ïî îáùèÿ ðåä, îïðåäåëåí ñ òîçè çàêîí.

(2) Â çàñòðîåíè êâàðòàëè ïî èçêëþ÷åíèå ñå äîïóñêà îòêëîíåíèÿòà îò îáùèòå òîïëîñíàáäèòåëíè ìðåæè äà ïðåìèíàâàò ïðåç çèìíè÷íè ïîìåùåíèÿ íà ñãðàäè, êîãàòî ëèïñâà äðóãà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò. Îáåçùåòåíèåòî çà òîâà ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 210. 

(3) Âúòðåøíèòå îòîïëèòåëíè èíñòàëàöèè ñå ñâúðçâàò ñ âúíøíèòå òîïëîïðîâîäè ÷ðåç àáîíàòíè ñòàíöèè. Îáîðóäâàíåòî íà àáîíàòíèòå ñòàíöèè å ÷àñò îò îáùèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ è ñå ìîíòèðà, ïîääúðæà è ðåìîíòèðà ïî ðåäà íà ÷ë. 64. 

(4) Àáîíàòíàòà ñòàíöèÿ â åäíà ñãðàäà â çàâèñèìîñò îò êàïàöèòåòà è ðàçïîëîæåíèåòî é ìîæå äà îáñëóæâà è äðóãè ñãðàäè ïî ðåäà íà Çàêîíà çà åíåðãåòèêàòà è åíåðãèéíàòà åôåêòèâíîñò. 

(5) Àáîíàòíèòå ñòàíöèè ñå ðàçïîëàãàò â èëè èçâúí ñãðàäèòå â ïðèãîäíè çà öåëòà ïîìåùåíèÿ ïðè åôåêòèâíà øóìî- è âèáðîèçîëàöèÿ ñúãëàñíî äåéñòâàùèòå íîðìè.
×ë. 91. (1) Òðàíñôîðìàòîðíè ïîñòîâå ñå èçãðàæäàò â ñâîáîäíè ïðîñòðàíñòâà èëè â ñãðàäè, êîèòî íå ñà ïðåäíàçíà÷åíè çà æèâååíå. Â ãðàäîâåòå òå ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò è â íåçàñòðîåíàòà ÷àñò íà óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò - ñîáñòâåíîñò íà ôèçè÷åñêè è þðèäè÷åñêè ëèöà, ñ òÿõíî ñúãëàñèå è ïðè ñïàçâàíå íà èçèñêâàíèÿòà çà äîïúëâàùî çàñòðîÿâàíå.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â çàñòðîåíè êâàðòàëè ïðè ëèïñà íà äðóãà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò òðàíñôîðìàòîðíè ïîñòîâå ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò è â æèëèùíè ñãðàäè ñúñ ñúãëàñèåòî íà ñîáñòâåíèöèòå ñ íîòàðèàëíà çàâåðêà íà ïîäïèñèòå èì ïðè åôåêòèâíà øóìî- è âèáðîèçîëàöèÿ è çàùèòà ñðåùó åëåêòðè÷åñêè è ìàãíèòíè ïîëåòà ñúãëàñíî óñòàíîâåíèòå íîðìè.

(3) Òðàíñôîðìàòîðíèÿò ïîñò â çàâèñèìîñò îò êàïàöèòåòà è ðàçïîëîæåíèåòî ìó ìîæå äà îáñëóæâà è ïîâå÷å îò åäíà ñãðàäà.
×ë. 92. (1) Âúíøíî èçêóñòâåíî îñâåòëåíèå íà óëèöè, ïëîùàäè, ïàðêîâå, ãðàäèíè è äðóãè íåäâèæèìè èìîòè - ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, çàäúëæèòåëíî ñå îñèãóðÿâà îò îáùèíàòà ñ öåë ñúçäàâàíå íà óñëîâèÿ çà áåçîïàñíî íîùíî äâèæåíèå, êàêòî è íà ïîäõîäÿù íîùåí îáëèê íà íàñåëåíèòå ìåñòà.

(2) Âúíøíîòî èçêóñòâåíî îñâåòëåíèå íà îòäåëíè íåäâèæèìè èìîòè, èçâúí òåçè ïî àë. 1, ñå îñúùåñòâÿâà îò è çà ñìåòêà íà ñîáñòâåíèöèòå è ñå ðàçðåøàâà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà.

(3) Çàáðàíÿâà ñå ïîñòàâÿíåòî âúðõó æèëèùíè ñãðàäè íà òðàíñôîðìàòîðíè óñòðîéñòâà çà âúíøíî èçêóñòâåíî îñâåòëåíèå.
Ðàçäåë VI

Åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ

(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã., áð. 41 îò 2007 ã.) 
×ë. 93. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 93, äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 41 îò 2007 ã.) Â óðåãóëèðàíè òåðèòîðèè ïîäçåìíèòå åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ ñå èçãðàæäàò è ïîëàãàò åäíîâðåìåííî ñ äðóãèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ (âîäîïðîâîäè, êàíàëèçàöèè, åëåêòðè÷åñêè, òîïëîñíàáäèòåëíè, ãàçîñíàáäèòåëíè ìðåæè è äðóãè), ïðåäè ïîëàãàíåòî íà áîðäþðè, òðîòîàðè è óëè÷íè íàñòèëêè.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 41 îò 2007 ã.) Â íåóðåãóëèðàíè òåðèòîðèè åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè ñå èçãðàæäàò âúç îñíîâà íà ïëàí ïî ÷ë. 110, àë. 1, ò. 5. 

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 41 îò 2007 ã.) Ïðè íàëè÷èå íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí çà òåðèòîðèÿ, â êîÿòî íå å ïðîêàðàíà óëè÷íà ìðåæà, åëåêòðîííàòà ñúîáùèòåëíà ìðåæà ñå èçãðàæäà â ñúîòâåòñòâèå ñ ïðåäâèæäàíèÿòà çà óëè÷íà ðåãóëàöèÿ è ñ ðàçïîðåäáèòå íà ÷ë. 210 çà ñìåòêà íà ñîáñòâåíèêà íà ìðåæàòà.
×ë. 94. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) Â ïðîåêòèòå íà ñãðàäè ñå ïðåäâèæäàò åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè èíñòàëàöèè è ñúîðúæåíèÿ, êîèòî ñå èçãðàæäàò åäíîâðåìåííî ñúñ ñãðàäàòà è äðóãèòå âúòðåøíè èíñòàëàöèè.
Ðàçäåë VII

(Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) 

Ìîíèòîðèíã è ãåîçàùèòà íà ñâëà÷èùíèòå ðàéîíè
×ë. 95. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Äåéíîñòèòå ïî ðåãèñòðèðàíåòî è ìîíèòîðèíãà íà ñâëà÷èùíèòå ðàéîíè íà òåðèòîðèÿòà íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ êàòî ïðåâàíòèâíè ìåðêè çà ïðåäîòâðàòÿâàíå íà àâàðèè è ùåòè ñå îñúùåñòâÿâàò îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(2) Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî âîäè ïóáëè÷åí ðåãèñòúð íà ñâëà÷èùíèòå ðàéîíè.

(3) Ìîíèòîðèíãúò íà ñâëà÷èùíèòå ðàéîíè ñå îñúùåñòâÿâà ÷ðåç íàáëþäåíèå, àíàëèçè è îöåíêà íà ðåçóëòàòèòå îò ïîäðîáíè èíæåíåðíî-ãåîëîæêè, õèäðîãåîëîæêè è õèäðîëîæêè ïðîó÷âàíèÿ çà îïðåäåëÿíå íà îñíîâíèòå ãåîòåõíè÷åñêè õàðàêòåðèñòèêè íà ñâëà÷èùàòà è èíæåíåðíî-ãåîäåçè÷åñêè èçìåðâàíèÿ è íàáëþäåíèÿ íà èçãðàäåíè ñòàöèîíàðíè ðåïåðíè ìðåæè çà ñâëà÷èùíè äâèæåíèÿ â ïðîñòðàíñòâîòî è âðåìåòî.

(4) Îáñòîÿòåëñòâàòà è äàííèòå, ïîäëåæàùè íà âïèñâàíå â ðåãèñòúðà ïî àë. 2, êàêòî è óñëîâèÿòà, ðåäúò è íà÷èíúò çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñòèòå ïî àë. 3, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.
×ë. 96. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ìåðêèòå çà îãðàíè÷àâàíå íà ñâëà÷èùàòà, åðîçèîííèòå è àáðàçèîííèòå ïðîöåñè è çà ïðåäîòâðàòÿâàíå íà àâàðèè è ùåòè ñå îñúùåñòâÿâàò îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(2) Çà ñòàáèëèçèðàíå íà ñâëà÷èùàòà, â òîâà ÷èñëî çà óêðåïâàíå íà áðåãîâåòå íà ð. Äóíàâ è ×åðíî ìîðå, ñå îñúùåñòâÿâàò íåîáõîäèìèòå ãåîçàùèòíè äåéñòâèÿ è îáåêòè âúç îñíîâà íà ñïåöèàëèçèðàíè ñõåìè, îáùè è ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è îäîáðåíè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.

(3) Òåõíè÷åñêèòå èçèñêâàíèÿ ïðè ïðîåêòèðàíå íà ãåîòåõíè÷åñêè ñòðîåæè, ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ â ñâëà÷èùíèòå ðàéîíè ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(4) Êîîðäèíàöèÿòà ìåæäó îòäåëíèòå âåäîìñòâà ïî ãåîçàùèòàòà íà íàñåëåíèòå ìåñòà, êóðîðòíèòå êîìïëåêñè, áðåãîâåòå íà ð. Äóíàâ è ×åðíî ìîðå, êàêòî è òåõíè÷åñêèÿò êîíòðîë ïî èçïúëíåíèå íà ãåîçàùèòíèòå ìåðîïðèÿòèÿ, ñå îñúùåñòâÿâàò îò Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(5) Ñòðîèòåëíè ðàáîòè îò âñÿêàêúâ âèä â ñâëà÷èùíè ðàéîíè ñå èçâúðøâàò ñ ïðåäâàðèòåëíî ðàçðåøåíèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, èçäàäåíî â äâóìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà èñêàíåòî.
Ðàçäåë VIII

Ñúîðúæåíèÿ è èíñòàëàöèè çà òðåòèðàíå íà îòïàäúöè
×ë. 97. (1) Ìåñòîïîëîæåíèåòî íà ïëîùàäêèòå çà èçãðàæäàíå íà ñúîðúæåíèÿ è èíñòàëàöèè çà òðåòèðàíå íà îòïàäúöè ñå îïðåäåëÿ ñ îáùèòå è ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå.

(2) Ðàçñòîÿíèÿòà îò ïëîùàäêèòå çà ðàçïîëàãàíå íà ñúîðúæåíèÿ è èíñòàëàöèè çà òðåòèðàíå íà îòïàäúöè äî íàñåëåíèòå ìåñòà ñå îïðåäåëÿò â çàâèñèìîñò îò ïðèåòàòà òåõíîëîãèÿ è ïðè îò÷èòàíå íà óñòàíîâåíèòå ñàíèòàðíîîõðàíèòåëíè çîíè.

(3) Ïëîùàäêèòå ïî àë. 1 ñå èçáèðàò, èçãðàæäàò è åêñïëîàòèðàò âúç îñíîâà íà ïðîåêòè, îäîáðåíè ïî îáùèÿ ðåä è ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿ, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáè íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, íà ìèíèñòúðà íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå è íà ìèíèñòúðà íà çäðàâåîïàçâàíåòî.
×ë. 98. (1) Òåðåíèòå è èçãðàæäàíåòî íà ñúîðúæåíèÿòà è èíñòàëàöèèòå çà òðåòèðàíå íà áèòîâèòå è ñòðîèòåëíèòå îòïàäúöè ñå îñèãóðÿâàò îò îáùèíàòà.

(2) Äâå è ïîâå÷å îáùèíè ìîãàò äà èçãðàæäàò îáùè ñúîðúæåíèÿ è èíñòàëàöèè çà òðåòèðàíå íà áèòîâèòå è ñòðîèòåëíèòå îòïàäúöè.

(3) Îñèãóðÿâàíåòî íà òåðåíèòå, èçãðàæäàíåòî íà ñúîðúæåíèÿòà è èíñòàëàöèèòå è òðåòèðàíåòî íà ïðîèçâîäñòâåíèòå îòïàäúöè, âêëþ÷èòåëíî íà îïàñíèòå îòïàäúöè, ñå èçâúðøâàò ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà îãðàíè÷àâàíå íà âðåäíîòî âúçäåéñòâèå íà îòïàäúöèòå âúðõó îêîëíàòà ñðåäà. 
Ðàçäåë IÕ

(Íîâ - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.)

Ãàçîñíàáäÿâàíå
×ë. 98à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ãàçîñíàáäÿâàíåòî íà óðáàíèçèðàíè òåðèòîðèè ñå îñúùåñòâÿâà ÷ðåç èçãðàæäàíå íà ãàçîðàçïðåäåëèòåëíà ìðåæà ñúãëàñíî îäîáðåíè ïî îáùèÿ ðåä ïðîåêòè â ñúîòâåòñòâèå ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà îáùèòå è ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è ñïåöèàëèçèðàíèòå ïëàí-ñõåìè êúì òÿõ. Ïðè ëèïñà íà îáùè è ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ìàëêè íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ ïðîåêòèòå çà ãàçèôèêàöèÿ ñå èçðàáîòâàò íà áàçàòà íà ñïåöèàëèçèðàíà ïëàí-ñõåìà, îäîáðåíà ïî ðåäà íà ÷ë. 128. 
×ë. 98á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Óëè÷íèòå ãàçîðàçïðåäåëèòåëíè ìðåæè, òåõíèòå åëåìåíòè è ïðèëåæàùèòå èì ñúîðúæåíèÿ ñå èçãðàæäàò îò è çà ñìåòêà íà þðèäè÷åñêîòî ëèöå, ïîëó÷èëî ðàçðåøåíèå çà èçãðàæäàíå íà òàêúâ âèä åíåðãèåí îáåêò, ïî ðåäà íà Çàêîíà çà åíåðãåòèêàòà è åíåðãèéíàòà åôåêòèâíîñò. 

(2) Ãàçîðàçïðåäåëèòåëíèòå ìðåæè è òåõíèòå åëåìåíòè ñå åêñïëîàòèðàò, ïîääúðæàò è ðåìîíòèðàò îò è çà ñìåòêà íà ãàçîðàçïðåäåëèòåëíèòå ïðåäïðèÿòèÿ (äðóæåñòâà) â íàñåëåíèòå ìåñòà.

(3) Ãàçîïðîâîäíèòå èíñòàëàöèè â ñãðàäè ñå èçãðàæäàò, ïîääúðæàò è ðåìîíòèðàò çà ñìåòêà íà ñîáñòâåíèöèòå íà ñãðàäèòå.
×ÀÑÒ ÂÒÎÐÀ

ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÅÍÎ ÏËÀÍÈÐÀÍÅ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈßÒÀ. ÈÍÂÅÑÒÈÖÈÎÍÍÎ ÏÐÎÅÊÒÈÐÀÍÅ È

ÐÀÇÐÅØÀÂÀÍÅ ÍÀ ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎÒÎ
Ãëàâà ïåòà

ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÅÍÈ ÑÕÅÌÈ
×ë. 99. (1) Ñ óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè ñå îñèãóðÿâà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèèòå, ñúîòâåòñòâàùî íà ñîöèàëíî-èêîíîìè÷åñêîòî ðàçâèòèå ïðè ãàðàíòèðàíî îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà.

(2) Óñòðîéñòâåíè ñõåìè ìîãàò äà ñå ðàçðàáîòâàò çà òåðèòîðèÿòà íà öÿëàòà ñòðàíà, íà åäíà èëè ïîâå÷å îáëàñòè èëè íà ãðóïà ñúñåäíè îáùèíè.

(3) Ñïîðåä ñúäúðæàíèåòî ñè óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè ñà êîìïëåêñíè, êîãàòî ðåøàâàò îáùîóñòðîéñòâåíè ïðîáëåìè íà òåðèòîðèÿòà è òÿõíàòà âçàèìîîáâúðçàíîñò, è ñïåöèàëèçèðàíè - êîãàòî ðåøàâàò îòäåëíè óñòðîéñòâåíè ïðîáëåìè íà òåðèòîðèÿòà èëè òåðèòîðèàëíîòî ðàçïîëîæåíèå íà ñòîïàíñêè è äðóãè îáùåñòâåíîçíà÷èìè îáåêòè è èíôðàñòðóêòóðè îò íàöèîíàëíî, ðåãèîíàëíî, îáëàñòíî è ìåæäóîáùèíñêî çíà÷åíèå.
×ë. 100. Óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèÿòà íà ñòðàíàòà ñå îñúùåñòâÿâà âúç îñíîâà íà Íàöèîíàëíà êîìïëåêñíà óñòðîéñòâåíà ñõåìà. Ñ íåÿ ñå îïðåäåëÿò íà÷èíèòå çà ïîñòèãàíå íà öåëèòå è çàäà÷èòå çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà íà íàöèîíàëíî íèâî, îáâúðçàíî ñ îáùîòî óñòîé÷èâî ñîöèàëíî-èêîíîìè÷åñêî ðàçâèòèå.
×ë. 101. (1) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàéîííèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñå ñúîáðàçÿâàò ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà Íàöèîíàëíàòà óñòðîéñòâåíà ñõåìà.

(2) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 101 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñ ðàéîííèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñå îïðåäåëÿò:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) èçèñêâàíèÿòà êúì óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèèòå â ñúîòâåòñòâèå ñ Íàöèîíàëíàòà óñòðîéñòâåíà ñõåìà è ñòðàòåãèèòå çà ðåãèîíàëíî ðàçâèòèå;

2. îáùàòà ñòðóêòóðà íà òåðèòîðèÿòà íà ðàéîíà, îáùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà òåðèòîðèèòå ïî ÷ë. 7 è îáùèòå èçèñêâàíèÿ êúì èçïîëçâàíåòî, îïàçâàíåòî è óñòðîéñòâîòî èì;

3. ðàçïîëîæåíèåòî è áúäåùîòî ðàçâèòèå íà îáåêòèòå, ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ íàöèîíàëíî è ðåãèîíàëíî çíà÷åíèå;

4. ðàçâèòèåòî íà ìðåæàòà îò íàñåëåíè ìåñòà â ðàéîíà è öåíòðîâåòå ñ íàöèîíàëíî è ðåãèîíàëíî çíà÷åíèå;

5. ìåðêèòå çà îïàçâàíå è ïîäîáðÿâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà, çà ïðåäîòâðàòÿâàíå èëè íàìàëÿâàíå íà âðåäíè âúçäåéñòâèÿ âúðõó îêîëíàòà ñðåäà è çäðàâåòî íà íàñåëåíèåòî.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â çàâèñèìîñò îò êîíêðåòíèòå çàäà÷è íà ðàéîííàòà óñòðîéñòâåíà ñõåìà, çàëåãíàëè â çàäàíèåòî çà ïðîåêòèðàíå, ìîãàò äà ñå èçðàáîòâàò ñïåöèàëèçèðàíè ðàéîííè óñòðîéñòâåíè ñõåìè ïî àë. 2, ò. 3, 4 è 5.
×ë. 102. (1) Óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè íÿìàò ïðÿêî èíâåñòèöèîííî ïðèëîæåíèå.

(2) Ïðåäâèæäàíèÿòà íà îäîáðåíèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè çà ñòðóêòóðàòà íà òåðèòîðèÿòà, òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ íàöèîíàëíî è ðåãèîíàëíî çíà÷åíèå, îïàçâàíåòî íà îêîëíàòà ñðåäà è îáåêòèòå íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî, êàêòî è çà èçïîëçâàíåòî íà âîäíèòå è ãîðñêèòå ðåñóðñè ñà çàäúëæèòåëíè çà ïîñëåäâàùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå.

(3) Ïðåäâèæäàíèÿòà íà îäîáðåíèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñà îñíîâàíèÿ çà îáëàñòíèòå è îáùèíñêèòå àäìèíèñòðàöèè äà êàíäèäàòñòâàò çà ñóáñèäèè îò áþäæåòà çà óñòðîéñòâåíè äåéíîñòè.
Ãëàâà øåñòà

ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÅÍÈ ÏËÀÍÎÂÅ
Ðàçäåë I

Îáùè ïîëîæåíèÿ
×ë. 103. (1) Óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå ñà:

1. îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå;

2. ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå.

(2) Îáùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå îïðåäåëÿò ïðåîáëàäàâàùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå è íà÷èí íà óñòðîéñòâî íà îòäåëíèòå ñòðóêòóðíè ÷àñòè íà òåðèòîðèèòå, îáõâàíàòè îò ïëàíà.

(3) Ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå îïðåäåëÿò êîíêðåòíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå è íà÷èí íà óñòðîéñòâî íà îòäåëíèòå ïîçåìëåíè èìîòè, îáõâàíàòè îò ïëàíà.

(4) Âñåêè óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ñúîáðàçÿâà ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè è ïëàíîâå îò ïî-ãîðíà ñòåïåí, àêî èìà òàêèâà, è ïðåäñòàâëÿâà ïî îòíîøåíèå íà òÿõ ïî-ïúëíà, ïî-ïîäðîáíà è êîíêðåòíà ðàçðàáîòêà.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí íà íàñåëåíî ìÿñòî è íà çåìëèùåòî ìó ìîæå äà ñå ñúçäàâà è êîãàòî íÿìà îáù óñòðîéñòâåí ïëàí íà íàñåëåíîòî ìÿñòî. Â ñëó÷àèòå, êîãàòî ïëàíîâåòå çà ðåãóëàöèÿ è ðåæèì íà çàñòðîÿâàíå îáõâàùàò öÿëîòî íàñåëåíî ìÿñòî, òå èçïúëíÿâàò è ðîëÿòà íà îáù óñòðîéñòâåí ïëàí íà íàñåëåíîòî ìÿñòî.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè èçðàáîòâàíå íà îáùè è ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå èçâúðøâàò èíæåíåðíî-ãåîëîæêè è õèäðîãåîëîæêè ïðîó÷âàíèÿ çà îáùàòà óñòîé÷èâîñò íà òåðèòîðèÿòà è ïðèãîäíîñòòà é çà ñòðîèòåëñòâî.
Ðàçäåë II

Îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå
×ë. 104. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îáùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñà îñíîâà çà öÿëîñòíîòî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèèòå íà îáùèíèòå, íà ÷àñòè îò òÿõ èëè íà îòäåëíè íàñåëåíè ìåñòà ñ òåõíèòå çåìëèùà. Ïðåäâèæäàíèÿòà íà îáùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, ñ êîèòî ñå îïðåäåëÿò îáùàòà ñòðóêòóðà è ïðåîáëàäàâàùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà òåðèòîðèèòå, âèäúò è ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà è îïàçâàíåòî íà îêîëíàòà ñðåäà è îáåêòèòå íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî, ñà çàäúëæèòåëíè ïðè èçãîòâÿíåòî íà ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íåðàçäåëíà ÷àñò îò îáùèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ñà ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà íåãîâîòî ïðèëàãàíå, êîèòî ñå èçðàáîòâàò â ñúîòâåòñòâèå ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1 è ñå îäîáðÿâàò åäíîâðåìåííî ñ ïëàíà.

(3) Îáùèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí íÿìà ïðÿêî ïðèëîæåíèå çà ðàçðåøàâàíå íà ñòðîèòåëñòâî.
×ë. 105. Îáùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå ðàçðàáîòâàò çà òåðèòîðèèòå íà:

1. îáùèíà, êàòî îáõâàùàò âñè÷êè íàñåëåíè ìåñòà â îáùèíàòà è òåõíèòå çåìëèùà;

2. ÷àñò îò îáùèíà è îáõâàùàò ãðóïà ñúñåäíè çåìëèùà ñ òåõíèòå íàñåëåíè ìåñòà;

3. íàñåëåíî ìÿñòî - ãðàä, çàåäíî ñ íåãîâîòî çåìëèùå; òåðèòîðèÿòà - ïðåäìåò íà îáùèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí, ìîæå äà íå ñúâïàäà ñúñ çåìëèùåòî íà ãðàäà;

4. ñåëèùíî îáðàçóâàíèå ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå ñúãëàñíî Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíî-òåðèòîðèàëíîòî óñòðîéñòâî íà Ðåïóáëèêà Áúëãàðèÿ. 
×ë. 106. Ñ îáùèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí íà îáùèíà èëè íà ÷àñò îò íåÿ ñå îïðåäåëÿò:

1. (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) îáùàòà ñòðóêòóðà íà òåðèòîðèÿòà, ïðåäìåò íà ïëàíà, è ïðåîáëàäàâàùîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà ñúñòàâíèòå è ñòðóêòóðíèòå ÷àñòè - ìåñòîïîëîæåíèåòî è ãðàíèöèòå íà òåðèòîðèèòå çà íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ; çåìåäåëñêèòå òåðèòîðèè; ãîðñêèòå òåðèòîðèè; òåðèòîðèèòå çà ïðèðîäîçàùèòà; òåðèòîðèèòå çà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêà çàùèòà; íàðóøåíèòå òåðèòîðèè çà âúçñòàíîâÿâàíå è òåðèòîðèèòå ñúñ ñïåöèàëíî, ñ äðóãî èëè ñúñ ñìåñåíî ïðåäíàçíà÷åíèå;

2. îáùèÿò ðåæèì íà óñòðîéñòâî íà âñÿêà îò òåðèòîðèèòå ïî ò. 1 ñúñ ñúîòâåòíèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè;

3. ðàçïîëîæåíèåòî íà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà íà òåðèòîðèÿòà íà îáùèíàòà è âðúçêèòå èì ñ òåðèòîðèèòå íà ñúñåäíèòå îáùèíè è ñ èíôðàñòðóêòóðíè ìðåæè, ñúîðúæåíèÿ è îáåêòè îò íàöèîíàëíî çíà÷åíèå;

4. òåðèòîðèèòå ñ ïóáëè÷íà äúðæàâíà è ñ ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò è ðåæèìúò íà òÿõíîòî óñòðîéñòâî;

5. òåðèòîðèèòå ñ âåðîÿòíî ðàçïðîñòðàíåíèå íà ïðåäâèäèìè ïðèðîäíè áåäñòâèÿ è íåîáõîäèìèòå ïðåâàíòèâíè ìåðêè è íà÷èí íà óñòðîéñòâî è çàùèòà;

6. òåðèòîðèèòå çà àêòèâíî ïðèëàãàíå íà ëàíäøàôòíîóñòðîéñòâåíè ìåðîïðèÿòèÿ è åñòåòè÷åñêî îôîðìÿíå.
×ë. 107. Ñ îáùèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí íà ãðàä ñ íåãîâîòî çåìëèùå èëè íà ñåëèùíî îáðàçóâàíèå ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå ñå îïðåäåëÿò:

1. îáùàòà ñòðóêòóðà íà òåðèòîðèÿòà, ïðåäìåò íà ïëàíà - æèëèùíè òåðèòîðèè; ïðîèçâîäñòâåíî-ñêëàäîâè òåðèòîðèè; òåðèòîðèè çà ïàðêîâå è ãðàäèíè; òåðèòîðèè çà ñïîðò è çàáàâëåíèÿ; òåðèòîðèè çà îáùåñòâåíî îáñëóæâàíå; òåðèòîðèè ñ îáåêòè íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêî íàñëåäñòâî; òåðèòîðèè çà êóðîðòíî-òóðèñòè÷åñêî è âèëíî ñòðîèòåëñòâî; òåðèòîðèè çà ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà; çåìåäåëñêè òåðèòîðèè; ãîðñêè òåðèòîðèè; òåðèòîðèè çà ïðèðîäîçàùèòà; íàðóøåíè òåðèòîðèè çà âúçñòàíîâÿâàíå; òåðèòîðèè ñúñ ñïåöèàëíî, ñ äðóãî èëè ñúñ ñìåñåíî ïðåäíàçíà÷åíèå;

2. îáùèÿò ðåæèì íà óñòðîéñòâî íà âñÿêà îò òåðèòîðèèòå ïî ò. 1 ñúñ ñúîòâåòíèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè;

3. òåðèòîðèèòå ñ ïóáëè÷íà äúðæàâíà è ñ ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò è ðåæèìúò íà òÿõíîòî óñòðîéñòâî;

4. èçèñêâàíèÿòà êúì åñòåòèêî-êîìïîçèöèîííîòî èçãðàæäàíå íà òåðèòîðèÿòà;

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) èçèñêâàíèÿòà çà óñòðîéñòâî íà äîñòúïíà çà öÿëîòî íàñåëåíèå ñðåäà, âêëþ÷èòåëíî çà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ.
Ðàçäåë III

Ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå
×ë. 108. (1) Ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå êîíêðåòèçèðàò óñòðîéñòâîòî è çàñòðîÿâàíåòî íà òåðèòîðèèòå íà íàñåëåíèòå ìåñòà è çåìëèùàòà èì, êàêòî è íà ñåëèùíèòå îáðàçóâàíèÿ. Ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèòå ïëàíîâå ñà çàäúëæèòåëíè çà èíâåñòèöèîííîòî ïðîåêòèðàíå.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 41 îò 2007 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ïðèäðóæàâà îò ïëàíîâå çà âåðòèêàëíî ïëàíèðàíå, ïëàíîâå-ñõåìè çà êîìóíèêàöèîííî-òðàíñïîðòíàòà ìðåæà, çà âîäîñíàáäÿâàíå, êàíàëèçàöèÿ, åëåêòðèôèêàöèÿ, îò ïëàíîâå çà ïàðêîóñòðîéñòâî è áëàãîóñòðîéñòâî, ãåîëîæêè ïðîó÷âàíèÿ, ãàçîñíàáäÿâàíå, òîïëîñíàáäÿâàíå, äàëåêîñúîáùåíèÿ è äðóãè, êîèòî ñå îäîáðÿâàò åäíîâðåìåííî ñ ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí êàòî íåðàçäåëíà ÷àñò îò íåãî. Ñ ïëàíîâåòå çà ðåãóëàöèÿ ñå îïðåäåëÿò íàïðå÷íèòå ïðîôèëè íà óëèöèòå ñ ïðåäâèäåíîòî îçåëåíÿâàíå è ñåðâèòóòíèòå èâèöè íà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, àêî èìà òàêèâà èçâúí óëè÷íàòà ðåãóëàöèÿ. Ñ ïëàí-ñõåìèòå çà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå îïðåäåëÿò âèäúò è òåõíè÷åñêèòå ðàçìåðè íà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà â îáåì, äîñòàòú÷åí çà èçäàâàíå íà âèçà ïî ÷ë. 140. 

(3) Êîãàòî ñå ñúçäàâàò ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà åäèí èëè çà ãðóïà êâàðòàëè, òå ñå ïðèäðóæàâàò îò ïðîåêò çà âåðòèêàëíî ïëàíèðàíå. Â ñëó÷àé ÷å ñ ïðîåêòà ñå ïðåäâèæäàò ïðîìåíè â óëè÷íàòà ìðåæà, òîé ñå ïðèäðóæàâà îò ñõåìà íà óëè÷íàòà ìðåæà, îò íàïðå÷íè ïðîôèëè íà óëèöèòå, êàêòî è îò ñõåìè íà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, àêî ñ íîâèòå ïðåäâèæäàíèÿ ñå çàñÿãàò èçãðàäåíè ïîäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà íà íàñåëåíîòî ìÿñòî èëè íà ÷àñòè îò òÿõ.

(4) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íåðàçäåëíà ÷àñò îò ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, ñ èçêëþ÷åíèå íà êîìïëåêñíèòå ïðîåêòè çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà ïî ÷ë. 150, ñà ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà òÿõíîòî ïðèëàãàíå, êîèòî ñå èçðàáîòâàò â ñúîòâåòñòâèå ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 13, àë. 1 è ñå îäîáðÿâàò åäíîâðåìåííî ñ ïëàíîâåòå.

(5) Ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïëàíà òðÿáâà äà ñà èêîíîìè÷íî îñúùåñòâèìè è äà äàâàò âúçìîæíîñò çà öåëåñúîáðàçíî óñòðîéñòâî íà óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè è íà êâàðòàëèòå.

(6) Ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè ñå îáåçùåòÿâàò çà âðåäèòå, ïðè÷èíåíè îò ïðèëàãàíåòî íà ïëàíà çà âåðòèêàëíî ïëàíèðàíå. Â ñëó÷àÿ ñå ïðèëàãà ÷ë. 210. 
×ë. 109. (1) Ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà ñå ðàçðàáîòâàò çà òåðèòîðèèòå íà:

1. íàñåëåíè ìåñòà ñ òåõíèòå çåìëèùà, êàêòî è íà ñòðóêòóðíè ÷àñòè îò íàñåëåíè ìåñòà ñ íåïîñðåäñòâåíî ïðèëåæàùèòå èì ÷àñòè îò çåìëèùàòà;

2. íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ èëè íà ÷àñòè îò òÿõ, îáõâàùàùè ÷àñò îò êâàðòàë, åäèí èëè ïîâå÷å êâàðòàëè;

3. çåìëèùà èëè íà ÷àñòè îò çåìëèùà.

(2) Ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà ñå ðàçðàáîòâàò è ñàìî çà åäèí ïîçåìëåí èìîò èëè çà ãðóïà ïîçåìëåíè èìîòè.
×ë. 110. (1) Ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà áúäàò:

1. ïëàí çà ðåãóëàöèÿ è çàñòðîÿâàíå - ÏÐÇ (ïëàí çà ðåãóëàöèÿ íà óëèöè è ïîçåìëåíè èìîòè è çà ðåæèì íà çàñòðîÿâàíå);

2. ïëàí çà ðåãóëàöèÿ - ÏÐ (ïëàí çà ðåãóëàöèÿ íà óëèöè è ïîçåìëåíè èìîòè áåç ðåæèì íà çàñòðîÿâàíå); ïëàíúò çà ðåãóëàöèÿ ìîæå äà áúäå ïëàí çà óëè÷íà ðåãóëàöèÿ - ÏÓÐ (ïëàí çà ðåãóëàöèÿ ñàìî íà óëèöè è íà ïîçåìëåíè èìîòè çà îáåêòè íà ïóáëè÷íàòà ñîáñòâåíîñò);

3. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ïëàí çà çàñòðîÿâàíå - ÏÇ;

4. ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí - ÐÓÏ (ïëàí çà çàñòðîÿâàíå è ñèëóåòíî îôîðìÿíå);

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ïàðöåëàðíè ïëàíîâå çà åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà èçâúí ãðàíèöèòå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñïîðåä óñòðîéñòâåíèòå öåëè è çàäà÷è è â çàâèñèìîñò îò êîíêðåòíàòà íåîáõîäèìîñò ïðè óñòðîéñòâîòî íà îïðåäåëåíà òåðèòîðèÿ ìîæå äà ñå èçðàáîòâà è ïðèëàãà åäèí îò ïëàíîâåòå ïî àë. 1.

(3) Ñ ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïî àë. 1, ò. 2 ìîãàò äà ñå îïðåäåëÿò è óñòðîéñòâåíè çîíè è òåðèòîðèè ñ óñòðîéñòâåí ðåæèì è ëèíèè íà çàñòðîÿâàíå.

(4) Çà ïðåñòðóêòóðèðàíå íà æèëèùíè êîìïëåêñè, íà ïðîìèøëåíè, êóðîðòíè, òóðèñòè÷åñêè è äðóãè ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ ñå èçðàáîòâà è ïðèëàãà ïëàí çà ðåãóëàöèÿ è ðåæèì íà çàñòðîÿâàíå.
×ë. 111. Çà çåìåäåëñêè, ãîðñêè è çàùèòåíè òåðèòîðèè, çà íàðóøåíè òåðèòîðèè çà âúçñòàíîâÿâàíå è çà òåðèòîðèè ñúñ ñïåöèàëíî èëè äðóãî ïðåäíàçíà÷åíèå ìîãàò äà ñå ðàçðàáîòâàò ñïåöèàëèçèðàíè ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, êîèòî ðåøàâàò îòäåëíè óñòðîéñòâåíè ïðîáëåìè è îáõâàùàò ñòðóêòóðíè ÷àñòè îò òåðèòîðèÿòà íà îáùèíàòà.
×ë. 112. (1) Ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ÷ë. 110, àë. 1, ò. 1 ñå îïðåäåëÿò: ñòðóêòóðàòà íà òåðèòîðèÿòà, óñòðîéñòâåíèòå çîíè è òåðèòîðèè ñ óñòðîéñòâåí ðåæèì è êîíêðåòíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà âñåêè ïîçåìëåí èìîò.

(2) Ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ÷ë. 110, àë. 1, ò. 1 ñå óðåãóëèðàò:

1. ïîçåìëåíèòå èìîòè, ïðåäíàçíà÷åíè çà îáåêòè íà ïóáëè÷íàòà ñîáñòâåíîñò;

2. ïîçåìëåíèòå èìîòè çà çàñòðîÿâàíå è ïîçåìëåíèòå èìîòè áåç çàñòðîÿâàíå ñ òåõíèÿ ðåæèì;

3. êâàðòàëèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè çà ïðåäèìíî æèëèùíî çàñòðîÿâàíå ñ ïðåäåëíî äîïóñòèìè ïëúòíîñò è èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå, âèñî÷èíà è íà÷èí íà çàñòðîÿâàíå, ëèíèè íà çàñòðîÿâàíå;

4. êâàðòàëèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè çà ïðîèçâîäñòâåíè è ñêëàäîâè äåéíîñòè, çà ñåëñêîñòîïàíñêî ïðîèçâîäñòâî è æèâîòíîâúäñòâî, ðåæèìúò íà òÿõíîòî óñòðîéñòâî è ñàíèòàðíî-îõðàíèòåëíèòå èì çîíè;

5. êâàðòàëèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè çà îçåëåíÿâàíå ñ ðåêðåàöèîííî, çàùèòíî è ìåëèîðàòèâíî ïðåäíàçíà÷åíèå;

6. êâàðòàëèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè çà ñïîðòíè äåéíîñòè è äåéíîñòè çà çàáàâëåíèÿ è ðåæèìúò çà óñòðîéñòâîòî èì;

7. êâàðòàëèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè ñúñ ñãðàäè çà îáùåñòâåíî îáñëóæâàíå;

8. êâàðòàëèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè ñ êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêî çíà÷åíèå è ðåæèìúò íà óñòðîéñòâîòî è îïàçâàíåòî èì;

9. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) óëè÷íàòà ìðåæà è àëåèòå;

10. ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ òåõíèòå ñåðâèòóòíè èâèöè, êàêòî è îáåêòèòå, ñâúðçàíè ñ îïàçâàíåòî íà îêîëíàòà ñðåäà;

11. êâàðòàëèòå è ïîçåìëåíèòå èìîòè ñúñ ñìåñåíî, ñïåöèàëíî èëè äðóãî ïðåäíàçíà÷åíèå.

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñ ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå ñúçäàâàò è óñëîâèÿ çà óñòðîéñòâî íà ñðåäàòà è òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ öåë äîñòúïíîñò è ïîëçâàíå îò ëèöà ñ óâðåæäàíèÿ ñúîáðàçíî èçèñêâàíèÿòà íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 107, ò. 5. 
×ë. 113. (1) Ðàáîòíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ñúñòàâÿ çà îãðàíè÷åíà ÷àñò îò òåðèòîðèÿòà (îòäåëåí óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò èëè ãðóïà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè) è ñå èçðàáîòâà âúç îñíîâà íà äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ÷ë. 110, àë. 1, ò. 1, 2 è 3 èëè åäíîâðåìåííî ñ íåãî. Ñ ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí íå ìîæå äà ñå ïðîìåíÿò õàðàêòåðúò è íà÷èíúò íà çàñòðîÿâàíå, ïðåäâèäåíè ñ äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ñúñòàâÿ ïî èñêàíå íà âúçëîæèòåëÿ çà êîíêðåòèçèðàíå íà äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñàìî ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 36 èëè ïðè ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå â ïîâå÷å îò äâà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòà.

(3) Ñ ðàáîòíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ìîãàò äà ñå äîïóñêàò è èçìåíåíèÿ íà ãðàíèöèòå íà óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè ïðè ñïàçâàíå íà óñëîâèÿòà ïî ÷ë. 17. 

(4) Ðàáîòíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí îïðåäåëÿ òî÷íî:

1. ðàçïîëîæåíèåòî è î÷åðòàíèåòî íà ñãðàäèòå â ïëàí, êàêòî è ìèíèìàëíèòå ðàçñòîÿíèÿ ìåæäó òÿõ è äî èìîòíèòå ãðàíèöè - ñúîáðàçíî äîïóñòèìèòå çà ñúîòâåòíàòà óñòðîéñòâåíà çîíà ïëúòíîñò è èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå;

2. íåîáõîäèìèòå ñèëóåòè, èçÿñíÿâàùè: ìàêñèìàëíèòå âèñî÷èíè íà ñãðàäèòå è áèëàòà èì â àáñîëþòíè êîòè; áðîÿ íà åòàæèòå; ôîðìàòà è íàêëîíà íà ïîêðèâèòå è àðõèòåêòóðíàòà âðúçêà ìåæäó ñãðàäèòå ñ îãëåä íà ïðàâèëíîòî àðõèòåêòóðíî-ïðîñòðàíñòâåíî îôîðìÿíå.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïî èñêàíå íà âúçëîæèòåëÿ ïðîåêòúò çà èçìåíåíèå íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ìîæå äà ñå èçðàáîòè, ñúîáùè, îäîáðè è äà âëåçå â ñèëà åäíîâðåìåííî ñ ïðîåêòà çà ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Ïðè èçìåíåíèÿòà íà ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà çàùèòåíè òåðèòîðèè çà îïàçâàíå íà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî èëè çà ÷àñòè îò òÿõ çàäúëæèòåëíî ñå èçãîòâÿò è ðàáîòíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå â îáõâàò èìîòèòå, çà êîèòî ñå îòíàñÿ èçìåíåíèåòî, è íåïîñðåäñòâåíî ñúñåäíèòå èì èìîòè.
×ë. 114. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 114 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîíêðåòíîòî ðàçïîëîæåíèå íà ñòðîåæèòå è íà÷èíúò íà çàñòðîÿâàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè, óðåãóëèðàíè ñ ïëàíîâåòå ïî òîçè ðàçäåë, ñå îïðåäåëÿò:

1. ñ ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí, êîãàòî èçðàáîòâàíåòî ìó å çàäúëæèòåëíî;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ñ âèçà çà ïðîåêòèðàíå ïî ÷ë. 140 - ïðè ñâîáîäíî çàñòðîÿâàíå è ïðè ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå â äâà ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòà.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàçïîëîæåíèåòî íà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå îïðåäåëÿ ñ èíâåñòèöèîííèÿ ïðîåêò.
Ãëàâà ñåäìà

ÑÚÇÄÀÂÀÍÅ, ÎÄÎÁÐßÂÀÍÅ È ÈÇÌÅÍÅÍÈÅ ÍÀ ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÅÍÈÒÅ ÑÕÅÌÈ È ÏËÀÍÎÂÅ
Ðàçäåë I

Èíôîðìàöèîííà è òåõíè÷åñêà îñíîâà íà óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè è ïëàíîâå
×ë. 115. (1) Çà èçðàáîòâàíåòî íà óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè è ïëàíîâå ñå ïîëçâàò äàííè îò òîïîãðàôñêèòå êàðòè, êàäàñòúðà, íèâåëàöèîííèòå ïëàíîâå, ñïåöèàëèçèðàíèòå êàðòè è äðóãè â öèôðîâ è ãðàôè÷åí âèä, êàêòî è äðóãè äàííè îò ñïåöèàëèçèðàíèòå èíôîðìàöèîííè ñèñòåìè íà öåíòðàëíè è òåðèòîðèàëíè àäìèíèñòðàöèè è íà äðóæåñòâà.

(2) Äàííèòå çà ìåñòîïîëîæåíèåòî, ãðàíèöèòå, ðàçìåðèòå, òðàéíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå è íà÷èíà íà òðàéíî ïîëçâàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè è ñãðàäèòå, äàííèòå çà äúðæàâíèòå ãðàíèöè, ãðàíèöèòå íà àäìèíèñòðàòèâíî-òåðèòîðèàëíèòå è òåðèòîðèàëíèòå åäèíèöè è ãðàíèöèòå íà òåðèòîðèè, îáõâàùàùè èìîòè ñ åäíàêâî òðàéíî ïðåäíàçíà÷åíèå, êàêòî è äàííèòå çà ñîáñòâåíîñòòà è îãðàíè÷åíèòå âåùíè ïðàâà, ñå èçâëè÷àò îò êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð.

(3) Äàííèòå çà íàäçåìíèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, çà òðàíñïîðòíèòå ñúîðúæåíèÿ (æåëåçîïúòíè ëèíèè, ïúòèùà, ìîñòîâå, áðîäîâå, ïðèñòàíèùà è äðóãè), çà õèäðîãðàôèÿòà, çà ðàñòèòåëíàòà è ïî÷âåíàòà ïîêðèâêà è çà ðåëåôà ñå èçâëè÷àò îò òîïîãðàôñêèòå è ñïåöèàëèçèðàíèòå êàðòè.

(4) Äàííèòå çà ïîäçåìíèòå ñãðàäè, çà ïîäçåìíèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, çà çàùèòåíèòå ïðèðîäíè îáåêòè, çà îáåêòèòå íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî, êàêòî è äðóãè ñïåöèôè÷íè äàííè çà òåðèòîðèèòå ñå ïîëçâàò îò ñïåöèàëèçèðàíèòå êàðòè, ðåãèñòðè è èíôîðìàöèîííè ñèñòåìè íà öåíòðàëíè è òåðèòîðèàëíè àäìèíèñòðàöèè è íà äðóæåñòâà.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïî èñêàíå íà êìåòà íà îáùèíàòà, íà äðóãè âåäîìñòâà èëè íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ñúçäàâàíåòî íà ñïåöèàëèçèðàíè êàðòè, ðåãèñòðè è èíôîðìàöèîííè ñèñòåìè ñ äîïúëíèòåëíè êàäàñòðàëíè äàííè ïî ÷ë. 32, àë. 1 îò Çàêîíà çà êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð ìîæå äà ñå èçâúðøâà åäíîâðåìåííî ñúñ ñúçäàâàíåòî íà êàäàñòðàëíàòà êàðòà è êàäàñòðàëíèòå ðåãèñòðè.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èíôîðìàöèÿòà ïî àë. 1 - 5 ñå ïðåäîñòàâÿ çàäúëæèòåëíî íà ñúîòâåòíàòà äúðæàâíà èëè îáùèíñêà àäìèíèñòðàöèÿ, êàòî ñå çàïëàùàò ñàìî äåéñòâèòåëíèòå ðàçõîäè, íàïðàâåíè çà ñúçäàâàíåòî íà êîïèÿ îò äîêóìåíòàöèÿòà. Ïðè ïîèñêâàíå èíôîðìàöèÿòà ñå ïðåäîñòàâÿ â ñðîê 7 äíè. Ïðè îòêàç èëè çàêúñíåíèå ñå íîñè àäìèíèñòðàòèâíîíàêàçàòåëíà îòãîâîðíîñò ñúãëàñíî òîçè çàêîí.
×ë. 116. (1) Þðèäè÷åñêèòå è ôèçè÷åñêèòå ëèöà, êîèòî îñúùåñòâÿâàò ñòðîèòåëíè ðàáîòè, çàñÿãàùè ñúäúðæàíèåòî íà êàäàñòðàëíèòå ïëàíîâå, ñà äëúæíè íåçàáàâíî ñëåä çàâúðøâàíå íà ðàáîòèòå äà ïðåäîñòàâÿò íà îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ ïúëíè è òî÷íè äàííè - ñõåìè, ñêèöè, ïëàíîâå, ÷åðòåæè è äîêóìåíòè çà ñîáñòâåíîñò çà èçâúðøåíîòî íîâî ñòðîèòåëñòâî èëè ïðåóñòðîéñòâî. Â ñëó÷àèòå, êîãàòî ñå çàñÿãà ñúäúðæàíèåòî íà êàäàñòðàëåí ïëàí, ïðåäàäåí íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð, èëè íà îäîáðåíà êàäàñòðàëíà êàðòà, äàííèòå ñå ïðåäîñòàâÿò íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2006 ã.) Âúâ âðúçêà ñ èçðàáîòâàíåòî íà ñïåöèàëèçèðàíèòå êàðòè íà ïîäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà è íà äðóãè ïîäçåìíè ñòðîåæè îáùèíèòå è äðóæåñòâàòà, êîèòî ãè ñòîïàíèñâàò è èçïîëçâàò, ñà äëúæíè äà îêàçâàò ñúäåéñòâèå íà ñúîòâåòíèòå èçïúëíèòåëè íà ñïåöèàëèçèðàíèòå êàðòè, êàòî ïðè ïîèñêâàíå ïðåäàâàò íà èçïúëíèòåëèòå ïúëíè è òî÷íè ñõåìè, ñêèöè, ïëàíîâå, ÷åðòåæè è ïðè íåîáõîäèìîñò - äîêóìåíòè çà ñîáñòâåíîñò, êàêòî è äà ïîñî÷âàò è îçíà÷àâàò âúðõó òåðåíà òî÷íîòî ìåñòîïîëîæåíèå íà íàëè÷íèòå ïîäçåìíè ìðåæè, ñúîðúæåíèÿ è ñòðîåæè, âêëþ÷èòåëíî è íà âîäîâçåìíèòå ñúîðúæåíèÿ çà ïîäçåìíè âîäè.

(3) Êàòî òåõíè÷åñêà îñíîâà íà óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè è ïëàíîâå ìîæå äà ñå ñúñòàâÿ îïîðåí ïëàí, êîéòî ñúäúðæà íåîáõîäèìèòå äàííè ïî òîçè ðàçäåë çà ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ.
×ë. 117. Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñúãëàñóâàíî ñ ìèíèñòúðà íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå è ñ ìèíèñòúðà íà çäðàâåîïàçâàíåòî èçäàâà íàðåäáà çà îáåìà è ñúäúðæàíèåòî íà óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè è ïëàíîâå.
Ðàçäåë II

Ñúçäàâàíå, îäîáðÿâàíå è èçìåíåíèå íà óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè
×ë. 118. (1) Èçðàáîòâàíåòî íà óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè ñå âúçëàãà îò îðãàíèòå, êîìïåòåíòíè äà îäîáðÿò óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè, à èçðàáîòâàíåòî íà Íàöèîíàëíàòà óñòðîéñòâåíà ñõåìà - îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñúñ ñúäåéñòâèåòî è ó÷àñòèåòî íà öåíòðàëíèòå è òåðèòîðèàëíèòå àäìèíèñòðàöèè.

(2) Óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè ñå èçðàáîòâàò ñúñ ñðåäñòâà îò äúðæàâíèÿ áþäæåò è ñúñ ñðåäñòâà íà îáùèíèòå.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 37 îò 2006 ã.) Ïðîó÷âàíåòî è ïðîåêòèðàíåòî íà óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñå âúçëàãà ïî ðåäà íà Çàêîíà çà îáùåñòâåíèòå ïîðú÷êè. 
×ë. 119. (1) Ïðîåêòèòå çà óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñå èçðàáîòâàò âúç îñíîâà íà çàäàíèå îò âúçëîæèòåëÿ, îáîñíîâàâàùî íåîáõîäèìîñòòà îò ñúçäàâàíåòî íà ñõåìàòà, òåðèòîðèàëíèÿ îáõâàò, ñðîêîâåòå è åòàïèòå çà èçðàáîòâàíå, êàêòî è îñíîâíèòå èçèñêâàíèÿ êúì íåÿ. Çàäàíèåòî ñå ïðèäðóæàâà îò íåîáõîäèìàòà èíôîðìàöèÿ çà ñúùåñòâóâàùîòî ïîëîæåíèå è ïåðñïåêòèâíîòî ðàçâèòèå íà ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Öåíòðàëíèòå è òåðèòîðèàëíèòå àäìèíèñòðàöèè, ïðèòåæàâàùè èíôîðìàöèÿ, íåîáõîäèìà çà èçðàáîòâàíåòî íà çàäàíèåòî, ñà äëúæíè áåçâúçìåçäíî äà ÿ ïðåäîñòàâÿò â íåîáõîäèìèÿ îáåì íà âúçëîæèòåëÿ ïðè ïîèñêâàíå - â åäíîìåñå÷åí ñðîê.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Çàäàíèåòî ïî àë. 1 çà çàùèòåíè òåðèòîðèè íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî ñå ñúãëàñóâà ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5. 

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè çàñÿãàíå íà åëåìåíòè íà íàöèîíàëíàòà åêîëîãè÷íà ìðåæà çàäàíèåòî ïî àë. 1 ñå îäîáðÿâà ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå, êîåòî ïðåäñòàâÿ ïèñìåíî ñòàíîâèùå â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò äàòàòà íà ïîëó÷àâàíåòî ìó.
×ë. 120. Óñòðîéñòâåíèòå ñõåìè ñå èçðàáîòâàò îò òåõíè÷åñêè ïðàâîñïîñîáíè ëèöà ñúãëàñíî ÷ë. 229 è 230. 
×ë. 121. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) Ïðîåêòèòå çà óñòðîéñòâåíè ñõåìè ïîäëåæàò íà îáùåñòâåíî îáñúæäàíå ïðåäè âíàñÿíåòî èì â åêñïåðòíèòå ñúâåòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà. Âúçëîæèòåëÿò íà óñòðîéñòâåíàòà ñõåìà îïîâåñòÿâà ìÿñòîòî, äàòàòà è ÷àñà íà îáùåñòâåíîòî îáñúæäàíå â åäèí íàöèîíàëåí âñåêèäíåâíèê è ïîíå â åäíà ìåñòíà ìåäèÿ. Íà îáùåñòâåíîòî îáñúæäàíå ñå âîäè ïèñìåí ïðîòîêîë, êîéòî ñå ïðèëàãà êúì äîêóìåíòàöèÿòà çà åêñïåðòíèÿ ñúâåò. Â ãðàäîâåòå ñ ðàéîííî äåëåíèå îáùåñòâåíè îáñúæäàíèÿ ñå îðãàíèçèðàò çàäúëæèòåëíî âúâ âñè÷êè ðàéîíè.

(2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Ñúãëàñóâàíåòî íà ïðîåêòèòå çà óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñúñ çàèíòåðåñóâàíèòå öåíòðàëíè è òåðèòîðèàëíè àäìèíèñòðàöèè, à ïðè íåîáõîäèìîñò - è ñúñ ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè îðãàíè è åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà, ñå èçâúðøâà îò âúçëîæèòåëÿ è ñå èçðàçÿâà ñ òåõíè ïèñìåíè ñòàíîâèùà â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà èñêàíåòî çà ñúãëàñóâàíå è ÷ðåç ó÷àñòèå íà îïðåäåëåíè îò òÿõ ïðåäñòàâèòåëè â çàñåäàíèåòî íà åêñïåðòíèÿ ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà. Îòêàçèòå çà ñúãëàñóâàíå òðÿáâà äà áúäàò ìîòèâèðàíè. Àêî íå å ïðåäñòàâåíî ïèñìåíî ñòàíîâèùå è íà çàñåäàíèåòî íà åêñïåðòíèÿ ñúâåò íå ïðèñúñòâà ïðåäñòàâèòåë íà çàèíòåðåñóâàíàòà öåíòðàëíà èëè òåðèòîðèàëíà àäìèíèñòðàöèÿ èëè â 14-äíåâåí ñðîê ñëåä çàñåäàíèåòî íå áúäå ïîäïèñàí ïðîòîêîëúò íà ñúâåòà, ñ÷èòà ñå, ÷å ïðîåêòúò å ñúãëàñóâàí.

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîåêòèòå çà ðàéîííè óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñå ñúãëàñóâàò â åäíîìåñå÷åí ñðîê ñ îáùèíñêèòå ñúâåòè íà îáùèíèòå, ÷èèòî òåðèòîðèè ñå çàñÿãàò îò òåçè ñõåìè.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîåêòèòå çà ðàéîííè óñòðîéñòâåíè ñõåìè, îáõâàùàùè òåðèòîðèÿòà íà åäíà îáëàñò, êîèòî íå ñà ñúãëàñóâàíè îò îáùèíñêè ñúâåò, ñå âíàñÿò çà ðàçãëåæäàíå â Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(5) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîåêòèòå çà óñòðîéñòâåíè ñõåìè, îáõâàùàùè òåðèòîðèÿòà íà åäíà îáëàñò, ñå ðàçãëåæäàò îò îáëàñòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò, à âñè÷êè îñòàíàëè ñõåìè - îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò, â äâóìåñå÷åí ñðîê îò âíàñÿíåòî èì â ñúîòâåòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.
×ë. 122. (1) Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî îäîáðÿâà ñ ðåøåíèå Íàöèîíàëíàòà êîìïëåêñíà óñòðîéñòâåíà ñõåìà.

(2) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä ñïåöèàëèçèðàíèòå è ðàéîííèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè, êîèòî çàñÿãàò òåðèòîðèÿòà íà ïîâå÷å îò åäíà îáëàñò, êàêòî è ðàéîííèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè ïî ÷ë. 121, àë. 4. 

(3) Îáëàñòíèÿò óïðàâèòåë îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä ðàéîííèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè, êîèòî çàñÿãàò òåðèòîðèÿòà íà åäíà îáëàñò.

(4) Àêòîâåòå ïî àë. 1 - 3 ñå îáíàðîäâàò â "Äúðæàâåí âåñòíèê". Òå ñà îêîí÷àòåëíè è íå ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå.
×ë. 123. Èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ íà îäîáðåíèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè ñå ïðàâÿò ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà, ïî êîèòî ñå èçðàáîòâàò è îäîáðÿâàò.
Ðàçäåë III

Ñúçäàâàíå, îáÿâÿâàíå è îäîáðÿâàíå íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå
×ë. 124. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èçðàáîòâàíåòî íà îáùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå âúçëàãà îò êìåòà íà îáùèíàòà âúç îñíîâà íà ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò, êîãàòî òå ñå ôèíàíñèðàò ñúñ ñðåäñòâà îò îáùèíñêèÿ áþäæåò, èëè îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî - â ñëó÷àèòå íà ôèíàíñèðàíå îò äúðæàâíèÿ áþäæåò.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 17 îò 2009 ã.) Èçðàáîòâàíåòî íà ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå âúçëàãà îò êìåòà íà îáùèíàòà, îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èëè îò äðóãè ëèöà, îïðåäåëåíè â çàêîí.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Èçðàáîòâàíåòî íà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîæå äà ñå âúçëàãà è îò çàèíòåðåñîâàíè ëèöà ñëåä ðàçðåøåíèå îò êìåòà íà îáùèíàòà, à â ñëó÷àèòå ïî àë. 4 - ñëåä ðàçðåøåíèå îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, ñúîòâåòíî - îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 103 îò 2005 ã.) Èçðàáîòâàíåòî íà óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, êîèòî îáõâàùàò òåðèòîðèè, ïîïàäàùè â ïîâå÷å îò åäíà îáùèíà, èëè ïðåäâèæäàò èçãðàæäàíå íà îáåêòè ñ ðåãèîíàëíî çíà÷åíèå, ñå âúçëàãà èëè ðàçðåøàâà îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, à èçðàáîòâàíåòî íà óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, êîèòî îáõâàùàò òåðèòîðèè, ïîïàäàùè â ïîâå÷å îò åäíà îáëàñò, èëè ïðåäâèæäàò èçãðàæäàíå íà îáåêòè ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå, êàêòî è çà ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå, ñå âúçëàãà èëè ðàçðåøàâà îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñúãëàñóâàíî ñ îðãàíèòå ïî àë. 1 - 3.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà èçðàáîòâàíå íà ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ïðèëàãàíåòî íà äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí èçâúí ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 113, àë. 3 íå å íåîáõîäèìî èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå îò îðãàíèòå ïî àë. 2 - 4.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 6 îò 2009 ã., èçì., áð. 80 îò 2009 ã.) Èçðàáîòâàíåòî íà îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, êîèòî îáõâàùàò ãîðñêè òåðèòîðèè, ñå âúçëàãà ñëåä ïèñìåíî ñòàíîâèùå íà èçïúëíèòåëíèÿ äèðåêòîð íà Èçïúëíèòåëíàòà àãåíöèÿ ïî ãîðèòå.

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Ðàçðåøåíèÿòà çà âúçëàãàíå èçðàáîòâàíåòî íà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå îò çàèíòåðåñîâàíè ëèöà ñå èçäàâàò âúç îñíîâà íà çàäàíèå, îäîáðåíî îò îðãàíèòå ïî àë. 3 èëè 4.
×ë. 125. (1) Ïðîåêòèòå çà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå ñå èçðàáîòâàò âúç îñíîâà íà çàäàíèå, âêëþ÷âàùî ïðè íåîáõîäèìîñò îïîðåí ïëàí, êàêòî è íà äîïúëíèòåëíà èíôîðìàöèÿ, ñâúðçàíà ñ óñòðîéñòâîòî íà ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ, îñèãóðåíà îò îáùèíèòå, Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð, öåíòðàëíèòå è òåðèòîðèàëíèòå àäìèíèñòðàöèè è äðóæåñòâà, êîèòî èçðàáîòâàò ñïåöèàëèçèðàíè êàðòè, ðåãèñòðè è èíôîðìàöèîííè ñèñòåìè.

(2) Çàäàíèåòî, ñúñòàâåíî îò âúçëîæèòåëÿ, îáîñíîâàâà íåîáõîäèìîñòòà îò èçðàáîòâàíåòî íà ïëàíà è ñúäúðæà èçèñêâàíèÿ îòíîñíî òåðèòîðèàëíèÿ ìó îáõâàò, ñðîêîâåòå è åòàïèòå çà èçðàáîòâàíå. Çàäàíèåòî ñå ïðèäðóæàâà îò íåîáõîäèìàòà èíôîðìàöèÿ çà ñúùåñòâóâàùîòî ïîëîæåíèå è çà äåéñòâàùèòå çà ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå.

(3) Îïîðíèÿò ïëàí, êîéòî å íåðàçäåëíà ÷àñò îò çàäàíèåòî, ñå èçðàáîòâà â ìàùàáà íà ñúîòâåòíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí è ñúäúðæà îñíîâíè êàäàñòðàëíè è ñïåöèàëèçèðàíè äàííè çà òåðèòîðèÿòà.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ïðîåêòà çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñå îòðàçÿâàò ðàçðåøåíèòå ñòðîåæè ïî ïðåäõîäåí ïîäðîáåí ïëàí, çà êîèòî ðàçðåøåíèÿòà çà ñòðîåæ íå ñà çàãóáèëè ïðàâíî äåéñòâèå. Ïðîìÿíà â ïðåäâèäåíî çàñòðîÿâàíå, çà êîåòî èìà äåéñòâàùî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, å äîïóñòèìà ñàìî ñúñ ñúãëàñèå íà âúçëîæèòåëÿ íà ñòðîåæà.

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã., èçì., áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Çàäàíèåòî ïî àë. 1 çà çàùèòåíè òåðèòîðèè çà îïàçâàíå íà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî ñå ñúãëàñóâà ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî. 

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 77 îò 2005 ã.) Çàäàíèåòî ïî àë. 1 ñå âíàñÿ â Ìèíèñòåðñòâîòî íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå èëè â ñúîòâåòíàòà ðåãèîíàëíà èíñïåêöèÿ ïî îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå çà ïðåöåíÿâàíå íà íåîáõîäèìîñòòà îò åêîëîãè÷íà îöåíêà ïî ðåä, îïðåäåëåí ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 90 îò Çàêîíà çà îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà. Åêîëîãè÷íàòà îöåíêà å ÷àñò îò óñòðîéñòâåíèÿ ïëàí.
×ë. 126. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 43 îò 2002 ã., áð. 65 îò 2003 ã., áð. 37 îò 2006 ã.) Ïðîó÷âàíåòî è ïðîåêòèðàíåòî íà óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, êàêòî è èçáîðúò íà óñòðîéñòâåíà êîíöåïöèÿ çà òÿõ, ñå âúçëàãàò ïî ðåäà íà Çàêîíà çà îáùåñòâåíèòå ïîðú÷êè. 

(2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 43 îò 2002 ã., íîâà, áð. 65 îò 2003 ã., îòì., áð. 37 îò 2006 ã.). 

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(4) Ïðîó÷âàòåëíèòå è ïðîåêòíè ðàáîòè çà ñúñòàâÿíå íà óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå èçâúðøâàò â ñëåäíèòå ôàçè:

1. ïðåäâàðèòåëåí ïðîåêò;

2. îêîí÷àòåëåí ïðîåêò.

(5) Ïî ïðåöåíêà íà âúçëîæèòåëÿ ìîæå äà ñå âúçëîæè îòäåëíî èçðàáîòâàíå íà çàäàíèå ñ îïîðåí ïëàí, êàêòî è îáåäèíÿâàíå íà ôàçèòå ïî àë. 4.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîó÷âàòåëíèòå è ïðîåêòíèòå ðàáîòè çà åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà èçâúí ãðàíèöèòå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè ñå èçâúðøâàò â ñëåäíèòå ôàçè:

1. ïðåäâàðèòåëåí ïðîåêò, â êîéòî ñå èçðàáîòâàò âàðèàíòè íà òðàñåòî;

2. îêîí÷àòåëåí ïðîåêò - ïàðöåëàðåí ïëàí, ïî êîéòî ñå èçâúðøâà îò÷óæäàâàíå.
×ë. 127. (1) Îáùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïîäëåæàò íà îáùåñòâåíî îáñúæäàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 121, àë. 1 ïðåäè âíàñÿíåòî èì â åêñïåðòíèòå ñúâåòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.

(2) Ñúãëàñóâàíåòî íà ïðîåêòèòå çà îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñúñ çàèíòåðåñóâàíèòå öåíòðàëíè è òåðèòîðèàëíè àäìèíèñòðàöèè, à ïðè íåîáõîäèìîñò - è ñúñ ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè îðãàíè è åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà, ñå èçâúðøâà ïî ðåäà íà ÷ë. 121, àë. 2. 

(3) Ïðîåêòèòå çà îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå ïðèåìàò îò îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.). 

(5) Ïî ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò ïðîåêòè çà îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå íà òåðèòîðèèòå ïî ÷ë. 10, àë. 2 è çà äðóãè îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà ñå âíàñÿò çà ïðèåìàíå è îò îáëàñòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò èëè îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(6) Îáùèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ñå îäîáðÿâà îò îáùèíñêèÿ ñúâåò ïî äîêëàä íà êìåòà íà îáùèíàòà. Ðåøåíèåòî çà îäîáðÿâàíå íà ïëàíà ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê". Òî å îêîí÷àòåëíî è íå ïîäëåæè íà îáæàëâàíå.

(7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Ñïåöèôè÷íèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè çà óñòðîéñòâîòî è çàñòðîÿâàíåòî íà òåðèòîðèÿòà íà Ñòîëè÷íàòà îáùèíà ñå îïðåäåëÿò ñ îòäåëåí çàêîí.

(8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Íîâ îáù óñòðîéñòâåí ïëàí íà Ñòîëè÷íàòà îáùèíà, êàêòî è èçìåíåíèÿ â äåéñòâàùèÿ îáù óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ïðèåìàò îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ðåäà íà òîçè çàêîí ïðè ñïàçâàíå íà ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà óñòðîéñòâî è çàñòðîÿâàíå, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà óñòðîéñòâîòî è çàñòðîÿâàíåòî íà Ñòîëè÷íàòà îáùèíà. 

(9) (Ïðåäèøíà àë. 8 - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà ïðåäñòàâÿ çà ïðèåìàíå îò îáùèíñêèÿ ñúâåò åæåãîäåí äîêëàä çà èçïúëíåíèåòî íà îáùèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí íà îáùèíàòà, ñúîòâåòíî íà íàñåëåíîòî ìÿñòî èëè ñåëèùíîòî îáðàçóâàíèå, è ïðàâè ïðåäëîæåíèÿ çà èçìåíåíèå íà ïëàíà, àêî òàêîâà ñå íàëàãà.

(10) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 103 îò 2005 ã., ïðåäèøíà àë. 9, áð. 106 îò 2006 ã.) Îáù óñòðîéñòâåí ïëàí çà ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå ñå îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ îáùèíñêèÿ ñúâåò, êîÿòî ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê". Çàïîâåäòà å îêîí÷àòåëíà è íå ïîäëåæè íà îáæàëâàíå.
×ë. 128. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Çàïîâåäòà íà êìåòà íà îáùèíàòà çà èçðàáîòâàíå íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ñúîáùàâà ñ îáÿâëåíèå, êîåòî ñå ïîñòàâÿ íà îïðåäåëåíèòå çà òîâà ìåñòà â ñãðàäàòà íà îáùèíàòà, ðàéîíà èëè êìåòñòâîòî, êàêòî è íà äðóãè ïîäõîäÿùè ìåñòà â ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ, ïðåäìåò íà ïëàíà, è ñå ïóáëèêóâà íà èíòåðíåò ñòðàíèöàòà íà îáùèíàòà è â ïîíå åäèí ìåñòåí âåñòíèê.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 17 îò 2009 ã.) Èçðàáîòåíèÿò ïðîåêò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ñúîáùàâà îò îáùèíàòà íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ñ îáÿâëåíèå, îáíàðîäâàíî â "Äúðæàâåí âåñòíèê". Îáÿâëåíèåòî ñå ðàçãëàñÿâà ïî ðåäà íà àë. 1. Ïî òîçè ðåä ñå ñúîáùàâàò è ïðîåêòèòå çà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ëèíåéíèòå îáåêòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà èçâúí ãðàíèöèòå íà íàñåëåíèòå ìåñòà è ñåëèùíèòå îáðàçóâàíèÿ. Ïî ïðåöåíêà íà ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà ïðîåêòúò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ìîæå äà ñå ðàçãëåäà îò îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ïðåäè ñúîáùàâàíåòî ñ îãëåä ïðèâåæäàíåòî ìó â ñúîòâåòñòâèå ñ íîðìàòèâíèòå èçèñêâàíèÿ.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Êîãàòî ïðîåêòúò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí å çà ÷àñò îò íàñåëåíî ìÿñòî èëè ñåëèùíî îáðàçóâàíèå â îáõâàò äî åäèí êâàðòàë, êàêòî è çà ïîçåìëåíè èìîòè èçâúí ãðàíèöèòå íà íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ, îáÿâëåíèåòî ïî àë. 2 íå ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê", à ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà.

(4) Ïðîöåäóðèòå ïî àë. 2 è 3 íå ñå èçïúëíÿâàò çà ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí, êîéòî ñúîòâåòñòâà íà äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(5) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò îáÿâëåíèåòî ïî àë. 2 èëè îò ñúîáùåíèåòî ïî àë. 3 çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ìîãàò äà íàïðàâÿò ïèñìåíè âúçðàæåíèÿ, ïðåäëîæåíèÿ è èñêàíèÿ ïî ïðîåêòà çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí äî îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ. Ïðîåêòèòå çà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïî àë. 2 ïîäëåæàò íà îáùåñòâåíî îáñúæäàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 121, àë. 1 ïðåäè âíàñÿíåòî èì â åêñïåðòíèòå ñúâåòè ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà, îñâåí â ñëó÷àèòå ïî àë. 13.

(6) Ñúãëàñóâàíåòî íà ïðîåêòèòå çà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå îò çàèíòåðåñóâàíèòå öåíòðàëíè è òåðèòîðèàëíè àäìèíèñòðàöèè, à ïðè íåîáõîäèìîñò - è ñúñ ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè îðãàíè è åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà, ñå èçâúðøâà ïî ðåäà íà ÷ë. 121, àë. 2. 

(7) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê ñëåä èçòè÷àíå íà ñðîêîâåòå ïî àë. 5 ïðîåêòèòå çàåäíî ñ ïîñòúïèëèòå âúçðàæåíèÿ, ïðåäëîæåíèÿ è èñêàíèÿ ñå ïðèåìàò îò îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(8) (Îòì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.). 

(9) Ïî ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò ïðîåêòè çà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå íà òåðèòîðèèòå ïî ÷ë. 10, àë. 2 è çà äðóãè ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà ñå âíàñÿò çà ïðèåìàíå è îò îáëàñòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò èëè îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(10) Êîãàòî ïðîåêòúò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñå âúðíå çà öÿëîñòíî èëè ÷àñòè÷íî ïðåðàáîòâàíå, ïðåäâèäåíèòå ïî çàêîíà ïðîöåäóðè ñå ïðîâåæäàò îòíîâî çà ÷àñòòà îò ïëàíà, êîÿòî å ïðåðàáîòåíà.

(11) Ïî íåïðèåòèòå âúçðàæåíèÿ, ïðåäëîæåíèÿ è èñêàíèÿ ïî ïëàíà ôèçè÷åñêèòå è þðèäè÷åñêèòå ëèöà èìàò ïðàâî äà ïîëó÷àò èíôîðìàöèÿ îò îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ.

(12) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîåêòúò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñ îáõâàò ïîâå÷å îò åäíà îáùèíà ñå ðàçãëåæäà îò îáëàñòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò, à ïðîåêòúò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñ îáõâàò ïîâå÷å îò åäíà îáëàñò è çà ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå ñå ðàçãëåæäà îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò, êàòî äåéñòâèÿòà ïî ñúîáùàâàíåòî ñå èçâúðøâàò îò îáùèíñêèòå àäìèíèñòðàöèè.

(13) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã., äîï., áð. 54 îò 2010 ã., â ñèëà îò 16.07.2010 ã.) Êîãàòî çàèíòåðåñîâàíè ëèöà ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 131 ñà ñàìî ëèöàòà, ïî ÷èÿòî èíèöèàòèâà ñå ñúçäàâà èëè èçìåíÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, êàêòî è êîãàòî îò÷óæäàâàíåòî ïî ÷ë. 63á îò Çàêîíà çà åíåðãåòèêàòà íà èìîòè, èçâúí ãðàíèöèòå íà íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ, çà êîèòî íÿìà ðàçðåøåíî çàñòðîÿâàíå, å çà ìèííè èçðàáîòêè ïðè äîáèâ íà åíåðãèéíè ðåñóðñè ïî îòêðèò ñïîñîá è ïðåäâèæäàíîòî çàñòðîÿâàíå å çà øåñòà êàòåãîðèÿ ñòðîåæè, ïðîåêòúò íà ïëàíà èëè íà èçìåíåíèåòî ìó ñå îäîáðÿâà îò êîìïåòåíòíèÿ îðãàí, áåç äà ñå îáÿâÿâàò ïî ðåäà íà àë. 2 è 3.
×ë. 129. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ñå îäîáðÿâà ñ ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò ïî äîêëàä íà êìåòà íà îáùèíàòà â åäíîìåñå÷åí ñðîê ñëåä ïðèåìàíåòî íà ïðîåêòà çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí îò åêñïåðòåí ñúâåò. Ðåøåíèåòî ñå èçïðàùà â 7-äíåâåí ñðîê çà îáíàðîäâàíå â "Äúðæàâåí âåñòíèê".

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí â îáõâàò äî åäèí êâàðòàë, à â Ñòîëè÷íàòà îáùèíà è â ãðàäîâåòå ñ ðàéîííî äåëåíèå - â îáõâàò äî òðè êâàðòàëà, ñå îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà â 14-äíåâåí ñðîê ñëåä ïðèåìàíåòî íà ïðîåêòà çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí îò îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 103 îò 2005 ã.) Ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ñ îáõâàò ïîâå÷å îò åäíà îáùèíà ñå îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä íà îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, à ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ñ îáõâàò ïîâå÷å îò åäíà îáëàñò è çà ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ îò íàöèîíàëíî çíà÷åíèå, êàêòî è ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí, ïðåäâèæäàù èçãðàæäàíå íà îáåêò îò íàöèîíàëíî çíà÷åíèå, ñå îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ îáùèíñêèÿ ñúâåò. Çàïîâåäèòå ñå èçïðàùàò â 14-äíåâåí ñðîê çà îáíàðîäâàíå â "Äúðæàâåí âåñòíèê".

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà îáåêòèòå íà òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà ïàðöåëàðíèÿò ïëàí ñå îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî â åäíîìåñå÷åí ñðîê ñëåä ïðèåìàíåòî íà ïðîåêòà îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.
×ë. 130. (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Çàïîâåäòà çà îäîáðÿâàíå íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ïî ÷ë. 128, àë. 3 ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
×ë. 131. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Çàèíòåðåñóâàíè ëèöà ïðè ñúãëàñóâàíåòî è îäîáðÿâàíåòî íà óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå è òåõíèòå èçìåíåíèÿ ñà ñîáñòâåíèöèòå è íîñèòåëèòå íà îãðàíè÷åíè âåùíè ïðàâà ñïîðåä äàííèòå îò èìîòíèÿ ðåãèñòúð, ÷èèòî íåäâèæèìè èìîòè ñà íåïîñðåäñòâåíî çàñåãíàòè îò ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(2) Íåïîñðåäñòâåíî çàñåãíàòè îò ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí íåäâèæèìè èìîòè ñà:

1. èìîòèòå - ïðåäìåò íà ñàìèÿ ïëàí;

2. ñúñåäíèòå èìîòè, êîãàòî ñà âêëþ÷åíè â ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå;

3. ñúñåäíèòå èìîòè, âêëþ÷èòåëíî èìîòèòå ïðåç óëèöà, êîãàòî ñå äîïóñêàò íàìàëåíè ðàçñòîÿíèÿ;

4. ñúñåäíèòå èìîòè, êîãàòî ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà èìîòà - ïðåäìåò íà ïëàíà;

5. èìîòèòå, êîèòî ïîïàäàò â îïðåäåëåíèòå ñ íîðìàòèâåí àêò õèãèåííî- çàùèòíè çîíè, èçèñêâàùè ñå çà ïðåäâèäåíîòî ïî ïëàíà çàñòðîÿâàíå.
×ë. 132. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 132 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðåøåíèÿòà è çàïîâåäèòå çà îäîáðÿâàíå íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå ïî òîçè çàêîí âëèçàò â ñèëà:

1. îò äàòàòà íà îäîáðÿâàíåòî, êîãàòî íå ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå;

2. ñëåä èçòè÷àíåòî íà ñðîêà çà îáæàëâàíå, àêî íå ñà áèëè îáæàëâàíè;

3. îò äàòàòà íà ïîòâúðæäàâàíåòî èì îò êîìïåòåíòíèÿ ñúä, ÷èåòî ðåøåíèå å îêîí÷àòåëíî.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ðåøåíèåòî èëè çàïîâåäòà çà îäîáðÿâàíå íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñà îáæàëâàíè, òå âëèçàò â ñèëà ïî îòíîøåíèå íà ÷àñòòà îò ïëàíà, êîÿòî å èçâúí ïðåäìåòà íà æàëáèòå.
×ë. 133. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ïðîöåñà íà èçðàáîòâàíå íà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå èíâåñòèöèîííî ïðîåêòèðàíå çà íîâè ñòðîåæè â ïîçåìëåíèòå èìîòè ìîæå äà ñå ðàçðåøàâà âúç îñíîâà íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, êîéòî å èçâàäêà îò èçðàáîòâàíèÿ ïðîåêò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí. Èçðàáîòâàíåòî íà ïëàí-èçâàäêà ñå ðàçðåøàâà îò êìåòà íà îáùèíàòà, îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë èëè îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî. Ïëàíúò-èçâàäêà ñå ñúãëàñóâà îò ïðîåêòàíòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(2) Èçðàáîòâàíåòî íà ïëàíà-èçâàäêà ïî àë. 1 ñå äîïóñêà ñëåä ïðèåìàíå íà ïðåäâàðèòåëíèÿ ïðîåêò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí îò ñúîòâåòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(3) Ïî èçêëþ÷åíèå ñúñ ñúãëàñèå íà îðãàíà, êîéòî íàçíà÷àâà åêñïåðòíèÿ ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà, êîìïåòåíòåí äà ïðèåìå ïðîåêòà çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, èçðàáîòâàíåòî íà ïëàíà-èçâàäêà ìîæå äà ñå äîïóñíå è ïðåäè ïðèåìàíå íà ïðåäâàðèòåëíèÿ ïðîåêò ïî àë. 2, êîãàòî óëè÷íàòà ðåãóëàöèÿ íå ïîäëåæè íà çíà÷èòåëíè ïðîìåíè è â îáõâàòà íà ïëàíà-èçâàäêà èìà ñúùåñòâóâàùî çàñòðîÿâàíå, êîåòî ïðåäîïðåäåëÿ íà÷èíà íà ïðîåêòíîòî çàñòðîÿâàíå.

(4) Êîãàòî ïëàíúò-èçâàäêà èçìåíÿ äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, ïëàíúò-èçâàäêà ñå èçðàáîòâà êàòî ïðîåêò çà èçìåíåíèå íà äåéñòâàùèÿ ïëàí.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Àêî å íåîáõîäèì ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí, òîé ñå èçðàáîòâà è ïðîöåäèðà çàåäíî ñ ïëàíà-èçâàäêà ïî àë. 1.

(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 17 îò 2009 ã.) Ïëàí-èçâàäêà íå ñå èçðàáîòâà çà ÷àñòè îò òåðèòîðèÿòà, çà êîèòî èçðàáîòâàíèÿò ïðîåêò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí íå ïðîìåíÿ ïðåäâèæäàíèÿòà íà äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí. Â òåçè ñëó÷àè çàäúëæèòåëíî ñå èçäàâà âèçà çà ïðîåêòèðàíå.

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Â ïðîöåñà íà èçðàáîòâàíå íà íîâ îáù óñòðîéñòâåí ïëàí èëè íà èçìåíåíèå íà äåéñòâàù îáù óñòðîéñòâåí ïëàí, ñëåä ðàçãëåæäàíåòî íà ïðîåêòà îò îáùèíñêèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà, ìîæå äà ñå äîïóñêà ñúçäàâàíå íà íîâè è èçìåíåíèå íà äåéñòâàùè ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå â ñëó÷àèòå, êîãàòî:

1. ïðîåêòúò íà íîâèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí îòãîâàðÿ íà ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïðîåêòà çà èçìåíåíèå èëè íà ïðîåêòà çà íîâ îáù óñòðîéñòâåí ïëàí;

2. ïðîåêòúò çà èçìåíåíèå íà äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí îòãîâàðÿ íà ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïðîåêòà çà èçìåíåíèå èëè íà ïðîåêòà çà íîâ îáù óñòðîéñòâåí ïëàí.

(8) (Íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 7 ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà ñå äîïóñêà èçðàáîòâàíå íà ïðîåêò çà íîâ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí èëè íà ïðîåêò çà èçìåíåíèå íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.
Ðàçäåë IV

Óñëîâèÿ è ðåä çà èçìåíåíèå íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå
×ë. 134. (1) Âëåçëèòå â ñèëà îáùè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà ñå èçìåíÿò, êîãàòî:

1. íàñòúïÿò ñúùåñòâåíè ïðîìåíè â îáùåñòâåíî-èêîíîìè÷åñêèòå è óñòðîéñòâåíèòå óñëîâèÿ, ïðè êîèòî å áèë ñúñòàâåí ïëàíúò;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) âúçíèêíàò íîâè äúðæàâíè èëè îáùèíñêè íóæäè çà îáåêòè - ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà, íà îáùèíèòå èëè íà åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà;

3. (íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) âúçíèêíàò èíâåñòèöèîííè èíèöèàòèâè, êîèòî ùå ñå ðåàëèçèðàò ñúñ ñðåäñòâà, îñèãóðåíè ïî ìåæäóíàðîäíè äîãîâîðè èëè îò äúðæàâíèÿ áþäæåò, êàêòî è îò èíâåñòèòîðè, ñåðòèôèöèðàíè ïî ðåäà íà Çàêîíà çà íàñúð÷àâàíå íà èíâåñòèöèèòå; 

4. (íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) îòïàäíå íåîáõîäèìîñòòà îò èçãðàæäàíå íà ñãðàäè, ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ çà ñïåöèàëíè íóæäè íà îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà;

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã.) ñå êîíñòàòèðà ÿâíà ôàêòè÷åñêà ãðåøêà, èìàùà çíà÷åíèå çà ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïëàíà;

6. (íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.); 

7. (íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.); 

8. (íîâà - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.). 

(2) Âëåçëèòå â ñèëà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîãàò äà ñå èçìåíÿò, îñâåí íà îñíîâàíèå ïî àë. 1, è êîãàòî:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) â ñúîòâåòíèÿ ñðîê ïî ÷ë. 208 íå å çàïî÷íàëà ïðîöåäóðàòà çà îò÷óæäàâàíå;

2. êàäàñòðàëíèÿò ïëàí èëè êàäàñòðàëíàòà êàðòà ñúäúðæà ñúùåñòâåíè íåïúëíîòè èëè ãðåøêè, êîèòî íàëàãàò èçìåíåíèå íà äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí; â òîçè ñëó÷àé èçìåíåíèå íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí ñå äîïóñêà, ñëåä êàòî ñå äîïúëíè, ñúîòâåòíî ïîïðàâè, êàäàñòðàëíèÿò ïëàí ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà èëè ñå äîïúëíè, ñúîòâåòíî ïîïðàâè, êàäàñòðàëíàòà êàðòà ïî ðåäà íà Çàêîíà çà êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð; 

3. ïëàíúò íå îñèãóðÿâà âúçìîæíîñò çà öåëåñúîáðàçíî çàñòðîÿâàíå ïî äåéñòâàùèòå óñòðîéñòâåíè ïðàâèëà è íîðìàòèâè âñëåäñòâèå íà óñòàíîâåíè ãåîëîæêè è õèäðîãåîëîæêè óñëîâèÿ è çà çàïàçâàíå íà ðàçêðèòè àðõåîëîãè÷åñêè, èñòîðè÷åñêè è êóëòóðíè öåííîñòè;

4. ïëàíúò ñúäúðæà ÿâíà ôàêòè÷åñêà ãðåøêà, êîÿòî èìà çíà÷åíèå çà íåãîâèòå ïðåäâèæäàíèÿ;

5. ïëàíúò å îäîáðåí ïðè ñúùåñòâåíè çàêîíîíàðóøåíèÿ; íà òîâà îñíîâàíèå íå ìîãàò äà ñå èçìåíÿò ïëàíîâå, çà êîèòî èìà âëÿçëî â ñèëà ðåøåíèå íà ñúä èëè êîãàòî ïëàíúò å ïðèëîæåí;

6. èìà ñúãëàñèå íà âñè÷êè ïðÿêî çàèíòåðåñóâàíè ñîáñòâåíèöè;

7. èìà ïðåäëîæåíèå íà ñúäà ïî äåëà çà äåëáà íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè;

8. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.). 

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî èçìåíåíèåòî íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí íàëàãà è èçìåíåíèå íà äåéñòâàù îáù óñòðîéñòâåí ïëàí, ïúðâî ñå èçìåíÿ îáùèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí. Îðãàíúò, êîéòî îäîáðÿâà îáùèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí, ìîæå äà äîïóñíå åäíîâðåìåííî èçðàáîòâàíå, ñúîáùàâàíå è îäîáðÿâàíå íà äâàòà óñòðîéñòâåíè ïëàíà.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 3, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Âëåçëè â ñèëà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå íå ìîãàò äà ñå èçìåíÿò ñ öåë:

1. óçàêîíÿâàíå íà íåçàêîííî èçãðàäåíè ñòðîåæè;

2. ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðåíè, îïðåäåëåíè ñ ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà îçåëåíåíè ïëîùè, îñâåí â ñëó÷àèòå ïî àë. 2, ò. 1 è ïî ÷ë. 62à, àë. 2 - 5. 

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, ïðèåòè îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò, íå ìîãàò äà ñå èçìåíÿò çà ïåðèîä äî ïåò ãîäèíè îò âëèçàíåòî èì â ñèëà. Èçêëþ÷åíèå ñå äîïóñêà âúç îñíîâà íà çàêëþ÷åíèå íà åêñïåðòíèÿ ñúâåò íà îáùèíàòà è ñúñ ñúãëàñèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(6) (Ïðåäèøíà àë. 5, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ïðè ïðèëàãàíå íà äåéñòâàùè ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå ïðîìåíÿò ñàìî ðàçïîëîæåíèåòî è êîíôèãóðàöèÿòà íà ïðåäâèäåíèòå ñãðàäè, â ò.÷. ïðè ïðèñòðîÿâàíå è íàäñòðîÿâàíå íà ñúùåñòâóâàùè ñãðàäè, áåç äà ñå ïðîìåíÿò íà÷èíúò è õàðàêòåðúò íà çàñòðîÿâàíåòî è ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà ñúîòâåòíàòà óñòðîéñòâåíà çîíà, íå å íåîáõîäèìî äà ñå èçìåíÿò òåçè ïëàíîâå. Â òåçè ñëó÷àè êîíêðåòíîòî çàñòðîÿâàíå ñå îïðåäåëÿ ñ âèçà ïî ÷ë. 140. 

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã., äîï., áð. 50 îò 2010 ã.) Ñ èçêëþ÷åíèå íà ñëó÷àèòå ïî àë. 2, ò. 1 èçìåíåíèå íà ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, îòðåäåíè çà îáåêòè íà îáðàçîâàíèåòî, íàóêàòà, çäðàâåîïàçâàíåòî èëè êóëòóðàòà, êàêòî è íà ñïîðòíè îáåêòè è ñúîðúæåíèÿ, ìîæå äà ñå èçâúðøè ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí ñàìî ñëåä ïèñìåíî ñúãëàñèå íà ñúîòâåòíèÿ ìèíèñòúð ïî ðåäà íà ÷ë. 39, àë. 3. 
×ë. 135. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ëèöàòà ïî ÷ë. 131 ìîãàò äà ïðàâÿò èñêàíèÿ çà èçìåíåíèå íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå ñ ïèñìåíî çàÿâëåíèå äî êìåòà íà îáùèíàòà, à â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 124, àë. 4 - ñúîòâåòíî äî îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë èëè äî ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Êîãàòî èñêàíåòî å çà èçìåíåíèå íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, êúì çàÿâëåíèåòî ñå ïðèëàãà ñêèöà ñ ïðåäëîæåíèå çà èçìåíåíèåòî ìó.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Êîìïåòåíòíèÿò îðãàí ïî àë. 1 â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà çàÿâëåíèåòî äîïóñêà ñ ìîòèâèðàíî ïðåäïèñàíèå èëè îòêàçâà äà ñå èçðàáîòè ïðîåêò çà èçìåíåíèå íà ïëàíà.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Çàïîâåäèòå ïî àë. 3 ñå èçäàâàò âúç îñíîâà íà ñòàíîâèùå íà:

1. ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà - êîãàòî àêòúò ñå èçäàâà îò êìåòà íà îáùèíàòà;

2. êìåòà íà îáùèíàòà - êîãàòî àêòúò ñå èçäàâà îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë;

3. êìåòà íà îáùèíàòà è íà îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë - êîãàòî àêòúò ñå èçäàâà îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðè íàëè÷èå íà íÿêîå îò îñíîâàíèÿòà ïî ÷ë. 134, àë. 1 è 2 êîìïåòåíòíèÿò îðãàí ïî àë. 1 ìîæå äà íàðåäè ñëóæåáíî ñ ìîòèâèðàíî ïðåäïèñàíèå äà ñå èçðàáîòè ïðîåêò çà èçìåíåíèå íà äåéñòâàù óñòðîéñòâåí ïëàí.

(6) (Ïðåäèøíà àë. 5, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ìîòèâèðàíèòå ïðåäïèñàíèÿ ïî àë. 3 è 5, ñ êîèòî ñå äîïóñêà äà ñå èçðàáîòè ïðîåêò çà èçìåíåíèå íà ïëàíà, ñïèðàò ïðèëàãàíåòî íà äåéñòâàùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå â ÷àñòèòå, çà êîèòî ñå îòíàñÿò.
×ë. 136. (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîåêòèòå çà èçìåíåíèÿ íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå íà îñíîâàíèÿòà ïî ÷ë. 134, àë. 1 è 2 ñå èçðàáîòâàò, ñúãëàñóâàò, îáÿâÿâàò, îäîáðÿâàò è âëèçàò â ñèëà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ðàçäåë III îò ãëàâà ñåäìà.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 65 îò 2004 ã.) Çà ïðîåêòèòå çà èçìåíåíèå íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå íà îñíîâàíèå ÷ë. 134, àë. 2 â îáõâàò äî òðè êâàðòàëà íå ñå ïðèëàãàò èçèñêâàíèÿòà çà ñúãëàñóâàíå ïî ÷ë. 121, àë. 2, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 134, àë. 2, ò. 5 è 6, êîãàòî ñå çàñÿãàò èìîòè - íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè.

(3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Äåéñòâèåòî íà ñúîòâåòíèÿ ïðåäõîäåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ïðåêðàòÿâà îò äåíÿ íà âëèçàíåòî â ñèëà íà íîâèÿ èëè èçìåíåíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîïèÿ îò âëåçëèòå â ñèëà èçìåíåíèÿ íà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, ñ êîèòî ñå ïðîìåíÿò ãðàíèöèòå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè, ñå èçïðàùàò íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð.
Ãëàâà îñìà

ÈÍÂÅÑÒÈÖÈÎÍÍÎ ÏÐÎÅÊÒÈÐÀÍÅ È ÐÀÇÐÅØÀÂÀÍÅ ÍÀ ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎÒÎ
Ðàçäåë I

Èíâåñòèöèîííî ïðîó÷âàíå è ïðîåêòèðàíå
×ë. 137. (Èçì. - ÄÂ, áð. 43 îò 2002 ã., áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Â çàâèñèìîñò îò õàðàêòåðèñòèêèòå, çíà÷èìîñòòà, ñëîæíîñòòà è ðèñêîâåòå ïðè åêñïëîàòàöèÿ ñòðîåæèòå ñå êàòåãîðèçèðàò, êàêòî ñëåäâà:

1. ïúðâà êàòåãîðèÿ:

à) àâòîìàãèñòðàëè è ïúòèùà I è II êëàñ îò ðåïóáëèêàíñêàòà ïúòíà ìðåæà, æåëåçîïúòíè ëèíèè, ïðèñòàíèùà è ëåòèùà çà îáùåñòâåíî ïîëçâàíå, ìåòðîïîëèòåíè è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

á) (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) ïðåíîñíè ïðîâîäè (ìðåæè) íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ â îáëàñòòà íà âîäîñíàáäÿâàíåòî, åëåêòðîñíàáäÿâàíåòî, òîïëîñíàáäÿâàíåòî, ãàçîñíàáäÿâàíåòî è äðóãè äåéíîñòè;

â) ñòðîåæè, íåîáõîäèìè çà ïðåäïàçâàíå è çàùèòà íà íàñåëåíèåòî è âúçñòàíîâÿâàíå íà ðàéîíèòå îò áåäñòâèÿ è àâàðèè;

ã) ñòðîåæè, êðèåùè îïàñíîñò îò âçðèâ, îò çíà÷èòåëíî âðåäíî âúçäåéñòâèå âúðõó îêîëíàòà ñðåäà èëè îò ðàçïðîñòðàíåíèå íà îòðîâíè èëè âðåäíè âåùåñòâà;

ä) õèäðîòåõíè÷åñêè ñúîðúæåíèÿ, êðèåùè îïàñíîñò îò íàâîäíåíèÿ, â ò.÷. ÿçîâèðè ñ îáåì íàä 50 ìëí. êóá. ì èëè ñ âèñî÷èíà íà ÿçîâèðíàòà ñòåíà íàä 80 ì;

å) ñòðîåæè, ïðè êîèòî íå ñå äîïóñêà ïðåêúñâàíå íà òåõíîëîãè÷íèÿ ïðîöåñ;

æ) ñúîðúæåíèÿ çà ãåîçàùèòà è áðåãîóêðåïâàíå ïî ðåêèòå è ìîðñêèÿ áðÿã;

ç) åëåêòðè÷åñêè öåíòðàëè è òîïëîöåíòðàëè ñ ìîùíîñò íàä 100 ìåãàâàòà;

è) ïðîèçâîäñòâåíè ïðåäïðèÿòèÿ ñ êàïàöèòåò íàä 500 ðàáîòíè ìåñòà è ñúîðúæåíèÿ êúì òÿõ;

ê) ìåòàëóðãè÷íè è õèìè÷åñêè ïðåäïðèÿòèÿ, ìèíè, ðóäíèöè, êàðèåðè, â ò.÷. è ëèêâèäàöèÿòà èì, êàêòî è ñòðîåæè, ñâúðçàíè ñ îòñòðàíÿâàíå íà åêîëîãè÷íè ùåòè â ðàéîíà íà âúçäåéñòâèåòî èì;

ë) äðóãè ñòðîåæè ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå, îïðåäåëåíè ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò;

ì) (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè ñ êàòåãîðèÿ "ñâåòîâíî çíà÷åíèå" è "íàöèîíàëíî çíà÷åíèå";

í) (ïðåäèøíà á. "ì" - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) ðåêîíñòðóêöèè, ïðåóñòðîéñòâà, îñíîâíè ðåìîíòè è ñìÿíà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ñòðîåæèòå îò òàçè êàòåãîðèÿ;

2. âòîðà êàòåãîðèÿ:

à) ïúòèùà III êëàñ îò ðåïóáëèêàíñêàòà ïúòíà ìðåæà, ïúðâîñòåïåííà óëè÷íà ìðåæà I è II êëàñ è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

á) (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) ðàçïðåäåëèòåëíè ïðîâîäè, ñúîðúæåíèÿ è óñòðîéñòâà êúì òÿõ â îáëàñòòà íà âîäîñíàáäÿâàíåòî, êàíàëèçàöèÿòà, åëåêòðîñíàáäÿâàíåòî, òîïëîñíàáäÿâàíåòî, ãàçîñíàáäÿâàíåòî è äðóãè äåéíîñòè;

â) õèäðîòåõíè÷åñêè ñúîðúæåíèÿ, â ò.÷. ÿçîâèðè ñ îáåì îò 30 äî 50 ìëí. êóá. ì èëè ñ âèñî÷èíà íà ÿçîâèðíàòà ñòåíà îò 50 äî 80 ì;

ã) (äîï. - ÄÂ, áð. 41 îò 2010 ã.) ñúîðúæåíèÿ è èíñòàëàöèè çà òðåòèðàíå íà îòïàäúöè è çàêðèâàíå íà äåïà çà îòïàäúöè ÷ðåç ïîâúðõíîñòíî çàïå÷àòâàíå ñ ãîðåí èçîëèðàù åêðàí;

ä) ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ çà îáùåñòâåíî îáñëóæâàíå ñ êàïàöèòåò íàä 1000 ìåñòà çà ïîñåòèòåëè;

å) ïðîèçâîäñòâåíè ñãðàäè ñ êàïàöèòåò îò 200 äî 500 ðàáîòíè ìåñòà è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

æ) åëåêòðè÷åñêè öåíòðàëè è òîïëîöåíòðàëè ñ ìîùíîñò îò 25 äî 100 ìåãàâàòà;

ç) (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè ñ êàòåãîðèÿ "ìåñòíî çíà÷åíèå";

è) (ïðåäèøíà á. "ç" - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) ðåêîíñòðóêöèè, ïðåóñòðîéñòâà, îñíîâíè ðåìîíòè è ñìÿíà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ñòðîåæèòå îò òàçè êàòåãîðèÿ;

3. òðåòà êàòåãîðèÿ:

à) îáùèíñêè ïúòèùà, óëèöè îò ïúðâîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà III è IV êëàñ è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

á) (èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) åëåìåíòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, õèäðîòåõíè÷åñêè, õèäðîìåëèîðàòèâíè è äðóãè ìðåæè, ñúîðúæåíèÿ è èíñòàëàöèè, íåïîïàäàùè â ãîðíèòå êàòåãîðèè;

â) æèëèùíè è ñìåñåíè ñãðàäè ñ âèñîêî çàñòðîÿâàíå; ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ çà îáùåñòâåíî îáñëóæâàíå ñ ðàçãúíàòà çàñòðîåíà ïëîù íàä 5000 êâ. ì èëè ñ êàïàöèòåò îò 200 äî 1000 ìåñòà çà ïîñåòèòåëè;

ã) ïðîèçâîäñòâåíè ñãðàäè ñ êàïàöèòåò îò 100 äî 200 ðàáîòíè ìåñòà è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

ä) åëåêòðè÷åñêè öåíòðàëè è òîïëîöåíòðàëè ñ ìîùíîñò äî 25 ìåãàâàòà;

å) ïàðêîâå è ãðàäèíè ñ ïëîù íàä 1 õåêòàð;

æ) ðåêîíñòðóêöèè, ïðåóñòðîéñòâà, îñíîâíè ðåìîíòè è ñìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ñòðîåæèòå îò òàçè êàòåãîðèÿ;

ç) (íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, èçãðàæäàíè îò ìàãèñòðàëåí òèï íà íàöèîíàëíî íèâî;

4. ÷åòâúðòà êàòåãîðèÿ:

à) ÷àñòíè ïúòèùà, óëèöè îò âòîðîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà V è VI êëàñ è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

á) æèëèùíè è ñìåñåíè ñãðàäè ñúñ ñðåäíî çàñòðîÿâàíå; ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ çà îáùåñòâåíî îáñëóæâàíå ñ ðàçãúíàòà çàñòðîåíà ïëîù îò 1000 äî 5000 êâ. ì èëè ñ êàïàöèòåò îò 100 äî 200 ìåñòà çà ïîñåòèòåëè;

â) ïðîèçâîäñòâåíè ñãðàäè ñ êàïàöèòåò îò 50 äî 100 ðàáîòíè ìåñòà è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

ã) ïàðêîâå, ãðàäèíè è îçåëåíåíè ïëîùè äî 1 õåêòàð;

ä) ðåêîíñòðóêöèè, ïðåóñòðîéñòâà, îñíîâíè ðåìîíòè è ñìÿíà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ñòðîåæèòå îò òàçè êàòåãîðèÿ;

å) âúòðåøíè ïðåóñòðîéñòâà íà ñãðàäèòå îò ïúðâà äî ÷åòâúðòà êàòåãîðèÿ, ñ êîèòî íå ñå çàñÿãà êîíñòðóêöèÿòà èì;

æ) (íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, èçãðàæäàíè â óðáàíèçèðàíè òåðèòîðèè ñ âèñîêî è ñðåäíî çàñòðîÿâàíå;

5. ïåòà êàòåãîðèÿ:

à) æèëèùíè è ñìåñåíè ñãðàäè ñ íèñêî çàñòðîÿâàíå, âèëíè ñãðàäè, ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ çà îáùåñòâåíî îáñëóæâàíå ñ ðàçãúíàòà çàñòðîåíà ïëîù äî 1000 êâ. ì èëè ñ êàïàöèòåò äî 100 ìåñòà çà ïîñåòèòåëè;

á) ïðîèçâîäñòâåíè ñãðàäè ñ êàïàöèòåò äî 50 ðàáîòíè ìåñòà è ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ;

â) ñòðîåæè îò äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå, èçâúí òåçè ïî øåñòà êàòåãîðèÿ;

ã) ðåêîíñòðóêöèè, ïðåóñòðîéñòâà, îñíîâíè ðåìîíòè è ñìÿíà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ñòðîåæèòå îò òàçè êàòåãîðèÿ;

ä) (íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2007 ã.) åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ, èçãðàæäàíè â óðáàíèçèðàíè òåðèòîðèè ñ íèñêî çàñòðîÿâàíå;

6. øåñòà êàòåãîðèÿ - ñòðîåæèòå ïî ÷ë. 54, àë. 1 è 4 è ÷ë. 147. 

(2) Íîìåíêëàòóðàòà íà âèäîâåòå ñòðîåæè ïî îòäåëíèòå êàòåãîðèè ñå îïðåäåëÿ ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(3) Ñòðîåæèòå ñå èçïúëíÿâàò â ñúîòâåòñòâèå ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí è ñúãëàñóâàíè è îäîáðåíè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 37 îò 2006 ã.) Èçðàáîòâàíåòî íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè ñå âúçëàãà ïî ðåäà íà Çàêîíà çà îáùåñòâåíèòå ïîðú÷êè. 

(5) (Îòì. - ÄÂ, áð. 37 îò 2006 ã.). 
×ë. 138. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúçëîæèòåëÿò ìîæå äà âúçëàãà ïðåäâàðèòåëíè (ïðåäèíâåñòèöèîííè) è îáåìíî-óñòðîéñòâåíè ïðîó÷âàíèÿ çà îïðåäåëÿíå ðàçïîëîæåíèåòî íà îáåêòà, äîêàçâàíå íà íîðìàòèâíàòà äîïóñòèìîñò, öåëåñúîáðàçíîñòòà íà èíâåñòèöèîííàòà èäåÿ, êàêòî è çà ñúñòàâÿíå íà çàäàíèå çà èçðàáîòâàíå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò.
×ë. 139. (1) Èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè ìîãàò äà ñå èçðàáîòâàò â ñëåäíèòå ôàçè:

1. èäååí ïðîåêò;

2. òåõíè÷åñêè ïðîåêò;

3. ðàáîòåí ïðîåêò (ðàáîòíè ÷åðòåæè è äåòàéëè).

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúçëîæèòåëÿò ïðåöåíÿâà êîè ôàçè èëè ÷àñòè îò èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè äà äîãîâîðè â ñúîòâåòñòâèå ñúñ ñïåöèôèêàòà íà îáåêòà çà óñïåøíî èçïúëíåíèå íà èíâåñòèöèîííîòî íàìåðåíèå.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âñè÷êè ÷àñòè (ãðàôè÷íè è òåêñòîâè) íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè ñå ïîäïèñâàò îò ïðîåêòàíòà, îò ëèöåòî, èçâúðøèëî îöåíêàòà çà ñúîòâåòñòâèå, îò âúçëîæèòåëÿ è îò èíæåíåð-êîíñòðóêòîð ñ ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò çà ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà", êîãàòî îöåíêàòà çà ñúîòâåòñòâèå íå å èçâúðøåíà îò êîíñóëòàíò.

(4) (Äîï. - ÄÂ, áð. 20 îò 2003 ã., îòì., áð. 65 îò 2003 ã.). 

(5) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èçäàâà íàðåäáà çà îáõâàòà è ñúäúðæàíèåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè.
×ë. 140. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Âúçëîæèòåëÿò èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî ëèöå ìîæå äà ïîèñêà âèçà çà ïðîåêòèðàíå. Âèçàòà ñå èçäàâà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà â ñðîê äî 14 äíè îò ïîñòúïâàíå íà çàÿâëåíèåòî.

(2) Âèçàòà çà ïðîåêòèðàíå ïðåäñòàâëÿâà êîïèå (èçâàäêà) îò äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñ îáõâàò ïîçåìëåíèÿ èìîò è ñúñåäíèòå ìó ïîçåìëåíè èìîòè, ñ îçíà÷åíè íàëè÷íè ñãðàäè è ïîñòðîéêè â íåãî è â ñúñåäíèòå èìîòè è ñ íàíåñåíè ëèíèè íà çàñòðîÿâàíå è äîïóñòèìè âèñî÷èíè, ïëúòíîñò è èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå è äðóãè èçèñêâàíèÿ, àêî èìà òàêèâà, êàêòî è äîïóñòèìèòå îòêëîíåíèÿ ïî ÷ë. 36. 

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., èçì. è äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Çà ñòðîåæèòå ïî ÷ë. 12, àë. 3, ÷ë. 41, àë. 2, ÷ë. 50, 51, 58, 59, ÷ë. 133, àë. 6 è ÷ë. 134, àë. 6, êàêòî è çà îáåêòè - íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè, èçäàâàíåòî íà âèçà å çàäúëæèòåëíî.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Çà ñòðîåæè â ãðàíèöèòå íà íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè è â îõðàíèòåëíèòå çîíè íà åäèíè÷íè êóëòóðíè öåííîñòè, â ñëó÷àèòå, êîãàòî íÿìà îäîáðåíè ñïåöèôè÷íè ïðàâèëà è íîðìàòèâè, âèçàòà çà ïðîåêòèðàíå ñå èçäàâà ñúñ çàäúëæèòåëíè ëèíèè íà çàñòðîÿâàíå è ìàêñèìàëíî äîïóñòèìà êîòà êîðíèç.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Â íàñåëåíè ìåñòà è ÷àñòè îò òÿõ ñ äåéñòâàù ðåãóëàöèîíåí ïëàí, îïðåäåëåíè çà íèñêî æèëèùíî çàñòðîÿâàíå, èíâåñòèöèîííîòî ïðîåêòèðàíå ìîæå äà çàïî÷íå âúç îñíîâà íà âèçà, â êîÿòî ñå óêàçâàò èçèñêâàíèÿòà çà çàñòðîÿâàíå ñúîáðàçíî äåéñòâàùèòå íîðìàòèâè, àêî íå ñå ïðîìåíÿ õàðàêòåðúò íà çàñòðîÿâàíå è ñàìî ïðè ñâîáîäíî è ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå ìåæäó äâà èìîòà. Çà ðàçðåøàâàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî íå ñå èçèñêâà îäîáðÿâàíå íà ïëàí çà çàñòðîÿâàíå.

(6) (Ïðåäèøíà àë. 5 - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Çà îáåêòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà íå ñå èçäàâà âèçà çà ïðîåêòèðàíå.

(7) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã., ïðåäèøíà àë. 6, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Âèçàòà çà ïðîåêòèðàíå íà ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ñå èçäàâà îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà çàÿâëåíèåòî.
Ðàçäåë II

Ñúãëàñóâàíå è îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè
×ë. 141. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èäåéíèÿò èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ïîäëåæè íà ñúãëàñóâàíå îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èäåéíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè çà ñòðîåæè, ôèíàíñèðàíè èçöÿëî èëè ÷àñòè÷íî ñúñ ñðåäñòâà îò ðåïóáëèêàíñêèÿ áþäæåò, ñå ðàçãëåæäàò îò îáëàñòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò èëè îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò. Ðåøåíèÿòà íà åêñïåðòíèÿ ñúâåò ñà çàäúëæèòåëíè çà ó÷àñòíèöèòå â ñòðîèòåëñòâîòî.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îòêàç çà ñúãëàñóâàíå íà èäååí èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ìîæå äà ñå ïðàâè ñàìî ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èäåéíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè çà ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ñå ïîäëàãàò íà åêñïåðòèçà îò ñïåöèàëèçèðàíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ïî ÷ë. 3, àë. 3. 

(5) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Èäåéíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ñå ñúãëàñóâàò ñ ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî ñ ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè ñ ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò", ñëåä ðàçãëåæäàíå íà ïðîåêòà îò ñïåöèàëèçèðàíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò ïî ÷ë. 3, àë. 3. 

(6) (Ïðåäèøíà àë. 5 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èäåéíèÿò èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò çà îáåêòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ îáõâàò è çíà÷åíèå çà ïîâå÷å îò åäíà îáùèíà ñå ñúãëàñóâà îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë ñëåä ïðèåìàíå íà ïðîåêòà îò îáëàñòíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò, à çà îáåêòè ñ îáõâàò è çíà÷åíèå çà ïîâå÷å îò åäíà îáëàñò è çà îáåêòè ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå - îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñëåä ïðèåìàíå íà ïðîåêòà îò Íàöèîíàëíèÿ åêñïåðòåí ñúâåò.

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Èäåéíèÿò èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò çà íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè è çà ñòðîåæè â òåõíèòå ãðàíèöè è îõðàíèòåëíèòå èì çîíè ñå ñúãëàñóâà ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5. 

(8) (Ïðåäèøíà àë. 6 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 65 îò 2004 ã., ïðåäèøíà àë. 7, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñúãëàñóâàíåòî íà èäåéíèÿ ïðîåêò ñå èçâúðøâà â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà ïèñìåíî èñêàíå, à â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 142, àë. 2 - â 7-äíåâåí ñðîê.

(9) (Ïðåäèøíà àë. 7 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà àë. 8, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñúãëàñóâàíåòî íà èäåéíèÿ ïðîåêò å îñíîâàíèå çà ïðîäúëæàâàíå íà ïðîåêòèðàíåòî â ñëåäâàùè ôàçè.
×ë. 142. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè ïîäëåæàò íà ñúãëàñóâàíå è îäîáðÿâàíå è ñà îñíîâàíèå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ.

(2) Èäåéíèÿò èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ìîæå äà áúäå îñíîâàíèå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, àêî çà íåãî å èçâúðøåíà ïðåäâàðèòåëíà îöåíêà çà ñúîòâåòñòâèå ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí, ñ ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà, ñ èçèñêâàíèÿòà êúì ñòðîåæèòå ñúãëàñíî íîðìàòèâíèòå àêòîâå çà ôóíêöèîíàëíîñò, òðàíñïîðòíà äîñòúïíîñò, îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà è çäðàâíàòà çàùèòà, êàêòî è çà âçàèìíàòà ñúãëàñóâàíîñò ìåæäó îòäåëíèòå ÷àñòè íà ïðîåêòà, è å îäîáðåí îò îðãàíà ïî ÷ë. 145. Â òåçè ñëó÷àè îäîáðåíèÿò èäååí ïðîåêò ñëóæè è çà âúçëàãàíå íà ñòðîåæ ïî Çàêîíà çà îáùåñòâåíèòå ïîðú÷êè. Ñëåäâàùèòå ôàçè íà ïðîåêòèðàíå ñå îäîáðÿâàò â õîäà íà ñòðîèòåëñòâîòî ïðåäè èçâúðøâàíå íà ñúîòâåòíèòå ñòðîèòåëíî-ìîíòàæíè ðàáîòè è ïîäëåæàò íà îöåíêà ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿòà íà àë. 5.

(3) Çà åëåìåíòèòå íà òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà ñå äîïóñêà òåõíè÷åñêèÿò èëè ðàáîòíèÿò èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò äà ñå ðàçãëåäà îò åêñïåðòíèÿ ñúâåò åäíîâðåìåííî ñ ïðèåìàíåòî íà ïàðöåëàðíèÿ ïëàí, êàòî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå èçäàâà ñëåä âëèçàíå â ñèëà íà ïëàíà.

(4) Âñè÷êè ÷àñòè íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè, êîèòî ñà îñíîâàíèå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, ñå îöåíÿâàò çà ñúîòâåòñòâèåòî èì ñúñ ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå.

(5) Îöåíêàòà îáõâàùà ïðîâåðêà çà ñúîòâåòñòâèå ñúñ:

1. ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí;

2. ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà;

3. èçèñêâàíèÿòà ïî ÷ë. 169, àë. 1 è 2; 

4. âçàèìíàòà ñúãëàñóâàíîñò ìåæäó ÷àñòèòå íà ïðîåêòà;

5. ïúëíîòàòà è ñòðóêòóðíîòî ñúîòâåòñòâèå íà èíæåíåðíèòå èç÷èñëåíèÿ;

6. èçèñêâàíèÿòà çà óñòðîéñòâî, áåçîïàñíà åêñïëîàòàöèÿ è òåõíè÷åñêè íàäçîð íà ñúîðúæåíèÿ ñ ïîâèøåíà îïàñíîñò, àêî â îáåêòà èìà òàêèâà;

7. ñïåöèôè÷íèòå èçèñêâàíèÿ êúì îïðåäåëåíè âèäîâå ñòðîåæè ñúãëàñíî íîðìàòèâåí àêò, àêî çà îáåêòà èìà òàêèâà.

(6) Îöåíêàòà çà ñúîòâåòñòâèå ñå èçâúðøâà:

1. ñ ïðèåìàíå îò åêñïåðòåí ñúâåò íà îäîáðÿâàùàòà àäìèíèñòðàöèÿ;

2. êàòî êîìïëåêñåí äîêëàä, ñúñòàâåí îò ëèöåíçèðàíà ôèðìà - êîíñóëòàíò, íåñâúðçàíà ñ ïðîåêòàíòà - çà îáåêòè îò ïúðâà è âòîðà êàòåãîðèÿ çàäúëæèòåëíî, à çà îáåêòè îò ïî-íèñêà êàòåãîðèÿ - ïî æåëàíèå íà âúçëîæèòåëÿ;

3. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.); 

4. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.). 

(7) Îäîáðåíèÿò èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò, îñâåí çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, ìîæå äà ñëóæè è çà âúçëàãàíå íà ñòðîåæ ïî Çàêîíà çà îáùåñòâåíèòå ïîðú÷êè. 

(8) (Äîï. - ÄÂ, áð. 15 îò 2010 ã., â ñèëà îò 23.02.2010 ã.) Îöåíêàòà çà ñúîòâåòñòâèåòî íà ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà" íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè âúâ ôàçè òåõíè÷åñêè è ðàáîòåí ïðîåêò ñå èçâúðøâà ïî îòäåëåí äîãîâîð ñ âúçëîæèòåëÿ îò ôèçè÷åñêè ëèöà, óïðàæíÿâàùè òåõíè÷åñêè êîíòðîë ïî ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà", âêëþ÷åíè â ñïèñúê, èçãîòâåí è åæåãîäíî àêòóàëèçèðàí îò Êàìàðàòà íà èíæåíåðèòå â èíâåñòèöèîííîòî ïðîåêòèðàíå, êîéòî ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê", èëè â åêâèâàëåíòåí ñïèñúê èëè ðåãèñòúð, ïîääúðæàí îò êîìïåòåíòåí îðãàí â äúðæàâà - ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, èëè â äðóãà äúðæàâà - ñòðàíà ïî Ñïîðàçóìåíèåòî çà Åâðîïåéñêîòî èêîíîìè÷åñêî ïðîñòðàíñòâî.

(9) (Íîâà - ÄÂ, áð. 98 îò 2008 ã., â ñèëà îò 14.11.2008 ã.) Îöåíêàòà çà ñúîòâåòñòâèå ïî ÷ë. 169, àë. 1, ò. 6 íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè âúâ ôàçè òåõíè÷åñêè è ðàáîòåí ïðîåêò ñå èçâúðøâà ïî îòäåëåí äîãîâîð ñ âúçëîæèòåëÿ îò ôèçè÷åñêè è þðèäè÷åñêè ëèöà, êîèòî îòãîâàðÿò íà èçèñêâàíèÿòà íà Çàêîíà çà åíåðãèéíàòà åôåêòèâíîñò è ñà âïèñàíè â ïóáëè÷íèÿ ðåãèñòúð ïî ÷ë. 23, àë. 4 îò ñúùèÿ çàêîí. 
×ë. 143. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè ñå ñúãëàñóâàò è îäîáðÿâàò âúç îñíîâà íà ïðåäñòàâåíè:

1. îöåíêà íà ñúîòâåòñòâèåòî íà ïðîåêòíàòà äîêóìåíòàöèÿ ñúñ ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæà;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã., áð. 69 îò 2008 ã.) ïîëîæèòåëíî ñòàíîâèùå íà îðãàíèòå ïî ïîæàðíà áåçîïàñíîñò è ñïàñÿâàíå çà ñòðîåæèòå îò ïúðâà è âòîðà êàòåãîðèÿ;

3. ïðåäâàðèòåëíè äîãîâîðè ñ åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà çà ïðèñúåäèíÿâàíå êúì ìðåæèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà;

4. (íîâà - ÄÂ, áð. 77 îò 2005 ã.) ñòàíîâèùå íà ìèíèñòúðà íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå çà ñòðîåæ íà îáåêòè, çà èçãðàæäàíåòî íà êîèòî å íåîáõîäèìî ðàçðåøèòåëíî ïî ÷ë. 104, àë. 1 îò Çàêîíà çà îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà; 

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5 - çà íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè è çà ñòðîåæè â òåõíèòå ãðàíèöè è îõðàíèòåëíèòå èì çîíè.

(2) Çà ñúãëàñóâàíå è îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè ñå çàïëàùàò òàêñè ïî Çàêîíà çà äúðæàâíèòå òàêñè è ïî Çàêîíà çà ìåñòíèòå äàíúöè è òàêñè. 

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.). 
×ë. 144. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè, ïî êîèòî ñå èçäàâà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, ñå ñúãëàñóâàò è îäîáðÿâàò ñëåä ïèñìåíî çàÿâëåíèå íà âúçëîæèòåëÿ è ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà:

1. äîêóìåíòè çà ñîáñòâåíîñò, à çà ñãðàäè íà æèëèùíîñòðîèòåëíè êîîïåðàöèè - è âëÿçëî â ñèëà ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå çà ïðèåìàíå íà ïðîåêòà;

2. (äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) âèçà çà ïðîåêòèðàíå â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 12, àë. 3, ÷ë. 41, àë. 2, ÷ë. 50, 51, 58, 59, ÷ë. 133, àë. 6 è ÷ë. 134, àë. 6; 

3. òðè êîïèÿ îò èíâåñòèöèîííèÿ ïðîåêò â îáõâàò è ñúäúðæàíèå, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 139, àë. 5; 

4. (èçì. - ÄÂ, áð. 77 îò 2005 ã.) àäìèíèñòðàòèâíèòå àêòîâå, êîèòî â çàâèñèìîñò îò âèäà è ãîëåìèíàòà íà ñòðîåæà ñå èçèñêâàò êàòî óñëîâèå çà ðàçðåøàâàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî ïî Çàêîíà çà îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà èëè ñïåöèàëåí çàêîí;

5. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) îöåíêà çà ñúîòâåòñòâèåòî, èçãîòâåíà ïî ðåäà íà ÷ë. 142, àë. 6; 

6. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2006 ã.) ðàçðåøèòåëíî çà èçãðàæäàíå íà âîäîâçåìíî ñúîðúæåíèå çà ïîäçåìíè âîäè è/èëè ðàçðåøèòåëíî çà âîäîâçåìàíå, è/èëè ðàçðåøèòåëíî çà çàóñòâàíå íà îòïàäú÷íè âîäè, èçäàäåíè ïî ðåäà è â ñëó÷àèòå, ïðåäâèäåíè â Çàêîíà çà âîäèòå. 

(2) Óñëîâèÿòà çà ïîëçâàíå íà âîäà çà ïèòåéíè, ïðîèçâîäñòâåíè è ïðîòèâîïîæàðíè íóæäè, çà èçïóñêàíå íà îòïàäú÷íè âîäè, çà ïîëçâàíå íà åëåêòðîåíåðãèÿ, çà ñúîáùèòåëíè âðúçêè, çà òîïëèííà åíåðãèÿ è çà ãàçîñíàáäÿâàíå ñå îñèãóðÿâàò îò îðãàíèçàöèèòå, ïðåäîñòàâÿùè îáùåñòâåíè óñëóãè, ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ñïåöèàëíèòå çàêîíè.

(3) Èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè ñå îäîáðÿâàò èëè ñå îòêàçâà îäîáðÿâàíåòî èì îò îðãàíà ïî ÷ë. 145: 

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) ïðè èçãîòâåíà îöåíêà ïî ÷ë. 142, àë. 6, ò. 2 - â 7-äíåâåí ñðîê îò âíàñÿíåòî èì;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) ïðè èçãîòâåíà îöåíêà ïî ÷ë. 142, àë. 6, ò. 1 - â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âíàñÿíåòî èì.
×ë. 145. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Òåõíè÷åñêèòå èëè ðàáîòíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè ñå ñúãëàñóâàò è îäîáðÿâàò îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà (ðàéîíà). Ñúãëàñóâàíåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè ñå ñúñòîè â ïðîâåðêà íà ñúîòâåòñòâèåòî èì ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí è ïðàâèëàòà è íîðìèòå çà çàñòðîÿâàíå.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 33 îò 2008 ã.) Òåõíè÷åñêè è ðàáîòíè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè çà îáåêòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ îáõâàò è çíà÷åíèå çà ïîâå÷å îò åäíà îáùèíà ñå îäîáðÿâàò îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, à çà îáåêòè ñ îáõâàò è çíà÷åíèå çà ïîâå÷å îò åäíà îáëàñò è çà îáåêòè ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå - îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî. Òåõíè÷åñêèòå è ðàáîòíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ñå ñúãëàñóâàò è îäîáðÿâàò îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 33 îò 2008 ã.) Âñè÷êè ÷àñòè íà îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè ñå ïîäïå÷àòâàò ñ ïå÷àòà íà îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ, îáëàñòíàòà àäìèíèñòðàöèÿ èëè íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, à çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà - ñ ïå÷àòà íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñëó÷àè, ÷å â åäíîãîäèøåí ñðîê îò îäîáðÿâàíåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè âúçëîæèòåëÿò íå íàïðàâè èñêàíå çà ïîëó÷àâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, ïðîåêòúò ãóáè ïðàâíî äåéñòâèå.

(5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, ïî êîèòî å èçïúëíåí ñòðîåæúò, ñà èçãóáåíè, òå ñå âúçñòàíîâÿâàò îò ñîáñòâåíèêà ñ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò - çàñíåìàíå íà èçâúðøåíèÿ ñòðîåæ è ïðåäñòàâåíè äîêóìåíòè ïî ÷ë. 144, àë. 1, ò. 1, 2, 3 è 5 è àë. 2. Ïðîåêòúò-çàñíåìàíå ñå îäîáðÿâà îò îðãàíà, êîìïåòåíòåí äà îäîáðè èíâåñòèöèîííèÿ ïðîåêò çà ñòðîåæà, ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ èëè íà äðóãè äîêóìåíòè îò èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà.
×ë. 146. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Îòêàç äà ñå îäîáðè èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ñå ïðàâè ñàìî ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò, êàòî ñå ïîñî÷âàò êîíêðåòíèòå ìîòèâè çà òîâà. Âúçëîæèòåëÿò ñå óâåäîìÿâà ïèñìåíî ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ çà îòêàçà äà ñå îäîáðè èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò. Îòêàçúò ìîæå äà áúäå îáæàëâàí ïðåä îðãàíà ïî ÷ë. 216, àë. 2 â 14-äíåâåí ñðîê îò ñúîáùåíèåòî çà èçäàâàíåòî ìó.
×ë. 147. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íå ñå èçèñêâà îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ çà:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ñòîïàíñêè ïîñòðîéêè ñúñ ñåëñêîñòîïàíñêî ïðåäíàçíà÷åíèå è ñòðîåæèòå îò äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå ïî ÷ë. 44 è ïî ÷ë. 46, àë. 1, îñâåí àêî ñ ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò å ïðåäâèäåíî äðóãî;

2. (èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ìîíòàæ íà èíñòàëàöèè, ñúîðúæåíèÿ è óðåäáè, ñ èçêëþ÷åíèå íà ñúîðúæåíèÿòà ñ ïîâèøåíà ñòåïåí íà îïàñíîñò, ïîäëåæàùè íà òåõíè÷åñêè íàäçîð îò Ãëàâíà äèðåêöèÿ "Èíñïåêöèÿ çà äúðæàâåí òåõíè÷åñêè íàäçîð";

3. îðàíæåðèè ñ ïëîù äî 200 êâ. ì;

4. áàñåéíè ñ îáåì äî 100 êóá. ì â îãðàäåíè ïîçåìëåíè èìîòè;

5. ïîäïîðíè ñòåíè ñ âèñî÷èíà äî 2 ì íàä íèâîòî íà ïðèëåæàùèÿ â îñíîâàòà èì òåðåí, êîãàòî íå ñà åëåìåíò íà òðàíñïîðòíè îáåêòè;

6. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ðåìîíò íà åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà;

7. îãðàäè, ãðàäèíñêè è ïàðêîâè åëåìåíòè ñ âèñî÷èíà äî 2,20 ì íàä ïðèëåæàùèÿ òåðåí;

8. èçêîïè è íàñèïè ñ äúëáî÷èíà èëè âèñî÷èíà äî 1 ì è ñ ïëîù äî 30 êâ. ì;

9. ïíåâìàòè÷íè (íàäóâàåìè) ñêëàäîâå èëè ïîêðèòèÿ ñ ïëîù äî 100 êâ. ì;

10. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ñòðîåæèòå ïî ÷ë. 55; 

11. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 65 îò 2004 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.); 

12. îñòúêëÿâàíå íà áàëêîíè è ëîäæèè, ñ èçêëþ÷åíèå íà ðàçïîëîæåíèòå êúì ïúðâîñòåïåííàòà óëè÷íà ìðåæà;

13. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Çà ñòðîåæèòå ïî àë. 1, ò. 1, 3, 5, 7 è 12 ñå ïðåäñòàâÿ ñòàíîâèùå íà èíæåíåð-êîíñòðóêòîð ñ óêàçàíèÿ çà èçïúëíåíèåòî èì.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ðàçïîðåäáèòå íà àë. 1 íå ñå ïðèëàãàò çà íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè è çà îáåêòè â òåõíèòå ãðàíèöè è îõðàíèòåëíè çîíè.
Ðàçäåë III

Ðàçðåøàâàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî
×ë. 148. (1) Ñòðîåæè ìîãàò äà ñå èçâúðøâàò ñàìî àêî ñà ðàçðåøåíè ñúãëàñíî òîçè çàêîí.

(2) Ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå èçäàâà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà, à çà ãðàäîâåòå ñ ðàéîííî äåëåíèå - ïî ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò - îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà ðàéîíà.

(3) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 33 îò 2008 ã.) Ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ íà îáåêòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ îáõâàò è çíà÷åíèå çà ïîâå÷å îò åäíà îáùèíà ñå èçäàâàò îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, à çà îáåêòè ñ îáõâàò è çíà÷åíèå çà ïîâå÷å îò åäíà îáëàñò è çà îáåêòè ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå - îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî. Ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ íà ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ñå èçäàâà îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã., èçì., áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå èçäàâà íà âúçëîæèòåëÿ âúç îñíîâà íà îäîáðåí òåõíè÷åñêè èëè ðàáîòåí èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò, êîãàòî òàêúâ ñå èçèñêâà. Äîïóñêà ñå ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ äà ñå èçäàäå âúç îñíîâà íà îäîáðåí èäååí ïðîåêò ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 142, àë. 2. Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå èçäàâà åäíîâðåìåííî ñ îäîáðÿâàíåòî íà èíâåñòèöèîííèÿ ïðîåêò, êîãàòî òîâà å ïîèñêàíî â çàÿâëåíèåòî. Ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ íà îáåêòè â çàùèòåíè òåðèòîðèè çà îïàçâàíå íà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî ñå èçäàâà ïðè ñïàçâàíå ðàçïîðåäáèòå íà Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî. Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå èçäàâà â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà ïèñìåíîòî çàÿâëåíèå, êîãàòî èìà îäîáðåí èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò.

(5) Ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ â ñúñîáñòâåí èìîò ñå èçäàâà ïðè ñïàçâàíå íà óñëîâèÿòà è ðåäà íà ÷ë. 183. 

(6) Ïðè àâàðèéíè ñèòóàöèè ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ íà ãåîçàùèòíè îáåêòè ïî èçêëþ÷åíèå ìîãàò äà ñå èçäàâàò ïî ÷àñòè÷íè ðàáîòíè ïðîåêòè.

(7) Ðàçðåøåíèå çà íîâ ñòðîåæ â íåäâèæèì èìîò, â êîéòî ñúùåñòâóâà íåçàêîíåí ñòðîåæ, íå ñå èçäàâà íà ëèöåòî, èçâúðøèëî íåçàêîííèÿ ñòðîåæ, äîêàòî ñúùèÿò íå áúäå ïðåìàõíàò èëè óçàêîíåí.

(8) Îäîáðåíèÿò èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò, êîãàòî òàêúâ ñå èçèñêâà, å íåðàçäåëíà ÷àñò îò ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ.

(9) Â ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå âïèñâàò âñè÷êè ôàêòè÷åñêè è ïðàâíè îñíîâàíèÿ çà èçäàâàíåòî ìó, óñëîâèÿòà, ñâúðçàíè ñ èçïúëíåíèåòî íà ñòðîåæà, âêëþ÷èòåëíî îïîëçîòâîðÿâàíåòî íà õóìóñíèÿ çåìåí ñëîé è ïðåìàõâàíåòî íà ñãðàäèòå áåç ðåæèì íà çàñòðîÿâàíå èëè çàïàçâàíåòî èì çà îïðåäåëåí ñðîê äî çàâúðøâàíåòî íà ñòðîåæà.

(10) Â ñëó÷àèòå, â êîèòî ñå ïðåäâèæäà âîäîñíàáäÿâàíå íà îáåêòèòå îò ñîáñòâåí âîäîèçòî÷íèê, ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå èçäàâà ïðè ñïàçâàíå ðàçïîðåäáèòå è íà Çàêîíà çà âîäèòå. 

(11) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2006 ã.) Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå èçäàâà â ñúîòâåòñòâèå ñúñ çàáðàíèòå ïî ÷ë. 118à, àë. 1, ò. 4 è ÷ë. 125à îò Çàêîíà çà âîäèòå è èçèñêâàíèÿòà ïî ÷ë. 125 îò ñúùèÿ çàêîí.

(12) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Îáùèíñêèòå îðãàíè ïî îçåëåíÿâàíå èçãîòâÿò êîíñòàòèâíè àêòîâå çà äúðâåñíàòà ðàñòèòåëíîñò ïðåäè çàïî÷âàíå è ñëåä çàâúðøâàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî. Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå èçäàâà ñëåä èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïðåìàõâàíå íà çàñåãíàòàòà îò ñòðîèòåëñòâîòî äúðâåñíà ðàñòèòåëíîñò ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 62, àë. 10. 
×ë. 149. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Çà èçäàäåíîòî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà (ðàéîíà) èëè çà îòêàçà äà ñå èçäàäå òàêîâà ðàçðåøåíèå ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. Îòêàçúò ñå ïðàâè ñàìî ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò, êàòî ñå ïîñî÷âàò êîíêðåòíèòå ìîòèâè çà òîâà.

(2) Çàèíòåðåñóâàíè ëèöà ïî àë. 1 ñà:

1. (äîï. - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) â ñëó÷àèòå íà íîâ ñòðîåæ, ïðèñòðîÿâàíå èëè íàäñòðîÿâàíå íà çàâàðåí ñòðîåæ - âúçëîæèòåëÿò, ñîáñòâåíèöèòå è íîñèòåëèòå íà îãðàíè÷åíè âåùíè ïðàâà â ïîçåìëåíèÿ èìîò, ëèöåòî, êîåòî èìà ïðàâî äà ñòðîè â ÷óæä èìîò ïî ñèëàòà íà ñïåöèàëåí çàêîí, à â ñëó÷àèòå íà ñòðîåæè â êâàðòàëè è èìîòè ïî ÷ë. 22, àë. 1 - âúçëîæèòåëÿò è ñîáñòâåíèêúò íà çåìÿòà;

2. â ñëó÷àèòå íà ïðåóñòðîéñòâî è ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà çàâàðåí ñòðîåæ - ëèöàòà ïî ÷ë. 38, àë. 3 è 4 è ÷ë. 39, àë. 2; 

3. â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 185, àë. 1 è 2 - ñîáñòâåíèöèòå è íîñèòåëèòå íà îãðàíè÷åíè âåùíè ïðàâà â ñãðàäàòà, ñúîòâåòíî ñîáñòâåíèöèòå â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò.

(3) Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ çàåäíî ñ îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò èëè îòêàçúò çà èçäàâàíåòî ìó ìîãàò äà áúäàò îáæàëâàíè îò çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò ïðåä íà÷àëíèêà íà ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë â 14-äíåâåí ñðîê îò ñúîáùåíèåòî çà èçäàâàíå íà ñúîòâåòíèÿ àêò.

(4) Çà èçäàäåíèòå ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ çàåäíî ñ îäîáðåíèòå îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èëè îò îáëàñòíèòå óïðàâèòåëè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè èëè çà îòêàçà äà ñå èçäàäàò òàêèâà ïðîåêòè ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ñ îáÿâëåíèå, îáíàðîäâàíî â "Äúðæàâåí âåñòíèê". Òåçè ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ, ñúîòâåòíî îòêàçèòå äà ñå èçäàäàò òàêèâà ðàçðåøåíèÿ, ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå ïðåä Âúðõîâíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí ñúä â 14-äíåâåí ñðîê îò îáíàðîäâàíåòî èì.

(5) Îðãàíèòå, èçäàëè ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, óâåäîìÿâàò ïèñìåíî ñúîòâåòíèòå ðåãèîíàëíè äèðåêöèè çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë çà èçäàäåíèòå ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ è èçïðàùàò êîïèÿ îò òÿõ â 7-äíåâåí ñðîê îò èçäàâàíåòî èì.
×ë. 150. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïî ìîòèâèðàíî èñêàíå íà âúçëîæèòåëÿ êìåòúò íà îáùèíàòà, ñúîòâåòíî îáëàñòíèÿò óïðàâèòåë èëè ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, ïî êîìïåòåíòíîñò ìîæå äà ðàçðåøè èçðàáîòâàíåòî íà êîìïëåêñåí ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà.

(2) Êîìïëåêñíèÿò ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà ñúäúðæà ñëåäíèòå ñàìîñòîÿòåëíè ñúñòàâíè ÷àñòè:

1. ïðîåêò çà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí, âêëþ÷èòåëíî ðàáîòåí óñòðîéñòâåí ïëàí, êîãàòî òàêúâ å íåîáõîäèì;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ×àñòèòå íà êîìïëåêñíèÿ ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà ñå îäîáðÿâàò åäíîâðåìåííî ñ èçäàâàíåòî íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ è ñå ñúîáùàâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 130. 

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà îäîáðÿâàíå íà ÷àñòèòå íà êîìïëåêñíèÿ ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà è çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ïî àë. 3 ñå ñúáèðàò ïîîòäåëíî òàêñè ñ 30 íà ñòî óâåëè÷åíèå ñïðÿìî äúëæèìèòå.

(5) Ñðîêúò íà äåéñòâèå íà êîìïëåêñíèÿ ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà å 2 ãîäèíè îò äàòàòà íà èçäàâàíå íà ïîñëåäíèÿ àêò - ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, îñâåí àêî äåéñòâèåòî ìó íå áúäå ñïðÿíî îò ñúäà èëè ïî äðóãà íåïðåîäîëèìà ïðè÷èíà.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Êîìïëåêñåí ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà ñå èçðàáîòâà çà ëèíåéíèòå îáåêòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, êàòî ñúñòàâíèòå ìó ÷àñòè ñå ñúãëàñóâàò, îäîáðÿâàò è ñúîáùàâàò åäíîâðåìåííî. Ñðîêúò ïî ÷ë. 145, àë. 4 çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ çàïî÷âà äà òå÷å ñëåä ïðèêëþ÷âàíåòî íà îò÷óæäèòåëíèòå ïðîèçâîäñòâà èëè óðåæäàíåòî íà äðóãè îòíîøåíèÿ, ñâúðçàíè ñúñ ñîáñòâåíîñòòà. Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå ñúîáùàâà ñàìî ïî ðåäà íà ÷ë. 149, àë. 5. 

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Àëèíåè 4 è 5 íå ñå ïðèëàãàò çà êîìïëåêñíèòå ïðîåêòè çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà çà îáåêòè ïî àë. 6.
×ë. 151. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 151, áð. 61 îò 2007 ã.) Íå ñå èçèñêâà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ çà:

1. âúíøíî è âúòðåøíî áîÿäèñâàíå íà ñãðàäè è ïîñòðîéêè;

2. ïîäìåíÿíå íà ïîêðèâíè ìàòåðèàëè;

3. âúòðåøíè ïðåóñòðîéñòâà, ïðè êîèòî íå ñå:

à) çàñÿãà êîíñòðóêöèÿòà íà ñãðàäàòà;

á) èçâúðøâàò äåéíîñòè, êàòî ïðåìàõâàíå, ïðåìåñòâàíå íà ñúùåñòâóâàùè çèäîâå è íàïðàâà íà îòâîðè â òÿõ, êîãàòî çàñÿãàò êîíñòðóêöèÿòà íà ñãðàäàòà;

â) ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ïîìåùåíèÿòà è íàòîâàðâàíèÿòà â òÿõ;

4. òåêóù ðåìîíò íà ñãðàäè, ïîñòðîéêè, ñúîðúæåíèÿ è èíñòàëàöèè;

5. òåêóù ðåìîíò íà åëåìåíòèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ïî ÷ë. 64, àë. 1, ñ êîéòî íå ñå ïðîìåíÿò òðàñåòî è òåõíè÷åñêèòå õàðàêòåðèñòèêè;

6. òåêóù ðåìîíò íà ïúòèùà, ñ êîéòî íå ñå ïðîìåíÿ êîíñòðóêöèÿòà íà ïúòíîòî ïëàòíî;

7. ïàìåòíèöè, íàäãðîáíè ïëî÷è è êðúñòîâå ñ âèñî÷èíà äî 3 ì;

8. (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.). 

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã., èçì., áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Çà íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè àë. 1 íå ñå ïðèëàãà.
×ë. 152. (1) Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå èçäàâà çà öåëèÿ ñòðîåæ.

(2) Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ìîæå äà ñå èçäàâà è çà îòäåëíè åòàïè (÷àñòè) íà ñòðîåæèòå, êîèòî ìîãàò äà ñå èçïúëíÿâàò è èçïîëçâàò ñàìîñòîÿòåëíî, à çà æèëèùíèòå ñãðàäè è çà îòäåëíè åòàæè îò ñãðàäàòà - ïðè óñëîâèå, ÷å ñå çàâúðøâà àðõèòåêòóðíî-ïðîñòðàíñòâåíîòî è ôàñàäíîòî îôîðìÿíå íà âñåêè åòàï îò ñòðîèòåëñòâîòî.
×ë. 153. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñëó÷àèòå, êîãàòî íå ñå èçèñêâà îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò, ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå èçäàâà ñàìî âúç îñíîâà íà èñêàíåòî çà ðàçðåøåíèå è äîêóìåíò çà ñîáñòâåíîñò, çà ó÷ðåäåíî ïðàâî íà ñòðîåæ èëè çà ïðàâî äà ñå ñòðîè â ÷óæä èìîò ïî ñèëàòà íà ñïåöèàëåí çàêîí. Â ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå âïèñâàò âèäîâåòå ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, êîèòî ùå áúäàò èçïúëíåíè. Çà ïîñòðîéêè è ñúîðúæåíèÿ ïî ÷ë. 147, àë. 1 êúì ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå ïðèëàãà ñèòóàöèîííà ñêèöà ñ îáîçíà÷åíè ëèíèè íà çàñòðîÿâàíå, ðàçñòîÿíèÿ è âèñî÷èíè.

(2) Ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ãóáè ïðàâíî äåéñòâèå, êîãàòî â ïðîäúëæåíèå íà 3 ãîäèíè îò íåãîâîòî èçäàâàíå íå å çàïî÷íàëî ñòðîèòåëñòâîòî èëè êîãàòî â ïðîäúëæåíèå íà 5 ãîäèíè îò èçäàâàíåòî ìó íå å çàâúðøåí ãðóáèÿò ñòðîåæ, âêëþ÷èòåëíî ïîêðèâúò íà ñãðàäèòå. Òîâà ñå óñòàíîâÿâà ïèñìåíî îò îðãàíà, êîéòî ãî å èçäàë.

(3) Ñòðîåæèòå, çà êîèòî ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ å çàãóáèëî äåéñòâèåòî ñè ïî ñìèñúëà íà àë. 2, ìîãàò äà áúäàò îñúùåñòâåíè ñëåä ïðåçàâåðÿâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ. Êîãàòî ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ íå áúäå ïðåçàâåðåíî â åäíîãîäèøåí ñðîê, îäîáðåíèÿò ïðîåêò ãóáè ïðàâíî äåéñòâèå.

(4) Ïðè ïðåçàâåðÿâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ â ñëó÷àèòå ïî àë. 2 è 3 ñå çàïëàùà 50 íà ñòî îò ïðåäâèäåíàòà òàêñà ïî îáùèÿ ðåä.
×ë. 154. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ïðîìÿíà íà èíâåñòèöèîííèòå íàìåðåíèÿ ñëåä èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå äîïóñêàò ñàìî íåñúùåñòâåíè îòêëîíåíèÿ îò îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò.

(2) Ñúùåñòâåíè îòêëîíåíèÿ îò îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ñà îòêëîíåíèÿòà, êîèòî:

1. íàðóøàâàò ïðåäâèæäàíèÿòà íà äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí;

2. íàðóøàâàò èçèñêâàíèÿòà çà ñòðîèòåëñòâî â òåðèòîðèè ñ îñîáåíà òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíà çàùèòà èëè â òåðèòîðèè ñ ðåæèì íà ïðåâàíòèâíà óñòðîéñòâåíà çàùèòà;

3. ñà íåñúâìåñòèìè ñ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà òåðèòîðèÿòà;

4. íàðóøàâàò ñòðîèòåëíèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè, òåõíè÷åñêèòå, òåõíîëîãè÷íèòå, ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå, åêîëîãè÷íèòå è ïðîòèâîïîæàðíèòå èçèñêâàíèÿ;

5. ïðîìåíÿò ñòðîèòåëíàòà êîíñòðóêöèÿ è âèäà íà êîíñòðóêòèâíèòå åëåìåíòè è/èëè íàòîâàðâàíèÿòà;

6. íàðóøàâàò ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïðîåêòà, êàòî ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà îáåêòè, îòíåìàò ñå èëè ñå èçìåíÿò ñúùåñòâåíî îáùè ÷àñòè íà ñòðîåæà;

7. ïðîìåíÿò âèäà è ìåñòîïîëîæåíèåòî íà îáùè èíñòàëàöèè è óðåäáè â ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ;

8. ïðîìåíÿò âèäà, íèâîòî, ìåñòîïîëîæåíèåòî è òðàñåòî íà ïðåíîñíè è äîâåæäàùè ïðîâîäè è ñúîðúæåíèÿ äî óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè è íà îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà â óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè, êàêòî è íà êîìóíèêàöèîííî-òðàíñïîðòíèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ è íà ñúîðúæåíèÿòà è èíñòàëàöèèòå çà òðåòèðàíå íà îòïàäúöè.

(3) Íåñúùåñòâåíè îòêëîíåíèÿ îò îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ñà âñè÷êè îòêëîíåíèÿ èçâúí ïîñî÷åíèòå â àë. 2.

(4) Ñëåä èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ èçìåíåíèÿ â îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò â îáõâàòà íà ñúùåñòâåíèòå îòêëîíåíèÿ ïî àë. 2, ò. 1, 2, 3 è 4 ñà íåäîïóñòèìè.

(5) Ñëåä èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ èçìåíåíèÿ â îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò â îáõâàòà íà ñúùåñòâåíèòå îòêëîíåíèÿ ïî àë. 2, ò. 5, 6, 7 è 8 ñå äîïóñêàò ïî èñêàíå íà âúçëîæèòåëÿ, ïðèäðóæåíî îò íîòàðèàëíî çàâåðåíî ñúãëàñèå íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ïî ÷ë. 149, àë. 2, âúç îñíîâà íà îäîáðåí èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò êúì èçäàäåíîòî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ. Òåçè èçìåíåíèÿ ñå îòðàçÿâàò ñúñ çàáåëåæêà â èçäàäåíîòî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ è ñå äîïóñêàò ïðåäè ðåàëèçèðàíåòî èì.
×ë. 155. (1) Îðèãèíàëúò íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå ñúõðàíÿâà áåçñðî÷íî â àðõèâà íà îáùèíñêàòà (ðàéîííàòà) àäìèíèñòðàöèÿ.

(2) Çà îáåêò íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ïî ÷ë. 148, àë. 3 îðèãèíàëúò íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå ñúõðàíÿâà îò îðãàíà, êîéòî ãî å èçäàë, êàòî êîïèÿ îò ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå èçïðàùàò çà ñúáëþäàâàíå è ñúõðàíÿâàíå â ñúîòâåòíàòà îáùèíñêà (ðàéîííà) àäìèíèñòðàöèÿ.

(3) Êúì ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ ñå ïðèëàãà çàâåðåíî êîïèå îò îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí (åêçåêóòèâåí) ïðîåêò.
×ë. 156. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Èçäàäåíèòå ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ çàåäíî ñ îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, êàêòî è ðàçðåøåíèÿòà çà ñòðîåæ â ñëó÷àèòå, â êîèòî íå ñå èçèñêâà îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, ìîãàò äà ñå îòìåíÿò ñàìî ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò ïðè ïîäàäåíà æàëáà îò çàèíòåðåñóâàíîòî ëèöå â ñðîêà ïî ÷ë. 149, àë. 3 èëè ïðè ñëóæåáíà ïðîâåðêà îò îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë â 7-äíåâåí ñðîê îò óâåäîìÿâàíåòî èì ïî ðåäà íà ÷ë. 149, àë. 5. Âëåçëèòå â ñèëà ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ íå ïîäëåæàò íà îòìÿíà.

(2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ÀÑÒ ÒÐÅÒÀ

ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎ
Ãëàâà äåâåòà

ÍÀ×ÀËÎ ÍÀ ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎÒÎ È ÂÇÀÈÌÎÎÒÍÎØÅÍÈß Â ÑÒÐÎÈÒÅËÍÈß ÏÐÎÖÅÑ
Ðàçäåë I

Îòêðèâàíå íà ñòðîèòåëíà ïëîùàäêà è îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî
×ë. 157. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà íà÷àëî íà ñòðîåæà ñúîáðàçíî èçäàäåíîòî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå ñ÷èòà äåíÿò íà ñúñòàâÿíå íà ïðîòîêîëà çà îòêðèâàíå íà ñòðîèòåëíà ïëîùàäêà è îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî, à êîãàòî òàêúâ íå ñå èçèñêâà - äàòàòà íà çàâåðêà íà çàïîâåäíàòà êíèãà.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 103 îò 2005 ã., áð. 108 îò 2006 ã., â ñèëà îò 3.01.2008 ã., áð. 33 îò 2008 ã., èçì., áð. 15 îò 2010 ã., â ñèëà îò 23.02.2010 ã.) Îòêðèâàíå íà ñòðîèòåëíà ïëîùàäêà è îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî ñå èçâúðøâà ïðè âëÿçëî â ñèëà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ è â ïðèñúñòâèåòî íà ñëóæèòåëè ïî ÷ë. 223, àë. 2 îò ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð çà îáåêòà, èëè îò òåõíè÷åñêèÿ ðúêîâîäèòåë çà ñòðîåæèòå îò ïåòà êàòåãîðèÿ, à çà ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà - îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" èëè îò óïúëíîìîùåíè îò òÿõ ëèöà. Îòêðèâàíåòî íà ñòðîèòåëíà ïëîùàäêà è îïðåäåëÿíåòî íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî, êàêòî è çàâåðêàòà íà çàïîâåäíàòà êíèãà, ñå èçâúðøâàò ñëåä ïðåäñòàâÿíå îò âúçëîæèòåëÿ íà äîãîâîð çà èçïúëíåíèå íà ñòðîåæà ñúñ ñòðîèòåë, êîéòî å âïèñàí ïî ðåäà íà ÷ë. 3, àë. 2 îò Çàêîíà çà Êàìàðàòà íà ñòðîèòåëèòå, îñâåí àêî ñòðîåæúò å îò êàòåãîðèÿ, çà êîÿòî íå ñå èçèñêâà âïèñâàíå íà ñòðîèòåëÿ â ðåãèñòúðà.

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(4) Çà îòêðèâàíåòî íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà è îïðåäåëÿíåòî íà ñòðîèòåëíàòà ëèíèÿ è íèâîòî ñå ñúñòàâÿ ïðîòîêîë ñ îçíà÷åíèå íà ðåãóëàöèîííèòå è íèâåëåòíèòå ðåïåðè. Â ïðîòîêîëà ñå îòðàçÿâàò ìåðêèòå çà îñèãóðÿâàíå íà áåçîïàñíè è çäðàâîñëîâíè óñëîâèÿ íà òðóä, áåçîïàñíîñòòà íà äâèæåíèåòî è îïàçâàíåòî íà ñúñåäíèòå ñãðàäè, çàâàðåíèòå ñãðàäè, ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ â èìîòà, êîèòî ñå çàïàçâàò ïî âðåìå íà ñòðîèòåëñòâîòî è ñëåä íåãî, êàêòî è åäðîðàçìåðíàòà äúðâåñíà ðàñòèòåëíîñò, êîÿòî íå ïîäëåæè íà ïðåìàõâàíå.

(5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 76 îò 2005 ã.) Ïðè ëèïñà íà äðóãà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò ÷àñòè îò òðîòîàðè, ñâîáîäíè îáùåñòâåíè ïëîùè, êàêòî è ÷àñòè îò óëè÷íè ïëàòíà ìîãàò äà ñå èçïîëçâàò âðåìåííî çà ñòðîèòåëíè ïëîùàäêè ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà îáùèíñêèÿ ñúâåò è ñ èíâåñòèöèîííèÿ ïðîåêò. Ñòðîèòåëíèòå ïëîùàäêè ñå îãðàæäàò ñ âðåìåííè îãðàäè ïî óêàçàíèå íà îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ (àäìèíèñòðàöèÿòà íà ðàéîíà), ïîñòàâÿò ñå èíôîðìàöèîííè òàáåëè çà ðàçðåøåíèÿ ñòðîåæ ñ äàííè çà ñòðîèòåëÿ, ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, è äðóãè.
×ë. 158. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðîòîêîëúò çà îòêðèâàíå íà ñòðîèòåëíà ïëîùàäêà è îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî ñå ñúõðàíÿâà áåçñðî÷íî â àðõèâà íà àäìèíèñòðàöèÿòà, êîÿòî å èçäàëà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ. Ïðåïèñ îò ïðîòîêîëà ñå ñúõðàíÿâà îò âúçëîæèòåëÿ èëè îò ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 103 îò 2005 ã., äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, èëè òåõíè÷åñêèÿò ðúêîâîäèòåë çà ñòðîåæèòå îò ïåòà êàòåãîðèÿ â òðèäíåâåí ñðîê îò ñúñòàâÿíåòî íà ïðîòîêîëà ïî àë. 1, à êîãàòî òàêúâ íå ñå èçèñêâà - ïðåäè çàïî÷âàíåòî íà ñòðîåæà, çàâåðÿâà çàïîâåäíàòà êíèãà íà ñòðîåæà è óâåäîìÿâà ïèñìåíî â 7-äíåâåí ñðîê îò çàâåðêàòà îáùèíàòà, ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè îðãàíè è ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë. Â ñëó÷àèòå, â êîèòî ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ å èçäàäåíî îò îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë èëè îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, çàïîâåäíàòà êíèãà ñå çàâåðÿâà îò Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë. Çà ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, çàïîâåäíàòà êíèãà ñå çàâåðÿâà îò äëúæíîñòíè ëèöà, îïðåäåëåíè îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".
×ë. 159. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ïðè äîñòèãàíå íà ïðîåêòíèòå íèâà èçêîï, öîêúë, êîðíèç (ñòðåõà) è áèëî çà ñãðàäè (ñúîòâåòíî ïðè íèâî èçêîï, ïðåäè çàñèïâàíå íà íîâîèçãðàäåíè èëè ïðåóñòðîåíè ïîäçåìíè ïðîâîäè è ñúîðúæåíèÿ è çà çàñíåìàíå â ñïåöèàëèçèðàíèòå êàðòè è ðåãèñòðè, ïðîåêòíà íèâåëåòà ñ âúçñòàíîâåíà èëè èçïúëíåíà íàñòèëêà) ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, èëè òåõíè÷åñêèÿò ðúêîâîäèòåë íà ñòðîåæèòå îò ïåòà êàòåãîðèÿ å äëúæåí, ïðåäè äà ðàçðåøè èçïúëíåíèåòî íà ñëåäâàùèòå ãè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, äà èçâúðøè ïðîâåðêà è äà óñòàíîâè ñúîòâåòñòâèåòî íà ñòðîåæà ñ îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ è ïðîòîêîëà çà îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî, êàòî ïðè íèâî èçêîï å çàäúëæèòåëíî ïðèñúñòâèåòî íà èçâúðøèëèÿ ãåîëîæêîòî ïðîó÷âàíå èíæåíåð-ãåîëîã è ïðîåêòàíòà íà êîíñòðóêòèâíàòà ÷àñò.

(2) Ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, èëè òåõíè÷åñêèÿò ðúêîâîäèòåë íà ñòðîåæèòå îò ïåòà êàòåãîðèÿ îòðàçÿâà ðåçóëòàòà îò èçâúðøåíàòà ïðîâåðêà ïðè äîñòèãàíå íà êîíòðîëèðàíèòå íèâà â ïðîòîêîëà çà îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî, âêëþ÷èòåëíî îòáåëÿçâà, ÷å ïîäçåìíèòå ïðîâîäè è ñúîðúæåíèÿ ïðåäè çàñèïâàíåòî èì ñà îòðàçåíè â ñïåöèàëèçèðàíèòå êàðòè è ðåãèñòðè, è â òðèäíåâåí ñðîê èçïðàùà çàâåðåíî êîïèå îò ïðîòîêîëà â îáùèíàòà (ðàéîíà).

(3) Â òðèäíåâåí ñðîê îò çàâúðøâàíåòî íà ñòðîèòåëíèòå è ìîíòàæíèòå ðàáîòè ïî ôóíäàìåíòèòå íà ñòðîåæà ïî èñêàíå íà ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, èëè íà òåõíè÷åñêèÿ ðúêîâîäèòåë çà ñòðîåæèòå îò ïåòà êàòåãîðèÿ äëúæíîñòíî ëèöå îò îáùèíñêàòà (ðàéîííàòà) àäìèíèñòðàöèÿ èçâúðøâà ïðîâåðêà çà óñòàíîâÿâàíå ñúîòâåòñòâèåòî íà ñòðîåæà ñ èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà è çà òîâà, ÷å ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí å ïðèëîæåí ïî îòíîøåíèå íà çàñòðîÿâàíåòî.

(4) Â ñëó÷àé ÷å ïðè ïðîâåðêàòà íà äîñòèãíàòèòå ïðîåêòíè íèâà ñå óñòàíîâÿò ñúùåñòâåíè îòêëîíåíèÿ îò ñòðîèòåëíèòå êíèæà, ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, ñïèðà ñòðîèòåëñòâîòî ñúñ çàïîâåä, êîÿòî âïèñâà â çàïîâåäíàòà êíèãà íà ñòðîåæà, è ñúñòàâÿ ïðîòîêîë çà óñòàíîâåíèòå îòêëîíåíèÿ, êîéòî â òðèäíåâåí ñðîê èçïðàùà â ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë.

(5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.) Çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, äåéñòâèÿòà ïî àë. 1 - 4 ñå èçâúðøâàò îò ëèöà, îïðåäåëåíè îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".
Ðàçäåë II

Ó÷àñòíèöè â ñòðîèòåëñòâîòî è âçàèìîîòíîøåíèÿòà ìåæäó òÿõ
×ë. 160. (Èçì. - ÄÂ, áð. 43 îò 2002 ã., áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ó÷àñòíèöè â ïðîöåñà íà ñòðîèòåëñòâîòî ñà âúçëîæèòåëÿò, ñòðîèòåëÿò, ïðîåêòàíòúò, êîíñóëòàíòúò, ôèçè÷åñêîòî ëèöå, óïðàæíÿâàùî òåõíè÷åñêè êîíòðîë çà ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà", òåõíè÷åñêèÿò ðúêîâîäèòåë è äîñòàâ÷èêúò íà ìàøèíè, ñúîðúæåíèÿ è òåõíîëîãè÷íî îáîðóäâàíå.

(2) Âçàèìîîòíîøåíèÿòà ìåæäó ó÷àñòíèöèòå â ñòðîèòåëñòâîòî ñå óðåæäàò ñ ïèñìåíè äîãîâîðè.

(3) Çà îñèãóðÿâàíå íîðìàëíîòî ôóíêöèîíèðàíå è ïîëçâàíå íà çàâúðøåíèòå ñòðîèòåëíè îáåêòè è îòñòðàíÿâàíå íà ñêðèòèòå äåôåêòè ñëåä ïðèåìàíåòî èì è âúâåæäàíå â åêñïëîàòàöèÿ (ïîëçâàíå) ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñå îïðåäåëÿò ìèíèìàëíè ãàðàíöèîííè ñðîêîâå çà èçïúëíåíè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, ñúîðúæåíèÿ è ñòðîèòåëíè îáåêòè.

(4) Ãàðàíöèîííèòå ñðîêîâå çà èçïúëíåíè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, ñúîðúæåíèÿ è ñòðîèòåëíè îáåêòè ñå îïðåäåëÿò ñ äîãîâîðà ìåæäó âúçëîæèòåëÿ è èçïúëíèòåëÿ çà ñúîòâåòíèÿ ñòðîèòåëåí îáåêò. Òå íå ìîãàò äà áúäàò ïî-ìàëêè îò ìèíèìàëíèòå ñðîêîâå, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáàòà ïî àë. 3.

(5) Ãàðàíöèîííèòå ñðîêîâå òåêàò îò äåíÿ íà âúâåæäàíå íà ñòðîèòåëíèÿ îáåêò â åêñïëîàòàöèÿ.
×ë. 161. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúçëîæèòåë å ñîáñòâåíèêúò íà èìîòà, ëèöåòî, íà êîåòî å ó÷ðåäåíî ïðàâî íà ñòðîåæ â ÷óæä èìîò, è ëèöåòî, êîåòî èìà ïðàâî äà ñòðîè â ÷óæä èìîò ïî ñèëàòà íà ñïåöèàëåí çàêîí. Âúçëîæèòåëÿò èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî ëèöå îñèãóðÿâà âñè÷êî íåîáõîäèìî çà çàïî÷âàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî.

(2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ë. 162. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ïðîåêòàíò å ôèçè÷åñêî èëè þðèäè÷åñêî ëèöå, âêëþ÷âàùî â ñúñòàâà ñè ôèçè÷åñêè ëèöà, ïðèòåæàâàùè íåîáõîäèìàòà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò.

(2) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà îñúùåñòâÿâàíå íà àâòîðñêè íàäçîð ïî âðåìå íà ñòðîèòåëñòâîòî ñå îïðåäåëÿò ÷ðåç äîãîâîð ìåæäó âúçëîæèòåëÿ è ïðîåêòàíòà. Àâòîðñêèÿò íàäçîð ïî ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà" å çàäúëæèòåëåí çà âñè÷êè ñòðîåæè îò ïúðâà äî ïåòà êàòåãîðèÿ âêëþ÷èòåëíî.

(3) Ïðåäïèñàíèÿòà íà ïðîåêòàíòà, ñâúðçàíè ñ àâòîðñêîòî ìó ïðàâî, çà òî÷íîòî ñïàçâàíå íà èçðàáîòåíèÿ îò íåãî èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ñå âïèñâàò â çàïîâåäíàòà êíèãà è ñà çàäúëæèòåëíè çà îñòàíàëèòå ó÷àñòíèöè â ñòðîèòåëñòâîòî.

(4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.). 
×ë. 163. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ñòðîèòåëÿò å ôèçè÷åñêî èëè þðèäè÷åñêî ëèöå, âêëþ÷âàùî â ñúñòàâà ñè ôèçè÷åñêè ëèöà, ïðèòåæàâàùè íåîáõîäèìàòà òåõíè÷åñêà ïðàâîñïîñîáíîñò, êîåòî ïî ïèñìåí äîãîâîð ñ âúçëîæèòåëÿ èçïúëíÿâà ñòðîåæà â ñúîòâåòñòâèå ñ èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà.

(2) Ñòðîèòåëÿò íîñè îòãîâîðíîñò çà:

1. èçïúëíåíèåòî íà ñòðîåæà â ñúîòâåòñòâèå ñ èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà è ñ èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 169, àë. 1, êàêòî è ñ ïðàâèëàòà çà èçïúëíåíèå íà ñòðîèòåëíèòå è ìîíòàæíèòå ðàáîòè è íà ìåðêèòå çà îïàçâàíå íà æèâîòà è çäðàâåòî íà õîðàòà íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà;

2. èçïúëíåíèåòî íà ñòðîèòåëíèòå è ìîíòàæíèòå ðàáîòè ñ ìàòåðèàëè, èçäåëèÿ, ïðîäóêòè è äðóãè â ñúîòâåòñòâèå ñúñ ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå;

3. ñúõðàíÿâàíåòî íà åêçåêóòèâíàòà äîêóìåíòàöèÿ è íåéíîòî èçðàáîòâàíå, êîãàòî òîâà å îïðåäåëåíî îò âúçëîæèòåëÿ, êàêòî è çà ñúõðàíÿâàíåòî íà äðóãàòà òåõíè÷åñêà äîêóìåíòàöèÿ ïî èçïúëíåíèåòî íà ñòðîåæà;

4. ñúõðàíÿâàíåòî è ïðåäîñòàâÿíåòî ïðè ïîèñêâàíå îò êîíòðîëåí îðãàí íà ñòðîèòåëíèòå êíèæà è çàïîâåäíàòà êíèãà íà ñòðîåæà ïî ÷ë. 170, àë. 3. 

(3) Ñòðîèòåëÿò íîñè èìóùåñòâåíà îòãîâîðíîñò çà ïðè÷èíåíè ùåòè è ïðîïóñíàòè ïîëçè îò ñâîè âèíîâíè äåéñòâèÿ èëè áåçäåéñòâèÿ.

(4) Ñòðîèòåëÿò ìîæå äà âúçëîæè íà ïîäèçïúëíèòåë èçâúðøâàíåòî íà îòäåëíè âèäîâå ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè èëè íà ÷àñòè (åòàïè) îò ñòðîåæà.
×ë. 163à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) (Íîâà - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã.) Ñòðîèòåëÿò å äëúæåí äà íàçíà÷è ïî òðóäîâ äîãîâîð òåõíè÷åñêè ïðàâîñïîñîáíè ëèöà, êîèòî äà èçâúðøâàò òåõíè÷åñêî ðúêîâîäñòâî íà ñòðîåæèòå.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã.) Òåõíè÷åñêè ïðàâîñïîñîáíè ñà ëèöàòà, ïîëó÷èëè äèïëîìè îò àêðåäèòèðàíî âèñøå ó÷èëèùå ñ êâàëèôèêàöèÿ "ñòðîèòåëåí èíæåíåð", "èíæåíåð" èëè "àðõèòåêò", êàêòî è ëèöàòà ñúñ ñðåäíî îáðàçîâàíèå ñ ÷åòèðèãîäèøåí êóðñ íà îáó÷åíèå è ïðèäîáèòà ïðîôåñèîíàëíà êâàëèôèêàöèÿ â îáëàñòèòå "Àðõèòåêòóðà è ñòðîèòåëñòâî" è "Òåõíèêà".

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã.) Èçâúí ñëó÷àèòå ïî àë. 2 òåõíè÷åñêà ïðàâîñïîñîáíîñò ìîæå äà áúäå ïðèçíàòà íà ÷óæäåñòðàííî ëèöå ïðè óñëîâèÿòà íà âçàèìíîñò, óñòàíîâåíè çà âñåêè êîíêðåòåí ñëó÷àé, êîãàòî ïðèòåæàâà äèïëîìà, ëåãàëèçèðàíà ïî ñúîòâåòíèÿ ðåä, è êîãàòî îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà íà òîçè çàêîí.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 1, äîï. - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã.) Òåõíè÷åñêèÿò ðúêîâîäèòåë å ñòðîèòåëåí èíæåíåð èëè ñòðîèòåëåí òåõíèê, êîéòî ðúêîâîäè ñòðîèòåëíèòå ðàáîòè. Äðóãè òåõíè÷åñêè ïðàâîñïîñîáíè ëèöà ïî àë. 2 ìîãàò äà îñúùåñòâÿâàò ñïåöèàëèçèðàíî òåõíè÷åñêî ðúêîâîäñòâî íà îòäåëíè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè ñúîáðàçíî ïðèäîáèòàòà èì ñïåöèàëíîñò è îáðàçîâàòåëíî-êâàëèôèêàöèîííà ñòåïåí.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã.) Êîãàòî ñòðîåæúò ñå èçïúëíÿâà îò âúçëîæèòåëÿ, òîé å äëúæåí äà îñèãóðè òåõíè÷åñêè ðúêîâîäèòåë. Â òîçè ñëó÷àé òåõíè÷åñêèÿò ðúêîâîäèòåë íîñè îòãîâîðíîñò çà ñïàçâàíåòî íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 163, àë. 2. 
×ë. 164. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ë. 165. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âúçëîæèòåëÿò ìîæå äà âúçëîæè äîñòàâêàòà è ìîíòàæà íà òåõíîëîãè÷íîòî è èíñòàëàöèîííîòî ñúîðúæàâàíå íà ñòðîåæà íà äîñòàâ÷èê. Äîñòàâ÷èêúò å îòãîâîðåí çà êà÷åñòâåíîòî è ñðî÷íî èçïúëíåíèå íà äîñòàâêàòà è ìîíòàæà, êàêòî è çà ñâúðçàíèòå ñ òîâà ïðèåìíè èçïèòâàíèÿ.

(Ðàçäåë III - Ñòðîèòåëåí íàäçîð)

(Çàãë. îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.)
×ë. 166. (Èçì. - ÄÂ, áð. 20 îò 2003 ã., áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Êîíñóëòàíòúò âúç îñíîâà íà ïèñìåí äîãîâîð ñ âúçëîæèòåëÿ:

1. èçâúðøâà îöåíÿâàíå íà ñúîòâåòñòâèåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè è/èëè óïðàæíÿâà ñòðîèòåëåí íàäçîð;

2. ìîæå äà èçïúëíÿâà ïðåäèíâåñòèöèîííè ïðîó÷âàíèÿ, ïîäãîòîâêà íà ïðîåêòàíòñêèÿ ïðîöåñ è êîîðäèíàöèÿ íà ñòðîèòåëíèÿ ïðîöåñ äî âúâåæäàíåòî íà ñòðîåæà â åêñïëîàòàöèÿ.

(2) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èçäàâà ëèöåíç çà óïðàæíÿâàíå íà äåéíîñòòà ïî àë. 1, ò. 1 ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.

(3) Êîíñóëòàíòúò íå ìîæå äà ñêëþ÷âà äîãîâîð çà ñòðîèòåëåí íàäçîð çà ñòðîåæè, çà êîèòî òîé èëè íàåòèòå îò íåãî ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå ôèçè÷åñêè ëèöà ñà ñòðîèòåëè è/èëè äîñòàâ÷èöè íà ìàøèíè, ñúîðúæåíèÿ, òåõíîëîãè÷íî îáîðóäâàíå, êàêòî è ñâúðçàíèòå ñ òÿõ ëèöà ïî ñìèñúëà íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí.

(4) Êîíñóëòàíòúò íå ìîæå äà ñêëþ÷âà äîãîâîð çà îöåíÿâàíå ñúîòâåòñòâèåòî íà ïðîåêòà çà ñòðîåæè, çà êîèòî òîé èëè íàåòèòå îò íåãî ïî òðóäîâî ïðàâîîòíîøåíèå ôèçè÷åñêè ëèöà ñà ïðîåêòàíòè è/èëè ñòðîèòåëè, è/èëè äîñòàâ÷èöè íà ìàøèíè, ñúîðúæåíèÿ, òåõíîëîãè÷íî îáîðóäâàíå, êàêòî è ñâúðçàíèòå ñ òÿõ ëèöà ïî ñìèñúëà íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí. 

(5) Çà èçäàâàíå íà ëèöåíç ïî àë. 1 ñå çàïëàùà òàêñà ïî òàðèôà, ïðèåòà îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.

(6) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.) Çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà îòáðàíàòà, íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò", èíôîðìàöèÿòà çà êîèòî ñúñòàâëÿâà äúðæàâíà òàéíà ïî ñìèñúëà íà Çàêîíà çà çàùèòà íà êëàñèôèöèðàíàòà èíôîðìàöèÿ, îöåíêàòà çà ñúîòâåòñòâèå ñå èçâúðøâà îò åêñïåðòè, íàçíà÷åíè ñúñ çàïîâåä íà ñúîòâåòíèÿ ìèíèñòúð èëè íà ïðåäñåäàòåëÿ íà àãåíöèÿòà.

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 15 îò 2010 ã., â ñèëà îò 23.02.2010 ã.) Äåéíîñòèòå êàòî êîíñóëòàíò ïî àë. 1 ìîãàò äà ñå èçâúðøâàò è îò ëèöà, ïðåäñòàâèëè êîïèå îò äîêóìåíò, óäîñòîâåðÿâàù ïðàâîòî äà èçâúðøâàò òàêàâà äåéíîñò, èçäàäåí îò êîìïåòåíòåí îðãàí íà äúðæàâà - ÷ëåíêà íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, èëè íà äðóãà äúðæàâà - ñòðàíà ïî Ñïîðàçóìåíèåòî çà Åâðîïåéñêîòî èêîíîìè÷åñêî ïðîñòðàíñòâî.
×ë. 167. (Èçì. - ÄÂ, áð. 20 îò 2003 ã., áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ëèöåíç çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 166, àë. 1, ò. 1 ñå èçäàâà íà ëèöå, êîåòî å òúðãîâåö ïî ñìèñúëà íà Òúðãîâñêèÿ çàêîí è îòãîâàðÿ íà ñëåäíèòå èçèñêâàíèÿ:

1. íå ñå íàìèðà â ïðîèçâîäñòâî çà îáÿâÿâàíå â íåñúñòîÿòåëíîñò;

2. ÷ëåíîâåòå íà îðãàíèòå íà óïðàâëåíèå íà þðèäè÷åñêîòî ëèöå èëè åäíîëè÷íèÿ òúðãîâåö, êàêòî è íàåòèòå îò òÿõ ïî òðóäîâ èëè äðóã äîãîâîð ôèçè÷åñêè ëèöà, ñà ñïåöèàëèñòè ñúñ çàâúðøåíî âèñøå îáðàçîâàíèå ñ îáðàçîâàòåëíî-êâàëèôèêàöèîííà ñòåïåí "ìàãèñòúð", èìàò íàé-ìàëêî 5 ãîäèíè ñòàæ ïî ñïåöèàëíîñòòà, íå ñà äîïóñíàëè è/èëè èçâúðøèëè ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ ïî òîçè çàêîí è íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó è íå ñà îñúæäàíè çà óìèøëåíè ïðåñòúïëåíèÿ îò îáù õàðàêòåð íà ëèøàâàíå îò ñâîáîäà, îñâåí àêî íå ñà ðåàáèëèòèðàíè;

3. íå å äîïóñíàëî è/èëè èçâúðøèëî ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ ïî òîçè çàêîí è íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó.

(2) Ëèöåíçúò ñå èçäàâà çà ñðîê 5 ãîäèíè è ñå âïèñâà â ïóáëè÷åí ðåãèñòúð ïðè Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî. Çà èçäàâàíå íà ëèöåíçà þðèäè÷åñêîòî ëèöå èëè åäíîëè÷íèÿò òúðãîâåö ïîäàâà çàÿâëåíèå ïî óòâúðäåí îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî îáðàçåö, êúì êîåòî ïðèëàãà:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 34 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2008 ã.) àêòóàëíî óäîñòîâåðåíèå çà òúðãîâñêà ðåãèñòðàöèÿ;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 105 îò 2005 ã.) óäîñòîâåðåíèå ïî ÷ë. 87, àë. 6 îò Äàíú÷íî-îñèãóðèòåëíèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ; 

3. ñïèñúê íà ïðàâîñïîñîáíèòå ôèçè÷åñêè ëèöà, ÷ðåç êîèòî ñå îñúùåñòâÿâàò äåéíîñòèòå ïî îöåíÿâàíå íà ñúîòâåòñòâèåòî íà ïðîåêòèòå è/èëè ñòðîèòåëåí íàäçîð íà ñòðîåæèòå ñ äîêàçàòåëñòâà çà ïðîôåñèîíàëíèÿ èì îïèò è çà 5-ãîäèøíèÿ ñòàæ, êàêòî è äðóãè èíäèâèäóàëíè äîêóìåíòè, óäîñòîâåðÿâàùè òåõíèòå òåõíè÷åñêè êîìïåòåíòíîñòè è ñïîñîáíîñòè çà óïðàæíÿâàíå íà äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 166, àë. 1, ò. 1; 

4. äîêàçàòåëñòâà çà ïðîôåñèîíàëíèÿ îïèò è çà 5-ãîäèøíèÿ ñòàæ íà ÷ëåíîâåòå íà îðãàíèòå íà óïðàâëåíèå íà þðèäè÷åñêîòî ëèöå èëè åäíîëè÷íèÿ òúðãîâåö;

5. óäîñòîâåðåíèÿ îò ðåãèîíàëíèòå äèðåêöèè çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, ÷å ÷ëåíîâåòå íà îðãàíèòå íà óïðàâëåíèå íà þðèäè÷åñêîòî ëèöå èëè åäíîëè÷íèÿ òúðãîâåö, êàêòî è ôèçè÷åñêèòå ëèöà, ÷ðåç êîèòî ùå óïðàæíÿâàò äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 166, àë. 1, ò. 1, íå ñà äîïóñíàëè èëè èçâúðøèëè ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ ïî òîçè çàêîí è íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó;

6. ñâèäåòåëñòâî çà ñúäèìîñò - çà ôèçè÷åñêèòå ëèöà.

(3) Ëèöåíçúò èëè îòêàçúò ñå èçäàâà â òðèìåñå÷åí ñðîê îò ïîäàâàíå íà çàÿâëåíèåòî.

(4) Ëèöåíçúò ìîæå äà áúäå ïðåêðàòåí ïðåäè èçòè÷àíå íà ñðîêà, çà êîéòî å èçäàäåí, ïî èñêàíå íà ëèöåíçèðàíîòî ëèöå ïðè ïðåäñòàâÿíå íà äîêàçàòåëñòâà, ÷å íÿìà íåïðèêëþ÷èëè äîãîâîðè çà äåéíîñòèòå ïî ëèöåíçà, êàêòî è ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà þðèäè÷åñêîòî ëèöå èëè ïðåäïðèÿòèåòî íà åäíîëè÷íèÿ òúðãîâåö, èëè êîãàòî:

1. îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë îòìåíÿò êàòî íåçàêîíîñúîáðàçíè ïîâå÷å îò òðè ðàçïîðåæäàíèÿ, ïðåïîðúêè èëè çàïîâåäè, èçäàäåíè îò ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, çà âñåêè îòäåëåí îáåêò;

2. ñà óñòàíîâåíè ïîâå÷å îò òðè ñëó÷àÿ íà áåçäåéñòâèå ïðè èçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà çà ñòðîèòåëåí íàäçîð çà âñåêè îòäåëåí îáåêò;

3. ñ âëÿçëî â ñèëà íàêàçàòåëíî ïîñòàíîâëåíèå å íàëîæåíà èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ íà þðèäè÷åñêîòî ëèöå èëè íà åäíîëè÷íèÿ òúðãîâåö çà ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ ïî òîçè çàêîí èëè íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó;

4. ñ âëÿçëî â ñèëà íàêàçàòåëíî ïîñòàíîâëåíèå å íàëîæåíà ãëîáà ïîâå÷å îò òðè ïúòè çà ñðîê åäíà ãîäèíà íà ôèçè÷åñêèòå ëèöà, êîèòî óïðàæíÿâàò äåéíîñòèòå îò è çà ñìåòêà íà ëèöåíçèðàíîòî þðèäè÷åñêî ëèöå èëè íà åäíîëè÷íèÿ òúðãîâåö;

5. îòïàäíå íÿêîå îò îñíîâàíèÿòà, ïîñëóæèëè çà èçäàâàíå íà ëèöåíçà.

(5) Ëèöåíçúò èëè îòêàçúò çà èçäàâàíåòî ìó, êàêòî è îòíåìàíåòî íà ëèöåíç, ïîäëåæè íà îáæàëâàíå ïðåä Âúðõîâíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí ñúä â 14-äíåâåí ñðîê îò ñúîáùåíèåòî.
×ë. 168. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, íîñè îòãîâîðíîñò çà:

1. çàêîíîñúîáðàçíî çàïî÷âàíå íà ñòðîåæà;

2. ïúëíîòà è ïðàâèëíî ñúñòàâÿíå íà àêòîâåòå è ïðîòîêîëèòå ïî âðåìå íà ñòðîèòåëñòâîòî;

3. èçïúëíåíèå íà ñòðîåæèòå ñúîáðàçíî îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè è èçèñêâàíèÿòà ïî ÷ë. 169, àë. 1 è 2; 

4. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 76 îò 2005 ã.) ñïàçâàíå íà èçèñêâàíèÿòà çà çäðàâîñëîâíè è áåçîïàñíè óñëîâèÿ íà òðóä â ñòðîèòåëñòâîòî;

5. íåäîïóñêàíå íà óâðåæäàíå íà òðåòè ëèöà è èìîòè âñëåäñòâèå íà ñòðîèòåëñòâîòî;

6. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ãîäíîñòòà íà ñòðîåæà çà âúâåæäàíå â åêñïëîàòàöèÿ;

7. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) îöåíêàòà çà äîñòúïíîñò íà ñòðîåæà îò ëèöà ñ óâðåæäàíèÿ;

8. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) îöåíêàòà çà åíåðãèéíà åôåêòèâíîñò.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòðîèòåëíèÿò íàäçîð ñå óïðàæíÿâà îò êîíñóëòàíò çà ñòðîåæèòå îò ïúðâà äî ÷åòâúðòà êàòåãîðèÿ.

(3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, ïîäïèñâà âñè÷êè àêòîâå è ïðîòîêîëè ïî âðåìå íà ñòðîèòåëñòâîòî, íåîáõîäèìè çà îöåíêà íà ñòðîåæèòå, îòíîñíî èçèñêâàíèÿòà çà áåçîïàñíîñò è çà çàêîíîñúîáðàçíî èçïúëíåíèå, ñúãëàñíî íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî çà àêòîâåòå è ïðîòîêîëèòå, ñúñòàâÿíè ïî âðåìå íà ñòðîèòåëñòâîòî.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 3, èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðåäïèñàíèÿòà è çàïîâåäèòå íà ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, âïèñàíè â çàïîâåäíàòà êíèãà, ñà çàäúëæèòåëíè çà ñòðîèòåëÿ, ïðåäïðèåìà÷à è òåõíè÷åñêèÿ ðúêîâîäèòåë íà ñòðîåæà. Âúçðàæåíèÿ ñðåùó ïðåäïèñàíèÿòà íà ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëíèÿ íàäçîð, ìîãàò äà ñå ïðàâÿò â 3-äíåâåí ñðîê ïðåä îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, êàòî äî ïðîèçíàñÿíåòî èì ñòðîèòåëñòâîòî ñå ñïèðà. Ñëåä ïðîâåðêà îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èçäàâàò çàäúëæèòåëíè óêàçàíèÿ.

(5) (Ïðåäèøíà àë. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè íàðóøàâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, å äëúæíî äà óâåäîìè ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë â 3-äíåâåí ñðîê îò óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèåòî.

(6) (Îòì., ïðåäèøíà àë. 5, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñëåä ïðèêëþ÷âàíå íà ñòðîèòåëíî-ìîíòàæíèòå ðàáîòè ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, èçãîòâÿ îêîí÷àòåëåí äîêëàä äî âúçëîæèòåëÿ.

(7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ëèöàòà, êîèòî óïðàæíÿâàò ñòðîèòåëåí íàäçîð, íîñÿò îòãîâîðíîñò çà ùåòè, êîèòî ñà íàíåñëè íà âúçëîæèòåëÿ è íà äðóãèòå ó÷àñòíèöè â ñòðîèòåëñòâîòî, è ñîëèäàðíà îòãîâîðíîñò ñúñ ñòðîèòåëÿ çà ùåòè, ïðè÷èíåíè îò íåñïàçâàíå íà òåõíè÷åñêèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè è îäîáðåíèòå ïðîåêòè. Îòãîâîðíîñòòà ïî äîãîâîðà çà ñòðîèòåëåí íàäçîð å ñúñ ñðîêîâå íå ïî-ìàëêè îò ãàðàíöèîííèòå ñðîêîâå â ñòðîèòåëñòâîòî.
Ðàçäåë III

(Ïðåäèøåí ðàçäåë IV - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.)

Èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå
×ë. 169. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 76 îò 2006 ã.) (1) Ñòðîåæèòå ñå ïðîåêòèðàò, èçïúëíÿâàò è ïîääúðæàò â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå è òåõíè÷åñêèòå ñïåöèôèêàöèè çà îñèãóðÿâàíå â ïðîäúëæåíèå íà èêîíîìè÷åñêè îáîñíîâàí åêñïëîàòàöèîíåí ñðîê íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ çà:

1. íîñèìîñïîñîáíîñò - ìåõàíè÷íî ñúïðîòèâëåíèå, óñòîé÷èâîñò è äúëãîòðàéíîñò íà ñòðîèòåëíèòå êîíñòðóêöèè è íà çåìíàòà îñíîâà ïðè åêñïëîàòàöèîííè è ñåèçìè÷íè íàòîâàðâàíèÿ;

2. áåçîïàñíîñò ïðè ïîæàð;

3. õèãèåíà, îïàçâàíå íà çäðàâåòî è æèâîòà íà õîðàòà;

4. áåçîïàñíà åêñïëîàòàöèÿ;

5. çàùèòà îò øóì è îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà;

6. åíåðãèéíà åôåêòèâíîñò - èêîíîìèÿ íà åíåðãèÿ è òîïëîñúõðàíåíèå.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñòðîåæèòå ñå ïðîåêòèðàò, èçïúëíÿâàò è ïîääúðæàò â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà çà äîñòúïíà ñðåäà çà íàñåëåíèåòî, âêëþ÷èòåëíî çà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî. Ðúêîâîäèòåëèòå íà öåíòðàëíèòå èçïúëíèòåëíè îðãàíè è êìåòîâåòå íà îáùèíèòå åæåãîäíî ðàçðàáîòâàò ïðîãðàìè ñ ìåðêè çà ïðèâåæäàíå íà óðáàíèçèðàíàòà òåðèòîðèÿ è íà ñúùåñòâóâàùè îòäåëíè ñãðàäè è ñúîðúæåíèÿ â íåÿ â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà çà äîñòúïíà ñðåäà è ïðåäâèæäàò ñðåäñòâà çà òÿõíîòî ðåàëèçèðàíå.

(3) Ñòðîåæèòå ñå ïðîåêòèðàò, èçïúëíÿâàò è ïîääúðæàò â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå çà:

1. îïàçâàíå íà çàùèòåíèòå çîíè, íà çàùèòåíèòå òåðèòîðèè è íà äðóãèòå çàùèòåíè îáåêòè è íà íåäâèæèìèòå êóëòóðíè öåííîñòè;

2. èíæåíåðíî-òåõíè÷åñêèòå ïðàâèëà çà çàùèòà ïðè áåäñòâèÿ è àâàðèè;

3. ôèçè÷åñêà çàùèòà íà ñòðîåæèòå.

(4) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, ñúâìåñòíî ñ êîìïåòåíòíèòå ìèíèñòðè, èçäàâà íàðåäáè çà îïðåäåëÿíå íà èçèñêâàíèÿòà ïî àë. 1 è 2 è ïî àë. 3, ò. 1 è 3, ñâúðçàíè ñ ïðîåêòèðàíåòî, èçïúëíåíèåòî, êîíòðîëà è âúâåæäàíåòî â åêñïëîàòàöèÿ íà ñòðîåæèòå, äúëãîòðàéíîñòòà íà ñòðîèòåëíèòå êîíñòðóêöèè, óñòîé÷èâîñòòà íà çåìíàòà îñíîâà, êàêòî è äðóãè èçèñêâàíèÿ çà áåçîïàñíîñò ïðè îò÷èòàíå âëèÿíèåòî íà ãåîãðàôñêèòå, êëèìàòè÷íèòå è ñåèçìè÷íèòå âúçäåéñòâèÿ.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 102 îò 2008 ã., áð. 93 îò 2009 ã., â ñèëà îò 25.12.2009 ã.) Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèåìà íàðåäáà çà èíæåíåðíî-òåõíè÷åñêè ïðàâèëà çà çàùèòà íà ñòðîåæèòå ïðè áåäñòâèÿ è àâàðèè ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò è îáùèíñêèòå ñúâåòè åæåãîäíî ïðèåìàò ïðîãðàìèòå ïî àë. 2 è îñúùåñòâÿâàò êîíòðîë ïî èçïúëíåíèåòî èì.
×ë. 169à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) (1) Â ñòðîåæèòå ñå âëàãàò ñàìî ñòðîèòåëíè ïðîäóêòè, êîèòî îñèãóðÿâàò èçïúëíåíèåòî íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå è îòãîâàðÿò íà òåõíè÷åñêèòå ñïåöèôèêàöèè, îïðåäåëåíè ñúñ Çàêîíà çà òåõíè÷åñêèòå èçèñêâàíèÿ êúì ïðîäóêòèòå. 

(2) Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèåìà íàðåäáà çà îïðåäåëÿíå íà ðåäà çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèÿ çà îöåíÿâàíå íà ñúîòâåòñòâèåòî íà ñòðîèòåëíèòå ïðîäóêòè ñ òåõíè÷åñêèòå ñïåöèôèêàöèè ïî àë. 1 è íà ðàçðåøåíèå çà èçäàâàíå íà áúëãàðñêè òåõíè÷åñêè îäîáðåíèÿ, ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(3) Â íàðåäáàòà ïî àë. 2 ñå îïðåäåëÿò ðåäúò çà îöåíÿâàíå íà ñúîòâåòñòâèåòî è çà èçäàâàíå íà áúëãàðñêè òåõíè÷åñêè îäîáðåíèÿ, êàêòî è ðåäúò çà âëàãàíå â ñòðîåæèòå íà ñòðîèòåëíè ïðîäóêòè, êîèòî îòãîâàðÿò íà òåõíè÷åñêèòå ñïåöèôèêàöèè ïî àë. 1.

(4) Çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèÿòà ïî àë. 2 ñå ñúáèðàò òàêñè â ðàçìåð, îïðåäåëåí ñ òàðèôà, ïðèåòà îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.

(5) Ëèöàòà, ïîëó÷èëè ðàçðåøåíèÿ çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñòèòå ïî àë. 2, ñà äëúæíè:

1. äà ïðåäñòàâÿò íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ãîäèøåí äîêëàä ñ èíôîðìàöèÿ çà èçâúðøåíèòå îöåíêè íà ñúîòâåòñòâèåòî íà ïðîäóêòèòå, çà èçäàäåíèòå áúëãàðñêè òåõíè÷åñêè îäîáðåíèÿ, çà ïðåäÿâåíèòå ðåêëàìàöèè è çà ïðåäïðèåòèòå äåéñòâèÿ ïî îòñòðàíÿâàíåòî èì;

2. äà óâåäîìÿâàò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî â 7-äíåâåí ñðîê îò íàñòúïâàíåòî íà ïðîìåíè â ïðàâíèÿ ñòàòóñ, â ñòðóêòóðàòà è ïåðñîíàëà, â îáõâàòà íà äåéíîñò, ïðè ñìÿíà íà ïîäèçïúëíèòåëèòå, â ñëó÷àé ÷å ñå ïîëçâàò òàêèâà, êàêòî è ïðè ïðîìåíè â îáñòîÿòåëñòâàòà ïî ÷ë. 10, àë. 1, ò. 6 îò Çàêîíà çà òåõíè÷åñêèòå èçèñêâàíèÿ êúì ïðîäóêòèòå. 

(6) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èëè îïðàâîìîùåíè îò íåãî äëúæíîñòíè ëèöà óïðàæíÿâàò êîíòðîë âúðõó äåéíîñòòà íà ëèöàòà, ïîëó÷èëè ðàçðåøåíèå çà îöåíÿâàíå íà ñúîòâåòñòâèåòî íà ñòðîèòåëíèòå ïðîäóêòè èëè çà èçäàâàíå íà åâðîïåéñêè èëè áúëãàðñêè òåõíè÷åñêè îäîáðåíèÿ.
×ë. 169á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) (1) Êîíòðîëúò íà ñòðîèòåëíèòå ïðîäóêòè ïî ÷ë. 169à, àë. 1 ñå îñúùåñòâÿâà îò êîíñóëòàíòà ïðè èçâúðøâàíå íà îöåíêàòà íà ñúîòâåòñòâèåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè è ïðè óïðàæíÿâàíå íà ñòðîèòåëåí íàäçîð.

(2) Àäìèíèñòðàòèâíèÿò êîíòðîë íà ñòðîèòåëíèòå ïðîäóêòè ïî ÷ë. 169à, àë. 1 ïðè ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî ñå îñúùåñòâÿâà îò îðãàíèòå ïî ÷ë. 220 - 223. 
×ë. 170. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âñè÷êè îáñòîÿòåëñòâà, ñâúðçàíè ñúñ ñòðîåæà, êàòî ïðåäàâàíå è ïðèåìàíå íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà, ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, ïîäëåæàùè íà çàêðèâàíå, ìåæäèííè è çàêëþ÷èòåëíè àêòîâå çà ïðèåìàíå è ïðåäàâàíå íà ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè è äðóãè, ñå äîêóìåíòèðàò îò ïðåäñòàâèòåëèòå íà ñòðàíèòå ïî ñêëþ÷åíèòå äîãîâîðè.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè îòêàç èëè ïðè íåÿâÿâàíå äà ñå ñúñòàâè ñúâìåñòåí àêò çàèíòåðåñóâàíàòà ñòðàíà îòïðàâÿ ïèñìåíà ïîêàíà äî äðóãàòà èëè äðóãèòå ñòðàíè çà ñúñòàâÿíå íà àêòà. Àêî ïðåäñòàâèòåë íà ïîêàíåíàòà ñòðàíà íå ñå ÿâè äî 24 ÷àñà ñëåä îïðåäåëåíèÿ â ïîêàíàòà ñðîê, ñòðàíàòà ñå çàìåñòâà îò îðãàíà, èçäàë ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, èëè îò óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå.

(3) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Âñè÷êè ïðåäïèñàíèÿ, ñâúðçàíè ñ èçïúëíåíèåòî íà ñòðîåæà, èçäàäåíè îò îïðàâîìîùåíèòå çà òîâà ëèöà è ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè îðãàíè, ñå âïèñâàò â çàïîâåäíàòà êíèãà íà ñòðîåæà, êîÿòî ñå ñúõðàíÿâà íà ñòðîåæà.
Ãëàâà äåñåòà

ÇÀÑÒÐÀÕÎÂÀÍÅ Â ÏÐÎÅÊÒÈÐÀÍÅÒÎ È ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎÒÎ
×ë. 171. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ïðîåêòàíòúò, ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî òåõíè÷åñêè êîíòðîë ïî ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà", êîíñóëòàíòúò, ñòðîèòåëÿò è ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, çàñòðàõîâàò ïðîôåñèîíàëíàòà ñè îòãîâîðíîñò çà âðåäè, ïðè÷èíåíè íà äðóãè ó÷àñòíèöè â ñòðîèòåëñòâîòî è/èëè íà òðåòè ëèöà, âñëåäñòâèå íà íåïðàâîìåðíè äåéñòâèÿ èëè áåçäåéñòâèÿ ïðè èëè ïî ïîâîä èçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà èì.

(2) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà çàäúëæèòåëíî çàñòðàõîâàíå íà ëèöàòà ïî àë. 1, âêëþ÷èòåëíî çàñòðàõîâàòåëíîòî ïîêðèòèå, èçêëþ÷åíèòå ðèñêîâå, ìèíèìàëíèòå çàñòðàõîâàòåëíè ñóìè è ïðåìèè, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.
×ë. 172. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Çàñòðàõîâêèòå ïî ÷ë. 171 ñå ñêëþ÷âàò çà ñðîê åäíà ãîäèíà è ïîêðèâàò îòãîâîðíîñòòà íà çàñòðàõîâàíèÿ ïî ïèñìåíè ïðåòåíöèè, ïðåäÿâåíè â ñðîêà íà äåéñòâèå íà çàñòðàõîâàòåëíèÿ äîãîâîð, çà:

1. íåïðàâîìåðíè äåéñòâèÿ èëè áåçäåéñòâèÿ íà çàñòðàõîâàíèÿ ïðè èëè ïî ïîâîä èçïúëíåíèå íà íåãîâèòå çàäúëæåíèÿ, èçâúðøåíè â ñðîêà íà äîãîâîðà;

2. íåïðàâîìåðíè äåéñòâèÿ èëè áåçäåéñòâèÿ íà çàñòðàõîâàíèÿ ïðè èëè ïî ïîâîä èçïúëíåíèå íà íåãîâèòå çàäúëæåíèÿ, èçâúðøåíè â ïåðèîäà îò ðåòðîàêòèâíàòà äàòà äî ñêëþ÷âàíåòî íà äîãîâîðà; â òîçè ñëó÷àé çàñòðàõîâàòåëÿò íå îòãîâàðÿ çà âðåäè, íàñòúïèëè ïðåäè ñêëþ÷âàíåòî íà çàñòðàõîâàòåëíèÿ äîãîâîð.

(2) Ðåòðîàêòèâíà äàòà ïî ñìèñúëà íà àë. 1 å äàòàòà íà çàïî÷âàíå íà äåéíîñò îò ëèöå ïî ÷ë. 171. Çà ëèöàòà, êîèòî ñà óïðàæíÿâàëè äåéíîñò ïîâå÷å îò 5 ãîäèíè, ðåòðîàêòèâíàòà äàòà å 5 ãîäèíè ïðåäè ñêëþ÷âàíåòî íà çàñòðàõîâàòåëíèÿ äîãîâîð.

(3) Çàñòðàõîâàòåëíèÿò äîãîâîð ñå ñêëþ÷âà îò ëèöàòà ïî ÷ë. 171 â 15-äíåâåí ñðîê îò çàïî÷âàíå íà ïðîôåñèîíàëíàòà èì äåéíîñò.

(4) Çàñòðàõîâêàòà ñå ïîäíîâÿâà åæåãîäíî áåç ïðåêúñâàíå, äîêàòî ëèöåòî óïðàæíÿâà ñúîòâåòíàòà äåéíîñò.

(5) Ïðè ïðåêðàòÿâàíå íà äåéíîñòòà, ïîäëåæàùà íà çàäúëæèòåëíî çàñòðàõîâàíå, ëèöåòî ïî ÷ë. 171 å äëúæíî äà ñêëþ÷è äîïúëíèòåëíà çàñòðàõîâêà, ïîêðèâàùà ïåðèîä 5 ãîäèíè, ñëåäâàù ïðåêðàòÿâàíåòî íà äåéíîñòòà, â ñëó÷àé ÷å âðåäîíîñíîòî äåéñòâèå å èçâúðøåíî ñëåä ðåòðîàêòèâíàòà äàòà ïî àë. 2.
×ë. 173. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ñ äîãîâîðèòå ìåæäó ó÷àñòíèöèòå â ñòðîèòåëñòâîòî ìîæå äà ñå óãîâàðÿ îòäåëíà çàñòðàõîâêà çà îáåçïå÷àâàíå íà îòãîâîðíîñòèòå èì çà êîíêðåòåí îáåêò.

(2) Âúçëîæèòåëÿò ìîæå äà èçèñêà îò èçïúëíèòåëÿ ñêëþ÷âàíåòî íà äîïúëíèòåëíà çàñòðàõîâêà, ïîêðèâàùà ìàòåðèàëíè âðåäè âúðõó ñòðîåæà, ìàòåðèàëèòå, ñòðîèòåëíàòà ìåõàíèçàöèÿ è îáîðóäâàíåòî íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà, íàñòúïèëè ïðåç ñðîêà íà ñòðîèòåëñòâîòî, àêî òå ñà çàïëàòåíè îò âúçëîæèòåëÿ èëè ñà íåãîâà ñîáñòâåíîñò.
×ë. 174. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Äúðæàâíèòå îðãàíè è âúçëîæèòåëÿò ìîãàò äà èçèñêâàò îò ëèöàòà ïî ÷ë. 171 äîêàçàòåëñòâà çà íàëè÷èåòî è âàëèäíîñòòà íà çàñòðàõîâàòåëåí äîãîâîð (êîïèÿ îò çàñòðàõîâàòåëíè ïîëèöè è ïëàòåæíè äîêóìåíòè çà ïëàòåíè çàñòðàõîâàòåëíè ïðåìèè). Òåçè äîêóìåíòè ñå ïðåäñòàâÿò â 7-äíåâåí ñðîê îò ïèñìåíîòî èì ïîèñêâàíå.

(2) Â ñëó÷àé ÷å âúçëîæèòåëÿò êîíñòàòèðà íåèçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèåòî çà ñêëþ÷âàíå è ïîääúðæàíå íà çàñòðàõîâêà îò ëèöàòà ïî ÷ë. 171, òîé ìîæå äà ñïðå âñè÷êè ïëàùàíèÿ, êîèòî èì äúëæè.
Ãëàâà åäèíàäåñåòà

ÇÀÂÚÐØÂÀÍÅ ÍÀ ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎÒÎ. ÐÀÇÐÅØÅÍÈÅ ÇÀ ÏÎËÇÂÀÍÅ
×ë. 175. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ñëåä ôàêòè÷åñêîòî çàâúðøâàíå íà ñòðîåæà ñå èçãîòâÿ åêçåêóòèâíà äîêóìåíòàöèÿ, îòðàçÿâàùà íåñúùåñòâåíèòå îòêëîíåíèÿ îò ñúãëàñóâàíèòå ïðîåêòè îò èçïúëíèòåëÿ èëè îò ëèöå, îïðåäåëåíî îò âúçëîæèòåëÿ.

(2) Åêçåêóòèâíàòà äîêóìåíòàöèÿ ñúäúðæà ïúëåí êîìïëåêò ÷åðòåæè çà äåéñòâèòåëíî èçâúðøåíèòå ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè. Òÿ ñå çàâåðÿâà îò âúçëîæèòåëÿ, ñòðîèòåëÿ, ëèöåòî, óïðàæíèëî àâòîðñêè íàäçîð, îò ôèçè÷åñêîòî ëèöå, óïðàæíÿâàùî òåõíè÷åñêè êîíòðîë çà ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà", è îò ëèöåòî, èçâúðøèëî ñòðîèòåëíèÿ íàäçîð. Ïðåäàâàíåòî ñå óäîñòîâåðÿâà ñ ïå÷àò íà ñúîòâåòíàòà àäìèíèñòðàöèÿ, ïîëîæåí âúðõó âñè÷êè ãðàôè÷íè è òåêñòîâè ìàòåðèàëè. Åêçåêóòèâíàòà äîêóìåíòàöèÿ å íåðàçäåëíà ÷àñò îò èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà.

(3) Ïðè óñòàíîâåíè ñúùåñòâåíè îòêëîíåíèÿ îò èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà îðãàíúò, îäîáðèë ïðîåêòèòå, å äëúæåí:

1. äà ïðåäïðèåìå äåéñòâèÿòà ïî ÷ë. 223, àë. 3 - â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 154, àë. 2, ò. 5 - 8; 

2. äà ðàçïîðåäè ñúñòàâÿíåòî íà êîíñòàòèâåí àêò è äà óâåäîìè îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë - â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 154, àë. 2, ò. 1 - 4. 

(4) Êîãàòî ñòðîåæúò å èçïúëíåí â ñúîòâåòñòâèå ñ îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, íå ñå ïðåäàâà åêçåêóòèâíà äîêóìåíòàöèÿ.

(5) Öÿëàòà åêçåêóòèâíà äîêóìåíòàöèÿ ñå ïðåäñòàâÿ çà áåçñðî÷íî ñúõðàíÿâàíå íà îðãàíà, èçäàë ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, à â íåîáõîäèìèÿ îáåì - è íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð.
×ë. 176. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñëåä çàâúðøâàíå íà ñòðîåæà âúçëîæèòåëÿò, ïðîåêòàíòúò, ñòðîèòåëÿò è ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, ñúñòàâÿò êîíñòàòèâåí àêò, ñ êîéòî óäîñòîâåðÿâàò, ÷å ñòðîåæúò å èçïúëíåí ñúîáðàçíî îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, çàâåðåíàòà åêçåêóòèâíà äîêóìåíòàöèÿ, èçèñêâàíèÿòà êúì ñòðîåæèòå ïî ÷ë. 169, àë. 1 è 2 è óñëîâèÿòà íà ñêëþ÷åíèÿ äîãîâîð. Êúì òîçè àêò ñå ïðèëàãàò è ïðîòîêîëèòå çà óñïåøíî ïðîâåäåíè åäèíè÷íè èçïèòâàíèÿ íà ìàøèíèòå è ñúîðúæåíèÿòà. Ñ òîçè àêò ñå èçâúðøâà è ïðåäàâàíåòî íà ñòðîåæà îò ñòðîèòåëÿ íà âúçëîæèòåëÿ.

(2) Çà ñòðîåæèòå íà îáåêòè ñ ïðîèçâîäñòâåíî è äðóãî ñïåöèôè÷íî ïðåäíàçíà÷åíèå, â çàâèñèìîñò îò óãîâîðåíîòî â äîãîâîðà, çàâúðøâàíåòî íà ñòðîèòåëñòâîòî ñå äîêàçâà äîïúëíèòåëíî ñ èçâúðøâàíå íà óñïåøíè ïðèåìíè èçïèòâàíèÿ.

(3) Êîãàòî ñòðîèòåëñòâîòî ñå èçâúðøâà îò íÿêîëêî ñòðîèòåëè, âñåêè îò òÿõ å çàäúëæåí äà èçâúðøè èçïèòâàíèÿòà íà ñâîÿòà ÷àñò îò ñòðîåæà ñëåä ïðèêëþ÷âàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî é.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñëó÷àèòå, êîãàòî èçïèòâàíèÿòà íå ñà óñïåøíè, ñòðîèòåëñòâîòî íå ñå ñ÷èòà çà çàâúðøåíî è âúçëîæèòåëÿò èìà ïðàâàòà ïî ÷ë. 265 îò Çàêîíà çà çàäúëæåíèÿòà è äîãîâîðèòå. 

(5) Àêî îòäåëíè ÷àñòè îò ñòðîåæà ìîãàò äà ñå èçïîëçâàò ñàìîñòîÿòåëíî, ñ äîãîâîðà çà ñòðîèòåëñòâî ìîæå äà ñå ïðåäâèäè, ÷å èçïèòâàíèÿòà íà òåçè ÷àñòè îò ñòðîåæà ñå èçâúðøâàò ïðåäè çàâúðøâàíå íà öÿëîñòíîòî ìó èçãðàæäàíå.
×ë. 176à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 79 îò 2006 ã.) Ñëåä çàâúðøâàíå íà íîâ ñòðîåæ, êàêòî è ñëåä ðåêîíñòðóêöèÿ, îñíîâíî îáíîâÿâàíå, îñíîâåí ðåìîíò èëè ïðåóñòðîéñòâî íà ñúùåñòâóâàù ñòðîåæ, ñå ñúñòàâÿ òåõíè÷åñêè ïàñïîðò íà ñòðîåæà. Íå ñå ñúñòàâÿò òåõíè÷åñêè ïàñïîðòè çà ñòðîåæèòå ïî ãëàâà òðåòà, ðàçäåë VII è VIII.

(2) Â òåõíè÷åñêèÿ ïàñïîðò íà ñòðîåæà ñå îïðåäåëÿò ñðîêîâåòå çà èçâúðøâàíå íà îñíîâíèòå è òåêóùèòå ðåìîíòè íà ñòðîåæà è ñå ñúäúðæàò äàííè çà âñè÷êè èçäàäåíè ñåðòèôèêàòè íà ñòðîåæà, èçèñêâàùè ñå îò äðóãè íîðìàòèâíè àêòîâå.

(3) Â òåõíè÷åñêèÿ ïàñïîðò íà ñòðîåæà ñå ïîñî÷âàò âñè÷êè èçâúðøåíè ðåêîíñòðóêöèè, îñíîâíè ðåìîíòè è ïðåóñòðîéñòâà, ñúîòâåòñòâèåòî íà õàðàêòåðèñòèêèòå íà ñòðîåæà ñ èçèñêâàíèÿòà íà äåéñòâàùèòå íîðìàòèâíè àêòîâå è äîêóìåíòè è íåîáõîäèìèòå ìåðêè çà òÿõíîòî ïîäîáðÿâàíå.

(4) Òåõíè÷åñêèÿò ïàñïîðò íà ñòðîåæà ñå ñúñòàâÿ â äâà îðèãèíàëíè åêçåìïëÿðà - ïî åäèí çà âúçëîæèòåëÿ è çà îðãàíà, èçäàë ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, à êîãàòî ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ å èçäàäåíî îò îðãàí ïî ÷ë. 5, àë. 7, åêçåìïëÿð îò òåõíè÷åñêèÿ ïàñïîðò íà ñòðîåæà ñå ïðåäàâà è íà îðãàíà ïî ÷ë. 5, àë. 5. Âúçëîæèòåëÿò ïðåäîñòàâÿ çàâåðåíî êîïèå îò òåõíè÷åñêèÿ ïàñïîðò íà ñòðîåæà íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð.

(5) Îðãàíèòå ïî ÷ë. 5, àë. 5 è 7 ïîääúðæàò àðõèâ íà èçäàäåíèòå òåõíè÷åñêè ïàñïîðòè è âîäÿò ðåãèñòúð çà òÿõ.

(6) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èçäàâà íàðåäáà, ñ êîÿòî ñå îïðåäåëÿò îáõâàòúò è ñúäúðæàíèåòî íà òåõíè÷åñêèòå ïàñïîðòè, êàêòî è ðåäúò çà òÿõíîòî ñúñòàâÿíå, ïðåäîñòàâÿíå, ðåãèñòðèðàíå è ñúõðàíÿâàíå.
×ë. 176á. (Íîâ - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) (1) Òåõíè÷åñêèÿò ïàñïîðò íà íîâ ñòðîåæ ñå ñúñòàâÿ îò ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, èëè îò òåõíè÷åñêèÿ ðúêîâîäèòåë - çà ñòðîåæèòå îò ïåòà êàòåãîðèÿ, ïðåäè âúâåæäàíåòî ìó â åêñïëîàòàöèÿ îò êîìïåòåíòíèÿ îðãàí.

(2) Òåõíè÷åñêèÿò ïàñïîðò íà ñúùåñòâóâàù ñòðîåæ ñå ñúñòàâÿ ñëåä îáñëåäâàíå íà ñòðîåæà çà óñòàíîâÿâàíå íà õàðàêòåðèñòèêèòå ìó, ñâúðçàíè ñ èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 169, àë. 1 - 3, îò ëèöàòà, èçâúðøèëè îáñëåäâàíåòî.
×ë. 176â. (Íîâ - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) (1) Îáñëåäâàíåòî íà ñòðîåæèòå ñå èçâúðøâà îò êîíñóëòàíò, ïîëó÷èë ëèöåíç îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ïî ðåäà íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 166, àë. 2, èëè îò ïðîåêòàíòè îò ðàçëè÷íè ñïåöèàëíîñòè ñ ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò.

(2) Êîãàòî îáñëåäâàíåòî ñå èçâúðøâà îò êîíñóëòàíò, â ñúñòàâà ìó ñå âêëþ÷âàò ôèçè÷åñêè ëèöà, óïðàæíÿâàùè òåõíè÷åñêè êîíòðîë ïî ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà" è âêëþ÷åíè â ñïèñúê, èçãîòâåí îò Êàìàðàòà íà èíæåíåðèòå â èíâåñòèöèîííîòî ïðîåêòèðàíå, êîéòî ñå îáíàðîäâà â "Äúðæàâåí âåñòíèê".

(3) Êîãàòî îáñëåäâàíåòî ñå èçâúðøâà îò ïðîåêòàíòè, â ñúñòàâà èì ñå âêëþ÷âàò ôèçè÷åñêè ëèöà, óïðàæíÿâàùè òåõíè÷åñêè êîíòðîë ïî ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà", êàêòî è ïðîåêòàíòè îò ðàçëè÷íè ñïåöèàëíîñòè ñ ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò, çà îöåíêà íà îñòàíàëèòå õàðàêòåðèñòèêè íà ñòðîåæèòå ïî ÷ë. 169, àë. 1 - 3. 

(4) Îáñëåäâàíåòî çà åíåðãèéíà åôåêòèâíîñò å ÷àñò îò îáùîòî îáñëåäâàíå íà ñòðîåæèòå è ñå èçâúðøâà îò ôèçè÷åñêè èëè þðèäè÷åñêè ëèöà, êîèòî îòãîâàðÿò íà èçèñêâàíèÿòà, îïðåäåëåíè â Çàêîíà çà åíåðãèéíàòà åôåêòèâíîñò. 

(5) Ðåäúò çà èçâúðøâàíå íà îáñëåäâàíåòî íà ñòðîåæèòå ñå îïðåäåëÿ ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 176à, àë. 6. 
×ë. 177. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ñëåä çàâúðøâàíåòî íà ñòðîåæà è ïðèêëþ÷âàíå íà ïðèåìíèòå èçïèòâàíèÿ, êîãàòî òå ñà íåîáõîäèìè, âúçëîæèòåëÿò ðåãèñòðèðà ïðåä îðãàíà, èçäàë ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, âúâåæäàíåòî íà îáåêòà â åêñïëîàòàöèÿ, êàòî ïðåäñòàâÿ îêîí÷àòåëíèÿ äîêëàä ïî ÷ë. 168, àë. 6, äîãîâîðèòå ñ åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà çà ïðèñúåäèíÿâàíå êúì ìðåæèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà è äîêóìåíò îò Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð, ÷å å èçïúëíåíî èçèñêâàíåòî ïî ÷ë. 175, àë. 5. 

(2) Ñòðîåæèòå îò ïúðâà, âòîðà è òðåòà êàòåãîðèÿ ñå âúâåæäàò â åêñïëîàòàöèÿ âúç îñíîâà íà ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå, èçäàäåíî îò îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè â íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(3) Â 7-äíåâåí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà èñêàíåòî îðãàíúò, èçäàë ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, ñëåä ïðîâåðêà íà îêîìïëåêòîâàíîñòòà íà äîêóìåíòèòå, ðåãèñòðèðà âúâåæäàíåòî íà ñòðîåæà â åêñïëîàòàöèÿ è èçäàâà óäîñòîâåðåíèå çà âúâåæäàíå â åêñïëîàòàöèÿ.

(4) Êîãàòî çà ïðîâåðêà íà ïîñòèãàíå íà ïðîåêòíèòå ïîêàçàòåëè ïðè åêñïëîàòàöèîííè óñëîâèÿ å íåîáõîäèì òåõíîëîãè÷åí ñðîê îò âðåìå, âúçëîæèòåëÿò ìîæå äà ðåãèñòðèðà âúâåæäàíåòî íà ñòðîåæà â ïðîáíà åêñïëîàòàöèÿ.

(5) Ñâúðçâàíåòî íà âúòðåøíèòå èíñòàëàöèè è óðåäáè íà ñòðîåæà ñ îáùèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå èçâúðøâà âúç îñíîâà íà äîãîâîð ñúñ ñúîòâåòíèòå åêñïëîàòàöèîííè äðóæåñòâà.

(6) (Äîï. - ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.) Çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ðàçðåøåíèåòî çà ïîëçâàíå íà ñòðîåæà ñå èçäàâà îò ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 43 îò 2008 ã.) Èçäàâàíåòî íà ðàçðåøåíèå çà ñïåöèàëíî ïîëçâàíå ÷ðåç åêñïëîàòàöèÿ ïðè èçâúðøâàíå íà ñïåöèàëíî ïîëçâàíå íà ïúòèùàòà ïî ñìèñúëà íà § 1, ò. 8 îò äîïúëíèòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà ïúòèùàòà å çàäúëæèòåëíî óñëîâèå çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå íà ñòðîåæà.
×ë. 178. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Íå ñå ðàçðåøàâà äà ñå ïîëçâàò ñòðîåæè èëè ÷àñòè îò òÿõ, ïðåäè äà ñà âúâåäåíè â åêñïëîàòàöèÿ îò êîìïåòåíòíèÿ îðãàí ïî ÷ë. 177. 

(2) Íå ïîäëåæàò íà âúâåæäàíå â åêñïëîàòàöèÿ ñòðîåæèòå îò øåñòà êàòåãîðèÿ.

(3) Ñòðîåæèòå íå ñå âúâåæäàò â åêñïëîàòàöèÿ, êîãàòî:

1. (äîï. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) íå ñà èçâúðøåíè ìåðîïðèÿòèÿòà, ïðåäâèäåíè â ÷àñò "Âåðòèêàëíà ïëàíèðîâêà" è íå å ðåàëèçèðàíî îçåëåíÿâàíå ïî îäîáðåíèÿ ïðîåêò;

2. íå ñà ïðåìàõíàòè ñúùåñòâóâàùè ñãðàäè è ïîñòðîéêè, êîèòî íå ñà âêëþ÷åíè â ðåæèìà íà çàñòðîÿâàíå, êîãàòî ñà ïðåäâèäåíè çà ïðåìàõâàíå â èçäàäåíàòà âèçà çà ïðîåêòèðàíå;

3. íå ñà çàâúðøåíè ôàñàäèòå íà ñãðàäèòå è ïîñòðîéêèòå ñúîáðàçíî îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò;

4. (íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) íå ñà èçïúëíåíè ìåðîïðèÿòèÿòà ïî èçãðàæäàíå íà óëèöè, ïúòèùà èëè àëåè ñúãëàñíî ÷ë. 69 â êóðîðòèòå, âàêàíöèîííèòå ñåëèùà, ãîëô ñåëèùàòà, àêâàïàðêîâåòå è â äðóãèòå òåðèòîðèè çà ðåêðåàöèîííè äåéíîñòè, ñâúðçâàùè îáåêòà ñ óëè÷íàòà èëè ïúòíàòà ìðåæà è îñèãóðÿâàùè íîðìàëåí äîñòúï äî ñúîòâåòíèÿ ïîçåìëåí èìîò;

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 41 îò 2010 ã., â ñèëà îò 1.01.2011 ã.) ëèïñâà îïðåäåëåí ðàçìåð íà îò÷èñëåíèÿòà çà åäèíèöà äåïîíèðàí îòïàäúê ñúãëàñíî ÷ë. 71à îò Çàêîíà çà óïðàâëåíèå íà îòïàäúöèòå. 

(4) Íå ñå ðàçðåøàâà ñòðîåæè èëè ÷àñòè îò òÿõ äà ñå ïîëçâàò íå ïî ïðåäíàçíà÷åíèåòî èì èëè â íàðóøåíèå íà óñëîâèÿòà çà âúâåæäàíå â åêñïëîàòàöèÿ.

(5) Ïðè íàðóøåíèÿ íà àë. 1 è 4 íà÷àëíèêúò íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå âúç îñíîâà íà ñúñòàâåí êîíñòàòèâåí àêò çàáðàíÿâà ñ ìîòèâèðàíà çàïîâåä ïîëçâàíåòî íà ñòðîåæèòå è ðàçïîðåæäà òÿõíîòî îñâîáîæäàâàíå, ïðåêúñâàíå íà çàõðàíâàíåòî èì ñ åëåêòðè÷åñêà è òîïëèííà åíåðãèÿ, ñ âîäà, ãàç, òåëåôîí è äðóãè. Ðàçïîðåæäàíåòî å çàäúëæèòåëíî çà äîñòàâ÷èöèòå è ñå èçïúëíÿâà íåçàáàâíî.

(6) (Äîï. - ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.) Ïðè íàðóøåíèÿ íà àë. 1 è 4 â ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ìèíèñòúðúò íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî ìèíèñòúðúò íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè ïðåäñåäàòåëÿò íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò", ñ ìîòèâèðàíà çàïîâåä çàáðàíÿâà îáèòàâàíåòî, ñúîòâåòíî ïîëçâàíåòî íà ñòðîåæèòå, è ðàçïîðåæäà èçâúðøâàíåòî íà íåîáõîäèìèòå äåéñòâèÿ ïî ïðèâåæäàíåòî èì â ñúîòâåòñòâèå ñ èçäàäåíîòî ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå è äðóãèòå ñòðîèòåëíè êíèæà.

(7) Ñëåä îòñòðàíÿâàíå íà ïðè÷èíèòå, êîèòî ñà ïðåäèçâèêàëè çàáðàíàòà, è ñëåä çàïëàùàíå íà äúëæèìèòå ãëîáè è òàêñè âúâåæäàíåòî íà ñòðîåæèòå â åêñïëîàòàöèÿ ñå ðàçðåøàâà èëè óäîñòîâåðÿâà îò îðãàíèòå ïî ÷ë. 177. 
×ë. 179. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.). 
×ë. 179à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã., îòì., áð. 61 îò 2007 ã.). 
×ÀÑÒ ×ÅÒÂÚÐÒÀ

ÐÅÆÈÌ È ÎÃÐÀÍÈ×ÅÍÈÅ ÍÀ ÂÅÙÍÈ ÏÐÀÂÀ. ÎÒ×ÓÆÄÀÂÀÍÅ È ÎÁÅÇÙÅÒßÂÀÍÅ
Ãëàâà äâàíàäåñåòà

Ó×ÐÅÄßÂÀÍÅ È ÏÐÅÕÂÚÐËßÍÅ ÍÀ ÏÐÀÂÎ ÍÀ ÑÒÐÎÅÆ
×ë. 180. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðàâîòî íà ñòðîåæ â ïîçåìëåí èìîò ñå ó÷ðåäÿâà â ñúîòâåòñòâèå ñ âëÿçúë â ñèëà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí èëè âèçà çà ïðîåêòèðàíå, èçäàäåíà îò ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà (ðàéîíà) â ïðåäâèäåíèòå îò çàêîíà ñëó÷àè.
×ë. 181. (1) Ïðàâîòî íà ñòðîåæ íà ñãðàäà èëè íà ÷àñò îò íåÿ ìîæå äà áúäå ïðåäìåò íà ïðåõâúðëèòåëíà ñäåëêà îò ìîìåíòà íà ó÷ðåäÿâàíåòî ìó äî çàâúðøâàíå íà ñãðàäàòà â ãðóá ñòðîåæ.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñëåä çàâúðøâàíå íà ñãðàäàòà â ãðóá ñòðîåæ, êîíñòàòèðàíî ñ ïðîòîêîë íà îáùèíñêàòà (ðàéîííàòà) àäìèíèñòðàöèÿ, ïðåäìåò íà ïðåõâúðëèòåëíà ñäåëêà ìîæå äà áúäå ïîñòðîåíàòà ñãðàäà èëè ñàìîñòîÿòåëíè ÷àñòè îò íåÿ.
×ë. 182. (1) (Ïðåäèøåí òåêñò íà ÷ë. 182 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòðîåæè â ÷óæä óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò èìàò ïðàâî äà èçâúðøâàò ëèöàòà, â ïîëçà íà êîèòî å ó÷ðåäåíî ïðàâî íà ñòðîåæ èëè ïðàâî íà íàäñòðîÿâàíå èëè ïðèñòðîÿâàíå íà çàâàðåíà ñãðàäà, êàêòî è ñòðîåæè ïîä ïîâúðõíîñòòà íà çåìÿòà.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 107 îò 2003 ã.) Ñòðîåæ â ÷óæä ïîçåìëåí èìîò è ñòðîåæ ïîä ïîâúðõíîñòòà íà çåìÿòà â ÷óæä ïîçåìëåí èìîò èìàò ïðàâî äà èçâúðøâàò è ëèöàòà, â ïîëçà íà êîèòî å èçäàäåíà çàïîâåä ïî ÷ë. 193, àë. 3 è 4 èëè å ó÷ðåäåí ñåðâèòóò ïî ÷ë. 64 è § 26 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà åíåðãåòèêàòà. Íà ñúùèòå ñå èçäàâà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ïî ÷ë. 148. 
×ë. 183. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Â ñúñîáñòâåí óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò ìîæå äà ñå èçâúðøè íîâ ñòðîåæ, íàäñòðîÿâàíå èëè ïðèñòðîÿâàíå îò åäèí èëè ïîâå÷å ñúñîáñòâåíèöè âúç îñíîâà íà äîãîâîð â íîòàðèàëíà ôîðìà ñ îñòàíàëèòå ñîáñòâåíèöè.

(2) Íàäñòðîÿâàíå èëè ïðèñòðîÿâàíå íà ñãðàäà - åòàæíà ñîáñòâåíîñò, ñå ðàçðåøàâà âúç îñíîâà íà äîãîâîð çà ó÷ðåäÿâàíå íà ïðàâî íà íàäñòðîÿâàíå èëè ïðèñòðîÿâàíå ñúñ ñîáñòâåíèêà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò â íîòàðèàëíà ôîðìà è äåêëàðàöèÿ-ñúãëàñèå ñ íîòàðèàëíà çàâåðêà íà ïîäïèñèòå îò âñè÷êè ñîáñòâåíèöè â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò.

(3) Êîãàòî äúðæàâàòà èëè îáùèíàòà å ñúñîáñòâåíèê íà óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò, äîãîâîðèòå ïî àë. 1 è 2 ñå ñêëþ÷âàò â ïèñìåíà ôîðìà. Êîãàòî äúðæàâàòà èëè îáùèíàòà å ñîáñòâåíèê íà èìîò â ñãðàäà - åòàæíà ñîáñòâåíîñò, ñúãëàñèåòî ïî àë. 2 å â ïèñìåíà ôîðìà. Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà ñêëþ÷âàíå íà äîãîâîðèòå îò äúðæàâàòà è îáùèíèòå ïî àë. 1 è 2, êàêòî è çà äàâàíå íà ñúãëàñèå ïî àë. 2, ñå îïðåäåëÿò ñúîòâåòíî ñ ïðàâèëíèêà çà ïðèëàãàíå íà Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò è ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 8, àë. 2 îò Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò. 

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.) Çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà íîâ ñòðîåæ, ñúîòâåòíî çà íàäñòðîÿâàíå èëè çà ïðèñòðîÿâàíå â ñúñîáñòâåí èìîò, ïðåäíàçíà÷åí çà íèñêî æèëèùíî èëè âèëíî çàñòðîÿâàíå, íå ñå èçèñêâà ñúãëàñèå îò îñòàíàëèòå ñúñîáñòâåíèöè â ñëó÷àèòå, êîãàòî òå ñà ðåàëèçèðàëè, çàïî÷íàëè ñà èëè èìàò ïðàâà çà ñúîòâåòíîòî ñòðîèòåëñòâî â èìîòà.
×ë. 184. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., íîâ, áð. 17 îò 2009 ã.) (1) Ñúîðúæåíèÿòà çà äîñòúïíà ñðåäà íà õîðàòà ñ óâðåæäàíèÿ â ñúùåñòâóâàùè ñãðàäè ñå èçãðàæäàò èëè ïîñòàâÿò âúç îñíîâà íà îäîáðåí ïðîåêò â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà íàðåäáàòà ïî ÷ë. 169, àë. 2 è èçäàäåíî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ èëè ðàçðåøåíèå çà ïîñòàâÿíå.

(2) Ïðè íåîáõîäèìîñò ñúîðúæåíèÿ ïî àë. 1 ìîãàò äà ñå èçãðàæäàò èëè ïîñòàâÿò è èçâúí ãðàíèöèòå íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò íà ñúîòâåòíàòà ñãðàäà âúðõó ÷àñò îò èìîò - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà èëè îáùèíèòå, àêî òîâà íå ïðåïÿòñòâà óñòàíîâåíèÿ ìó òðàåí íà÷èí íà ïîëçâàíå.

(3) Çà èçãðàæäàíåòî èëè ïîñòàâÿíåòî íà ñúîðúæåíèÿ ïî àë. 1 â ñúñîáñòâåí èìîò èëè â îáùèòå ÷àñòè íà ñãðàäè â ðåæèì íà åòàæíà ñîáñòâåíîñò íå ñå èçèñêâà ñúãëàñèåòî íà îñòàíàëèòå ñúñîáñòâåíèöè â èìîòà, ñúîòâåòíî íà ñîáñòâåíèöèòå íà ñàìîñòîÿòåëíè îáåêòè â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò.

(4) Çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèÿòà ïî àë. 1 íå ñå ñúáèðàò òàêñè.
×ë. 185. (1) Íå ñå èñêà ñúãëàñèåòî íà îñòàíàëèòå ñîáñòâåíèöè íà åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò ïðè ïðåóñòðîéñòâà íà ñîáñòâåíè îáåêòè, ïîìåùåíèÿ èëè ÷àñòè îò òÿõ, êîãàòî:

1. íå ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî èì;

2. íå ñå îòíåìàò îáùè ïîìåùåíèÿ è ïëîùè èëè ÷àñòè îò òÿõ è íå ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî èì;

3. íå ñå èçìåíÿò ñúùåñòâåíî îáùèòå ÷àñòè íà ñãðàäàòà;

4. ñå ñâúðçâàò âúòðåøíè èíñòàëàöèè ñ îáùè ìðåæè, ïðåìèíàâàùè ïðåç èëè äî äåëèòåëíàòà ñòåíà èëè ïðåç îáñëóæâàùè ïîìåùåíèÿ ïî åäíà âåðòèêàëíà îñ;

5. ñå ïðåêàðâà íîâà èíñòàëàöèÿ ïðåç îáùà ÷àñò, êîÿòî íå çàñÿãà ïîìåùåíèÿ íà îòäåëíè ñîáñòâåíèöè;

6. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.) ñå ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà îáåêòè, ðàçïîëîæåíè â íåæèëèùíè ñãðàäè;

7. (íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) ïðåóñòðîéñòâîòî ñå èçâúðøâà ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 38, àë. 5 è 6. 

(2) Â ñëó÷àèòå èçâúí òåçè ïî àë. 1 ñå èçèñêâà ðåøåíèå íà îáùîòî ñúáðàíèå íà ñîáñòâåíèöèòå, âçåòî ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä, è èçðè÷íî ïèñìåíî ñúãëàñèå íà âñè÷êè ñîáñòâåíèöè - íåïîñðåäñòâåíè ñúñåäè íà îáåêòà, à êîãàòî ñå çàâçåìàò îáùè ÷àñòè - ñúãëàñèåòî íà âñè÷êè ñîáñòâåíèöè, èçðàçåíî ñ íîòàðèàëíà çàâåðêà íà ïîäïèñèòå.

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Êîãàòî ñ ïðîåêòà çà ïðåóñòðîéñòâî ñå ïðåäâèæäà ïðèñúåäèíÿâàíå íà îáùà ÷àñò â ñãðàäà - åòàæíà ñîáñòâåíîñò, êúì ñàìîñòîÿòåëåí îáåêò â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò èëè ñúçäàâàíå íà ñàìîñòîÿòåëåí îáåêò îò îáùà ÷àñò íà ñãðàäà - åòàæíà ñîáñòâåíîñò, ñå ñêëþ÷âà äîãîâîð çà ïðåõâúðëÿíå íà ñîáñòâåíîñò â íîòàðèàëíà ôîðìà ñ îñòàíàëèòå ñîáñòâåíèöè â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò. Âúç îñíîâà íà îäîáðåíèÿ ïðîåêò è íà äîãîâîðà ñå èçäàâà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Äúðæàâàòà è îáùèíèòå ñêëþ÷âàò äîãîâîðè ïî àë. 3 ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñúîòâåòíî ñ ïðàâèëíèêà çà ïðèëàãàíå íà Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò è ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 8, àë. 2 îò Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò. 

(5) (Ïðåäèøíà àë. 3 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðåóñòðîéñòâîòî ïî àë. 1 è 2 ñå äîïóñêà ñàìî àêî íå ìîæå äà ñå íàìåðè äðóãî òåõíè÷åñêî ðåøåíèå è îòãîâàðÿ íà àðõèòåêòóðíèòå, ñòðîèòåëíî-òåõíè÷åñêèòå, ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå è ïðîòèâîïîæàðíèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè è ñå èçâúðøè ïî íà÷èí, íàé-áëàãîïðèÿòåí çà çàñåãíàòèÿ èìîò.

(6) (Ïðåäèøíà àë. 4 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 è 2 ñîáñòâåíèêúò íà ïðåóñòðîåíèòå ïîìåùåíèÿ å äëúæåí äà îòñòðàíè âñè÷êè ïîâðåäè, ïðè÷èíåíè âúâ âðúçêà ñúñ ñòðîèòåëíèòå ðàáîòè, êàòî ñå ïðèëàãà ÷ë. 210. 

(7) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðåóñòðîéñòâîòî ïî àë. 3 ñå îòáåëÿçâà â êàäàñòúðà, à äîãîâîðèòå ïî àë. 3 è 4 ñå âïèñâàò â èìîòíèÿ ðåãèñòúð.
×ë. 186. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Èçìåíåíèå íà ñúùåñòâóâàùè îáùè èíñòàëàöèè èëè ïðîêàðâàíå íà íîâè èíñòàëàöèè â ñúñîáñòâåíè ñãðàäè èëè â ñãðàäè - åòàæíà ñîáñòâåíîñò, ñå èçâúðøâà ñ èçðè÷íî ïèñìåíî ñúãëàñèå íà âñè÷êè ñúñîáñòâåíèöè, ñúîòâåòíî ñîáñòâåíèöè â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 54 îò 2010 ã., â ñèëà îò 16.07.2010 ã.) Èíñòàëàöèÿ çà öåíòðàëíî îòîïëåíèå èëè ãàçîñíàáäÿâàíå â ñúñîáñòâåíà ñãðàäà èëè â ñãðàäà - åòàæíà ñîáñòâåíîñò, ñå ïðîêàðâà ñ èçðè÷íî ïèñìåíî ñúãëàñèå íà ñîáñòâåíèöèòå, ïðèòåæàâàùè íàé-ìàëêî äâå òðåòè îò ñîáñòâåíîñòòà â ñãðàäàòà.
×ë. 187. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., íîâ, áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Ñ ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå â ÷àñòè îò óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè - â ïàðòåðíîòî íèâî íà ñãðàäè â ðåæèì íà ñðåäíî èëè âèñîêî ñâúðçàíî çàñòðîÿâàíå, ðàçïîëîæåíè ïî âúíøíèòå ðåãóëàöèîííè ëèíèè, ìîãàò äà ñå ïðåäâèæäàò ðàçøèðåíèÿ è âðúçêè ñ òðîòîàðà íà ïðèëåæàùàòà óëèöà êàòî ïåøåõîäíè ïðîõîäè, êîëîíàäè è ïàñàæè çà óëåñíÿâàíå íà ïåøåõîäíèÿ äîñòúï â äúëáî÷èíà íà êâàðòàëà èëè ïî ïðîòåæåíèå íà óëèöàòà.

(2) Îáåêòèòå ïî àë. 1 íå ìîãàò äà íàäâèøàâàò 30 íà ñòî îò çàñòðîåíàòà ïëîù íà ñãðàäèòå.

(3) Ñîáñòâåíèöèòå íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè è ñãðàäè íå ìîãàò äà ïðåïÿòñòâàò èëè äà îãðàíè÷àâàò ìàñîâèÿ ïåøåõîäåí äîñòúï äî îáåêòèòå ïî àë. 1.

(4) Îáåêòè ïî àë. 1 ìîãàò äà ñå ïðåäâèæäàò è ÷ðåç èçìåíåíèå íà äåéñòâàùèòå ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïî ðåäà íà ÷ë. 135, àë. 5. 

(5) Ñîáñòâåíèöèòå íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè è ñãðàäè ïî àë. 1 ñå îáåçùåòÿâàò åäíîêðàòíî îò îáùèíàòà ïî ðåäà íà ÷ë. 210. 
×ë. 188. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., íîâ, áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Ñ ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîæå äà ñå ïðåäâèæäà çàñòðîÿâàíå ïîä è íàä óëèöè è äðóãè îòêðèòè ïðîñòðàíñòâà.

(2) Ñîáñòâåíèöèòå íà ñòðîåæèòå ïîä èëè íàä óëèöèòå è äðóãè îòêðèòè ïðîñòðàíñòâà ñà äëúæíè äà îñèãóðÿâàò âúçìîæíîñò çà áåçïðåïÿòñòâåíà åêñïëîàòàöèÿ è ïîääðúæêà íà îáåêòèòå ïî àë. 1 è íà ñúïúòñòâàùàòà ãè èíæåíåðíà èíôðàñòðóêòóðà. Ñòðîåæèòå íå ìîãàò äà âëîøàâàò óñëîâèÿòà çà ïîëçâàíå èëè çàñòðîÿâàíå íà îáåêòèòå ïî àë. 1.

(3) Ñòðîåæèòå ïîä óëèöà è äðóãè îòêðèòè ïðîñòðàíñòâà ñå ñâúðçâàò ñ åäèí èëè ïîâå÷å îò ãðàíè÷åùèòå ñ óëèöàòà êâàðòàëè ÷ðåç ïîäõîäè â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, ñãðàäè èëè â ïðèëåæàùàòà òðîòîàðíà ïëîù, êîèòî ñà ÷àñò îò ïëàíà çà óëè÷íà ðåãóëàöèÿ. Ñòðîåæèòå ñå íàíàñÿò â êàäàñòúðà ñ èäåíòèôèêàòîð è ñå âïèñâàò â èìîòíèÿ ðåãèñòúð â ñàìîñòîÿòåëíà èìîòíà ïàðòèäà.

(4) Ñòðîåæèòå íàä óëèöà è äðóãè îòêðèòè ïðîñòðàíñòâà ìîãàò äà ñå ñâúðçâàò ñúñ ñðåùóïîëîæíè íåæèëèùíè ñãðàäè.

(5) Ñòðîåæèòå ïîä è íàä óëèöè èëè äðóãè îòêðèòè ïðîñòðàíñòâà, ñîáñòâåíîñò íà îáùèíèòå èëè äúðæàâàòà, ñå èçâúðøâàò âúç îñíîâà íà ó÷ðåäåíî ïðàâî íà ñòðîåæ ïî ðåäà íà Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò èëè íà Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò. 
×ë. 189. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., íîâ, áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Ñúñ ñïåöèàëèçèðàíè ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ìîæå äà ñå ïðåäâèæäà ïîäçåìíî ñòðîèòåëñòâî íà òðàíñïîðòíà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà è ñúïúòñòâàùèòå ÿ åëåìåíòè, ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà èëè íà îáùèíèòå, êîèòî íå ñà ñâúðçàíè ñ íàìèðàùèòå ñå íà ïîâúðõíîñòòà ïîçåìëåíè èìîòè è ïîëóïîäçåìíè è íàäçåìíè ñòðîåæè.

(2) Çàèíòåðåñîâàíè ëèöà ïî òåçè ïëàíîâå ñà ñîáñòâåíèöèòå è íîñèòåëèòå íà îãðàíè÷åíè âåùíè ïðàâà âúðõó ïîçåìëåíè èìîòè è ïîëóïîäçåìíè è íàäçåìíè ñòðîåæè, ðàçïîëîæåíè íåïîñðåäñòâåíî íàä ïîäçåìíèòå ñòðîåæè ïî àë. 1.

(3) Ïîäçåìíèòå ñòðîåæè ïî àë. 1 íå ìîãàò äà âëîøàâàò óñëîâèÿòà çà ïîëçâàíå èëè çàñòðîÿâàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè íà ïîâúðõíîñòòà.

(4) Ñîáñòâåíèöèòå è íîñèòåëèòå íà îãðàíè÷åíè âåùíè ïðàâà âúðõó ïîçåìëåíè èìîòè è ïîëóïîäçåìíè è íàäçåìíè ñòðîåæè, ðàçïîëîæåíè íåïîñðåäñòâåíî íàä ïîäçåìíèòå ñòðîåæè ïî àë. 1, ñå îáåçùåòÿâàò åäíîêðàòíî îò ñîáñòâåíèêà íà ïîäçåìíèÿ ñòðîåæ, ïðåäè çàïî÷âàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî, ïî ðåäà íà ÷ë. 210. 
Ãëàâà òðèíàäåñåòà

ÂÐÅÌÅÍÍÈ ÏÚÒÈÙÀ. ÏÐÅÌÈÍÀÂÀÍÅ ÏÐÅÇ ×ÓÆÄÈ ÏÎÇÅÌËÅÍÈ ÈÌÎÒÈ È ÎÑÈÃÓÐßÂÀÍÅ

ÍÀ ÄÎÑÒÚÏ. ÏÐÅÌÀÕÂÀÍÅ ÍÀ ÑÒÐÎÅÆÈ
Ðàçäåë I

Âðåìåííè ïúòèùà
×ë. 190. (1) Êîãàòî ñúãëàñíî ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí íÿêîè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè èìàò ëèöå ñàìî ïî ïðîåêòèðàíè íîâè óëèöè, ïðåäè òåçè óëèöè äà ñà îòêðèòè, îáùèíàòà ìîæå äà ïðîêàðâà âðåìåííè ïúòèùà, êîèòî îñèãóðÿâàò äîñòúï äî ñúîòâåòíèòå èìîòè.

(2) Ïðè íóæäà âðåìåííè ïúòèùà ñå ïðîêàðâàò â óðåãóëèðàíè ÷àñòè íà íàñåëåíè ìåñòà è ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ, çà êîèòî ùå áúäàò ñúçäàäåíè íîâè ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, êàêòî è â íåóðåãóëèðàíè îùå ÷àñòè, âêëþ÷åíè â îáù óñòðîéñòâåí ïëàí.

(3) Âðåìåííèòå ïúòèùà òðÿáâà ïî âúçìîæíîñò äà ñëåäâàò íîâèòå óëèöè ïî ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí, ñúîòâåòíî óëèöèòå ïî ïðîåêòîïëàíà èëè ïî èçâúðøåíèòå ïðîó÷âàíèÿ. Âðåìåííèòå ïúòèùà ñå ïðîêàðâàò ïî òàêúâ íà÷èí, ÷å äà íå çàñÿãàò çàâàðåíè ñãðàäè è ïîñòðîéêè, êàêòî è äúëãîòðàéíè äåêîðàòèâíè äúðâåòà.

(4) Ñîáñòâåíîñòòà âúðõó ÷àñòèòå îò ïîçåìëåíè èìîòè, çàåòè çà âðåìåííè ïúòèùà, ñå çàïàçâà. Âðåìåííè ïúòèùà ñå èçïîëçâàò äî îòêðèâàíå íà íîâèòå óëèöè ñúãëàñíî ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí.

(5) Êîãàòî íÿìà äðóãà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò, âðåìåííè ïúòèùà ñå ïðîêàðâàò è çà äà ñå îñèãóðè äîñòúï äî çàêîííî ðàçðåøåíè ñòðîåæè èçâúí ãðàíèöèòå íà óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè äî ðàçðåøàâàíå ïîëçâàíåòî íà ñòðîåæèòå, çàåäíî ñ ïðåäâèäåíèòå çà òÿõ ïîñòîÿííè ïúòèùà.

(6) (Äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Âðåìåííè ïúòèùà ñå ïðîêàðâàò âúç îñíîâà íà ïèñìåí äîãîâîð ìåæäó çàèíòåðåñóâàíèòå ñîáñòâåíèöè íà ïîçåìëåíè èìîòè ñ íîòàðèàëíà çàâåðêà íà ïîäïèñèòå, à ïðè ëèïñà íà ñúãëàñèå - âúç îñíîâà íà çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà.

(7) Âðåìåííè ïúòèùà ïðè áåäñòâèÿ, àâàðèè è êàòàñòðîôè ñå ïðîêàðâàò âúç îñíîâà íà çàïîâåä, èçäàäåíà îò êîìïåòåíòíè îðãàíè, îïðåäåëåíè ñúñ ñïåöèàëåí çàêîí.
×ë. 191. (1) Îáåçùåòåíèÿòà íà ïðàâîèìàùèòå çà âðåäèòå, ïðè÷èíåíè îò ïðîêàðâàíåòî íà âðåìåííè ïúòèùà, ñà çà ñìåòêà íà ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíè èìîòè, êîèòî ùå ñå îáñëóæâàò îò âðåìåííèòå ïúòèùà.

(2) Îáåçùåòåíèåòî çà ÷àñòèòå îò ïîçåìëåíè èìîòè, èçïîëçâàíè çà âðåìåííè ïúòèùà, ñå îïðåäåëÿ çà ñúîòâåòíàòà ãîäèíà è ñå èçïëàùà íà ðàâíè ìåñå÷íè âíîñêè. Îáåçùåòåíèåòî çà ïîäîáðåíèÿòà, êîèòî ñå óíèùîæàâàò âúâ âðúçêà ñ âðåìåííèòå ïúòèùà, ñå èçïëàùà â áðîé ïðåäè çàåìàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè.

(3) Îáåçùåòåíèÿòà çà âðåìåííè ïúòèùà ïðè áåäñòâèÿ, àâàðèè è êàòàñòðîôè ñå èçâúðøâàò ïî ðåäà íà ñïåöèàëåí çàêîí.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ðàçìåðúò íà îáåçùåòåíèÿòà ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 210. 
Ðàçäåë II

Ïðåìèíàâàíå ïðåç ÷óæäè ïîçåìëåíè èìîòè. Ïðîêàðâàíå íà îòêëîíåíèÿ îò ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ ïðåç ÷óæäè íåäâèæèìè èìîòè
×ë. 192. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ïðàâî íà ïðåìèíàâàíå ïðåç ÷óæä ïîçåìëåí èìîò ñå ó÷ðåäÿâà ñ ïèñìåí äîãîâîð ñ íîòàðèàëíà çàâåðêà íà ïîäïèñèòå.

(2) Êîãàòî íå å ïîñòèãíàòî ñúãëàñèå ìåæäó ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè è äðóãî òåõíè÷åñêî ðåøåíèå å ÿâíî èêîíîìè÷åñêè íåöåëåñúîáðàçíî, ïðàâîòî íà ïðåìèíàâàíå ïðåç ÷óæäè ïîçåìëåíè èìîòè ñå ó÷ðåäÿâà ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà.

(3) Ïðàâîòî íà ïðåìèíàâàíå ïðåç äúðæàâíè èëè îáùèíñêè ïîçåìëåíè èìîòè ñå ó÷ðåäÿâà, êîãàòî äðóãî òåõíè÷åñêî ðåøåíèå å ÿâíî èêîíîìè÷åñêè íåöåëåñúîáðàçíî, ñúñ çàïîâåä íà îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, ñúîòâåòíî ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà.

(4) Ñ ïðàâîòî íà ïðåìèíàâàíå íå ìîãàò äà ñå âëîøàâàò óñëîâèÿòà çà çàñòðîÿâàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè, äà ñå ïðåïÿòñòâà óñòàíîâåíèÿò íà÷èí íà òðàéíî ïîëçâàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè è äà ñå çàñÿãàò ðàçðåøåíè ñòðîåæè èëè ñúùåñòâóâàùè ñãðàäè, îñâåí àêî òîâà íå å èçðè÷íî óãîâîðåíî ìåæäó ñîáñòâåíèöèòå ñ äîãîâîðà ïî àë. 1.

(5) Âëîøàâàíå â óñëîâèÿòà çà çàñòðîÿâàíå è ïîëçâàíå íà äúðæàâíè èëè îáùèíñêè ïîçåìëåíè èìîòè ïðè ó÷ðåäÿâàíå ïðàâî íà ïðåìèíàâàíå êúì äðóãè èìîòè ìîæå äà ñå äîïóñíå ïî èçêëþ÷åíèå, ïîðàäè ëèïñà íà äðóãà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò èëè êîãàòî äðóãî òåõíè÷åñêî ðåøåíèå å ÿâíî èêîíîìè÷åñêè íåöåëåñúîáðàçíî, ñ ðàçðåøåíèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî - çà äúðæàâíèòå ïîçåìëåíè èìîòè, ñúîòâåòíî ñ ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò - çà îáùèíñêèòå ïîçåìëåíè èìîòè.

(6) Öåíàòà íà ïðàâîòî íà ïðåìèíàâàíå ïî àë. 2 è 3 ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 210 è ñå çàïëàùà ïðåäè èçäàâàíå íà çàïîâåäèòå ïî àë. 2 è 3.

(7) Äîãîâîðúò ïî àë. 1 è çàïîâåäòà ïî àë. 2 ñå âïèñâàò â èìîòíèÿ ðåãèñòúð ïî ïàðòèäàòà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò, êîéòî ñå îáñëóæâà îò ó÷ðåäåíîòî ïðàâî íà ïðåìèíàâàíå, è ïî ïàðòèäàòà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò, âúðõó êîéòî å ó÷ðåäåíî ïðàâîòî íà ïðåìèíàâàíå.

(8) Çàïîâåäòà ïî àë. 3 ñå âïèñâà â èìîòíèÿ ðåãèñòúð ïî ïàðòèäàòà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò, êîéòî ñå îáñëóæâà îò ó÷ðåäåíîòî ïðàâî íà ïðåìèíàâàíå, ïî ïàðòèäàòà íà äúðæàâíèÿ èëè íà îáùèíñêèÿ ïîçåìëåí èìîò, âúðõó êîéòî å ó÷ðåäåíî ïðàâîòî íà ïðåìèíàâàíå, è â àêòà çà äúðæàâíà èëè çà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò.
×ë. 193. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ïðàâîòî íà ïðîêàðâàíå íà îòêëîíåíèÿ îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ïðåç ÷óæäè èìîòè ñå ó÷ðåäÿâà ñ ïèñìåí äîãîâîð ìåæäó ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè ñ íîòàðèàëíà çàâåðêà íà ïîäïèñèòå.

(2) Ñ äîãîâîðà ïî àë. 1 ñå ïðèäîáèâà ïðàâîòî äà ñå èçãðàäè è ïðèäîáèå ñîáñòâåíîñòòà âúðõó îòêëîíåíèåòî îò îáùàòà ìðåæà íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà â ÷óæäèÿ èìîò.

(3) Êîãàòî íå å ïîñòèãíàòî ñúãëàñèå ìåæäó ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè è äðóãî òåõíè÷åñêî ðåøåíèå å ÿâíî èêîíîìè÷åñêè íåöåëåñúîáðàçíî, ïðàâîòî íà ïðîêàðâàíå ñå ó÷ðåäÿâà ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà.

(4) Ïðàâîòî äà ñå ïðîêàðàò îòêëîíåíèÿ îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ïðåç äúðæàâíè èëè îáùèíñêè ïîçåìëåíè èìîòè ñå ó÷ðåäÿâà, êîãàòî äðóãî òåõíè÷åñêî ðåøåíèå å ÿâíî èêîíîìè÷åñêè íåöåëåñúîáðàçíî, ñúñ çàïîâåä íà îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë, ñúîòâåòíî ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà.

(5) Ñ ïðîêàðâàíåòî íà îòêëîíåíèÿ îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà íå ìîãàò äà ñå âëîøàâàò óñëîâèÿòà çà çàñòðîÿâàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè, äà ñå ïðåïÿòñòâà óñòàíîâåíèÿò íà÷èí íà òðàéíî ïîëçâàíå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè è äà ñå çàñÿãàò ðàçðåøåíè ñòðîåæè èëè ñúùåñòâóâàùè ñãðàäè, îñâåí àêî òîâà íå å èçðè÷íî óãîâîðåíî ìåæäó ñîáñòâåíèöèòå ñ äîãîâîðà ïî àë. 1.

(6) Âëîøàâàíå â óñëîâèÿòà çà çàñòðîÿâàíå è ïîëçâàíå íà äúðæàâíè èëè îáùèíñêè ïîçåìëåíè èìîòè ïîðàäè ïðîêàðâàíå íà îòêëîíåíèÿ îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà êúì äðóãè èìîòè ìîæå äà ñå äîïóñíå ïî èçêëþ÷åíèå, ïîðàäè ëèïñà íà äðóãà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò èëè êîãàòî äðóãî òåõíè÷åñêî ðåøåíèå å ÿâíî èêîíîìè÷åñêè íåöåëåñúîáðàçíî, ñ ðàçðåøåíèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî - çà äúðæàâíèòå ïîçåìëåíè èìîòè, ñúîòâåòíî ñ ðåøåíèå íà îáùèíñêèÿ ñúâåò - çà îáùèíñêèòå ïîçåìëåíè èìîòè.

(7) Ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ íà îòêëîíåíèÿòà îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñå èçäàâà íà òèòóëÿðÿ íà ó÷ðåäåíîòî ïðàâî ïî àë. 1, 3 è 4.

(8) Öåíàòà íà ó÷ðåäåíîòî ïðàâî ïî àë. 3 è 4 ñå îïðåäåëÿ ïî ðåäà íà ÷ë. 210 è ñå çàïëàùà ïðåäè èçäàâàíå íà çàïîâåäèòå ïî àë. 3 è 4.

(9) Äîãîâîðúò ïî àë. 1 è çàïîâåäòà ïî àë. 3 ñå âïèñâàò â èìîòíèÿ ðåãèñòúð ïî ïàðòèäàòà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò, êîéòî ñå îáñëóæâà îò ó÷ðåäåíîòî ïðàâî äà ñå ïðîêàðàò îòêëîíåíèÿòà îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà è ïî ïàðòèäàòà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò, ïðåç êîéòî ñà ïðîêàðàíè îòêëîíåíèÿòà îò îáùèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà.

(10) Çàïîâåäòà ïî àë. 4 ñå âïèñâà â èìîòíèÿ ðåãèñòúð ïî ïàðòèäàòà íà ïîçåìëåíèÿ èìîò, êîéòî ñå îáñëóæâà îò ó÷ðåäåíîòî ïðàâî äà ñå ïðîêàðàò îòêëîíåíèÿòà îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, ïî ïàðòèäàòà íà äúðæàâíèÿ èëè íà îáùèíñêèÿ ïîçåìëåí èìîò, ïðåç êîéòî ñà ïðîêàðàíè îòêëîíåíèÿòà îò îáùèòå ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, è â àêòà çà äúðæàâíà èëè çà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò.

(11) Ïðè áåäñòâèÿ, àâàðèè è êàòàñòðîôè îòêëîíåíèÿ îò îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà äî îòäåëíè îáåêòè ìîãàò äà ñå ïðîêàðâàò âðåìåííî - äî ïðåîäîëÿâàíå íà ïîñëåäñòâèÿòà îò áåäñòâèåòî, àâàðèÿòà èëè êàòàñòðîôàòà, ïðåç ÷óæäè íåäâèæèìè èìîòè âúç îñíîâà íà çàïîâåä, èçäàäåíà îò êîìïåòåíòíè îðãàíè, îïðåäåëåíè ñúñ ñïåöèàëåí çàêîí. Â òîçè ñëó÷àé ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ íå ñå èçäàâà.

(12) Çà âðåäèòå ïî àë. 11 ñîáñòâåíèöèòå íà çàñåãíàòèòå èìîòè ñå îáåçùåòÿâàò íåïîñðåäñòâåíî ñëåä îâëàäÿâàíå íà áåäñòâèåòî, àâàðèÿòà èëè êàòàñòðîôàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ñïåöèàëåí çàêîí.
×ë. 194. (1) Ñîáñòâåíèöèòå è îáèòàòåëèòå íà íåäâèæèìè èìîòè ñà äëúæíè äà îñèãóðÿâàò ñâîáîäåí äîñòúï â òÿõ çà èçâúðøâàíå íà ðàçðåøåíè èëè ïðåäïèñàíè ïðîó÷âàòåëíè, ïðîåêòíè, ñòðîèòåëíè, ìîíòàæíè, êîíòðîëíè è äðóãè ðàáîòè, âúâ âðúçêà ñ óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèÿòà, âúç îñíîâà íà çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà, à â îïðåäåëåíèòå îò çàêîíà ñëó÷àè - ñúñ çàïîâåä íà íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë.

(2) Ñîáñòâåíèöèòå íà íåäâèæèìè èìîòè ñà äëúæíè äà îñèãóðÿâàò ñâîáîäåí äîñòúï â òÿõ çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñòè è ìåðîïðèÿòèÿ ïðè áåäñòâèÿ, àâàðèè è êàòàñòðîôè è èçïúëíåíèå íà êîìïëåêñíè ãåîçàùèòíè ïðîåêòè (óêðåïâàíå íà ñâëà÷èùà, çàùèòà íà ðå÷íè è ìîðñêè áðåãîâå è äðóãè îòâîäíèòåëíè è óêðåïèòåëíè ðàáîòè). Èçïúëíåíèåòî íà äåéíîñòèòå è ïðîåêòèòå ñå èçâúðøâà òàêà, ÷å äà íå çàñÿãà îáåêòèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå. Äîñòúïúò ñå îñèãóðÿâà ñúñ çàïîâåä íà îðãàíèòå ïî àë. 1, îñâåí àêî â ñïåöèàëåí çàêîí íå å ïðåäâèäåíî äðóãî.

(3) Ïðè íåèçïúëíåíèå íà çàäúëæåíèÿòà ïî àë. 1 è 2 äîñòúïúò äî ñúîòâåòíèòå íåäâèæèìè èìîòè ñå îñèãóðÿâà ïðèíóäèòåëíî ïî àäìèíèñòðàòèâåí ðåä, à ïðè íåîáõîäèìîñò - è ñúñ ñúäåéñòâèåòî íà ïîëèöèÿòà.

(4) Ñëåä çàâúðøâàíå íà ðàáîòèòå ïî àë. 1 è 2 ëèöåòî, íà êîåòî å îñèãóðåí äîñòúï, å äëúæíî âåäíàãà äà îòñòðàíè âñè÷êè ïîâðåäè, ïðè÷èíåíè íà íåäâèæèìèÿ èìîò âúâ âðúçêà ñ èçïúëíåíèåòî íà ðàáîòèòå. Àêî ïîâðåäèòå íå ìîãàò äà áúäàò îòñòðàíåíè, ïðàâîèìàùèÿò ñå îáåçùåòÿâà çà ïðè÷èíåíèòå âðåäè.

(5) Îïðåäåëÿíåòî íà ðàçìåðà íà îáåçùåòåíèåòî ñå èçâúðøâà ïî ðåäà íà ÷ë. 210 è ñå èçïëàùà â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà îöåíêàòà.
Ðàçäåë III

Ïðåìàõâàíå íà íåãîäíè çà ïîëçâàíå èëè çàñòðàøàâàùè ñèãóðíîñòòà ñòðîåæè
×ë. 195. (Èçì. - ÄÂ, áð. 28 îò 2005 ã., áð. 94 îò 2005 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Ñîáñòâåíèöèòå íà ñòðîåæè ñà äëúæíè äà ãè ïîääúðæàò â òåõíè÷åñêî ñúñòîÿíèå, îòãîâàðÿùî íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ ïî ÷ë. 169, àë. 1 - 3, äà íå èçâúðøâàò è äà íå äîïóñêàò èçâúðøâàíåòî íà ïðîìåíè â òÿõ, êîèòî âîäÿò èëè ìîãàò äà äîâåäàò äî âëîøàâàíå íà ïðîåêòíèòå íèâà íà ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà çà öåëèÿ ñòðîåæ èëè çà îòäåëíè íåãîâè õàðàêòåðèñòèêè.

(2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.). 

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Ïðè àâàðèè èëè äðóãè îáñòîÿòåëñòâà, çàñòðàøàâàùè îáåêò ïî àë. 1 ñ óâðåæäàíå èëè ðàçðóøàâàíå, ñîáñòâåíèêúò íà îáåêòà å äëúæåí äà ïðåäïðèåìå íåçàáàâíè äåéñòâèÿ çà òÿõíîòî ïðåäîòâðàòÿâàíå èëè çà îòñòðàíÿâàíå íà ïðè÷èíåíèòå óâðåæäàíèÿ, âúçñòàíîâÿâàíå íà îáåêòà è äà óâåäîìè îáùèíàòà.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Â ñëó÷àé ÷å îáåêò ïî àë. 1 íå ñå ïîääúðæà â äîáðî ñúñòîÿíèå, êàêòî è ïðè âúçíèêâàíå íà îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 3, êìåòúò íà îáùèíàòà èçäàâà çàïîâåä, ñ êîÿòî çàäúëæàâà ñîáñòâåíèêà äà èçâúðøè â îïðåäåëåí ñðîê íåîáõîäèìèòå ðåìîíòíè è âúçñòàíîâèòåëíè äåéíîñòè çà ïîïðàâÿíå èëè çàçäðàâÿâàíå.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà ìîæå äà çàäúëæè ñúñ çàïîâåä ñîáñòâåíèöèòå íà îáåêòè ïî àë. 1 äà ïðåìàõíàò, ïðåîáðàçóâàò èëè ðåìîíòèðàò íåïîäõîäÿùè ïî ìåñòîíàõîæäåíèå, ðàçïîëîæåíèå, âèä è ìàòåðèàëè îãðàäè, ãàðàæè, âòîðîñòåïåííè, ñåëñêîñòîïàíñêè è âðåìåííè ïîñòðîéêè, ñåïòè÷íè ÿìè, êàíàëèçàöèîííè ñúîðúæåíèÿ, íàñàæäåíèÿ, êàêòî è äà èçâúðøàò íåîáõîäèìèòå ðàáîòè â èíòåðåñ íà ñèãóðíîñòòà, áåçîïàñíîñòòà íà äâèæåíèåòî, çäðàâåîïàçâàíåòî, õèãèåíàòà, åñòåòèêàòà, ÷èñòîòàòà è ñïîêîéñòâèåòî íà ãðàæäàíèòå.

(6) Êìåòúò íà îáùèíàòà èçäàâà çàïîâåä çà ïðåìàõâàíå íà ñòðîåæè, êîèòî ïîðàäè åñòåñòâåíî èçíîñâàíå èëè äðóãè îáñòîÿòåëñòâà ñà ñòàíàëè îïàñíè çà çäðàâåòî è æèâîòà íà ãðàæäàíèòå, íåãîäíè ñà çà èçïîëçâàíå, çàñòðàøåíè ñà îò ñàìîñðóòâàíå, ñúçäàâàò óñëîâèÿ çà âúçíèêâàíå íà ïîæàð èëè ñà âðåäíè â ñàíèòàðíî-õèãèåííî îòíîøåíèå è íå ìîãàò äà ñå ïîïðàâÿò èëè çàçäðàâÿò.

(7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Ñîáñòâåíèöèòå íà îáåêòè ïî àë. 1 íîñÿò èìóùåñòâåíà îòãîâîðíîñò çà ïðè÷èíåíè âðåäè è ïðîïóñíàòè ïîëçè îò ñâîèòå âèíîâíè äåéñòâèÿ èëè áåçäåéñòâèÿ, â ðåçóëòàò íà êîèòî å íàñòúïèëà àâàðèÿ íà ñòðîåæà, äîâåëà äî ìàòåðèàëíè ùåòè èëè óâðåæäàíå íà òðåòè ëèöà è èìîòè.
×ë. 196. (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.) Ñúñòîÿíèåòî íà îáåêòèòå è íåîáõîäèìèòå ðåìîíòíè è âúçñòàíîâèòåëíè äåéíîñòè, êàêòî è îáñòîÿòåëñòâàòà ïî ÷ë. 195, àë. 6 ñå óñòàíîâÿâàò ñ ïðîòîêîë îò êîìèñèÿ, íàçíà÷åíà îò êìåòà íà îáùèíàòà.

(2) Êîìèñèÿòà äåéñòâà ñëóæåáíî èëè ïî èñêàíå íà çàèíòåðåñîâàíèòå ëèöà, êàòî ñúáèðà âñè÷êè íåîáõîäèìè äàííè çà âèäà è ñúñòîÿíèåòî íà ñòðîåæà è èçñëóøâà çàèíòåðåñîâàíèòå ëèöà. Âúç îñíîâà íà êîíñòàòàöèèòå, îòðàçåíè â ïðîòîêîëà, êîìèñèÿòà ïðåäëàãà íà êìåòà íà îáùèíàòà ñòðîåæúò äà ñå ïîïðàâè, çàçäðàâè èëè äà áúäå ïðåìàõíàò.

(3) Ñòðîåæèòå ñå ïîïðàâÿò, çàçäðàâÿâàò èëè ïðåìàõâàò îò ñîáñòâåíèöèòå çà òÿõíà ñìåòêà â ñðîê, îïðåäåëåí â çàïîâåäòà íà êìåòà íà îáùèíàòà ïî ÷ë. 195, àë. 4, 5 èëè 6. Êîãàòî ñòðîåæúò ñúçäàâà íåïîñðåäñòâåíà îïàñíîñò çà çäðàâåòî èëè æèâîòà íà ãðàæäàíèòå, êìåòúò íà îáùèíàòà äîïóñêà ïðåäâàðèòåëíî èçïúëíåíèå íà çàïîâåäòà.

(4) Çàïîâåäòà ïî àë. 3 ñå ñúîáùàâà íà çàèíòåðåñîâàíèòå ëèöà è ìîæå äà ñå îáæàëâà ïî ðåäà íà ÷ë. 215. 

(5) Êîãàòî â çàïîâåäòà ïî àë. 3 å äîïóñíàòî ïðåäâàðèòåëíî èçïúëíåíèå èëè òÿ íå å èçïúëíåíà â îïðåäåëåíèÿ ñðîê, ñòðîåæúò ñå ïîïðàâÿ, çàçäðàâÿâà èëè ïðåìàõâà îò îáùèíàòà ïî ðåä, îïðåäåëåí ñ íàðåäáà íà îáùèíñêèÿ ñúâåò. Â òîçè ñëó÷àé âúðõó íåäâèæèìèÿ èìîò ñå âïèñâà èïîòåêà â ïîëçà íà îáùèíàòà.

(6) Âúç îñíîâà íà âëÿçëàòà â ñèëà çàïîâåä ïî àë. 3 è ïðîòîêîë çà èçâúðøåíèòå ðàçõîäè ñå èçäàâà èçïúëíèòåëåí ëèñò â ïîëçà íà îáùèíàòà çà ñúáèðàíå íà âçåìàíåòî ïî ðåäà íà ÷ë. 237, áóêâà "ê" îò Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. 

(7) Ñîáñòâåíèöèòå íà ñòðîåæèòå ñà äëúæíè äà îñèãóðÿò äîñòúï çà èçâúðøâàíå íà äåéíîñòèòå, îïðåäåëåíè â çàïîâåäòà íà êìåòà íà îáùèíàòà. Ïðè îòêàç äîñòúïúò ñå îñèãóðÿâà ïðèíóäèòåëíî ñúñ ñúäåéñòâèåòî íà ïîëèöèÿòà.
×ë. 197. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 28 îò 2005 ã., áð. 94 îò 2005 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Èçâúí ñëó÷àèòå ïî òîçè ðàçäåë ñîáñòâåíèê ìîæå äà ïðåìàõíå ñâîé çàêîíåí ñòðîåæ, ñëåä êàòî óâåäîìè îáùèíñêàòà (ðàéîííàòà) àäìèíèñòðàöèÿ è Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð, à êîãàòî ñòðîåæúò å îáåêò íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî - ñëåä ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5. 

(2) Â çàâèñèìîñò îò âèäà íà ñòðîåæèòå, ñëîæíîñòòà è õàðàêòåðà íà ïðåìàõâàíåòî ãëàâíèÿò àðõèòåêò íà îáùèíàòà (ðàéîíà) ìîæå äà èçäàâà çàäúëæèòåëíè òåõíè÷åñêè ïðåäïèñàíèÿ.
Ãëàâà ÷åòèðèíàäåñåòà

ÑÒÐÎÈÒÅËÍÀ ÇÀÁÐÀÍÀ
×ë. 198. (1) Ñòðîèòåëíà çàáðàíà ìîæå äà ñå íàëàãà ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà çà âðåìåòî, íåîáõîäèìî çà:

1. ñúçäàâàíå íà îáùè è ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå;

2. èçâúðøâàíå íà ïðîó÷âàíèÿ çà ïîäçåìíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà è çà èçãðàæäàíåòî èì.

(2) Ñòðîèòåëíàòà çàáðàíà ñå íàëàãà åäíîêðàòíî çà ñðîê íå ïî-äúëúã îò äâå ãîäèíè. Ïîâòîðíà ñòðîèòåëíà çàáðàíà ìîæå äà ñå íàëàãà ñúñ çàïîâåä íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî çà ñðîê íå ïî-äúëúã îò åäíà ãîäèíà.

(3) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ìîæå äà íàëàãà ñòðîèòåëíà çàáðàíà çà èçÿñíÿâàíå íà îáùàòà óñòîé÷èâîñò íà òåðåíà â ñâëà÷èùíè ðàéîíè çà ñðîê äî äâå ãîäèíè, à âúâ âðúçêà ñ èçâúðøâàíåòî íà ãåîçàùèòíè ìåðîïðèÿòèÿ - äî îñúùåñòâÿâàíåòî èì.

(4) Ñòðîèòåëíàòà çàáðàíà ñïèðà äåéñòâèÿòà ïî ïðèëàãàíå íà âëåçëèòå â ñèëà îáùè è ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà ÷àñòèòå íà òåðèòîðèÿòà, çà êîèòî ñå îòíàñÿ.
Ãëàâà ïåòíàäåñåòà

ÏÐÀÂÎ ÍÀ ÄÚÐÆÀÂÀÒÀ È ÎÁÙÈÍÀÒÀ ÍÀ ÏÚÐÂÈ ÊÓÏÓÂÀ×
×ë. 199. (1) Äúðæàâàòà è îáùèíàòà èìàò ïðàâî íà ïðåäèìñòâî ïðåä òðåòè ëèöà, êîèòî íå ñà ñúñîáñòâåíèöè, äà èçêóïÿò íåäâèæèì èìîò ïî ïàçàðíè öåíè â ñëó÷àèòå, êîãàòî ïî ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñúùèÿò å ïðåäâèäåí çà èçãðàæäàíå íà îáåêò - ïóáëè÷íà äúðæàâíà èëè ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò.

(2) Ñîáñòâåíèêúò ìîæå äà ïðîäàäå èìîò ïî àë. 1 èëè ÷àñòè îò íåãî íà òðåòî ëèöå ñàìî ñëåä êàòî ãî ïðåäëîæè çà èçêóïóâàíå íà äúðæàâàòà èëè íà îáùèíàòà â çàâèñèìîñò îò ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí è ïðåäñòàâè íà íîòàðèóñ ïèñìåí îòêàç. Â îòêàçà ñå ïîñî÷âàò óñëîâèÿòà, ïðè êîèòî å áèëî ïðåäëîæåíî èçêóïóâàíåòî. Â ñëó÷àÿ ñå ïðèëàãàò óñëîâèÿòà è ðåäúò, ïðåäâèäåíè â ÷ë. 33 îò Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà. 
Ãëàâà øåñòíàäåñåòà

ÒÅÕÍÈ×ÅÑÊÈ ÈÇÈÑÊÂÀÍÈß ÏÐÈ ÏÐÈÄÎÁÈÂÀÍÅ È ÄÅËÁÀ ÍÀ ÍÅÄÂÈÆÈÌÈ ÈÌÎÒÈ
×ë. 200. (1) Ðåàëíî îïðåäåëåíè ÷àñòè îò ïîçåìëåíè èìîòè â ãðàíèöèòå íà íàñåëåíèòå ìåñòà è ñåëèùíèòå îáðàçóâàíèÿ ìîãàò äà ñå ïðèäîáèâàò ÷ðåç ïðàâíè ñäåëêè èëè ïî äàâíîñò ñàìî àêî ñà ñïàçåíè èçèñêâàíèÿòà çà ìèíèìàëíèòå ðàçìåðè ïî ÷ë. 19. 

(2) Ïðàâèëîòî íà àë. 1 íå ñå ïðèëàãà â ñëó÷àèòå, êîãàòî ÷àñòòà îò ïîçåìëåíèÿ èìîò ñå ïðèñúåäèíÿâà êúì ñúñåäåí èìîò ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 17, à îñòàâàùàòà ÷àñò îòãîâàðÿ íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 19 èëè ñå ïðèñúåäèíÿâà êúì ñúñåäåí èìîò.

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 36 îò 2004 ã.). 
×ë. 201. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Ïðè ñúäåáíà äåëáà íà óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò ñ öåë îáðàçóâàíå íà íîâè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñúäúò èçèñêâà ñòàíîâèùå îò îáùèíñêàòà (ðàéîííàòà) àäìèíèñòðàöèÿ îòíîñíî ïîäåëÿåìîñòòà íà èìîòà.

(2) Óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè ñà íåïîäåëÿåìè, êîãàòî íå ìîæå äà ñå èçãîòâè ïðîåêò çà ðàçäåëÿíåòî èì íà äâå èëè ïîâå÷å ÷àñòè, áåç äà ñå ñúçäàâà íåäîïóñòèìî ïî çàêîí ðàçïîëîæåíèå íà ñúùåñòâóâàùè ñãðàäè èëè íà ðàçðåøåíè ñòðîåæè è áåç äà ñå ñúçäàâàò óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñ ëèöå è ïîâúðõíîñò ïîä ìèíèìàëíî óñòàíîâåíèòå ïî çàêîí çà îïðåäåëåíèòå ñ ïëàíà çà çàñòðîÿâàíå çà ðàçäåëÿíèÿ èìîò õàðàêòåð è íà÷èí íà çàñòðîÿâàíå.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 28 îò 2005 ã., áð. 94 îò 2005 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Êîãàòî óðåãóëèðàíèÿò ïîçåìëåí èìîò å ïîäåëÿåì, ãëàâíèÿò àðõèòåêò íà îáùèíàòà (ðàéîíà) ñ ìîòèâèðàíî ïðåäïèñàíèå äî ñòðàíèòå íàðåæäà äà âíåñàò ïðîåêò çà èçìåíåíèå íà äåéñòâàùèÿ ïëàí çà ðåãóëàöèÿ. Çàïîâåäòà çà èçìåíåíèå íà ïëàíà çà ðåãóëàöèÿ âëèçà â ñèëà ïî ðåäà íà ÷ë. 15, àë. 6 è ñå ïðèëàãà ñëåä âëèçàíå â ñèëà íà ñúäåáíîòî ðåøåíèå çà äåëáà. Çà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, êîèòî èìàò ñòàòóò íà îáåêòè íà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêîòî íàñëåäñòâî, ñå èçèñêâà ïðåäâàðèòåëíî ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5. 

(4) Êîãàòî óðåãóëèðàíèÿò ïîçåìëåí èìîò å íåïîäåëÿåì, ãëàâíèÿò àðõèòåêò èçïðàùà ñâîå ñòàíîâèùå â ñúäà â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîñòúïâàíåòî â îáùèíàòà íà èñêàíåòî íà ñúäà ïî àë. 1.

(5) Ñúäúò ðàçãëåæäà ñòàíîâèùåòî íà ãëàâíèÿ àðõèòåêò ïî àë. 4. Êîãàòî ïðåöåíè, ÷å ñòàíîâèùåòî å íåîáîñíîâàíî è íå ñà íàëèöå ïðå÷êèòå ïî àë. 2 çà ðàçäåëÿíå íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, ñúäúò ñ îïðåäåëåíèå èçäàâà çàäúëæèòåëíè óêàçàíèÿ çà èçìåíåíèå íà ïëàíà çà ðåãóëàöèÿ ïî ðåäà íà àë. 3.
×ë. 202. Äîáðîâîëíà äåëáà íà ñúñîáñòâåíà ñãðàäà, æèëèùå èëè äðóã îáåêò, êàêòî è ïðàâíè ñäåëêè çà ïðåõâúðëÿíå íà ðåàëíî îïðåäåëåíè ÷àñòè îò òÿõ ìîãàò äà ñå èçâúðøâàò ñàìî àêî îáîñîáåíèòå äÿëîâå èëè ÷àñòè îòãîâàðÿò íà îäîáðåíè çà òîâà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, ñ èçêëþ÷åíèå íà îáåêòèòå ïî ÷ë. 147, àë. 1, ò. 1. Òîâà ñå óäîñòîâåðÿâà îò îáùèíñêàòà (ðàéîííàòà) àäìèíèñòðàöèÿ.
×ë. 203. (1) Ñúäåáíà äåëáà íà ñúñîáñòâåíà ñãðàäà, æèëèùå èëè äðóã îáåêò ñå èçâúðøâà ñàìî àêî ñúîòâåòíèòå äÿëîâå ìîãàò äà áúäàò îáîñîáåíè â ñàìîñòîÿòåëíè îáåêòè áåç çíà÷èòåëíè ïðåóñòðîéñòâà è áåç íåóäîáñòâà, ïî-ãîëåìè îò îáèêíîâåíèòå, ïðè ñïàçâàíå íà ñòðîèòåëíèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè. Ãëàâíèÿò àðõèòåêò íà îáùèíàòà (ðàéîíà) ïî ïðåäëîæåíèå íà ñúäà è â îïðåäåëåí îò íåãî ñðîê îäîáðÿâà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò èëè èçäàâà ìîòèâèðàí îòêàç. Ïðè íàëè÷èå íà òåõíè÷åñêà âúçìîæíîñò, äîêàçàíà ñ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò, ñå îäîáðÿâà è ïîâå÷å îò åäèí âàðèàíò çà äåëáà.

(2) Êîíòðîëúò ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò íà îäîáðÿâàíåòî íà ïðîåêòèòå èëè ïî îòêàçà ïî àë. 1 ñå èçâúðøâà îò ñúäà, ïðåä êîéòî å âèñÿùî äåëîòî çà äåëáà â ñúùîòî ïðîèçâîäñòâî.
×ë. 204. Êîïèÿ îò âëåçëèòå â ñèëà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïî ÷ë. 200 è 201 è îò îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè ïî ÷ë. 202 è 203 ñå èçïðàùàò íà Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñúãëàñíî Çàêîíà çà êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð. 
Ãëàâà ñåäåìíàäåñåòà

ÎÁÅÇÙÅÒßÂÀÍÅ ÏÐÈ ÏÐÈÍÓÄÈÒÅËÍÎ ÎÒ×ÓÆÄÀÂÀÍÅ ÍÀ ÍÅÄÂÈÆÈÌÈ ÈÌÎÒÈ ÇÀ

ÈÇÃÐÀÆÄÀÍÅ ÍÀ ÎÁÅÊÒÈ - ÏÓÁËÈ×ÍÀ ÑÎÁÑÒÂÅÍÎÑÒ ÍÀ ÄÚÐÆÀÂÀÒÀ È ÎÁÙÈÍÈÒÅ
Ðàçäåë I

Óñëîâèÿ çà ïðèíóäèòåëíî îò÷óæäàâàíå è îáåçùåòÿâàíå
×ë. 205. Âúç îñíîâà íà âëåçëè â ñèëà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå íåäâèæèìè èìîòè - ñîáñòâåíîñò íà þðèäè÷åñêè è ôèçè÷åñêè ëèöà, ìîãàò äà áúäàò îò÷óæäàâàíè ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò è íà Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò çà îáåêòè - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà è îáùèíèòå, êàêòî ñëåäâà:

1. (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) çà èçãðàæäàíå è ðåêîíñòðóêöèÿ íà òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà, ïðåóñòðîéñòâî íà òðàíñïîðòíî- êîìóíèêàöèîííè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ - ïúòèùà, óëèöè, ïëîùàäè, íàäçåìíè è ïîäçåìíè òðàñåòà íà æåëåçîïúòíè è òðàìâàéíè ëèíèè è ñúîðúæåíèÿ êúì òÿõ;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 41 îò 2007 ã.) çà èçãðàæäàíå è ðåêîíñòðóêöèÿ íà äðóãè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà - âîäîñíàáäÿâàíå, êàíàëèçàöèÿ, ïðå÷èñòâàíå íà ïèòåéíè è îòïàäú÷íè âîäè, åëåêòðèôèêàöèÿ, òîïëîôèêàöèÿ, ãàçèôèêàöèÿ, åëåêòðîííè ñúîáùèòåëíè ìðåæè è äðóãè;

3. çà îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñòè ïî îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà è ïðèðîäíèòå ðåñóðñè, ãåîçàùèòíà äåéíîñò, óêðåïâàíå íà áðåãîâåòå, êàêòî è çà áëàãîóñòðîéñòâåíè äåéíîñòè - îçåëåíåíè ïëîùè çà øèðîêî îáùåñòâåíî ïîëçâàíå, âîäíè ïëîùè è òå÷åíèÿ, ãðîáèùíè ïàðêîâå è òðåòèðàíå íà áèòîâè îòïàäúöè;

4. çà èçãðàæäàíå íà îáùåñòâåíè îáåêòè íà çäðàâåîïàçâàíåòî, ñîöèàëíîòî ïîäïîìàãàíå è îáðàçîâàíèåòî.
×ë. 206. (1) Çà èçãðàæäàíå íà îáåêòèòå ïî ÷ë. 205 ñå îò÷óæäàâàò íåäâèæèìè èìîòè èëè ÷àñòè îò òÿõ, êîèòî ñå çàñÿãàò íåïîñðåäñòâåíî îò ïðåäâèäåíîòî ñòðîèòåëñòâî èëè ñòàâàò íåãîäíè çà çàñòðîÿâàíå èëè ïîëçâàíå ñúîáðàçíî óñòðîéñòâåíèòå, ñàíèòàðíî-õèãèåííèòå è ïðîòèâîïîæàðíèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè, êàêòî è ñúîáðàçíî èçèñêâàíèÿòà çà ñèãóðíîñò è áåçîïàñíîñò.

(2) ×àñòè îò ïîçåìëåíè èìîòè ñå îò÷óæäàâàò ñàìî êîãàòî îò îñòàòúêà îò èìîòà ìîæå äà ñå îáðàçóâà óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 19. 

(3) Äîïóñêà ñå ÷àñòè îò ïîçåìëåíè èìîòè, îò êîèòî íå ìîãàò äà ñå îáðàçóâàò óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, äà áúäàò îáåäèíÿâàíè â ñúñîáñòâåíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ïðè óñëîâèÿòà íà ÷ë. 17 è 19, áåç äà áúäàò îò÷óæäàâàíè.

(4) Â ñëó÷àèòå, êîãàòî îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå ñå çàïàçâà è îñòàòúêúò îò ïîçåìëåíèÿ èìîò ìîæå äà ñå ïîëçâà ïî ïðåäíàçíà÷åíèå, êîåòî èìîòúò å èìàë ïðåäè îò÷óæäàâàíåòî, ñúñ ñúãëàñèåòî íà ñîáñòâåíèêà ìîæå äà áúäå îáðàçóâàí ìàëîìåðåí óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò.

(5) Êîãàòî íÿìà ñúãëàñèå íà ñîáñòâåíèöèòå â ñëó÷àèòå ïî àë. 3 è 4, ñå îò÷óæäàâà öåëèÿò ïîçåìëåí èìîò.
×ë. 207. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè èçãðàæäàíå íà îáåêòè è ñúîðúæåíèÿ ïî ÷ë. 205 ïîçåìëåíèÿò èìîò íå ñå îò÷óæäàâà, àêî ñîáñòâåíèêúò ìó ó÷ðåäè ïðàâî íà ñòðîåæ, ñ èçêëþ÷åíèå íà åëåìåíòèòå íà òðàíñïîðòíàòà òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà è îáùèíèòå.
×ë. 208. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ñðîêúò çà çàïî÷âàíå íà îò÷óæäèòåëíèòå ïðîöåäóðè ïî Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò è Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò íà íåäâèæèìè èìîòè, îïðåäåëåíè ïî ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà èçãðàæäàíå íà îáåêòè - ïóáëè÷íà äúðæàâíà èëè ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, å ïåò ãîäèíè îò âëèçàíå â ñèëà íà ïëàíîâåòå è äåñåò ãîäèíè îò âëèçàíåòî â ñèëà íà ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà èçãðàæäàíå íà åëåìåíòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ïî ÷ë. 64 - ïóáëè÷íà ñîáñòâåíîñò íà äúðæàâàòà è îáùèíèòå, à çà èìîòè, ïðåäâèäåíè çà îçåëåíåíè ïëîùè ïî ÷ë. 61, àë. 4 - ïåòíàäåñåò ãîäèíè îò âëèçàíå â ñèëà íà ïëàíîâåòå. Ñëåä èçòè÷àíå íà òîçè ñðîê ñîáñòâåíèöèòå íà íåäâèæèìèòå èìîòè èìàò ïðàâàòà ïî ÷ë. 134, àë. 2, ò. 1. 
×ë. 209. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 54 îò 2008 ã.) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà ïðèíóäèòåëíî îò÷óæäàâàíå ïî Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò íå ñå ïðèëàãàò, êîãàòî ñå îò÷óæäàâàò ÷àñòè îò ïîçåìëåíè èìîòè çà ðàçøèðÿâàíå åëåìåíòèòå íà òðàíñïîðòíàòà èíôðàñòðóêòóðà - àâòîìàãèñòðàëè è ïúòèùà îò ðåïóáëèêàíñêàòà ïúòíà ìðåæà, æåëåçîïúòíè ëèíèè è ãàðè, ëåòèùà, ïðèñòàíèùà, ïðè êîåòî èìîòèòå ìîãàò äà ñå ïîëçâàò ïî ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè, êîåòî ñà èìàëè ïðåäè îò÷óæäàâàíåòî.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 54 îò 2008 ã.) Çà îò÷óæäàâàíåòî îáëàñòíèÿò óïðàâèòåë èçäàâà çàïîâåä, ñ êîÿòî âúç îñíîâà íà îöåíêà, èçãîòâåíà îò ëèöåíçèðàíè ñïåöèàëèñòè, îïðåäåëÿ:

1. ðàçìåðà íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå ïî ïàçàðíè öåíè;

2. äàòàòà, íà êîÿòî îò÷óæäåíàòà ÷àñò ùå áúäå çàâçåòà.

(3) Çàïîâåäòà ïî àë. 2 ïîäëåæè íà îáæàëâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 215, àë. 1. 

(4) ×àñòòà îò ïîçåìëåíèÿ èìîò ñå ñ÷èòà çà îò÷óæäåíà îò äåíÿ íà èçïëàùàíå íà ïàðè÷íîòî îáåçùåòåíèå.
Ðàçäåë II

Îáåçùåòÿâàíå ïðè äðóãè ñëó÷àè
×ë. 210. (1) Èçãîòâÿíåòî íà îöåíêè è îïðåäåëÿíåòî íà ðàçìåðà è èçïëàùàíåòî íà îáåçùåòåíèÿ â èçðè÷íî ïðåäâèäåíèòå â çàêîíà ñëó÷àè ñå èçâúðøâàò ïî ïàçàðíè öåíè, îïðåäåëåíè îò êîìèñèÿ, íàçíà÷åíà îò êìåòà íà îáùèíàòà.

(2) Êìåòúò íàðåæäà ñëóæåáíî èëè âúç îñíîâà íà èñêàíå íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà îïðåäåëÿíåòî íà îáåçùåòåíèÿ èëè îöåíêà îò êîìèñèÿòà.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ðåøåíèåòî íà êîìèñèÿòà ñå ñúîáùàâà íà ñòðàíèòå ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. Òå ìîãàò äà ãî îáæàëâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 215, àë. 1. 

(4) Ñóìàòà íà îáåçùåòåíèåòî ïî âëÿçëàòà â ñèëà îöåíêà ñå âíàñÿ ïî ñìåòêà â òúðãîâñêà áàíêà è ñå èçïëàùà íà ïðàâîèìàùèòå ïî íàðåæäàíå íà êìåòà íà îáùèíàòà èëè íà óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ëèöåòî, êîåòî èñêà äà ñå ïîëçâà îò îöåíêàòà, ïðåäè äà å âëÿçëî â ñèëà ðåøåíèåòî íà êîìèñèÿòà, òðÿáâà äà âíåñå â áàíêàòà íà èìåòî íà ïðàâîèìàùèÿ ñóìà, ðàâíà íà îïðåäåëåíîòî îáåçùåòåíèå. Âíàñÿíåòî íà ñóìàòà èìà äåéñòâèå ïî îòíîøåíèå íà ïðàâîèìàùèÿ îò äåíÿ íà ñúîáùåíèåòî ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ, íàïðàâåíî îò îáùèíàòà. Âíåñåíàòà ñóìà ñå èçïëàùà íà ïðàâîèìàùèÿ ïî íàðåæäàíå íà êìåòà íà îáùèíàòà. Ïðàâîèìàùèòå òðÿáâà äà áúäàò îáåçùåòåíè íàïúëíî çà ðàçëèêàòà â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà îöåíêàòà.

(6) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðè îòêàç èëè çàáàâà äà ñå èçïëàòè ñóìàòà ïî âëÿçëîòî â ñèëà ðåøåíèå ïî àë. 3 çàèíòåðåñóâàíàòà ñòðàíà ìîæå äà ñå ñíàáäè ÷ðåç ñúäà ñ èçïúëíèòåëåí ëèñò ïî ÷ë. 237, áóêâè "â" è "ê" è ÷ë. 242 è ñëåäâàùèòå îò Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ è äà ïîèñêà îò Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñïèðàíå íà äåéñòâèÿòà è àêòîâåòå äî èçïëàùàíå íà ñóìàòà.

(7) Âúðõó ñóìàòà íà íåèçïëàòåíîòî îáåçùåòåíèå ñå äúëæàò çàêîííèòå ëèõâè îò äåíÿ íà èçòè÷àíå íà ñðîêà çà ïëàùàíå.
×ë. 211. (1) Äúëæèìîòî ïàðè÷íî îáåçùåòåíèå ïî ÷ë. 210, àë. 4 ñå âíàñÿ â òúðãîâñêà áàíêà íà ðàçïîëîæåíèå íà ïðàâîèìàùèòå, êîãàòî:

1. ïðàâîòî äà ñå ïîëó÷è îáåçùåòåíèå îùå íå å óñòàíîâåíî ñúñ ñúîòâåòíèòå äîêóìåíòè;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ïðàâîèìàùèÿò íå ñå å ÿâèë äà ïðåäñòàâè ñúîòâåòíèòå äîêóìåíòè â 14-äíåâåí ñðîê îò ïîëó÷àâàíå íà ñúîáùåíèåòî ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ; 

3. ñúùåñòâóâà ñïîð ìåæäó íÿêîëêî ëèöà çà ïðàâîòî âúðõó äúëæèìàòà ñóìà; â òîçè ñëó÷àé áàíêàòà èçïëàùà ñóìàòà íà ëèöåòî, êîåòî óñòàíîâè ïðàâàòà ñè ïî ñúäåáåí ðåä;

4. ïðàâîèìàùèòå ñà â íåèçâåñòíîñò;

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ïîçåìëåíèòå èìîòè ñà â íåóðåãóëèðàíè òåðèòîðèè, îñòàíàëè ñëåä âúçñòàíîâÿâàíå ïðàâàòà íà ñîáñòâåíèöèòå, è òå ñå ñòîïàíèñâàò è óïðàâëÿâàò îò îáùèíàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà è ïîëçóâàíåòî íà çåìåäåëñêèòå çåìè. 

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Âíàñÿíåòî íà ñóìàòà èìà äåéñòâèå ïî îòíîøåíèå íà ïðàâîèìàùèòå îò äåíÿ íà ñúîáùåíèåòî ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
Ãëàâà îñåìíàäåñåòà

(Îòì. - ÄÂ, áð. 111 îò 2001 ã.) 

ÎÁÙÈÍÑÊÈ ÔÎÍÄ "ÁËÀÃÎÓÑÒÐÎÉÑÒÂÎ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈßÒÀ"
×ë. 212. (Îòì. - ÄÂ, áð. 111 îò 2001 ã.). 
×ÀÑÒ ÏÅÒÀ

ÊÎÍÒÐÎË ÂÚÐÕÓ ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÎÒÎ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈßÒÀ
Ãëàâà äåâåòíàäåñåòà

ÑÚÄÅÁÅÍ ÊÎÍÒÐÎË ÍÀ ÈÍÄÈÂÈÄÓÀËÍÈÒÅ ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÍÈ ÀÊÒÎÂÅ

ÏÎ ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÎ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈßÒÀ
×ë. 213. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 30 îò 2006 ã.) Ñúäèëèùàòà îñúùåñòâÿâàò êîíòðîë ïî çàêîíîñúîáðàçíîñòòà íà àäìèíèñòðàòèâíèòå àêòîâå ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí, à ïî âúïðîñè, êîèòî íå ñà óðåäåíè â íåãî - ïî Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
×ë. 214. Èíäèâèäóàëíè àäìèíèñòðàòèâíè àêòîâå ïî ñìèñúëà íà òîçè çàêîí ñà:

1. àêòîâåòå çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà ïî ÷ë. 1, îòêàçèòå çà èçäàâàíå íà òàêèâà àêòîâå è àäìèíèñòðàòèâíèòå àêòîâå çà îòìÿíà èëè îñòàâàíå â ñèëà íà àêòîâå, èçäàäåíè ïî àäìèíèñòðàòèâåí ðåä, ñ êîèòî ñå ñúçäàâàò ïðàâà èëè çàäúëæåíèÿ èëè ñå çàñÿãàò ïðàâà èëè çàêîííè èíòåðåñè íà îòäåëíè ôèçè÷åñêè èëè þðèäè÷åñêè ëèöà, íåçàâèñèìî äàëè èçðè÷íî ñà ïîñî÷åíè êàòî àäðåñàòè;

2. àêòîâåòå ïî ò. 1, èçäàäåíè îò Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, îò êìåòîâåòå íà ðàéîíè è êìåòñòâà, îò ãëàâíèòå àðõèòåêòè è äðóãè îâëàñòåíè äëúæíîñòíè ëèöà â îáëàñòíèòå, îáùèíñêèòå è ðàéîííèòå àäìèíèñòðàöèè;

3. àêòîâåòå çà ñïèðàíå, çà çàáðàíà íà ïîëçâàíåòî è çà ïðåìàõâàíå íà íåçàêîííè ñòðîåæè.
×ë. 215. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 30 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.03.2007 ã., áð. 61 îò 2007 ã., äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Èíäèâèäóàëíèòå àäìèíèñòðàòèâíè àêòîâå ïî òîçè çàêîí, îòêàçèòå çà èçäàâàíåòî èì è àäìèíèñòðàòèâíèòå àêòîâå, ñ êîèòî òå ñà îòìåíåíè èëè îñòàâåíè â ñèëà, ñ èçêëþ÷åíèå íà òåçè ïî ÷ë. 216, àë. 1, ìîãàò äà ñå îáæàëâàò ïðåä ñúîòâåòíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí ñúä ïî ìåñòîíàõîæäåíèåòî íà íåäâèæèìèÿ èìîò. Àêòîâåòå è îòêàçèòå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, íà ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà è íà ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè ñå îáæàëâàò ïðåä Âúðõîâíèÿ àäìèíèñòðàòèâåí ñúä.

(2) Ïî ðåäà, ïðåäâèäåí â àë. 1, ìîãàò äà ñå îáæàëâàò è ðåøåíèÿòà íà êîìèñèÿòà ïî ÷ë. 210, àë. 3, êàòî ïî äåëîòî ñå ïðèçîâàâàò îáùèíàòà è çàèíòåðåñóâàíèòå ñòðàíè.

(3) Ïðîêóðîðúò ìîæå äà ïîäàâà ïðîòåñòè îòíîñíî çàêîíîñúîáðàçíîñòòà íà ïîäëåæàùèòå íà îáæàëâàíå àêòîâå.

(4) Æàëáèòå è ïðîòåñòèòå ñå ïîäàâàò ÷ðåç îðãàíà, ÷èéòî àêò ñå îáæàëâà èëè ïðîòåñòèðà, â 14-äíåâåí ñðîê îò ñúîáùàâàíåòî íà àêòà. Êàòî ñòðàíà ïî äåëàòà ñå ïðèçîâàâà è ó÷àñòâà þðèäè÷åñêîòî ëèöå, îò ÷èåòî èìå ñå èçäàâà àêòúò.
×ë. 216. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Íå ïîäëåæàò íà ïðÿêî îáæàëâàíå ïî ñúäåáåí ðåä ñëåäíèòå àäìèíèñòðàòèâíè àêòîâå íà ãëàâíèòå àðõèòåêòè íà îáùèíèòå (ðàéîíèòå):

1. îòêàçèòå çà ñúãëàñóâàíå è îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, êîãàòî íå ñà ñúñòàâíà ÷àñò íà êîìïëåêñíèÿ ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà;

2. ðàçðåøåíèÿòà çà ñòðîåæ çàåäíî ñúñ ñúãëàñóâàíèòå è îäîáðåíè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, êîãàòî òàêèâà ñå èçèñêâàò, è îòêàçèòå çà èçäàâàíåòî èì, êîãàòî íå ñà ñúñòàâíà ÷àñò íà êîìïëåêñíèÿ ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà.

(2) (Äîï. - ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.) Àäìèíèñòðàòèâíèòå àêòîâå ïî àë. 1 ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò ïðåä íà÷àëíèöèòå íà ðåãèîíàëíèòå äèðåêöèè çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, à çà ñïåöèàëíèòå îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà - ïðåä ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî ïðåä ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè ïðåä ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã.) Æàëáèòå ñå ïîäàâàò îò çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ÷ðåç îðãàíà, èçäàë àêòà, ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 

(4) Æàëáèòå è ïðîòåñòèòå ñðåùó àêòîâåòå ïî àë. 1 ñïèðàò èçïúëíåíèåòî èì.

(5) Íà÷àëíèêúò íà ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñå ïðîèçíàñÿ ñ ìîòèâèðàíà çàïîâåä ïî îñíîâàòåëíîñòòà íà ïîäàäåíàòà æàëáà, ñëåä ïðåöåíêà íà íåéíàòà äîïóñòèìîñò, â 15-äíåâåí ñðîê îò ïîñòúïâàíåòî é. Ñúñ çàïîâåäòà ñè íà÷àëíèêúò íà ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ìîæå äà îòìåíè èçöÿëî èëè îò÷àñòè îáæàëâàíèÿ àêò èëè äà îòõâúðëè æàëáàòà, êàòî îñòàâè â ñèëà îáæàëâàíèÿ àêò.

(6) Çàïîâåäèòå íà íà÷àëíèêà íà ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñå îáæàëâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 215. 
×ë. 217. (1) Æàëáèòå è ïðîòåñòèòå ïðåä ñúäà íå ñïèðàò èçïúëíåíèåòî íà ñëåäíèòå àäìèíèñòðàòèâíè àêòîâå:

1. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.); 

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) çàïîâåäè çà ñïèðàíå è çàáðàíà íà äîñòúïà äî ñòðîåæè ïî ÷ë. 224, àë. 1; 

3. çàïîâåäè çà çàáðàíà íà äîñòúïà è ïîëçâàíåòî íà ñòðîåæè;

4. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.); 

5. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.); 

6. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.); 

7. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) çà âúâåæäàíå íà ñòðîåæèòå â åêñïëîàòàöèÿ;

8. (ïðåäèøíà ò. 7 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) çàïîâåäè ïî ÷ë. 194, àë. 1 çà îñèãóðÿâàíå íà ñâîáîäåí äîñòúï â íåäâèæèìèòå èìîòè;

9. (ïðåäèøíà ò. 8, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 106 îò 2006 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) çàïîâåäè ïî ÷ë. 195 è 196; 

10. (ïðåäèøíà ò. 9, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) çàïîâåäè ïî ÷ë. 209, àë. 2; 

11. (íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) çàïîâåäè ïî ÷ë. 57à, àë. 3. 

(2) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñúäúò ìîæå äà ñïðå èçïúëíåíèåòî íà àäìèíèñòðàòèâíèòå àêòîâå ïî àë. 1, ñ èçêëþ÷åíèå íà òåçè ïî ò. 2.
×ë. 218. Êîìïëåêñíèÿò ïðîåêò çà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà ñå îáæàëâà ïðåä ñúäà â 14-äíåâåí ñðîê îò ñúîáùåíèåòî çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ.
×ë. 219. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Çà ïîñòúïèëèòå æàëáè è îáðàçóâàíèòå ñúäåáíè ïðîèçâîäñòâà ïî òàçè ãëàâà ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà äÿë òðåòè îò Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 

(2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.). 

(3) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 30 îò 2006 ã.) Çà íåóðåäåíèòå â òàçè ãëàâà âúïðîñè ñå ïðèëàãà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿò êîäåêñ. 
Ãëàâà äâàäåñåòà

ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÅÍ ÊÎÍÒÐÎË ÏÎ ÓÑÒÐÎÉÑÒÂÎ ÍÀ ÒÅÐÈÒÎÐÈßÒÀ È ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎÒÎ
×ë. 220. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî óïðàæíÿâà êîíòðîë ïî ñïàçâàíåòî íà ðàçïîðåäáèòå íà òîçè çàêîí è íà íîðìàòèâíèòå àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó ïðè ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî, â òîâà ÷èñëî âëàãàíåòî íà êà÷åñòâåíè ñòðîèòåëíè ìàòåðèàëè è èçäåëèÿ ñ îãëåä îñèãóðÿâàíåòî íà ñèãóðíîñòòà, áåçîïàñíîñòòà, äîñòúïíîñòòà è äðóãèòå íîðìàòèâíè èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî îñúùåñòâÿâà êîíòðîë âúðõó äåéíîñòòà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ìèíèñòúðúò íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè óïúëíîìîùåíè îò íåãî äëúæíîñòíè ëèöà óïðàæíÿâàò êîíòðîë ïî ñïàçâàíåòî íà èçèñêâàíèÿòà çà ïîæàðíà áåçîïàñíîñò.

(4) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ë. 221. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë å þðèäè÷åñêî ëèöå íà áþäæåòíà èçäðúæêà ñúñ ñåäàëèùå Ñîôèÿ. Òÿ ñå ñúñòîè îò öåíòðàëíî óïðàâëåíèå è ðåãèîíàëíè äèðåêöèè â îáëàñòíèòå öåíòðîâå. Âúâ âðúçêà ñ âúçíèêíàëè íóæäè ìîãàò äà ñå ñúçäàâàò âðåìåííè òåðèòîðèàëíè áþðà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñúñ çàïîâåä íà íà÷àëíèêà é, áåç äà ñå óâåëè÷àâàò óòâúðäåíèòå áþäæåò è ùàò íà äèðåêöèÿòà. Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë çàäúëæèòåëíî çàñòðàõîâà ñëóæèòåëèòå ñè ñðåùó çëîïîëóêà è ñúñ çàñòðàõîâêà "Æèâîò" çà ñìåòêà íà ñâîÿ áþäæåò.

(2) Ïðè èçïúëíåíèå íà ñëóæåáíèòå ñè çàäúëæåíèÿ ñëóæèòåëèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èìàò ïðàâî íà óíèôîðìåíî îáëåêëî è îòëè÷èòåëíè çíàöè, ïîëçâàò ñïåöèàëíè ñðåäñòâà è ñ ðàçðåøåíèå íà ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè ìîãàò äà ïðèòåæàâàò ëè÷íî îðúæèå çà çàùèòà.

(3) Îðãàíèòå íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, êàêòî è äðóãèòå äúðæàâíè è îáùèíñêè îðãàíè ñà äëúæíè äà îêàçâàò ñúäåéñòâèå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë è íà íåéíèòå ñëóæèòåëè ïðè èçïúëíåíèå íà ôóíêöèèòå èì.

(4) Çàïîâåäèòå, ïðåäïèñàíèÿòà è íàðåæäàíèÿòà íà îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, èçäàäåíè â ðàìêèòå íà òÿõíàòà êîìïåòåíòíîñò, ñà çàäúëæèòåëíè çà ëèöàòà, çà êîèòî ñå îòíàñÿò.

(5) Âúâ âðúçêà ñ èçïúëíåíèå íà ôóíêöèèòå èì ïî òîçè çàêîí îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èìàò ïðàâî:

1. (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) íà ñâîáîäåí äîñòúï äî ñòðîåæèòå, êàêòî è äî ñãðàäèòå è ñúîðúæåíèÿòà ïî âðåìå íà òÿõíîòî ïîëçâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 194, àë. 1 è 3; 

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) äà èçèñêâàò âñè÷êè íåîáõîäèìè çà ïðîâåðêèòå äîêóìåíòè, äàííè, ëåãèòèìàöèÿ, ïèñìåíè ñïðàâêè è îáÿñíåíèÿ îò äëúæíîñòíèòå ëèöà â äúðæàâíèòå è îáùèíñêèòå àäìèíèñòðàöèè, îò ó÷àñòíèöèòå â ñòðîèòåëñòâîòî, îò ëèöàòà íà ñòðîåæà è ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà, îò çàèíòåðåñóâàíèòå öåíòðàëíè è òåðèòîðèàëíè àäìèíèñòðàöèè, îò ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè îðãàíè è åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà;

3. äà ïîëçâàò äàííè îò Åäèííàòà ñèñòåìà çà ãðàæäàíñêà ðåãèñòðàöèÿ è àäìèíèñòðàòèâíî îáñëóæâàíå ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñúñ çàêîí.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ñðåäñòâàòà, íàáðàíè îò îò÷èñëåíèÿ â ðàçìåð 50 íà ñòî îò ñúáðàíèòå ïî òîçè çàêîí îò Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ïðèõîäè çà áþäæåòà, ïðåäñòàâëÿâàùè òàêñè, ãëîáè è èìóùåñòâåíè ñàíêöèè, ñå ðàçõîäâàò ñàìî çà ïðåìàõâàíå íà íåçàêîííî ñòðîèòåëñòâî, çà ðàçâèòèå íà ìàòåðèàëíàòà áàçà, çà ïîâèøàâàíå íà êâàëèôèêàöèÿòà è çà ñòèìóëèðàíå íà ñëóæèòåëèòå íà äèðåêöèÿòà ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.
×ë. 222. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íà÷àëíèêúò íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå:

1. ñïèðà íåçàêîííè ñòðîåæè;

2. ñïèðà ñòðîåæè, ÷àñòè îò òÿõ èëè îòäåëíè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, èçâúðøâàíè â îòêëîíåíèå îò îäîáðåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà, è äàâà ðàçðåøåíèå çà ïðîäúëæàâàíåòî èì ñëåä îòñòðàíÿâàíå íà íàðóøåíèÿòà è çàïëàùàíå íà äúëæèìèòå ãëîáè è èìóùåñòâåíè ñàíêöèè;

3. çàáðàíÿâà äîñòúïà äî ñòðîåæè ïî ò. 1 è 2 è ðàçïîðåæäà ïîñòàâÿíåòî íà îòëè÷èòåëíè çíàöè çà îãðàíè÷àâàíå è íåäîïóñêàíå íà õîðà è ìåõàíèçàöèÿ íà ñòðîåæèòå;

4. çàáðàíÿâà çàõðàíâàíåòî ñ åëåêòðè÷åñêà è òîïëèííà åíåðãèÿ, âîäà è ãàç íà ñòðîåæè ïî ò. 1 è 2;

5. (äîï. - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) çàáðàíÿâà âëàãàíåòî íà ñòðîèòåëíè ïðîäóêòè, êîèòî íå ñà îöåíåíè çà ñúîòâåòñòâèå ñúñ ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå, è èçâúðøâà ïðîâåðêè â ìåñòàòà çà ïðîèçâîäñòâî íà ñòðîèòåëíè ïðîäóêòè;

6. çàáðàíÿâà ïîëçâàíåòî íà ñòðîåæè èëè íà ÷àñòè îò òÿõ, êîèòî íå ñà âúâåäåíè â åêñïëîàòàöèÿ ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä èëè ñå ïîëçâàò íå ïî ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè ñúãëàñíî èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà è óñëîâèÿòà çà âúâåæäàíå â åêñïëîàòàöèÿ;

7. çàáðàíÿâà äîñòúïà äî ñòðîåæè èëè äî ÷àñòè îò òÿõ, êîèòî íå ñà âúâåäåíè â åêñïëîàòàöèÿ ïî óñòàíîâåíèÿ ðåä èëè ñå ïîëçâàò íå ïî ïðåäíàçíà÷åíèåòî ñè ñúãëàñíî èçäàäåíèòå ñòðîèòåëíè êíèæà è óñëîâèÿòà çà âúâåæäàíå â åêñïëîàòàöèÿ, çàáðàíÿâà çàõðàíâàíåòî èì ñ åëåêòðè÷åñêà è òîïëèííà åíåðãèÿ, âîäà è ãàç è ðàçïîðåæäà ïîñòàâÿíåòî íà îòëè÷èòåëíè çíàöè çà îãðàíè÷àâàíå íà äîñòúïà è íåäîïóñêàíå íà õîðà è äðóãè;

8. èçäàâà ðàçðåøåíèÿ çà ïîëçâàíå íà ñòðîåæè èëè îòêàçâà èçäàâàíåòî èì;

9. (èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) ïðåäëàãà îòíåìàíåòî íà ëèöåíçè íà êîíñóëòàíòè çà èçâúðøâàíå îöåíÿâàíå ñúîòâåòñòâèåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè è/èëè çà óïðàæíÿâàíå íà ñòðîèòåëåí íàäçîð;

10. èçäàâà çàïîâåäè çà ïðåìàõâàíå íà íåçàêîííè ñòðîåæè;

11. (èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã.) èçäàâà çàïîâåäè çà îòìÿíà èëè èçìåíåíèå íà çàïîâåäèòå íà íà÷àëíèöèòå íà ðåãèîíàëíèòå äèðåêöèè çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, çà êîèòî íå å ïðåäâèäåí ïðÿê ñúäåáåí êîíòðîë, ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ; 

12. ïðåäïèñâà èçïúëíåíèå íà óêðåïèòåëíè è âúçñòàíîâèòåëíè ìåðêè çà íåäîïóñêàíå íà àâàðèè, ùåòè è äðóãè íà ñòðîåæè è íà ÷àñòè îò òÿõ, çà êîèòî å ñïðÿíî ñòðîèòåëñòâîòî, äåéñòâèåòî íà ñòðîèòåëíèòå êíèæà èëè å çàáðàíåíî ïîëçâàíåòî èì;

13. ðàçïîðåæäà îñâîáîæäàâàíå íà ñòðîåæà è íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà îò õîðà, ìåõàíèçàöèÿ, èçäåëèÿ, ïðîäóêòè, ìàòåðèàëè, îáùîîïàñíè ñðåäñòâà è äðóãè;

14. íàëàãà ïðåäâèäåíèòå â òîçè çàêîí ñàíêöèè.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñúîáðàçíî ñâîÿòà êîìïåòåíòíîñò:

1. êîíñòàòèðàò íåçàêîííî ñòðîèòåëñòâî;

2. êîíñòàòèðàò íàðóøåíèÿ ïðè ïîëçâàíåòî íà ñòðîåæè èëè íà ÷àñòè îò òÿõ;

3. êîíñòàòèðàò íàðóøåíèÿ ïðè èçäàâàíåòî íà ñòðîèòåëíè êíèæà;

4. èçïúëíÿâàò çàïîâåäèòå çà ñïèðàíå, çà çàáðàíà íà ïîëçâàíåòî, çà çàáðàíà íà äîñòúïà äî ñòðîåæè è ñòðîèòåëíè ïëîùàäêè è çà ïðåìàõâàíå íà íåçàêîííè ñòðîåæè;

5. îáñëåäâàò àâàðèè â ñòðîèòåëñòâîòî;

6. êîíòðîëèðàò èçïúëíåíèåòî íà ìåðîïðèÿòèÿòà çà âúçñòàíîâÿâàíå íà òåðèòîðèè ñ îñîáåíà òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíà çàùèòà;

7. óñòàíîâÿâàò äðóãè íàðóøåíèÿ íà òîçè çàêîí è íà ïîäçàêîíîâèòå íîðìàòèâíè àêòîâå ïî ïðèëàãàíåòî ìó;

8. ñúçäàâàò è ïîääúðæàò ðåãèñòúð íà èçäàäåíèòå íàêàçàòåëíè ïîñòàíîâëåíèÿ;

9. çàâåðÿâàò çàïîâåäíè êíèãè â ïðåäâèäåíèòå îò çàêîíà ñëó÷àè.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ïðè ïðèâåæäàíå â èçïúëíåíèå íà çàïîâåäè çà ñïèðàíå, çà çàáðàíà íà ïîëçâàíåòî, äîñòúïà è çà ïðèíóäèòåëíî ïðåìàõâàíå íà íåçàêîííè ñòðîåæè îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èìàò ïðàâî äà èçïîëçâàò íà òåðèòîðèÿòà íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà ñëåäíèòå ñïåöèàëíè ñðåäñòâà:

1. óñòðîéñòâà çà ïðèíóäèòåëíî îãðàíè÷àâàíå ïðèäâèæâàíåòî íà àâòîìîáèëè è ñòðîèòåëíà ìåõàíèçàöèÿ èëè çà ïðåìåñòâàíå íà òàêàâà ìåõàíèçàöèÿ èçâúí ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà;

2. óñòðîéñòâà çà îòâàðÿíå íà ïðåãðàäè è ïîìåùåíèÿ;

3. ñâåòëèííè è çâóêîâè óñòðîéñòâà;

4. ñòðîèòåëíè ìàøèíè è ñòðîèòåëíà ìåõàíèçàöèÿ, òåõíè÷åñêè ñðåäñòâà è ñïîñîáè.

(4) Ñðåäñòâàòà ïî àë. 3 ìîãàò äà áúäàò èçïîëçâàíè ñàìî îò ñëóæèòåëè, êîèòî ïðèòåæàâàò íåîáõîäèìàòà êâàëèôèêàöèÿ.

(5) Ïðè ïðîòèâîäåéñòâèå èëè ïðè îòêàç äà ñå èçïúëíè ðàçïîðåæäàíå çà äîñòúï èëè çà îñâîáîæäàâàíå íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà èëè â äðóãè ñëó÷àè, îïðåäåëåíè ñúñ çàêîíà, ðàçïîðåæäàíåòî ñå èçïúëíÿâà ïðèíóäèòåëíî ñúñ ñúäåéñòâèåòî íà îðãàíèòå íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè.
×ë. 222à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà:

1. ñïèðà ñòðîåæè, ÷àñòè îò òÿõ, êàêòî è îòäåëíè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 224 è äàâà ðàçðåøåíèå çà ïðîäúëæàâàíåòî èì ñëåä îòñòðàíÿâàíå íà íàðóøåíèÿòà è çàïëàùàíå íà äúëæèìèòå ãëîáè è èìóùåñòâåíè ñàíêöèè;

2. çàáðàíÿâà äîñòúïà äî ñòðîåæè ïî ò. 1 è ðàçïîðåæäà ïîñòàâÿíåòî íà îòëè÷èòåëíè çíàöè çà îãðàíè÷àâàíå è íåäîïóñêàíå íà õîðà è ìåõàíèçàöèÿ íà ñòðîåæèòå;

3. çàáðàíÿâà çàõðàíâàíåòî ñ åëåêòðè÷åñêà è òîïëèííà åíåðãèÿ, âîäà è ãàç íà ñòðîåæè ïî ò. 1;

4. ïðåäïèñâà èçïúëíåíèå íà óêðåïèòåëíè, âúçñòàíîâèòåëíè è äðóãè ìåðêè çà íåäîïóñêàíå íà àâàðèè è ùåòè íà ñòðîåæè èëè íà ÷àñòè îò òÿõ, çà êîèòî å ñïðÿíî ñòðîèòåëñòâîòî;

5. íàëàãà ïðåäâèäåíèòå â çàêîíà ãëîáè è èìóùåñòâåíè ñàíêöèè.
×ë. 223. (1) Îáùèíñêèòå àäìèíèñòðàöèè îñúùåñòâÿâàò êîíòðîë ïî ïðèëàãàíå íà óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå, îäîáðåíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, ðàçðåøåíèÿòà çà ñòðîåæ, îïðåäåëåíèòå ñòðîèòåëíè ëèíèè è íèâà, êàêòî è ïî ñïàçâàíåòî íà äåéñòâàùèòå íîðìàòèâíè àêòîâå çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â àäìèíèñòðàöèÿòà íà âñÿêà îáùèíà ñå íàçíà÷àâà ñëóæèòåë èëè ñëóæèòåëè çà êîíòðîë ïî ñòðîèòåëñòâîòî, êîèòî îñúùåñòâÿâàò êîíòðîëà ïî àë. 1, ïðåäîòâðàòÿâàò, íå äîïóñêàò è êîíñòàòèðàò íàðóøåíèÿ â ñòðîèòåëñòâîòî.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 103 îò 2005 ã.) Ïðè êîíñòàòèðàíå íà ñòðîåæ ïî ÷ë. 224, àë. 1 èëè íà íåçàêîíîñúîáðàçíî ïîëçâàíå íà ñòðîåæ ñëóæèòåëèòå ïî àë. 2 ñà äëúæíè â òðèäíåâåí ñðîê äà ñúñòàâÿò è âðú÷àò íà íàðóøèòåëÿ êîíñòàòèâåí àêò ïî ÷ë. 224, àë. 2 èëè ïî ÷ë. 178, àë. 5. Â òðèäíåâåí ñðîê îò èçòè÷àíåòî íà ñðîêà çà âúçðàæåíèÿ êîíñòàòèâíèÿò àêò ïî ÷ë. 178, àë. 5 ñå èçïðàùà â Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ïðè èçïúëíåíèå íà ôóíêöèèòå èì ïî òîçè çàêîí ñëóæèòåëèòå îò îáùèíñêèòå àäìèíèñòðàöèè èìàò ïðàâî:

1. íà ñâîáîäåí äîñòúï äî ñòðîåæèòå, êàêòî è äî ñãðàäèòå è ñúîðúæåíèÿòà ïî âðåìå íà òÿõíîòî ïîëçâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 194, àë. 1 è 3; 

2. äà èçèñêâàò âñè÷êè íåîáõîäèìè çà ïðîâåðêèòå äîêóìåíòè, äàííè, ëåãèòèìàöèÿ, ïèñìåíè ñïðàâêè è îáÿñíåíèÿ îò ó÷àñòíèöèòå â ñòðîèòåëñòâîòî, îò ëèöàòà íà ñòðîåæà è ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà, îò çàèíòåðåñóâàíèòå àäìèíèñòðàöèè, îò ñïåöèàëèçèðàíèòå êîíòðîëíè îðãàíè è åêñïëîàòàöèîííèòå äðóæåñòâà;

3. äà ïîëçâàò äàííè îò Åäèííàòà ñèñòåìà çà ãðàæäàíñêà ðåãèñòðàöèÿ è àäìèíèñòðàòèâíî îáñëóæâàíå ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè ñúñ çàêîí.
Ãëàâà äâàäåñåò è ïúðâà

ÍÅÄÎÏÓÑÊÀÍÅ È ÎÒÑÒÐÀÍßÂÀÍÅ ÍÀ ÍÅÇÀÊÎÍÍÎ ÑÒÐÎÈÒÅËÑÒÂÎ

(Çàãë. èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) 
×ë. 224. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà ñ ìîòèâèðàíà çàïîâåä ñïèðà èçïúëíåíèåòî è çàáðàíÿâà äîñòúïà äî ñòðîåæ èëè ÷àñò îò ñòðîåæ, êîéòî ñå èçâúðøâà:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) áåç îäîáðåíè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè è/èëè áåç âëÿçëî â ñèëà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ;

2. ïðè ñúùåñòâåíè îòêëîíåíèÿ ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 154, àë. 2; 

3. ñúñ ñòðîèòåëíè ïðîäóêòè, íåñúîòâåòñòâàùè íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå èëè â íàðóøåíèå íà ïðàâèëàòà çà èçïúëíåíèå íà ñòðîèòåëíèòå è ìîíòàæíèòå ðàáîòè;

4. áåç îñèãóðåí îò âúçëîæèòåëÿ ñòðîèòåëåí íàäçîð â ñëó÷àèòå, êîãàòî òàêúâ å çàäúëæèòåëåí;

5. (èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) áåç äà å ñúñòàâåí ïðîòîêîë çà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî è/èëè áåç äà å çàâåðåíà çàïîâåäíàòà êíèãà;

6. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) áåç ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5 - çà íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè è çà ñòðîåæè â òåõíèòå ãðàíèöè è îõðàíèòåëíèòå èì çîíè.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1 ñå óñòàíîâÿâàò ñ êîíñòàòèâåí àêò, ñúñòàâåí îò äëúæíîñòíèòå ëèöà ïî ÷ë. 223, àë. 2. Êîíñòàòèâíèÿò àêò ñå âðú÷âà íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà, êîèòî ìîãàò äà ïîäàäàò âúçðàæåíèÿ â 7-äíåâåí ñðîê. Çàïîâåäòà ïî àë. 1 ñå èçäàâà â òðèäíåâåí ñðîê îò èçòè÷àíå íà ñðîêà ïî èçðå÷åíèå âòîðî. Êîãàòî íàðóøèòåëÿò å íåèçâåñòåí, êîïèÿ îò êîíñòàòèâíèÿ àêò è îò çàïîâåäòà íà êìåòà ñå ïîñòàâÿò íà îáåêòà è íà îïðåäåëåíèòå çà òîâà ìåñòà â ñãðàäàòà íà îáùèíàòà, ðàéîíà èëè êìåòñòâîòî. Êîïèÿ îò êîíñòàòèâíèÿ àêò è îò çàïîâåäòà ïî àë. 1 ñå èçïðàùàò íà íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë è íà íà÷àëíèêà íà ðåãèîíàëíàòà äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Êîãàòî îáñòîÿòåëñòâàòà ïî àë. 1 ñà óñòàíîâåíè ñ êîíñòàòèâåí àêò, ñúñòàâåí îò îðãàíèòå çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, çàïîâåäòà ïî àë. 1 ñå èçäàâà îò íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè îò óïúëíîìîùåíè îò íåãî ëèöà. Êîïèÿ îò êîíñòàòèâíèÿ àêò è îò çàïîâåäòà ñå èçïðàùàò íà êìåòà íà îáùèíàòà.

(4) Ñúñ çàïîâåäòà ïî àë. 1 ñå äàâàò çàäúëæèòåëíè óêàçàíèÿ çà îòñòðàíÿâàíå íà ïðè÷èíèòå, äîâåëè äî ñïèðàíåòî íà ñòðîèòåëñòâîòî, è ñðîêîâåòå çà òÿõíîòî èçïúëíåíèå. Ïðè íåîáõîäèìîñò ñå ðàçïîðåæäà îñâîáîæäàâàíå íà ñòðîåæà è íà ñòðîèòåëíàòà ïëîùàäêà îò õîðà è ìåõàíèçàöèÿ, êàêòî è ïðåêúñâàíå íà çàõðàíâàíåòî ñ åëåêòðè÷åñêà è òîïëèííà åíåðãèÿ, âîäà è ãàç. Çàïîâåäòà å çàäúëæèòåëíà çà äîñòàâ÷èöèòå è ñå èçïúëíÿâà íåçàáàâíî.

(5) (Äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ñòðîèòåëñòâîòî, ñïðÿíî ñúñ çàïîâåäòà ïî àë. 1, ìîæå äà ïðîäúëæè ñ ðàçðåøåíèå íà îðãàíà, êîéòî ÿ å èçäàë, ñëåä îòñòðàíÿâàíå íà ïðè÷èíèòå, äîâåëè äî ñïèðàíåòî ìó. Â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 154, àë. 2, ò. 5 - 8 ðàçðåøåíèåòî çà ïðîäúëæàâàíå íà ñòðîèòåëñòâîòî ñå èçäàâà ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà çàñíåìàíå è äðóãè äàííè, èç÷èñëåíèÿ è äîêóìåíòè ñúîáðàçíî óêàçàíèÿòà ïî àë. 4, êîèòî ñå ïðèëàãàò êàòî íåðàçäåëíà ÷àñò êúì îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò è äîêàçâàò, ÷å ñúùåñòâåíèòå îòêëîíåíèÿ ñà îòñòðàíåíè è èçïúëíåíàòà ÷àñò îò ñòðîåæà å çàêîíîñúîáðàçíà.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Â òðèäíåâåí ñðîê îò êîíñòàòèðàíå íà íåçàêîíåí ñòðîåæ ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 225, àë. 2 îò ñëóæèòåëèòå ïî ÷ë. 223, àë. 2 êìåòúò íà îáùèíàòà èçïðàùà ïðåïèñêàòà íà íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë çà îáðàçóâàíå íà ïðîèçâîäñòâî ïî ÷ë. 225. 

(7) (Ïðåäèøíà àë. 6 - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ïðè êîíñòàòèðàíå íà íåçàêîíåí ñòðîåæ ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 225, àë. 2 îðãàíèòå çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñïèðàò ñòðîèòåëñòâîòî, çàáðàíÿâàò äîñòúïà äî ñòðîåæà è èçïðàùàò ïðåïèñêàòà íà íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë çà îáðàçóâàíå íà ïðîèçâîäñòâî ïî ÷ë. 225. 
×ë. 225. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) (1) Íà÷àëíèêúò íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå èçäàâà çàïîâåä çà ïðåìàõâàíå íà íåçàêîííè ñòðîåæè èëè íà ÷àñòè îò òÿõ.

(2) Ñòðîåæ èëè ÷àñò îò íåãî å íåçàêîíåí, êîãàòî ñå èçâúðøâà:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., áð. 103 îò 2005 ã.) â íåñúîòâåòñòâèå ñ ïðåäâèæäàíèÿòà íà äåéñòâàùèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí;

2. (èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) áåç îäîáðåíè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè è/èëè áåç ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ;

3. (èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) ïðè ñúùåñòâåíè îòêëîíåíèÿ îò îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò ïî ÷ë. 154, àë. 2, ò. 1, 2, 3 è 4; 

4. ñúñ ñòðîèòåëíè ïðîäóêòè, íåñúîòâåòñòâàùè íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå, èëè â íàðóøåíèå íà ïðàâèëàòà çà èçïúëíåíèå íà ñòðîèòåëíèòå è ìîíòàæíèòå ðàáîòè, àêî òîâà ñå îòðàçÿâà íà êîíñòðóêòèâíàòà ñèãóðíîñò è áåçîïàñíîòî ïîëçâàíå íà ñòðîåæà è å íåâúçìîæíî ïðèâåæäàíåòî íà ñòðîåæà â ñúîòâåòñòâèå ñ èçèñêâàíèÿòà íà òîçè çàêîí;

5. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) áåç ñúãëàñóâàíå ñ Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 125, àë. 5 - çà íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè è çà ñòðîåæè â òåõíèòå ãðàíèöè è îõðàíèòåëíèòå èì çîíè.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Çàïîâåäòà ïî àë. 1 ñå èçäàâà âúç îñíîâà íà êîíñòàòèâåí àêò, ñúñòàâåí îò äëúæíîñòíè ëèöà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë. Àêòúò ñå âðú÷âà íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà, êîèòî ìîãàò äà ïîäàäàò âúçðàæåíèÿ â 7-äíåâåí ñðîê.

(4) Àêî çàïîâåäòà çà ïðåìàõâàíå íå ñå èçïúëíè äîáðîâîëíî â îïðåäåëåíèÿ â íåÿ ñðîê, òÿ ñå èçïúëíÿâà ïðèíóäèòåëíî îò îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñàìîñòîÿòåëíî èëè ñúâìåñòíî ñ ëèöà, íà êîèòî òîâà å âúçëîæåíî îò íà÷àëíèêà íà äèðåêöèÿòà èëè îò óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå, ïî ðåä, óñòàíîâåí ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Âúç îñíîâà íà âëÿçëà â ñèëà çàïîâåä çà ïðåìàõâàíå íà ñòðîåæà è ïðîòîêîë çà èçâúðøåíèòå ðàçõîäè ïî ïðåìàõâàíåòî ñå èçäàâà èçïúëíèòåëåí ëèñò çà ñúáèðàíå íà âçåìàíåòî îò çàäúëæåíèòå ëèöà ïî ðåäà íà ÷ë. 237, áóêâà "ê" îò Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ. 

(6) Ïðèíóäèòåëíîòî ïðåìàõâàíå å çà ñìåòêà íà èçâúðøèòåëÿ è íà:

1. ëèöåòî, óïðàæíèëî ñòðîèòåëåí íàäçîð;

2. ñòðîèòåëÿ - â ñëó÷àé ÷å ñòðîèòåëñòâîòî å ïðîäúëæèëî ñëåä èçäàäåíà çàïîâåä çà ñïèðàíå íà ñòðîåæà îò Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè çàïîâåä íà ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, âïèñàíà â çàïîâåäíàòà êíèãà íà ñòðîåæà;

3. ñòðîèòåëÿ - â ñëó÷àèòå ïî àë. 2, ò. 2, 3 è 4;

4. ïðîåêòàíòà è ëèöåòî, îöåíèëî ñúîòâåòñòâèåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè - ïðè íåñúîòâåòñòâèå íà îäîáðåíèÿ èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò, ïî êîéòî ñå èçïúëíÿâà ñòðîåæúò, ñ èçèñêâàíèÿòà çà áåçîïàñíîñò ïî ÷ë. 169, àë. 1, ò. 1, 2, 3 è 4 è/èëè ñ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà çåìÿòà.

(7) Îòãîâîðíîñòòà íà ëèöàòà ïî àë. 6 å ñîëèäàðíà.
×ë. 226. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ë. 227. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
×ë. 228. (Èçì. - ÄÂ, áð. 30 îò 2006 ã.) Ïî âúïðîñè, êîèòî íå ñà óðåäåíè â òàçè ãëàâà è â ãëàâà äâàäåñåòà, ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 
Ãëàâà äâàäåñåò è âòîðà

ÒÅÕÍÈ×ÅÑÊÀ ÏÐÀÂÎÑÏÎÑÎÁÍÎÑÒ
×ë. 229. (1) Ôèçè÷åñêè ëèöà ìîãàò äà èçâúðøâàò ïðîó÷âàòåëíè, ïðîåêòàíòñêè, êîíòðîëíè, ñòðîèòåëíè è íàäçîðíè äåéíîñòè, àêî ïðèòåæàâàò òåõíè÷åñêà ïðàâîñïîñîáíîñò ñúîáðàçíî ïðèäîáèòàòà èì ñïåöèàëíîñò è îáðàçîâàòåëíî-êâàëèôèêàöèîííà ñòåïåí.

(2) Þðèäè÷åñêè ëèöà ìîãàò äà èçâúðøâàò äåéíîñòè ïî àë. 1, àêî â ñúñòàâà èì ñà âêëþ÷åíè ôèçè÷åñêè ëèöà ñúñ ñúîòâåòíàòà òåõíè÷åñêà ïðàâîñïîñîáíîñò.
×ë. 230. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 20 îò 2003 ã., äîï., áð. 65 îò 2003 ã.) Óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå è èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè ñå èçðàáîòâàò ñàìî îò ïðîåêòàíòè - ôèçè÷åñêè ëèöà, êîèòî îñâåí òåõíè÷åñêà ïðàâîñïîñîáíîñò ïî ÷ë. 229, àë. 1 èìàò è ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò. Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà ïðèçíàâàíå íà ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò ñå îïðåäåëÿò ñúñ çàêîí.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 20 îò 2003 ã., áð. 65 îò 2003 ã.) Ñúñ çàêîíà ïî àë. 1 ñå îïðåäåëÿò äîïóñòèìèòå äåéíîñòè, êîèòî ìîãàò äà èçâúðøâàò ëèöàòà, ïðèòåæàâàùè îãðàíè÷åíà ïðàâîñïîñîáíîñò.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 43 îò 2002 ã., áð. 20 îò 2003 ã., áð. 79 îò 2006 ã.) Ïðîåêòàíòè ñ ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò, êîèòî ðàáîòÿò êàòî ñëóæèòåëè ïî òðóäîâî èëè ñëóæåáíî ïðàâîîòíîøåíèå â àäìèíèñòðàöèèòå íà òåðèòîðèàëíèòå îðãàíè íà èçïúëíèòåëíàòà âëàñò, ìîãàò äà èçðàáîòâàò ïðîåêòè íà óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå èëè äà óïðàæíÿâàò òåõíè÷åñêè êîíòðîë ñàìî çà àäìèíèñòðàòèâíî-òåðèòîðèàëíè åäèíèöè, â êîèòî òå íå ñà îðãàíè èëè íå ó÷àñòâàò â ñúñòàâà íà îðãàíè ñ åêñïåðòíè, ñúãëàñóâàòåëíè, îäîáðèòåëíè, ðàçðåøèòåëíè, êîíòðîëíè èëè äðóãè ïðàâîìîùèÿ ïî òîçè çàêîí.

(4) (Íîâà - ÄÂ, áð. 79 îò 2006 ã.) Ñëóæèòåëèòå â îáùèíñêèòå àäìèíèñòðàöèè, êîèòî èìàò ïúëíà èëè îãðàíè÷åíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò, ìîãàò äà èçðàáîòâàò ñëóæåáíî ïðîåêòè çà óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çà äúðæàâíè èëè îáùèíñêè ïîçåìëåíè èìîòè íà òåðèòîðèÿòà íà îáùèíàòà, à çà èçãðàæäàíåòî íà îáåêòè îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò - è èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, â ñúîòâåòñòâèå ñ ïðèäîáèòàòà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò.

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 37 îò 2006 ã., ïðåäèøíà àë. 4, áð. 79 îò 2006 ã., èçì., áð. 15 îò 2010 ã., â ñèëà îò 23.02.2010 ã.) ×óæäåíöè è ãðàæäàíè íà äúðæàâè - ÷ëåíêè íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, èëè íà äðóãè äúðæàâè - ñòðàíè ïî Ñïîðàçóìåíèåòî çà Åâðîïåéñêîòî èêîíîìè÷åñêî ïðîñòðàíñòâî, íà êîèòî å ïðèçíàòà ïðîôåñèîíàëíàòà êâàëèôèêàöèÿ ïî ðåäà íà Çàêîíà çà ïðèçíàâàíå íà ïðîôåñèîíàëíè êâàëèôèêàöèè, ìîãàò äà èçâúðøâàò äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 229, àë. 1 â îáõâàòà íà êâàëèôèêàöèÿòà ñè ïðè óñëîâèÿòà íà Çàêîíà çà êàìàðèòå íà àðõèòåêòèòå è èíæåíåðèòå â èíâåñòèöèîííîòî ïðîåêòèðàíå. 
×ë. 231. (Èçì. - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã.) Èçèñêâàíèÿòà êúì ôèçè÷åñêèòå è þðèäè÷åñêèòå ëèöà, èçâúðøâàùè ñòðîèòåëñòâî, ñå óðåæäàò ñúñ çàêîí.
Ãëàâà äâàäåñåò è òðåòà

ÀÄÌÈÍÈÑÒÐÀÒÈÂÍÎÍÀÊÀÇÀÒÅËÍÀ ÎÒÃÎÂÎÐÍÎÑÒ
×ë. 232. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 106 îò 2006 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Íàêàçâà ñå ñ ãëîáà îò 1000 äî 5000 ëâ., àêî ïî äðóã çàêîí íå å ïðåäâèäåíî ïî-òåæêî íàêàçàíèå, äëúæíîñòíî ëèöå, êîåòî:

1. íå èçïúëíè èëè èçïúëíè ëîøî èëè íåñâîåâðåìåííî çàäúëæåíèÿ, âúçëîæåíè ìó ïî òîçè çàêîí, àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå è äðóãèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî, êàêòî è ðåøåíèÿ è ïðåäïèñàíèÿ, îñíîâàíè íà òÿõ;

2. ñúãëàñóâà, îäîáðè èëè èçäàäå ñòðîèòåëíè êíèæà â íàðóøåíèå íà òîçè çàêîí, íà àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå è äðóãèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî, êàêòî è íà äåéñòâàùèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå;

3. íå âçåìå ñâîåâðåìåííî ìåðêè çà ïðåäîòâðàòÿâàíå íà íåçàêîííî ñòðîèòåëñòâî, çà ñïèðàíå èëè ïðåìàõâàíå íà íåçàêîííî èçâúðøâàíè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè èëè çà ïðåìàõâàíå íà äðóãè ïîñëåäèöè îò íàðóøåíèÿòà;

4. èçèñêâà êàòî óñëîâèÿ çà ñúãëàñóâàíå è îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò èëè çà ðàçðåøàâàíå íà ñòðîåæ äîêóìåíòè, êàêâèòî íå ñå èçèñêâàò ñ òîçè çàêîí èëè ñ äðóã íîðìàòèâåí àêò;

5. (èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) â ñðîê, îïðåäåëåí ñ íîðìàòèâåí àêò: íå ñå ïðîèçíåñå ïî èñêàíå çà ñúãëàñóâàíå, îäîáðÿâàíå, ñúñòàâÿíå èëè èçäàâàíå íà ñòðîèòåëíè êíèæà, ñêèöè, âèçè çà ïðîåêòèðàíå è äðóãè; íå èçâúðøè ïðîâåðêè èëè äðóãè òåõíè÷åñêè óñëóãè; íå îòãîâîðè íà ïîñòúïèëà æàëáà; íå ïðåïðàòè èñêàíåòî, ñúîòâåòíî æàëáàòà, íà êîìïåòåíòíèÿ îðãàí;

6. ðàçðåøè, äîïóñíå ñâúðçâàíå èëè ñâúðæå âúíøíè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà ñ íåçàêîíåí ñòðîåæ èëè ñúñ ñòðîåæ, çà êîéòî íå å èçäàäåíî ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå, îñâåí â ñëó÷àèòå, êîãàòî ñ íîðìàòèâåí àêò ñå ðàçðåøàâà âðåìåííî ñâúðçâàíå;

7. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) íå å èçïúëíèëî çàäúëæåíèÿòà ïî ÷ë. 63, àë. 1. 

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Íàêàçâà ñå ñ ãëîáà îò 1 000 äî 10 000 ëâ., àêî ïî äðóã çàêîí íå å ïðåäâèäåíî ïî-òåæêî íàêàçàíèå, ëèöå - ó÷àñòíèê â ñòðîèòåëñòâîòî, êîåòî èçâúðøâà, ðàçïîðåäè èëè äîïóñíå èçâúðøâàíåòî íà íåçàêîíåí ñòðîåæ.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Íàêàçâà ñå ñ ãëîáà îò 3 000 äî 15 000 ëâ., àêî ïî äðóã çàêîí íå å ïðåäâèäåíî ïî-òåæêî íàêàçàíèå, ëèöå, êîåòî, áåç äà èìà ïðàâî, îñúùåñòâÿâà äåéíîñò, âêëþ÷åíà â êîìïåòåíòíîñòòà íà ëèöàòà, óïðàæíÿâàùè ñòðîèòåëåí íàäçîð.

(4) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Íàêàçâà ñå ñ ãëîáà îò 3 000 äî 15 000 ëâ., àêî ïî äðóã çàêîí íå å ïðåäâèäåíî ïî-òåæêî íàêàçàíèå, ëèöå, êîåòî:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) áåç äà ïðèòåæàâà ñúîòâåòíàòà ïðàâîñïîñîáíîñò, èçâúðøâà ïðîó÷âàòåëíè è ïðîåêòíè ðàáîòè, ó÷àñòâà ïðè èçâúðøâàíå íà îöåíêà íà ñúîòâåòñòâèåòî íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, ïðè óïðàæíÿâàíå íà ñòðîèòåëíèÿ íàäçîð èëè ðúêîâîäè ñòðîèòåëíèòå ðàáîòè;

2. êàòî ïðîåêòàíò èçðàáîòâà ïðîåêòè, íåñúîáðàçåíè ñ òîçè çàêîí, àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå è äðóãèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî èëè íå óïðàæíÿâà àâòîðñêè íàäçîð, ñúîáðàçíî ñêëþ÷åíèÿ äîãîâîð;

3. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.); 

4. (îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(5) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Íàêàçâà ñå ñ ãëîáà îò 1 000 äî 5 000 ëâ., àêî ïî äðóã çàêîí íå å ïðåäâèäåíî ïî-òåæêî íàêàçàíèå, ëèöå, êîåòî:

1. (äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) íå èçïúëíè ïèñìåíî íàðåæäàíå íà êîíòðîëåí îðãàí, èçäàäåíî â ðàìêèòå íà íåãîâàòà êîìïåòåíòíîñò èëè íà ëèöåòî, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð, äà ñïðå, äà ïðåìàõíå, äà âúçñòàíîâè èëè äà ïîïðàâè ñòðîåæè èëè ÷àñòè îò ñòðîåæè;

2. îòñå÷å èëè èçêîðåíè, ðàçïîðåäè èëè äîïóñíå äà ñå îòñå÷å èëè èçêîðåíè äúëãîòðàéíî äåêîðàòèâíî äúðâî èëè äúðâî ñ èñòîðè÷åñêî çíà÷åíèå áåç ïðåäâàðèòåëíî ïèñìåíî ðàçðåøåíèå íà êîìïåòåíòíèòå îðãàíè;

3. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) íå îñèãóðè äîñòúï, íå ïðåäñòàâè íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè, äàííè, ëåãèòèìàöèÿ è ïèñìåíè ñïðàâêè íà êîíòðîëíèòå îðãàíè;

4. (ïðåäèøíà ò. 3 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) ðàáîòè íà ñòðîåæ è íå ãî íàïóñíå, ñëåä êàòî áúäå ïðåäóïðåäåíî ïèñìåíî îò êîíòðîëíèòå îðãàíè, ÷å ñòðîèòåëñòâîòî ñå èçâúðøâà íåçàêîííî;

5. (ïðåäèøíà ò. 4 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) íå èçïúëíè ðàçïîðåæäàíèÿ íà êîìïåòåíòíèòå êîíòðîëíè îðãàíè, èçäàäåíè âúâ âðúçêà ñ äåéíîñòè è ìåðîïðèÿòèÿ ïî ãåîçàùèòà;

6. (ïðåäèøíà ò. 5 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) íå èçâúðøè âúçñòàíîâèòåëíèòå ðàáîòè è íå îòñòðàíè çà ñâîÿ ñìåòêà íàíåñåíèòå ïîâðåäè íà ÷óæä íåäâèæèì èìîò âúâ âðúçêà ñ îñúùåñòâÿâàí îò íåãî ñòðîåæ â ñðîêà, îïðåäåëåí îò îðãàíèòå íà îáùèíàòà èëè îò îðãàíèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë.

(6) (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Íàêàçâà ñå ñ ãëîáà îò 300 äî 1 500 ëâ., àêî ïî äðóã çàêîí íå å ïðåäâèäåíî ïî-òåæêî íàêàçàíèå, ñîáñòâåíèê íà ñòðîåæ èëè ïîçåìëåí èìîò, íåèçïúëíèë çàïîâåä ïî ÷ë. 195, àë. 5 è ñúçäàë íåïîñðåäñòâåíà îïàñíîñò çà çäðàâåòî è æèâîòà íà äðóãè ëèöà.
×ë. 233. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Çà äðóãè íàðóøåíèÿ íà òîçè çàêîí, àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå è äðóãèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî, êàêòî è íà ðåøåíèÿòà è ïðåäïèñàíèÿòà, îñíîâàíè íà òÿõ, íàêàçàíèåòî å ãëîáà îò 100 äî 500 ëâ., àêî ïî äðóã çàêîí íå å ïðåäâèäåíî ïî-òåæêî íàêàçàíèå.
×ë. 234. (1) (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Àêî íàðóøåíèåòî ïî ÷ë. 232 è ïî ÷ë. 233 áúäå ïðîäúëæåíî, ñëåä êàòî å êîíñòàòèðàíî ñ àêò, èëè àêî â ñðîêà çà èçäàâàíå íà íàêàçàòåëíî ïîñòàíîâëåíèå áúäå èçâúðøåíî äðóãî íàðóøåíèå îò ñúùîòî ëèöå, íàêàçàíèåòî å ãëîáà îò 300 äî 5000 ëâ. íåçàâèñèìî îò íàêàçàíèåòî ïî ïúðâîòî íàðóøåíèå.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Àêî â ñðîê äî 3 ãîäèíè îò âëèçàíåòî â ñèëà íà íàêàçàòåëíîòî ïîñòàíîâëåíèå áúäå èçâúðøåíî íîâî íàðóøåíèå íà ñúùàòà ðàçïîðåäáà, íàêàçàíèåòî å ãëîáà îò 2000 äî 30 000 ëâ. Â ìàëîâàæíè ñëó÷àè ãëîáàòà å îò 100 äî 500 ëâ.
×ë. 235. (1) Â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 232, àë. 2 ëèöàòà íàðóøèòåëè ìîãàò äà áúäàò îòñòðàíÿâàíè îò ñòðîåæà âúç îñíîâà íà ìîòèâèðàíà çàïîâåä íà íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå.

(2) Ïðè îòêàç çà äîáðîâîëíî èçïúëíåíèå íà çàïîâåäòà îòñòðàíÿâàíåòî ñå èçâúðøâà ïðèíóäèòåëíî, à ïðè íåîáõîäèìîñò - è ñúñ ñúäåéñòâèå íà îðãàíèòå íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà âúòðåøíèòå ðàáîòè.

(3) Îáæàëâàíåòî íà çàïîâåäòà ïî àë. 1 íå ñïèðà èçïúëíåíèåòî é.
×ë. 236. Ïðè ñèñòåìíè íàðóøåíèÿ ïî ÷ë. 232, àë. 1, èçâúðøåíè îò ãëàâåí àðõèòåêò íà îáùèíà (ðàéîí), êîíñòàòèðàíè îò Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ìîæå äà ëèøè íàðóøèòåëÿ îò ïðàâîòî äà çàåìà äëúæíîñòòà ãëàâåí àðõèòåêò íà îáùèíà (ðàéîí) çà ñðîê äî 2 ãîäèíè.
×ë. 237. (1) Íà÷àëíèêúò íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè óïúëíîìîùåíî îò íåãî äëúæíîñòíî ëèöå íàëàãà èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ íà þðèäè÷åñêî ëèöå èëè åäíîëè÷åí òúðãîâåö, êàêòî ñëåäâà:

1. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 103 îò 2005 ã.) íà èçâúðøèòåë, âúçëîæèòåë èëè ñòðîèòåë íà ñòðîåæ, íåçàêîíåí ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 225, àë. 2 - â ðàçìåð îò 5000 äî 50 000 ëâ.;

2. (íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) íà èçâúðøèòåë, âúçëîæèòåë, ñòðîèòåë èëè ëèöå, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð íà ñòðîåæ ïî ÷ë. 224, àë. 1 - â ðàçìåð îò 1000 äî 10 000 ëâ.;

3. (èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà ò. 2, áð. 103 îò 2005 ã.) íà âúçëîæèòåë èëè ñòðîèòåë, ïðîäúëæèë äà èçïúëíÿâà ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè íà ñòðîåæ, ñïðÿí ñúñ çàïîâåä ïî ÷ë. 224, àë. 1 èëè ïî ÷ë. 159, àë. 4, èëè íà ñòðîåæ ñúñ ñïðÿíî äåéñòâèå íà ñòðîèòåëíèòå êíèæà - â ðàçìåð îò 10 000 äî 100 000 ëâ.;

4. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà ò. 3, áð. 103 îò 2005 ã.) íà ëèöå, êîåòî ïîëçâà ñòðîåæ, áåç òîâà äà å ðàçðåøåíî ïî óñòàíîâåíèÿ çàêîíîâ ðåä - â ðàçìåð îò 1000 äî 10 000 ëâ.;

5. (ïðåäèøíà ò. 3, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà ò. 4, áð. 103 îò 2005 ã.) íà ëèöå, êîåòî, áåç äà èìà ïðàâî, îñúùåñòâÿâà äåéíîñò, âêëþ÷åíà â êîìïåòåíòíîñòòà íà êîíñóëòàíòà è òåõíè÷åñêèÿ êîíòðîë çà ÷àñò "Êîíñòðóêòèâíà" - â ðàçìåð îò 3000 äî 30 000 ëâ.;

6. (ïðåäèøíà ò. 4, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà ò. 5, èçì., áð. 103 îò 2005 ã.) íà ëèöå, èçâúðøèëî îöåíêà çà ñúîòâåòñòâèå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò â íàðóøåíèå íà èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 142, àë. 5 è/èëè ïðè óïðàæíÿâàíå íà ñòðîèòåëåí íàäçîð äîïóñíàëî èçïúëíåíèå íà íåçàêîíåí ñòðîåæ ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 225, àë. 2 - â ðàçìåð îò 30 000 äî 150 000 ëâ.;

7. (ïðåäèøíà ò. 5, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., ïðåäèøíà ò. 6, áð. 103 îò 2005 ã.) íà äîñòàâ÷èê íà åëåêòðè÷åñêà èëè òîïëèííà åíåðãèÿ, âîäà èëè ãàç, íåèçïúëíèë ðàçïîðåæäàíå ïî ÷ë. 224, àë. 4 èëè ïî ÷ë. 178, àë. 5 - â ðàçìåð îò 5000 äî 50 000 ëâ.;

8. (íîâà - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã., â ñèëà îò 3.01.2008 ã.) íà ñòðîèòåë, çà èçïúëíåíèåòî íà ñòðîåæè îò ïúðâà êàòåãîðèÿ, áåç äà å âïèñàí â Öåíòðàëíèÿ ïðîôåñèîíàëåí ðåãèñòúð íà ñòðîèòåëÿ è áåç äà èìà èçäàäåíî óäîñòîâåðåíèå çà òÿõ - â ðàçìåð îò 50 000 äî 100 000 ëâ.;

9. (íîâà - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã., â ñèëà îò 3.01.2008 ã.) íà ñòðîèòåë, çà èçïúëíåíèåòî íà ñòðîåæè îò âòîðà êàòåãîðèÿ, áåç äà å âïèñàí â Öåíòðàëíèÿ ïðîôåñèîíàëåí ðåãèñòúð íà ñòðîèòåëÿ è áåç äà èìà èçäàäåíî óäîñòîâåðåíèå çà òÿõ - â ðàçìåð îò 30 000 äî 50 000 ëâ.;

10. (íîâà - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã., â ñèëà îò 3.01.2008 ã.) íà ñòðîèòåë, çà èçïúëíåíèåòî íà ñòðîåæè îò òðåòà, ÷åòâúðòà è ïåòà êàòåãîðèÿ, áåç äà å âïèñàí â Öåíòðàëíèÿ ïðîôåñèîíàëåí ðåãèñòúð íà ñòðîèòåëÿ è áåç äà èìà èçäàäåíî óäîñòîâåðåíèå çà òÿõ - â ðàçìåð îò 10 000 äî 30 000 ëâ.;

11. (íîâà - ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã., â ñèëà îò 3.01.2008 ã.) íà ñòðîèòåë, çà èçïúëíåíèåòî íà ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, áåç äà å âïèñàí â Öåíòðàëíèÿ ïðîôåñèîíàëåí ðåãèñòúð íà ñòðîèòåëÿ è áåç äà èìà èçäàäåíî óäîñòîâåðåíèå çà òÿõ - â ðàçìåð îò 2000 äî 5000 ëâ.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà íàëàãà èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ íà þðèäè÷åñêî ëèöå èëè íà åäíîëè÷åí òúðãîâåö, êàêòî ñëåäâà:

1. íà èçâúðøèòåë, âúçëîæèòåë, ñòðîèòåë èëè ëèöå, óïðàæíÿâàùî ñòðîèòåëåí íàäçîð íà ñòðîåæ, ñïðÿí ñ íåãîâà çàïîâåä ïî ÷ë. 224, àë. 1 - â ðàçìåð îò 1 000 äî 10 000 ëâ.;

2. íà èçâúðøèòåë, âúçëîæèòåë èëè ñòðîèòåë, ïðîäúëæèë äà èçïúëíÿâà ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè íà ñòðîåæ ïî ò. 1 - â ðàçìåðà ïî àë. 1, ò. 3;

3. íà äîñòàâ÷èê íà åëåêòðè÷åñêà èëè òîïëèííà åíåðãèÿ, âîäà èëè ãàç, íåèçïúëíèë ðàçïîðåæäàíå ïî ÷ë. 57à, àë. 6 èëè ïî ÷ë. 222à, ò. 3 - â ðàçìåð îò 5000 äî 50 000 ëâ.;

4. (íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) íà ñîáñòâåíèê íà ñòðîåæ èëè ïîçåìëåí èìîò, íåèçïúëíèë çàïîâåä ïî ÷ë. 195, àë. 5 è ñúçäàë íåïîñðåäñòâåíà îïàñíîñò çà çäðàâåòî è æèâîòà íà äðóãè ëèöà - â ðàçìåð îò 1 000 äî 10 000 ëâ.

(3) (Ïðåäèøíà àë. 2, äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) Ñàíêöèèòå ïî àë. 1 è àë. 2 ñå íàëàãàò ïî ðåäà íà ÷ë. 238 è 239 îò òîçè çàêîí.
×ë. 238. (1) Óñòàíîâÿâàíåòî íà íàðóøåíèÿòà ïî òîçè çàêîí, èçäàâàíåòî, îáæàëâàíåòî è èçïúëíåíèåòî íà íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçâúðøâàò ïî ðåäà íà Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíèòå íàðóøåíèÿ è íàêàçàíèÿ, äîêîëêîòî â òîçè çàêîí íå å ïðåäâèäåíî äðóãî.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Àêòîâåòå çà óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿ ïî òîçè çàêîí ñå ñúñòàâÿò îò:

1. ñëóæèòåëè íà îáùèíñêèòå (ðàéîííèòå) àäìèíèñòðàöèè;

2. ñëóæèòåëè íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë;

3. (èçì. - ÄÂ, áð. 82 îò 2006 ã.) ñëóæèòåëè, îïðåäåëåíè îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè - çà íàðóøåíèÿ íà ïðàâèëàòà è íîðìèòå ïî ïîæàðíà áåçîïàñíîñò;

4. (èçì. - ÄÂ, áð. 95 îò 2005 ã.) ñëóæèòåëè, îïðåäåëåíè îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíàòà àãåíöèÿ çà ìåòðîëîãè÷åí è òåõíè÷åñêè íàäçîð - çà íàðóøåíèÿ íà íîðìèòå çà áåçîïàñíîñò íà óðåäáèòå è ñúîðúæåíèÿòà ñ ïîâèøåíà îïàñíîñò;

5. ñëóæèòåëè, îïðåäåëåíè îò ìèíèñòúðà íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå - çà íàðóøåíèÿ íà íîðìèòå ïî îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå.
×ë. 239. (1) Íàêàçàòåëíèòå ïîñòàíîâëåíèÿ ñå èçäàâàò:

1. îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî èëè óïúëíîìîùåíè îò íåãî äëúæíîñòíè ëèöà - çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà;

2. (äîï. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) îò íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë èëè óïúëíîìîùåíè îò íåãî äëúæíîñòíè ëèöà - çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà (ïðîåêòèðàíå, ñòðîèòåëñòâî, íåäîïóñêàíå è îòñòðàíÿâàíå íà íåçàêîííî ñòðîèòåëñòâî è êà÷åñòâî íà ñòðîèòåëíèòå ìàòåðèàëè è äðóãè);

3. (íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 82 îò 2006 ã.) îò ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè èëè îò îïðåäåëåíè îò íåãî äëúæíîñòíè ëèöà - çà íàðóøåíèÿ íà ïðàâèëàòà è íîðìèòå ïî ïîæàðíà áåçîïàñíîñò;

4. (ïðåäèøíà ò. 3 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) îò ìèíèñòúðà íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå èëè îïðåäåëåíè îò íåãî äëúæíîñòíè ëèöà - çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå ïî îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà;

5. (ïðåäèøíà ò. 4 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 95 îò 2005 ã.) îò ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíàòà àãåíöèÿ çà ìåòðîëîãè÷åí è òåõíè÷åñêè íàäçîð èëè îò óïúëíîìîùåíè îò íåãî äëúæíîñòíè ëèöà - çà íàðóøåíèÿ íà ðàçïîðåäáèòå, çàñÿãàùè óðåäáè è ñúîðúæåíèÿ ñ ïîâèøåíà îïàñíîñò;

6. (íîâà - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) îò êìåòà íà îáùèíàòà - â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 232, àë. 5, ò. 1, 2, 3, 4 è 6 è àë. 6 è ïî ÷ë. 233 - êîãàòî àêòîâåòå çà óñòàíîâÿâàíå íà íàðóøåíèÿòà ñà ñúñòàâåíè îò ñëóæèòåëèòå ïî ÷ë. 238, àë. 2, ò. 1, êàêòî è â ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 237, àë. 2. 

(2) Åäíîãîäèøíèÿò ñðîê ïî Çàêîíà çà àäìèíèñòðàòèâíèòå íàðóøåíèÿ è íàêàçàíèÿ çà îáðàçóâàíå íà àäìèíèñòðàòèâíîíàêàçàòåëíî ïðîèçâîäñòâî çà íàðóøåíèÿ ïî òîçè çàêîí, àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå è äðóãèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî çàïî÷âà äà òå÷å îò äåíÿ íà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå íà ñòðîåæà, à êîãàòî íå ñå èçèñêâà ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå - îò äåíÿ íà èçâúðøâàíå íà íàðóøåíèåòî.

(3) Íàêàçàòåëíî ïîñòàíîâëåíèå, ñ êîåòî å íàëîæåíà ãëîáà äî 100 ëâ. âêëþ÷èòåëíî, íå ïîäëåæè íà îáæàëâàíå.

(4) Íàêàçàòåëíè ïîñòàíîâëåíèÿ, ñ êîèòî å íàëîæåíà èìóùåñòâåíà ñàíêöèÿ íà þðèäè÷åñêè ëèöà è åäíîëè÷íè òúðãîâöè äî 5000 ëâ. âêëþ÷èòåëíî, íå ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå.

(5) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
ÄÎÏÚËÍÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
§ 1. (1) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ìîæå äà ïðåäîñòàâè ñâîè ôóíêöèè ïî òîçè çàêîí íà çàìåñòíèöèòå ñè è íà äðóãè äëúæíîñòíè ëèöà â ñèñòåìàòà íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

(2) (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Îáëàñòíèÿò óïðàâèòåë ìîæå äà ïðåäîñòàâè ñâîè ôóíêöèè ïî òîçè çàêîí íà çàìåñòíèöèòå ñè èëè íà äðóãè ëèöà îò îáëàñòíàòà àäìèíèñòðàöèÿ.

(3) (Ïðåäèøíà àë. 2 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) Êìåòúò íà îáùèíàòà ìîæå äà ïðåäîñòàâè ñâîè ôóíêöèè ïî òîçè çàêîí íà çàìåñòíèöèòå ñè, íà ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà è íà äðóãè äëúæíîñòíè ëèöà îò îáùèíñêàòà (ðàéîííàòà) àäìèíèñòðàöèÿ.

(4) (Ïðåäèøíà àë. 3, èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., áð. 61 îò 2007 ã.) Ãëàâíèÿò àðõèòåêò íà îáùèíàòà ìîæå äà ïðåäîñòàâè ñâîè ôóíêöèè ïî òîçè çàêîí íà äðóãè äëúæíîñòíè ëèöà îò îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ.
§ 1à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Ìèíèñòúðúò íà îòáðàíàòà, ñúîòâåòíî ìèíèñòúðúò íà âúòðåøíèòå ðàáîòè, èëè ïðåäñåäàòåëÿò íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò" èëè óïúëíîìîùåíè îò òÿõ äëúæíîñòíè ëèöà îäîáðÿâàò èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, èçäàâàò ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, âúâåæäàò â åêñïëîàòàöèÿ è èçâúðøâàò êîíòðîë âúðõó ñòðîåæè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà.
§ 2. (Îòì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.). 
§ 3. Çà ñúãëàñóâàíå è îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò, çà èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ, ïðîòîêîë çà îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî, àêò çà óçàêîíÿâàíå, ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå íà ñòðîåæ è çà äðóãè àäìèíèñòðàòèâíè è òåõíè÷åñêè óñëóãè ïî òîçè çàêîí ñå ñúáèðàò òàêñè ïî Çàêîíà çà ìåñòíèòå äàíúöè è òàêñè è ïî Çàêîíà çà äúðæàâíèòå òàêñè. 
§ 4. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ñúîáùåíèÿòà îò êîìïåòåíòíèòå îðãàíè íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà ïî òîçè çàêîí è àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå, êîãàòî íå å óêàçàíî äðóãî, ñå ïðàâÿò ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. Îòñúñòâàùèòå ëèöà ñå óâåäîìÿâàò ñúñ çàëåïâàíå íà ñúîáùåíèåòî íà æèëèùåòî èì èëè íà íåäâèæèìèÿ èìîò, çà êîéòî ñå îòíàñÿò óñòðîéñòâåíèÿò ïëàí, èíâåñòèöèîííèÿò ïðîåêò, îöåíêàòà, èñêàíåòî, îòãîâîðúò, âúçðàæåíèåòî, çàïîâåäòà èëè äðóãèòå êíèæà. Ñúîáùåíèåòî ñå ïîñòàâÿ è íà âèäíî ìÿñòî â ñãðàäàòà íà îáùèíàòà, ðàéîíà èëè êìåòñòâîòî. Òàêà íàïðàâåíîòî ñúîáùåíèå ñå óäîñòîâåðÿâà â ñëóæåáíà áåëåæêà ñ ïîäïèñèòå íà äâå äëúæíîñòíè ëèöà. Ñëóæåáíàòà áåëåæêà ñå ïðèëàãà êúì ñúîòâåòíàòà ïðåïèñêà.

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) Ïðàâèëàòà íà àë. 1, èçðå÷åíèå âòîðî è ñëåäâàùèòå íå ñå ïðèëàãàò â ñëó÷àèòå, êîãàòî òîçè çàêîí è àêòîâåòå ïî íåãîâîòî ïðèëàãàíå ïðåäâèæäàò èçðè÷íî, ÷å ñúîáùåíèÿòà ñå ïðàâÿò ïî ðåäà íà Àäìèíèñòðàòèâíîïðîöåñóàëíèÿ êîäåêñ. 

(3) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 çà æèëèùíè ñãðàäè ñ ðåæèì íà åòàæíà ñîáñòâåíîñò ñúîáùåíèÿòà ñå âðú÷âàò íà ïðåäñåäàòåëèòå íà óïðàâèòåëíèòå ñúâåòè (óïðàâèòåëèòå).
§ 5. Ïî ñìèñúëà íà òîçè çàêîí:

1. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Äóìèòå "Íàöèîíàëåí åêñïåðòåí ñúâåò", "îáëàñòåí åêñïåðòåí ñúâåò" è "îáùèíñêè (ðàéîíåí) åêñïåðòåí ñúâåò" äà ñå ðàçáèðàò ñúîòâåòíî êàòî: "Íàöèîíàëåí åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà è ðåãèîíàëíà ïîëèòèêà", "îáëàñòåí åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà" è "îáùèíñêè (ðàéîíåí) åêñïåðòåí ñúâåò ïî óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà", "äóìàòà "Äèðåêöèÿòà" äà ñå ðàçáèðà ñúîòâåòíî êàòî "Äèðåêöèÿ çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë" è "Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë" è äóìèòå "îöåíêà çà ñúîòâåòñòâèåòî" è "îöåíêà çà ñúîòâåòñòâèåòî íà ïðîåêòèòå" äà ñå ðàçáèðàò êàòî "îöåíêà çà ñúîòâåòñòâèåòî íà ïðîåêòèòå ñúñ ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ êúì ñòðîåæèòå".

2. "Ïîçåìëåí èìîò" å ÷àñò îò òåðèòîðèÿòà, âêëþ÷èòåëíî è òàçè, êîÿòî òðàéíî å ïîêðèòà ñ âîäà, îïðåäåëåíà ñ ãðàíèöè ñúîáðàçíî ïðàâîòî íà ñîáñòâåíîñò.

3. "Íåóðåãóëèðàíà òåðèòîðèÿ" å òåðèòîðèÿ, â êîÿòî ïîçåìëåíèòå èìîòè íå ñà óðåãóëèðàíè ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

4. "Òåðèòîðèè ñ îñîáåíà òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíà çàùèòà" ñà çàùèòåíèòå òåðèòîðèè çà ïðèðîäîçàùèòà ïî Çàêîíà çà çàùèòåíèòå òåðèòîðèè, çà êóëòóðíî-èñòîðè÷åñêà çàùèòà ïî Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî, äðóãè òåðèòîðèè ñúñ ñïåöèôè÷íà õàðàêòåðèñòèêà, ÷èéòî ðåæèì íà óñòðîéñòâî è êîíòðîë ñå óðåæäàò â îòäåëíè çàêîíè (âèñîêîïëàíèíñêèòå è êðàéãðàíè÷íèòå òåðèòîðèè, ìîðñêîòî êðàéáðåæèå, òåðèòîðèÿòà íà ñòîëèöàòà è äðóãè), ñâëà÷èùíèòå òåðèòîðèè, ñàíèòàðíî-îõðàíèòåëíèòå çîíè îêîëî âîäîèçòî÷íèöèòå è ñúîðúæåíèÿòà çà ïèòåéíî-áèòîâî âîäîñíàáäÿâàíå è îêîëî âîäîèçòî÷íèöèòå íà ìèíåðàëíè âîäè - ïóáëè÷íà äúðæàâíà ñîáñòâåíîñò ñúãëàñíî Çàêîíà çà âîäèòå. 

5. "Òåðèòîðèè ñ ðåæèì íà ïðåâàíòèâíà óñòðîéñòâåíà çàùèòà" ñà îïðåäåëåíè ñ óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå òåðèòîðèè, êîèòî ïðèòåæàâàò âèñîêà ïðèðîäíî- ëàíäøàôòíà, åêîëîãè÷åñêà è êóëòóðíà ñòîéíîñò, íî íå ñà îáÿâåíè çà çàùèòåíè ñúñ ñïåöèàëåí çàêîí.

6. "Òåðèòîðèÿ íà íàñåëåíî ìÿñòî" å ñåëèùíàòà òåðèòîðèÿ, îáõâàíàòà îò ãðàíèöèòå ìó (ñòðîèòåëíèòå ìó ãðàíèöè), îïðåäåëåíè ñ óñòðîéñòâåí ïëàí, áåç äà ñå âêëþ÷âà çåìëèùåòî.

7. "Ìàëêè íàñåëåíè ìåñòà" ïî ÷ë. 58 ñà ñåëàòà, êàêòî è ãðàäîâåòå ñ íàñåëåíèå äî 30 000 æèòåëè.

8. "Òåðèòîðèÿ" èëè "óñòðîéñòâåíà çîíà" ïî ÷ë. 11 ïðåäñòàâëÿâà ñúâêóïíîñò îò ñúñåäíè ïîçåìëåíè èìîòè ñúñ ñõîäíè õàðàêòåðèñòèêè è ïðåîáëàäàâàùî ïðåäíàçíà÷åíèå.

9. "Äîïóñòèìîòî íàòîâàðâàíå íà òåðèòîðèèòå, ïðåäíàçíà÷åíè çà çàñòðîÿâàíå" ñå îïðåäåëÿ îò èíòåíçèâíîñòòà íà çàñòðîÿâàíå è äîïóñòèìèòå äåéíîñòè ñúîáðàçíî êîíêðåòíîòî ïðåäíàçíà÷åíèå íà ïîçåìëåíèòå èìîòè.

10. "Êâàðòàë" å óðåãóëèðàíà òåðèòîðèÿ, îãðàíè÷åíà îò óëèöè èëè îò óëèöè è ãðàíèöè íà óðáàíèçèðàíà òåðèòîðèÿ, êîÿòî îáõâàùà åäèí èëè ïîâå÷å ïîçåìëåíè èìîòè.

11. "Óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò" èëè "óðåãóëèðàí èìîò" å ïîçåìëåí èìîò, çà êîéòî ñ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñà îïðåäåëåíè ãðàíèöè, äîñòúï îò óëèöà, ïúò èëè àëåÿ, êîíêðåòíî ïðåäíàçíà÷åíèå è ðåæèì íà óñòðîéñòâî.

12. "Èíäèâèäóàëèçèðàíå íà íîâîîáðàçóâàí óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò" ïî ÷ë. 16, àë. 5 å îïèñâàíå íà ãðàíèöèòå è îïðåäåëÿíå íà èäåíòèôèêàòîð íà èìîòà.

13. "Ïðåîáëàäàâàù ðàâíèíåí òåðåí" ïî ÷ë. 19, àë. 1, ò. 4 å òåðåí ñ íàêëîí äî 10 íà ñòî, à "ïðåîáëàäàâàù ñòðúìåí òåðåí" ïî ÷ë. 19, àë. 1, ò. 5 å òåðåí ñ íàêëîí íàä 10 íà ñòî.

14. "Òåñåí óðåãóëèðàí ïîçåìëåí èìîò" å èìîò ñ ëèöå, çà ÷èéòî ðàçìåð å ïðèëîæåíî îòêëîíåíèåòî ïî ÷ë. 19, àë. 3. 

15. (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã.) "Çàñòðîåíà ïëîù" å ïëîùòà, îãðàíè÷åíà îò âúíøíèòå î÷åðòàíèÿ íà îãðàæäàùèòå ñòåíè íà ïúðâèÿ íàäçåìåí åòàæ èëè íà ïîëóïîäçåìíèÿ åòàæ, âêëþ÷èòåëíî ïëîùòà íà ïðîâåòðèòåëíèòå øàõòè è ïðîõîäèòå â òåçè î÷åðòàíèÿ. Â çàñòðîåíàòà ïëîù íà ïðèçåìíî íèâî íå ñå âêëþ÷âàò òåðàñè, âúíøíè ñòúëáè è ñòúëáèùíè ïëîùàäêè, ðàìïè, ãàðàæè è äðóãè åëåìåíòè ñ âèñî÷èíà äî 1,2 ì îò ñðåäíîòî íèâî íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí.

16. "Ñâîáîäíà äâîðíà ïëîù" å ðàçëèêàòà ìåæäó ïëîùòà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò è çàñòðîåíàòà ïëîù. Çà òàêàâà ïëîù ñå ñ÷èòàò è îòêðèòèòå èçïîëçâàåìè òåðàñè âúðõó ïîäçåìíèÿ åòàæ, êàêòî è îçåëåíåíèòå ïëîùè.

17. "Ïëúòíîñò íà çàñòðîÿâàíåòî" å îòíîøåíèåòî íà ñáîðà îò çàñòðîåíèòå ïëîùè íà îñíîâíîòî è äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå ñïðÿìî ïëîùòà íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò, èçðàçåíî â ïðîöåíò. Ïëúòíîñò íà çàñòðîÿâàíå ìîæå äà ñå îïðåäåëÿ è îáùî çà êâàðòàë, óñòðîéñòâåíà òåðèòîðèÿ èëè çîíà, êàêòî è çà ÷àñòè îò òÿõ.

18. "Ðàçãúíàòà çàñòðîåíà ïëîù" å ñáîðúò îò çàñòðîåíèòå ïëîùè íà âñè÷êè åòàæè íà îñíîâíîòî è äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå íà è íàä òåðåíà. Â ðàçãúíàòàòà çàñòðîåíà ïëîù ñå âêëþ÷âàò è çàñòðîåíèòå ïëîùè â ïîäïîêðèâíîòî ïðîñòðàíñòâî íà ñãðàäèòå, êîãàòî ñà ïðåäâèäåíè çà æèëèùà, àòåëèåòà è êàáèíåòè. Â çàñòðîåíàòà ïëîù íà íàäçåìíèòå åòàæè ñå âêëþ÷âà öÿëàòà ïëîù íà áàëêîíèòå, ëîäæèèòå è òåðàñèòå.

19. "Èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå" íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò å îòíîøåíèåòî íà ðàçãúíàòàòà çàñòðîåíà ïëîù êúì ïëîùòà íà óðåãóëèðàíèÿ èìîò, èçðàçåíî â àáñîëþòíî ÷èñëî. Èíòåíçèâíîñò íà çàñòðîÿâàíå ìîæå äà ñå îïðåäåëÿ è îáùî çà êâàðòàë, óñòðîéñòâåíà òåðèòîðèÿ èëè çîíà, êàêòî è çà ÷àñòè îò òÿõ.

20. "Íà÷èí íà çàñòðîÿâàíå" å ðàçïîëîæåíèåòî íà ñãðàäèòå è ïîñòðîéêèòå íà îñíîâíîòî è íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå â óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè.

21. "Ñâîáîäíî" å çàñòðîÿâàíåòî, ïðè êîåòî ñãðàäèòå â óðåãóëèðàíèòå ïîçåìëåíè èìîòè ñå ðàçïîëàãàò íà ðàçñòîÿíèå îò èìîòíèòå ãðàíèöè (ðåãóëàöèîííèòå ëèíèè) êúì ñúñåäíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè, êàêòî è íà ñåâåðíà ñòðàíè÷íà ðåãóëàöèîííà ëèíèÿ ïðè òåñíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ïî óëèöè ñ ïîñîêà ñåâåð - þã è ïîëóïîñîêèòå äî 45 ãðàäóñà.

22. "Ñâúðçàíî" å çàñòðîÿâàíåòî, ïðè êîåòî ñãðàäèòå â äâà èëè ïîâå÷å ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ñå ðàçïîëàãàò äîïðåíè åäíà äî äðóãà íà èìîòíèòå ãðàíèöè (ðåãóëàöèîííèòå ëèíèè). Ñâúðçàíîòî çàñòðîÿâàíå â ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ïðåäñòàâëÿâà äîïèðàíå íà ñãðàäèòå íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå èëè íà ïîñòðîéêèòå íà äîïúëâàùîòî çàñòðîÿâàíå.

23. "Êîìïëåêñíî" å çàñòðîÿâàíåòî â ãîëåìè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè íà ãðóïè îò ñãðàäè, êîèòî ñå ðàçïîëàãàò ñâîáîäíî ñòîÿùè èëè äîïðåíè åäíà äî äðóãà.

24. "Ïðåñòðóêòóðèðàíå íà æèëèùíè êîìïëåêñè, íà ïðîìèøëåíè, êóðîðòíè, òóðèñòè÷åñêè è äðóãè ñåëèùíè îáðàçóâàíèÿ" ïðåäñòàâëÿâà ïðîìÿíà íà òÿõíàòà ñòðóêòóðà è çàñòðîÿâàíå, â òîâà ÷èñëî è ÷ðåç îáðàçóâàíå íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè çà ñúùåñòâóâàùè è çà íîâè ñãðàäè, çà îáùåñòâåíî îçåëåíÿâàíå, êàêòî è çà äðóãî ïðåäíàçíà÷åíèå, âúç îñíîâà íà ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

25. "Âúíøíà ëèíèÿ íà çàñòðîÿâàíå" å ëèíèÿòà íà çàñòðîÿâàíå êúì óëèöàòà. Òÿ ìîæå äà ñúâïàäà ñ óëè÷íàòà ðåãóëàöèîííà ëèíèÿ èëè äà å íà ðàçñòîÿíèå îò íåÿ íàâúòðå â óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò.

26. "Âúòðåøíà ëèíèÿ íà çàñòðîÿâàíå" å ëèíèÿòà íà çàñòðîÿâàíå êúì ñúñåäíè óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè èëè êúì ñúñåäíè ñãðàäè. Âúòðåøíèòå ëèíèè íà çàñòðîÿâàíå ñà ñòðàíè÷íè è êúì äúíîòî íà óðåãóëèðàíèÿ ïîçåìëåí èìîò.

27. "Äúëáî÷èíà íà îñíîâíîòî çàñòðîÿâàíå íà ñãðàäè" å ðàçñòîÿíèåòî îò âúíøíàòà ëèíèÿ íà çàñòðîÿâàíå äî ñðåùóïîëîæíàòà âúòðåøíà ëèíèÿ íà çàñòðîÿâàíå.

28. "Ðàçïîëîæåíèå íà æèëèùíà ñãðàäà îòêúì ïî-áëàãîïðèÿòíàòà ïîñîêà çà îñëúí÷àâàíå" å ðàçïîëîæåíèåòî íà ñãðàäàòà ïðè îïðåäåëÿíå íà ðàçñòîÿíèÿòà äî ñúñåäíè ñãðàäè, êîåòî ñúîòâåòñòâà íà ñëåäíàòà ñòåïåíóâàíîñò íà ãåîãðàôñêèòå ïîñîêè: þã; þãîèçòîê è þãîçàïàä; èçòîê; çàïàä; ñåâåðîèçòîê è ñåâåðîçàïàä; ñåâåð. Ïðè ðàçïîëîæåíèå, ìåæäèííî íà òåçè ïîñîêè, ñå ïðèåìà ïî-áëèçêàòà ãåîãðàôñêà ïîñîêà.

29. "Æèëèùíà ñãðàäà" å ñãðàäà, ïðåäíàçíà÷åíà çà ïîñòîÿííî îáèòàâàíå, è ñå ñúñòîè îò åäíî èëè ïîâå÷å æèëèùà, êîèòî çàåìàò íàé-ìàëêî 60 íà ñòî îò íåéíàòà ðàçãúíàòà çàñòðîåíà ïëîù.

30. "Æèëèùå" å ñúâêóïíîñò îò ïîìåùåíèÿ, ïîêðèòè è/èëè îòêðèòè ïðîñòðàíñòâà, îáåäèíåíè ôóíêöèîíàëíî è ïðîñòðàíñòâåíî â åäíî öÿëî çà çàäîâîëÿâàíå íà æèëèùíè íóæäè.

31. (Äîï. - ÄÂ, áð. 107 îò 2003 ã., èçì., áð. 41 îò 2007 ã.) "Òåõíè÷åñêà èíôðàñòðóêòóðà" å ñèñòåìà îò ñãðàäè, ñúîðúæåíèÿ è ëèíåéíè èíæåíåðíè ìðåæè íà òðàíñïîðòà, âîäîñíàáäÿâàíåòî è êàíàëèçàöèÿòà, åëåêòðîñíàáäÿâàíåòî, òîïëîñíàáäÿâàíåòî, ãàçîñíàáäÿâàíåòî, åëåêòðîííèòå ñúîáùåíèÿ, õèäðîìåëèîðàöèèòå, òðåòèðàíåòî íà îòïàäúöèòå è ãåîçàùèòíàòà äåéíîñò.

32. (Èçì. - ÄÂ, áð. 103 îò 2005 ã.) "Îáùè ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà" ñà ìðåæèòå è ñúîðúæåíèÿòà äî îáùèòå êîíòðîëíî- èçìåðâàòåëíè óðåäè â íåäâèæèìèòå èìîòè, âêëþ÷èòåëíî ðàçïðåäåëèòåëíè óñòðîéñòâà.

33. "Ñåðâèòóòíà èâèöà" å ÷àñò îò ïîçåìëåí èìîò îêîëî ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, çà êîÿòî ñ íîðìàòèâåí àêò ñà âúâåäåíè îãðàíè÷åíèÿ â ðåæèìà íà çàñòðîÿâàíå è ïîëçâàíå íà ïîçåìëåíèÿ èìîò.

34. "Ñëóæåáåí òðîòîàð" å òðîòîàð, ïðåäíàçíà÷åí çà ïðåìèíàâàíå íà ñëóæåáíè ëèöà âúâ âðúçêà ñ îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñòè ïî ïîääúðæàíå è ðåìîíò íà óëèöèòå, ñúîðúæåíèÿòà êúì òÿõ è òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà.

35. "Òðåòèðàíå íà îòïàäúöèòå" å ñúáèðàíåòî, ñúõðàíÿâàíåòî è îáåçâðåæäàíåòî íà îòïàäúöèòå è âñè÷êè ìåæäèííè îïåðàöèè, êàêòî è ïîâòîðíîòî èì èçïîëçâàíå, ðåöèêëèðàíå è âúçñòàíîâÿâàíå èëè ïðîèçâîäñòâîòî íà åíåðãèÿ è ìàòåðèàëè îò îòïàäúöè ïðè ñïàçâàíå íà Çàêîíà çà îãðàíè÷àâàíå íà âðåäíîòî âúçäåéñòâèå íà îòïàäúöèòå âúðõó îêîëíàòà ñðåäà. 

36. "Ñòðîèòåëíè êíèæà" ñà âñè÷êè íåîáõîäèìè îäîáðåíè èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè çà èçâúðøâàíå èëè çà óçàêîíÿâàíå íà ñòðîåæà, ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ èëè àêòúò çà óçàêîíÿâàíå, êàêòî è ïðîòîêîëèòå çà îïðåäåëÿíå íà ñòðîèòåëíà ëèíèÿ è íèâî.

37. (Èçì. - ÄÂ, áð. 76 îò 2005 ã.) "Ñòðîèòåëíà ïëîùàäêà" å òåðåíúò, íåîáõîäèì çà èçâúðøâàíå íà ñòðîåæà è îïðåäåëåí ñ èíâåñòèöèîííèÿ ïðîåêò èëè ñ ãðàíèöèòå íà ïîçåìëåíèÿ èìîò, â êîéòî ñå èçâúðøâà ñòðîèòåëñòâîòî.

38. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) "Ñòðîåæè" ñà íàäçåìíè, ïîëóïîäçåìíè, ïîäçåìíè è ïîäâîäíè ñãðàäè, ïîñòðîéêè, ïðèñòðîéêè, íàäñòðîéêè, óêðåïèòåëíè, âúçñòàíîâèòåëíè, êîíñåðâàöèîííè è ðåñòàâðàöèîííè ðàáîòè ïî íåäâèæèìè êóëòóðíè öåííîñòè, îãðàäè, ìðåæè è ñúîðúæåíèÿ íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà, áëàãîóñòðîéñòâåíè è ñïîðòíè ñúîðúæåíèÿ, êàêòî è òåõíèòå îñíîâíè ðåìîíòè, ðåêîíñòðóêöèè è ïðåóñòðîéñòâà ñ è áåç ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî.

39. (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Îáåêò" å ñàìîñòîÿòåëåí ñòðîåæ èëè ðåàëíà ÷àñò îò ñòðîåæ ñ îïðåäåëåíî íàèìåíîâàíèå, ìåñòîïîëîæåíèå, ñàìîñòîÿòåëíî ôóíêöèîíàëíî ïðåäíàçíà÷åíèå è èäåíòèôèêàòîð ïî Çàêîíà çà êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð. 

40. (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè" ñà ðàáîòèòå, ÷ðåç êîèòî ñòðîåæèòå ñå èçãðàæäàò, ðåìîíòèðàò, ðåêîíñòðóèðàò, ïðåóñòðîéâàò, ïîääúðæàò èëè âúçñòàíîâÿâàò.

41. (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì., áð. 103 îò 2005 ã.) "Ïðîìÿíà íà ïðåäíàçíà÷åíèåòî" íà îáåêò èëè íà ÷àñò îò íåãî å ïðîìÿíàòà îò åäèí íà÷èí íà ïîëçâàíå â äðóã ñúãëàñíî ñúîòâåòñòâàùèòå èì êîäîâå, ïðåäñòàâëÿâàùè îñíîâíè êàäàñòðàëíè äàííè è îïðåäåëåíè ñúãëàñíî Çàêîíà çà êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð è íîðìàòèâíèòå àêòîâå çà íåãîâîòî ïðèëàãàíå.

42. (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Îñíîâåí ðåìîíò" íà ñòðîåæ å ÷àñòè÷íî âúçñòàíîâÿâàíå è/èëè ÷àñòè÷íà çàìÿíà íà êîíñòðóêòèâíè åëåìåíòè, îñíîâíè ÷àñòè, ñúîðúæåíèÿ èëè èíñòàëàöèè íà ñòðîåæà, êàêòî è ñòðîèòåëíî- ìîíòàæíèòå ðàáîòè, ñ êîèòî ïúðâîíà÷àëíî âëîæåíè, íî èçíîñåíè ìàòåðèàëè, êîíñòðóêöèè è êîíñòðóêòèâíè åëåìåíòè ñå çàìåíÿò ñ äðóãè âèäîâå èëè ñå èçâúðøâàò íîâè âèäîâå ðàáîòè, ñ êîèòî ñå âúçñòàíîâÿâà åêñïëîàòàöèîííàòà èì ãîäíîñò, ïîäîáðÿâà ñå èëè ñå óäúëæàâà ñðîêúò íà òÿõíàòà åêñïëîàòàöèÿ.

43. (Îòì., íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Òåêóù ðåìîíò" íà ñòðîåæ å ïîäîáðÿâàíåòî è ïîääúðæàíåòî â èçïðàâíîñò íà ñãðàäèòå, ïîñòðîéêèòå, ñúîðúæåíèÿòà è èíñòàëàöèèòå, êàêòî è âúòðåøíè ïðåóñòðîéñòâà, ïðè êîèòî íå ñå:

à) çàñÿãà êîíñòðóêöèÿòà íà ñãðàäàòà;

á) èçâúðøâàò äåéíîñòè êàòî ïðåìàõâàíå, ïðåìåñòâàíå íà ñúùåñòâóâàùè çèäîâå è íàïðàâà íà îòâîðè â òÿõ, êîãàòî çàñÿãàò êîíñòðóêöèÿòà íà ñãðàäàòà;

â) ïðîìåíÿ ïðåäíàçíà÷åíèåòî íà ïîìåùåíèÿòà è íàòîâàðâàíèÿòà â òÿõ.

44. (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ðåêîíñòðóêöèÿ" íà ñòðîåæ å âúçñòàíîâÿâàíå, çàìÿíà íà êîíñòðóêòèâíè åëåìåíòè, îñíîâíè ÷àñòè, ñúîðúæåíèÿ èëè èíñòàëàöèè è èçïúëíåíèåòî íà íîâè òàêèâà, ñ êîèòî ñå óâåëè÷àâàò íîñèìîñïîñîáíîñòòà, óñòîé÷èâîñòòà è òðàéíîñòòà íà ñòðîåæèòå.

45. (Ïðåäèøíà ò. 41 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Åòàï" å ÷àñò îò ñòðîåæà ñúñ ñàìîñòîÿòåëíî ôóíêöèîíàëíî ïðåäíàçíà÷åíèå, çà êîÿòî ìîæå äà áúäå èçäàäåíî îòäåëíî ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ è ðàçðåøåíèå çà ïîëçâàíå.

46. (Ïðåäèøíà ò. 42 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ãðóá ñòðîåæ" å ñãðàäà èëè ïîñòðîéêà, íà êîÿòî ñà èçïúëíåíè îãðàæäàùèòå ñòåíè è ïîêðèâúò, áåç èëè ñúñ ðàçëè÷íà ñòåïåí íà èçïúëíåíè äîâúðøèòåëíè ðàáîòè.

47. (Ïðåäèøíà ò. 44 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Åòàæ" å ÷àñò îò ñãðàäà èëè ïîñòðîéêà ìåæäó äâå ïîñëåäîâàòåëíè ïîäîâè êîíñòðóêöèè.

48. (Ïðåäèøíà ò. 45 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ïîäçåìåí åòàæ" å åòàæúò, òàâàíúò íà êîéòî å ðàçïîëîæåí ïîä êîòàòà íà ñðåäíîòî íèâî íà ïðèëåæàùèÿ òðîòîàð (íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí êúì óëèöàòà) èëè äî 0,3 ì íàä òàçè êîòà.

49. (Ïðåäèøíà ò. 46 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ïîëóïîäçåìåí åòàæ" å åòàæúò, ïîäúò íà êîéòî å ðàçïîëîæåí ïîä êîòàòà íà ñðåäíîòî íèâî íà ïðèëåæàùèÿ òðîòîàð (íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí êúì óëèöàòà), à òàâàíúò - íà ïîâå÷å îò 0,3 ì íàä òàçè êîòà è äî 1,5 ì íàä íåÿ.

50. (Ïðåäèøíà ò. 47 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Íàäçåìåí åòàæ" å åòàæúò, ïîäúò íà êîéòî å ðàçïîëîæåí íà è íàä êîòàòà íà ñðåäíîòî íèâî íà ïðèëåæàùèÿ òðîòîàð (íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí êúì óëèöàòà).

51. (Ïðåäèøíà ò. 48 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Òàâàíñêè åòàæ" å åòàæúò, ðàçïîëîæåí â ïîäïîêðèâíîòî ïðîñòðàíñòâî è îãðàíè÷åí ÷àñòè÷íî èëè öÿëîñòíî îò ïîêðèâíèòå ïëîñêîñòè.

52. (Ïðåäèøíà ò. 49 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ñðåäíî íèâî íà ïðèëåæàùèÿ òåðåí" å íèâîòî íà òåðåíà, èçìåðåíî â ñðåäàòà íà ñúîòâåòíàòà îãðàæäàùà ñòåíà íà ñãðàäàòà.

53. (Ïðåäèøíà ò. 50 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Íèâî öîêúë" å íèâîòî íà ïîäà íà ïúðâèÿ íàäçåìåí åòàæ.

54. (Ïðåäèøíà ò. 51 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Íèâî áèëî" å íàé-âèñîêàòà õîðèçîíòàëíà ÷àñò íà ïîêðèâà íà ñãðàäàòà.

55. (Ïðåäèøíà ò. 52 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ôàñàäà" å âúíøíà îãðàæäàùà ñòåíà íà ñãðàäà, êîÿòî ñòúïâà íà òåðåíà.

56. (Ïðåäèøíà ò. 53 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Êàëêàííà ñòåíà" å âúíøíàòà ñòåíà íà ñãðàäà èëè ïîñòðîéêà áåç êîðíèç èëè ñòðåõà è áåç îòâîðè çà âðàòè è ïðîçîðöè, ðàçïîëîæåíà íà âúòðåøíàòà ãðàíèöà íà ïîçåìëåí èìîò.

57. (Ïðåäèøíà ò. 54 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Áàëêîí" å îòêðèòà èçïîëçâàåìà ïëîù âúðõó êîíçîëíà êîíñòðóêöèÿ, èçäàäåíà ïðåä ôàñàäàòà íà ñãðàäàòà.

58. (Ïðåäèøíà ò. 55 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ëîäæèÿ" å èçïîëçâàåìà ïëîù, îòêðèòà îò âúíøíàòà ñè ñòðàíà è âêëþ÷åíà â îáùèÿ îáåì íà ñãðàäàòà.

59. (Ïðåäèøíà ò. 56 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Òåðàñà" å îòêðèòà èçïîëçâàåìà ïëîù, ðàçïîëîæåíà âúðõó ïîìåùåíèÿ, âúðõó êîëîíè èëè âúðõó òåðåíà.

60. (Ïðåäèøíà ò. 57 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ðåïåð" ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 157, àë. 4 å ãåîäåçè÷åñêè çíàê, êîéòî ñëóæè êàòî èçõîäíà òî÷êà ïðè èçìåðâàíèÿ, íèâåëèðàíå è ïðè íàíàñÿíå íà òî÷êè è ëèíèè îò ïëàí íà ìåñòíîñòòà.

61. (Ïðåäèøíà ò. 58 - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Àáðàçèÿ" å îòìèâàíå íà áðåãîâåòå íà âîäíè ïëîùè è ðåêè.

62. (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Îáåêò ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå" å îáåêò, îïðåäåëåí êàòî òàêúâ ñ àêò íà Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò.

63. (Íîâà - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) "Ñïåöèàëíè îáåêòè, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà" ñà ïîçåìëåíè èìîòè è ñòðîåæèòå â òÿõ - äúðæàâíà ñîáñòâåíîñò, èíôîðìàöèÿòà çà êîèòî ïðåäñòàâëÿâà äúðæàâíà òàéíà ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 25 îò Çàêîíà çà çàùèòà íà êëàñèôèöèðàíàòà èíôîðìàöèÿ. 

64. (Íîâà - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) "Òåõíè÷åñêè ïàñïîðò íà ñòðîåæ" å äîêóìåíò, êîéòî âêëþ÷âà òåõíè÷åñêèòå õàðàêòåðèñòèêè íà åëåìåíòèòå íà ñòðîåæà, ñâúðçàíè ñ èçïúëíåíèåòî íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ ïî ÷ë. 169, àë. 1 - 3, èíñòðóêöèè çà åêñïëîàòàöèÿ, îáñëóæâàíå, îáñëåäâàíå, ïîääúðæàíå è ðåìîíò è îòðàçÿâà âñè÷êè èçâúðøåíè ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè ñëåä âúâåæäàíåòî íà ñòðîåæà â åêñïëîàòàöèÿ.

65. (Íîâà - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) "Èêîíîìè÷åñêè îáîñíîâàí åêñïëîàòàöèîíåí ñðîê" å ïåðèîäúò, ïðåç êîéòî ñòðîåæúò òðÿáâà äà áúäå ïîääúðæàí íà íåîáõîäèìîòî íèâî çà èçïúëíåíèå íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ ïî ÷ë. 169, àë. 1, ñ îò÷èòàíå íà âñè÷êè ðàçõîäè çà ïðîåêòèðàíå, ñòðîèòåëñòâî è åêñïëîàòàöèÿ, íà ðèñêîâåòå è ïîñëåäñòâèÿòà îò àâàðèè ïî âðåìå íà åêñïëîàòàöèÿòà è íà ïîêðèâàùèòå òåçè ðèñêîâå çàñòðàõîâêè, íà ðàçõîäèòå çà èíñïåêòèðàíå, çà òåêóùà ïîääðúæêà, îáñëóæâàíå è ðåìîíò, êàêòî è îò÷èòàíå íà ìåñòîïîëîæåíèåòî è âúçäåéñòâèåòî íà îêîëíàòà ñðåäà âúðõó ñòðîåæà.

66. (Íîâà - ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã.) "Îñíîâíî îáíîâÿâàíå" íà ñòðîåæ å êîìïëåêñ îò ñòðîèòåëíè è ìîíòàæíè ðàáîòè, ñâúðçàíè ñ èçïúëíåíèåòî íà ñúùåñòâåíèòå èçèñêâàíèÿ ïî ÷ë. 169, àë. 1 - 3, êîèòî ñå èçâúðøâàò ïî âðåìå íà åêñïëîàòàöèÿòà è çàñÿãàò êîíñòðóêòèâíèòå åëåìåíòè íà ñòðîåæà, âêëþ÷èòåëíî îãðàæäàùèòå êîíñòðóêöèè è åëåìåíòè íà ñãðàäè, ñúîðúæåíèÿ è åëåìåíòè íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà - îòîïëèòåëíè, âåíòèëàöèîííè, êëèìàòè÷íè, åëåêòðè÷åñêè, âîäîñíàáäèòåëíè, êàíàëèçàöèîííè è äðóãè èíñòàëàöèè.

67. (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) "Ñîöèàëíî æèëèùå" å æèëèùå, ïðåäíàçíà÷åíî çà ëèöà ñ óñòàíîâåíè æèëèùíè íóæäè, ÷èåòî èçãðàæäàíå å ôèíàíñèðàíî èëè å îñúùåñòâåíî ñ ïîìîùòà íà äúðæàâàòà èëè îáùèíàòà.

68. (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) "Îòêðèòè îáåêòè" ñà:

à) çà ñïîðòíè äåéíîñòè - òåðåíè (ïëîùàäêè) è îáîðóäâàíå, èçïîëçâàíè çà ìàñîâè ôèçè÷åñêè óïðàæíåíèÿ è ñïîðò íà îòêðèòî: ôóòáîëíè, âîëåéáîëíè, áàñêåòáîëíè, õàíäáàëíè, áåéçáîëíè, ðúãáè, ìèíèãîëô è äðóãè èãðèùà çà êîëåêòèâíè ñïîðòîâå, ëåêîàòëåòè÷åñêè ïèñòè, êîðòîâå çà òåíèñ è áàäìèíòîí, ïëîùàäêè è àëåè çà êîëîåçäåíå è êîííà åçäà, êàðòèíã-ïèñòè, ãèìíàñòè÷åñêè ïëîùàäêè, îòêðèòè ïëóâíè áàñåéíè, îòêðèòè ïúðçàëêè çà çèìíè êúíêè, ïëîùàäêè çà ñêåéòáîðä è ðîëåðè è äðóãè ïîäîáíè, âêëþ÷âàùè è íåîáõîäèìèòå ñïîìàãàòåëíè ïîñòðîéêè è ñúîðúæåíèÿ, ñâúðçàíè ñ òÿõíîòî ôóíêöèîíèðàíå - ñàíèòàðíè âúçëè, ñúáëåêàëíè, ìîíòàæíè òðèáóíè, ïðåìåñòâàåìè ñåçîííè ïîêðèòèÿ è äðóãè;

á) çà êóëòóðíè äåéíîñòè - òåðåíè (ïëîùàäêè) è îáîðóäâàíå çà êîíöåðòíè åñòðàäè, ëåòíè àìôèòåàòðè, èçëîæáåíè ïëîùè, öèðêîâè ïðåäñòàâëåíèÿ è äðóãè ïîäîáíè, âêëþ÷âàùè è íåîáõîäèìèòå ñïîìàãàòåëíè ïîñòðîéêè è ñúîðúæåíèÿ, ñâúðçàíè ñ òÿõíîòî ôóíêöèîíèðàíå - ñàíèòàðíè âúçëè, ñúáëåêàëíè, ìîíòàæíè òðèáóíè, ïðåìåñòâàåìè ñåçîííè ïîêðèòèÿ è äðóãè.

69. (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) "Ìåìîðèàëíè ìåñòà è îáåêòè" ñà ìåñòàòà è îáåêòèòå, ñâúðçàíè ñ èñòîðè÷åñêè ñúáèòèÿ è/èëè ëè÷íîñòè, ïðîèçâåäåíèÿ íà ìîíóìåíòàëíèòå èçêóñòâà è/èëè íà ïàðêîâîòî è ãðàäèíñêîòî èçêóñòâî.

70. (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) "Ïëîùàäêà çà èãðà" å îáùåñòâåíî äîñòúïíà îòêðèòà èëè çàêðèòà ïëîù, ïðåäíàçíà÷åíà çà èíäèâèäóàëíè èëè ãðóïîâè èãðè, ñ ïîäõîäÿùî çà öåëòà óñòðîéñòâî, íàñòèëêà è ñúîðúæåíèÿ çà èãðà â çàâèñèìîñò îò îïðåäåëåíàòà âúçðàñòîâà ãðóïà íà ïîëçâàòåëèòå.

71. (Íîâà - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) "Óâåñåëèòåëíè îáåêòè" ñà îáùåñòâåíî äîñòúïíè îòêðèòè èëè ïîêðèòè ïëîùè çà óâåñåëèòåëíè äåéíîñòè ñ ïîäõîäÿùî çà öåëòà óñòðîéñòâî è ðàçïîëîæåíè óâåñåëèòåëíè ñúîðúæåíèÿ, ïðåîáëàäàâàùàòà ÷àñò îò êîèòî ñå çàäâèæâàò îò âúíøåí èçòî÷íèê íà åíåðãèÿ - åëåêòðè÷åñòâî, ãîðèâà, ñîëàðíè ïàíåëè è äðóãè.

72. (Íîâà - ÄÂ, áð. 54 îò 2010 ã., â ñèëà îò 16.07.2010 ã.) "Ìèííè èçðàáîòêè" å ñèñòåìà îò èçêîïè â çåìíàòà ïîâúðõíîñò â ãðàíèöèòå íà êîíöåñèîííà ïëîù ïðè äîáèâ ïî îòêðèò ñïîñîá îò íàõîäèùå íà ïîäçåìíè áîãàòñòâà - åíåðãèéíè ðåñóðñè.
ÏÐÅÕÎÄÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
§ 6. (1) Äåéñòâàùèòå êúì äåíÿ íà âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, îáùè è ïîäðîáíè ãðàäîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå çàïàçâàò äåéñòâèåòî ñè. Ïîñî÷åíèòå ïëàíîâå ñå èçìåíÿò ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.

(2) Äåéñòâàùèòå êúì äåíÿ íà âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí äâîðèùíîðåãóëàöèîííè ïëàíîâå ìîãàò äà áúäàò ïðèëîæåíè ïî äîñåãàøíèÿ ðåä â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò äåíÿ íà âëèçàíåòî â ñèëà íà çàêîíà. Îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ îñèãóðÿâà èçâúðøâàíåòî íà íåîáõîäèìèòå îöåíêè â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà èñêàíåòî.

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã.) Ïðîåêòè çà òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, îáùè è ïîäðîáíè ãðàäîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è êàäàñòðàëíèòå ïëàíîâå êúì òÿõ, êîèòî ñà âíåñåíè çà îáÿâÿâàíå äî 31 ìàé 2001 ã., ñå ñúîáùàâàò, ñúãëàñóâàò, îäîáðÿâàò, îáæàëâàò è âëèçàò â ñèëà ïî äîñåãàøíèÿ ðåä. Â òåçè ñëó÷àè àêòîâåòå çà îäîáðÿâàíå ñå èçäàâàò äî 31 äåêåìâðè 2001 ã.

(4) Ñëåä âëèçàíå â ñèëà íà äâîðèùíîðåãóëàöèîííèòå ïëàíîâå ïî àë. 3 òå ìîãàò äà áúäàò ïðèëîæåíè ïî äîñåãàøíèÿ ðåä â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò äåíÿ íà âëèçàíåòî èì â ñèëà. Îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ îñèãóðÿâà èçâúðøâàíåòî íà íåîáõîäèìèòå îöåíêè â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà èñêàíåòî.

(5) Ñëåä èçòè÷àíå íà ñðîêîâåòå ïî àë. 2 è 4 íå ìîãàò äà ñå èçâúðøâàò ñäåëêè çà ðàçïîðåæäàíå ñ äâîðèùíîðåãóëàöèîíåí ïàðöåë, çà êîéòî íå ñà èçïëàòåíè äúëæèìèòå îáåçùåòåíèÿ çà óðåæäàíå íà ñìåòêè ïî ðåãóëàöèÿ, êîãàòî òàêèâà îáåçùåòåíèÿ ñå ïðåäâèæäàò.

(6) (Îòì. - ÄÂ, áð. 36 îò 2004 ã.). 

(7) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Íàëè÷íèòå êàäàñòðàëíè ïëàíîâå, ïëàíîâåòå çà çåìåðàçäåëÿíå è äðóãèòå ïëàíîâå, ñâúðçàíè ñ âúçñòàíîâÿâàíå ïðàâîòî íà ñîáñòâåíîñò âúðõó çåìåäåëñêè çåìè è çåìè è ãîðè îò ãîðñêèÿ ôîíä, ñå ïîëçâàò çà èçðàáîòâàíå íà óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå äî èçðàáîòâàíåòî è âëèçàíåòî â ñèëà íà êàäàñòðàëíà êàðòà çà ñúîòâåòíàòà òåðèòîðèÿ.
§ 7. (Îòì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.). 
§ 8. (Èçì. - ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Ñëåä èçòè÷àíå íà ñðîêîâåòå ïî § 6, àë. 2 è 4 îò÷óæäèòåëíîòî äåéñòâèå íà âëåçëèòå â ñèëà, íî íåïðèëîæåíè äâîðèùíîðåãóëàöèîííè ïëàíîâå çà èçðàâíÿâàíå íà ÷àñòèòå â îáðàçóâàíè ñúñîáñòâåíè äâîðèùíîðåãóëàöèîííè ïàðöåëè è çà çàåìàíå íà ïðèäàäåíè ïîçåìëåíè èìîòè èëè ÷àñòè îò ïîçåìëåíè èìîòè ñå ïðåêðàòÿâà.

(2) Ñîáñòâåíèöèòå íà ïîçåìëåíè èìîòè ïî àë. 1 ìîãàò äà:

1. ïðèëîæàò âëåçëèòå â ñèëà íåïðèëîæåíè äâîðèùíîðåãóëàöèîííè ïëàíîâå ñ äîãîâîð çà ïðåõâúðëÿíå íà ñîáñòâåíîñò â íîòàðèàëíà ôîðìà;

2. ïîèñêàò èçìåíåíèå íà äâîðèùíîðåãóëàöèîííèòå ïëàíîâå ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí;

3. ïîèñêàò âúòðåøíèòå ðåãóëàöèîííè ëèíèè íà òåõíèòå èìîòè äà áúäàò ïîñòàâåíè â ñúîòâåòñòâèå ñúñ ñúùåñòâóâàùèòå ãðàíèöè íà ïîçåìëåíèòå èìîòè.

(3) Äîãîâîðèòå ñ äúðæàâàòà èëè ñ îáùèíàòà ïî àë. 2, ò. 1 ñå ñêëþ÷âàò âúâ ôîðìàòà, ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 15, àë. 4 è 5 è ÷ë. 17, àë. 4 è 5. 

(4) Èçìåíåíèåòî íà äâîðèùíîðåãóëàöèîííèÿ ïëàí ïî àë. 2, ò. 3 ñå îäîáðÿâà ñúñ çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà. Êìåòúò íà îáùèíàòà èçäàâà çàïîâåä çà îòêàç ïî èñêàíîòî èçìåíåíèå íà ïëàíà, êîãàòî íå ñà èçòåêëè ñðîêîâåòå ïî § 6, àë. 2 èëè 4, íàëèöå ñà õèïîòåçèòå íà àë. 6 èëè 7 èëè àêî èçìåíåíèåòî ïðåäâèæäà îáðàçóâàíå íà óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè áåç èçõîä ïî ÷ë. 14, àë. 4. Çàïîâåäèòå ïî èçðå÷åíèå ïúðâî è âòîðî ñå îáÿâÿâàò ñàìî íà ñîáñòâåíèöèòå íà íåïîñðåäñòâåíî çàñåãíàòèòå èìîòè, à æàëáèòå ñðåùó òÿõ íå ñïèðàò èçïúëíåíèåòî èì.

(5) Ñòðîèòåëñòâî â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ïî àë. 1 íå ñå ðàçðåøàâà äî ðåàëèçèðàíå íà åäíà îò âúçìîæíîñòèòå ïî àë. 2. Ñòðîèòåëñòâî â óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè ïî àë. 1 íå ñå ðàçðåøàâà è êîãàòî â ðåçóëòàò íà èçìåíåíèå íà äâîðèùíîðåãóëàöèîííèÿ ïëàí ïî àë. 2, ò. 3 ïëàíúò çà çàñòðîÿâàíå çà ñúîòâåòíèòå óðåãóëèðàíè ïîçåìëåíè èìîòè å âëÿçúë â ïðîòèâîðå÷èå ñ äåéñòâàùèòå óñòðîéñòâåíè ïðàâèëà è íîðìè.

(6) Çàïî÷íàòèòå ïðîèçâîäñòâà ïî ïðèëàãàíå íà äâîðèùíîðåãóëàöèîííè ïëàíîâå ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä. Çà çàïî÷íàòî ïðîèçâîäñòâî ñå ñìÿòà äåíÿò íà ïîäàâàíå íà èñêàíåòî çà îöåíêà â îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ â ñðîêà ïî § 6, àë. 2 è 4. 

(7) Àëèíåè 1 è 2 íå ñå ïðèëàãàò çà äåéñòâàùèòå ðåãóëàöèîííè ïëàíîâå çà îáåêòè íà ïóáëè÷íàòà ñîáñòâåíîñò.
§ 9. (1) Çà îò÷óæäèòåëíèòå ïðîèçâîäñòâà, çàïî÷íàëè ïðè äåéñòâèåòî íà îòìåíåíèòå (ÄÂ, áð. 124 îò 1998 ã.) ðàçïîðåäáè íà ãëàâà ïåòà, ðàçäåë I îò Çàêîíà çà òåðèòîðèàëíî è ñåëèùíî óñòðîéñòâî, ïî êîèòî å èçäàäåíà çàïîâåä çà îò÷óæäàâàíå è íåäâèæèìèÿò èìîò å çàâçåò äî 30 îêòîìâðè 1998 ã., ñå ïðèëàãàò îòìåíåíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà òåðèòîðèàëíî è ñåëèùíî óñòðîéñòâî è îòìåíåíèÿò ÷ë. 102 îò Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà. 

(2) Â ñëó÷àèòå, êîãàòî íåäâèæèìèÿò èìîò íå å çàâçåò äî 30 îêòîìâðè 1998 ã., çàïîâåäòà çà îò÷óæäàâàíå è çà îáåçùåòÿâàíå ñå îòìåíÿ è ïðîèçâîäñòâîòî ñå ïðåêðàòÿâà îò êìåòà íà îáùèíàòà ñúñ çàïîâåä.

(3) Ïî äúðæàâíèÿ è îáùèíñêèòå áþäæåòè åæåãîäíî ñå ïðåäâèæäàò ñðåäñòâà çà îñèãóðÿâàíå îáåçùåòÿâàíåòî íà ñîáñòâåíèöèòå ïî àë. 1.
§ 10. Ïðàâîòî íà îáåçùåòÿâàíå ñ íåäâèæèì èìîò èëè ñ äðóãî âåùíî ïðàâî çà îò÷óæäåí è çàâçåò íåäâèæèì èìîò íå ñå ïîãàñÿâà ïî äàâíîñò.
§ 11. Ïåòãîäèøíèÿò äàâíîñòåí ñðîê ïî ÷ë. 67 îò Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà íå òå÷å è íå ñå ïðèëàãà â ñëó÷àèòå, êîãàòî ïðàâîòî íà ñòðîåæ å ïîëó÷åíî êàòî îáåçùåòåíèå çà îò÷óæäåí íåäâèæèì èìîò.
§ 12. (1) Çàïî÷íàòèòå ïðîèçâîäñòâà ïî îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè è èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ äî âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä.

(2) Çà çàïî÷íàòî ïðîèçâîäñòâî ïî îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò è èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå ñ÷èòà äåíÿò íà âíàñÿíåòî íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò çà îäîáðÿâàíå îò êîìïåòåíòíèÿ îðãàí. Çà çàïî÷íàòî ïðîèçâîäñòâî ñå ñ÷èòà è íàëè÷èåòî íà ñúãëàñóâàí îò êîìïåòåíòíèÿ îðãàí èäååí èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò.
§ 13. (1) (Èçì. - ÄÂ, áð. 20 îò 2003 ã.) Ôèçè÷åñêèòå ëèöà, êîèòî ïðèòåæàâàò òåõíè÷åñêà ïðàâîñïîñîáíîñò ñúîáðàçíî ïðèäîáèòàòà èì ñïåöèàëíîñò è êâàëèôèêàöèîííà ñòåïåí ñ äîêóìåíò çà çàâúðøåíî îáðàçîâàíèå äî âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí, ïðèòåæàâàò è ïúëíà ïðîåêòàíòñêà ïðàâîñïîñîáíîñò ïî ñìèñúëà íà ÷ë. 230, àë. 1. 

(2) Äîãîâîðèòå çà ñòðîèòåëåí íàäçîð â ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî, êàêòî è çà òåõíè÷åñêè êîíòðîë â ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî, ñêëþ÷åíè äî âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí, çàïàçâàò äåéñòâèåòî ñè, îñâåí àêî ñòðàíèòå íå ãè èçìåíÿò èëè ïðåêðàòÿò ïî âçàèìíî ñúãëàñèå.

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 20 îò 2003 ã.). 

(4) Äî âëèçàíå â ñèëà íà çàêîí ïî ÷ë. 230, àë. 1 ôèçè÷åñêèòå ëèöà, óïðàæíÿâàùè òåõíè÷åñêè êîíòðîë íà êîíñòðóêòèâíàòà ÷àñò íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè, ñå âïèñâàò â ðåãèñòúð êúì Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.
§ 14. (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 
§ 15. Ñðîêîâåòå ïî âñè÷êè ïðîèçâîäñòâà, çàïî÷íàëè äà òåêàò äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, èçòè÷àò ñúãëàñíî äîñåãà äåéñòâàùèòå ðàçïîðåäáè.
§ 16. (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Ñòðîåæè, èçãðàäåíè äî 7 àïðèë 1987 ã., çà êîèòî íÿìà ñòðîèòåëíè êíèæà, íî ñà áèëè äîïóñòèìè ïî äåéñòâàùèòå ïîäðîáíè ãðàäîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è ïî ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå, äåéñòâàëè ïî âðåìå íà èçâúðøâàíåòî èì èëè ñúãëàñíî òîçè çàêîí, ñà òúðïèìè ñòðîåæè è íå ïîäëåæàò íà ïðåìàõâàíå è çàáðàíà çà ïîëçâàíå. Òå ìîãàò äà áúäàò ïðåäìåò íà ïðåõâúðëèòåëíà ñäåëêà ñëåä ïðåäñòàâÿíå íà óäîñòîâåðåíèå îò îðãàíèòå, êîèòî ñà îâëàñòåíè äà îäîáðÿâàò ñúîòâåòíèòå èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè, ÷å ñòðîåæèòå ñà òúðïèìè.

(2) Íåçàêîííè ñòðîåæè, çàïî÷íàòè â ïåðèîäà 8 àïðèë 1987 ã. - 30 þíè 1998 ã., íî íåóçàêîíåíè äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, íå ñå ïðåìàõâàò, àêî ñà áèëè äîïóñòèìè ïî äåéñòâàùèòå ïîäðîáíè ãðàäîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è ïî ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå, äåéñòâàëè ïî âðåìå íà èçâúðøâàíåòî èì èëè ñúãëàñíî òîçè çàêîí, è àêî ñà äåêëàðèðàíè îò ñîáñòâåíèöèòå èì ïðåä îäîáðÿâàùèòå îðãàíè äî 31 äåêåìâðè 1998 ã.

(3) (Â ñèëà îò 2.01.2001 ã.) Íåçàêîííè ñòðîåæè, çàïî÷íàòè ñëåä 30 þíè 1998 ã., íî íåóçàêîíåíè äî îáíàðîäâàíåòî íà òîçè çàêîí, íå ñå ïðåìàõâàò, àêî ñà áèëè äîïóñòèìè ïî äåéñòâàùèòå ïîäðîáíè ãðàäîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è ïî ïðàâèëàòà è íîðìàòèâèòå, äåéñòâàëè çà ïîñî÷åíèÿ ïåðèîä èëè ñúãëàñíî òîçè çàêîí, è àêî áúäàò äåêëàðèðàíè îò ñîáñòâåíèöèòå èì ïðåä îäîáðÿâàùèòå îðãàíè â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò îáíàðîäâàíåòî íà òîçè çàêîí.

(4) Ïðè îò÷óæäàâàíåòî íà ñòðîåæè ïî àë. 1 è íà óçàêîíåíè ñòðîåæè ïî àë. 2 è 3 òå ñå îöåíÿâàò è çà òÿõ ñå äúëæè îáåçùåòåíèå íà ñîáñòâåíèöèòå ïî îáùèÿ ðåä.
§ 17. (Â ñèëà îò 2.01.2001 ã.) (1) (Äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 61 îò 2007 ã.) Ñ ðåøåíèå íà îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë èëè íà îáùèíñêèÿ ñúâåò ñòðîåæè ñ âðåìåíåí óñòðîéñòâåí ñòàòóò, èçãðàäåíè ïî ðåäà íà îòìåíåíàòà (ÄÂ, áð. 6 îò 1998 ã.) àë. 4 íà ÷ë. 120 îò Ïðàâèëíèêà çà ïðèëàãàíå íà Çàêîíà çà òåðèòîðèàëíî è ñåëèùíî óñòðîéñòâî âúðõó çåìÿ - äúðæàâíà èëè îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, èçâúí ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 195 è 196 îò òîçè çàêîí, ìîãàò äà ñå çàïàçÿò äî ðåàëèçèðàíå íà ñòðîåæèòå, ïðåäâèäåíè ñ äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí. Ñëåä âúçíèêâàíå íà èíâåñòèöèîííà èíèöèàòèâà çà ðåàëèçèðàíå íà ïðåäâèæäàíèÿòà íà ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí âðåìåííèòå ñòðîåæè ñå ïðåìàõâàò, áåç äà ñå çàïëàùàò, âúç îñíîâà íà çàïîâåä íà êìåòà íà îáùèíàòà, èçäàäåíà ïî ðåäà íà ÷ë. 195 è ÷ë. 196 îò òîçè çàêîí. 

(2) (Èçì. - ÄÂ, áð. 41 îò 2001 ã.) Ïî ðåøåíèå íà îáëàñòíèÿ óïðàâèòåë èëè íà îáùèíñêèÿ ñúâåò, âçåòî â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí, ìîãàò äà ñå äîïóñíàò ïðîöåäóðè çà èçìåíåíèå íà äåéñòâàù ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí ñ öåë âðåìåííè ñòðîåæè ïî àë. 1 äà ïîëó÷àò òðàåí óñòðîéñòâåí ñòàòóò â ñúùåñòâóâàùèòå èì ðàçìåðè è âèä. Ñëåä óñòàíîâÿâàíå íà òðàåí óñòðîéñòâåí ñòàòóò íà ñîáñòâåíèöèòå íà ñúùåñòâóâàùèòå ñòðîåæè ñå ó÷ðåäÿâà ïðàâî íà ñòðîåæ ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò è Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò. 

(3) (Èçì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 2, êîãàòî ñå óñòàíîâÿâà òðàåí ñòàòóò íà çàñòðîÿâàíå ñ óñòðîéñòâåíè ïîêàçàòåëè, ðàçìåðè è ôóíêöèÿ, êîèòî ñúùåñòâåíî ñå ðàçëè÷àâàò îò ñúùåñòâóâàùèÿ âðåìåíåí ñòðîåæ, ïîñëåäíèÿò ñå ïðåìàõâà ïî ðåäà íà àë. 1, à âúçëîæèòåëÿò íà íîâèÿ ñòðîåæ ñå îïðåäåëÿ ïî îáùèÿ ðåä.
ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ
§ 18. (1) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî îäîáðÿâà ñòðîèòåëíè è òåõíè÷åñêè ïðàâèëà è íîðìàòèâè, èçäàâà íàðåäáè è èíñòðóêöèè è îäîáðÿâà îáðàçöè íà äîêóìåíòè ïî ïðèëàãàíåòî íà òîçè çàêîí.

(2) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(3) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(4) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî è ìèíèñòúðúò íà âúòðåøíèòå ðàáîòè îäîáðÿâàò ñòðîèòåëíî-òåõíè÷åñêèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî áåçîïàñíîñòòà íà äâèæåíèåòî.

(5) (Îòì. - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.). 

(6) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, ìèíèñòúðúò íà çäðàâåîïàçâàíåòî, ìèíèñòúðúò íà îêîëíàòà ñðåäà è âîäèòå è ìèíèñòúðúò íà âúòðåøíèòå ðàáîòè îäîáðÿâàò ñòðîèòåëíî-òåõíè÷åñêèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè ïî îãðàíè÷àâàíå è ïðåìàõâàíå íà âðåäíèÿ øóì â íàñåëåíèòå ìåñòà, â ñãðàäèòå, â îòäåëíèòå æèëèùà, îáåêòè è ïîìåùåíèÿ è â ìåñòàòà çà îòäèõ, òóðèçúì è ñàíàòîðíî-êóðîðòíî ëå÷åíèå.

(7) Ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ñúâìåñòíî ñ ðúêîâîäèòåëèòå íà çàèíòåðåñóâàíèòå öåíòðàëíè è òåðèòîðèàëíè àäìèíèñòðàöèè îäîáðÿâà òåõíè÷åñêèòå ïðàâèëà è íîðìàòèâè çà ïðîåêòèðàíå, èçãðàæäàíå è ïîëçâàíå íà ñúîðúæåíèÿòà è ìðåæèòå íà òåõíè÷åñêàòà èíôðàñòðóêòóðà.
§ 19. Çàäà÷èòå è ôóíêöèèòå íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë ñå óðåæäàò ñ ïðàâèëíèê, ïðèåò îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò ïî ïðåäëîæåíèå íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.
§ 20. (1) Òîçè çàêîí îòìåíÿ Çàêîíà çà òåðèòîðèàëíî è ñåëèùíî óñòðîéñòâî (îáí., ÄÂ, áð. 29 îò 1973 ã.; ïîïð., áð. 32 îò 1973 ã.; èçì. è äîï., áð. 87 îò 1974 ã., áð. 3 è 102 îò 1977 ã., áð. 36 îò 1979 ã., áð. 3 îò 1980 ã., áð. 45 îò 1984 ã., áð. 19 îò 1985 ã., áð. 36 îò 1986 ã., áð. 14 îò 1988 ã., áð. 31 îò 1990 ã.; ïîïð., áð. 32 îò 1990 ã.; èçì., áð. 15 îò 1991 ã.; èçì. è äîï., áð. 63 îò 1995 ã., áð. 104 îò 1996 ã., áð. 41 è 79 îò 1998 ã.; ïîïð., áð. 89 îò 1998 ã.; èçì., áð. 124 è 133 îò 1998 ã., áð. 26 è 86 îò 1999 ã., áð. 14 è 34 îò 2000 ã.).

(2) Ïîäçàêîíîâèòå íîðìàòèâíè àêòîâå, èçäàäåíè âúç îñíîâà íà Çàêîíà çà òåðèòîðèàëíî è ñåëèùíî óñòðîéñòâî, ñå ïðèëàãàò äî èçäàâàíåòî íà ñúîòâåòíèòå íîâè ïîäçàêîíîâè íîðìàòèâíè àêòîâå, äîêîëêîòî íå ïðîòèâîðå÷àò íà òîçè çàêîí.
§ 20à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã., èçì. è äîï., áð. 33 îò 2008 ã.) Óñëîâèÿòà è ðåäúò çà ïðîåêòèðàíå, èçïúëíåíèå è çàâúðøâàíå íà ñòðîåæèòå, ñâúðçàíè ñ îòáðàíàòà è ñèãóðíîñòòà íà ñòðàíàòà, ñå îïðåäåëÿò ñ íàðåäáà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî, ìèíèñòúðà íà îòáðàíàòà, ìèíèñòúðà íà âúòðåøíèòå ðàáîòè è ïðåäñåäàòåëÿ íà Äúðæàâíà àãåíöèÿ "Íàöèîíàëíà ñèãóðíîñò".
§ 21. Êîãàòî âúâ âðúçêà ñ óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèÿòà ñå äúðæè ñìåòêà çà çàâàðåíè ñòðîåæè, ñå èìàò ïðåäâèä çàêîííèòå ñòðîåæè.
§ 22. Ïîäðîáíèÿò óñòðîéñòâåí ïëàí ñå ñ÷èòà çà ïðèëîæåí:

1. ïî îòíîøåíèå íà ðåãóëàöèÿòà - ñ èçïëàùàíåòî íà äúëæèìèòå ñóìè ïî äîãîâîðèòå ïî ÷ë. 17, àë. 3, êîãàòî òàêèâà ñå ïðåäâèæäàò, íàíàñÿíå íà èìîòà â êàäàñòúðà è âïèñâàíå â èìîòíèÿ ðåãèñòúð;

2. ïî îòíîøåíèå íà çàñòðîÿâàíåòî - ñ ïîëàãàíåòî íà ôóíäàìåíòèòå íà ñòðîåæèòå ïî èçäàäåíè ñòðîèòåëíè êíèæà.
§ 23. (1) Êîãàòî ðàçïîðåäáè íà äðóãè çàêîíè ïðîòèâîðå÷àò íà ðàçïîðåäáèòå íà òîçè çàêîí ïî âúïðîñè çà óñòðîéñòâîòî íà òåðèòîðèÿòà, óðåäåíè â íåãî, ñå ïðèëàãàò ðàçïîðåäáèòå íà Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà.

(2) Ðàçïîðåäáèòå íà äðóãè çàêîíè, êîèòî ïðåïðàùàò êúì îòìåíåíèòå Çàêîí çà òåðèòîðèàëíî è ñåëèùíî óñòðîéñòâî è Ïðàâèëíèê çà ïðèëàãàíåòî ìó, ñå îòíàñÿò êúì ñúîòâåòíèòå ðàçïîðåäáè íà òîçè çàêîí.

(3) Ðàçïîðåäáèòå íà äðóãè çàêîíè, ñâúðçàíè ñ íàèìåíîâàíèÿòà íà òåðèòîðèàëíîóñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå, îáùè è ïîäðîáíè ãðàäîóñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñå ïðèëàãàò è çà ñúîòâåòíèòå óñòðîéñòâåíè ñõåìè è ïëàíîâå ïî òîçè çàêîí.
§ 24. (Èçì. è äîï. - ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã., èçì., áð. 61 îò 2007 ã.) (1) Çà ïðîåêòè, ôèíàíñèðàíè èçöÿëî èëè ÷àñòè÷íî îò ìåæäóíàðîäíè ôèíàíñîâè èíñòèòóöèè è îò ôîíäîâå íà Åâðîïåéñêèÿ ñúþç, ïðè ñêëþ÷âàíå íà äîãîâîðèòå ìåæäó ó÷àñòíèöèòå â èíâåñòèöèîííèÿ ïðîöåñ ìîãàò äà ñå ïðèëàãàò äîãîâîðíèòå óñëîâèÿ íà Ìåæäóíàðîäíàòà ôåäåðàöèÿ íà èíæåíåðèòå êîíñóëòàíòè (ÔÈÄÈÊ).

(2) Â ñëó÷àèòå ïî àë. 1 ôóíêöèèòå, ïðàâàòà, çàäúëæåíèÿòà è îòãîâîðíîñòèòå íà êîíñóëòàíòà ïî òîçè çàêîí ñå îñúùåñòâÿâàò îò èíæåíåðà, îïðåäåëåí ïî óñëîâèÿòà íà ôèíàíñèðàùàòà èíñòèòóöèÿ, è ñå óðåæäàò ïîäðîáíî â ñïåöèàëíèòå óñëîâèÿ íà äîãîâîðà, ñêëþ÷åí ìåæäó íåãî è âúçëîæèòåëÿ.

(3) Çà îñúùåñòâÿâàíå íà äåéíîñòòà ïî îöåíÿâàíå íà ñúîòâåòñòâèåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè è çà óïðàæíÿâàíå íà ñòðîèòåëåí íàäçîð èíæåíåðúò ïî äîãîâîðà òðÿáâà äà áúäå ëèöåíçèðàí ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà ÷ë. 167 èëè äà âúçëîæè èçïúëíåíèåòî íà òåçè äåéíîñòè íà ïîäèçïúëíèòåë, ëèöåíçèðàí ïî òîçè çàêîí.

(4) Âúâåæäàíåòî â åêñïëîàòàöèÿ íà ñòðîåæèòå ïî àë. 1 ñå èçâúðøâà ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.
§ 24à. (Íîâ - ÄÂ, áð. 6 îò 2009 ã., â ñèëà îò 1.05.2009 ã.) Èçäàäåíèòå ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ äî 31 þëè 2008 ã. â êâàðòàëè ñ êîìïëåêñíî çàñòðîÿâàíå, ÷èåòî èçïúëíåíèå å çàïî÷íàëî äî òàçè äàòà, çàïàçâàò ñâîåòî äåéñòâèå çà ñðîêà, çà êîéòî ñà èçäàäåíè. Òàçè ðàçïîðåäáà íå îòìåíÿ ìîðàòîðèóìà, íàëîæåí ñ Ðåøåíèåòî íà Íàðîäíîòî ñúáðàíèå çà íàëàãàíå íà ìîðàòîðèóì âúðõó çàñòðîÿâàíåòî íà óñòðîéñòâåíè çîíè, ïðåäâèäåíè çà êîìïëåêñíî çàñòðîÿâàíå (ÄÂ, áð. 70 îò 2008 ã.).
§ 25. Â Çàêîíà çà îïàçâàíå íà îêîëíàòà ñðåäà (îáí., ÄÂ, áð. 86 îò 1991 ã.; ïîïð., áð. 90 îò 1991 ã.; èçì., áð. 100 îò 1992 ã., áð. 31 è 63 îò 1995 ã., áð. 13, 85 è 86 îò 1997 ã., áð. 62 îò 1998 ã., áð. 12 è 67 îò 1999 ã., áð. 26, 27 è 28 îò 2000 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:

1. Â ÷ë. 20, àë. 1 ò. 2 ñå èçìåíÿ òàêà:

"2. íàöèîíàëíèòå, ðåãèîíàëíèòå è îáëàñòíèòå ïëàíîâå è ïðîãðàìè çà ðàçâèòèå;".

2. Ñúçäàâà ñå íîâà ò. 3:

"3. óñòðîéñòâåíèòå ïëàíîâå è òåõíèòå èçìåíåíèÿ, ñ êîèòî ñå ïðåäâèæäàò äåéíîñòè, ïîñî÷åíè â ïðèëîæåíèåòî ïî ò. 1;".

3. Äîñåãàøíàòà ò. 3 ñòàâà ò. 4.
§ 26. Â Çàêîíà çà ìåñòíîòî ñàìîóïðàâëåíèå è ìåñòíàòà àäìèíèñòðàöèÿ (îáí., ÄÂ, áð. 77 îò 1991 ã.; èçì., áð. 24, 49 è 65 îò 1995 ã., áð. 90 îò 1996 ã., áð. 122 îò 1997 ã., áð. 33, 130 è 154 îò 1998 ã., áð. 67 è 69 îò 1999 ã., áð. 26 è 85 îò 2000 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:

1. Â ÷ë. 21, àë. 1 ò. 11 ñå èçìåíÿ òàêà:

"11. ïðèåìà ðåøåíèÿ çà ñúçäàâàíå è îäîáðÿâàíå íà óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è òåõíè èçìåíåíèÿ çà òåðèòîðèÿòà íà îáùèíàòà èëè çà ÷àñòè îò íåÿ ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà;".

2. Â ÷ë. 44, àë. 1 ò. 12 ñå èçìåíÿ òàêà:

"12. âúçëàãà èëè ðàçðåøàâà èçðàáîòâàíåòî íà óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå è òåõíè èçìåíåíèÿ çà òåðèòîðèÿòà íà îáùèíàòà èëè çà ÷àñòè îò íåÿ è îäîáðÿâà îïðåäåëåíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïðè óñëîâèÿòà è ïî ðåäà íà Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà, êàêòî è îðãàíèçèðà èçïúëíåíèåòî èì."
§ 27. Â Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò (îáí., ÄÂ, áð. 44 îò 1996 ã.; èçì., áð. 104 îò 1996 ã., áð. 55, 61 è 117 îò 1997 ã., áð. 93 è 124 îò 1998 ã., áð. 67 îò 1999 ã., áð. 9, 12, 26 è 57 îò 2000 ã.) â ÷ë. 33, àë. 2 äóìèòå "â ãðàíèöèòå íà íàñåëåíèòå ìåñòà" ñå çàëè÷àâàò.
§ 28. Â Çàêîíà çà îäîáðåíèå è ïðèëîæåíèå íà îáùèÿ ãðàäîóñòðîéñòâåí ïëàí íà Ñîôèÿ (îáí., Èçâ., áð. 89 îò 1961 ã.; èçì., ÄÂ, áð. 29 îò 1973 ã., áð. 41 îò 1998 ã.) Ðàçäåë II - "Ïðèëàãàíå íà îáùèÿ ãðàäîóñòðîéñòâåí ïëàí è ðåæèì íà ñîáñòâåíîñòòà íà íåäâèæèìèòå èìîòè" ÷ë. 8, 9 è 10 ñå îòìåíÿò. 
§ 29. Â ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà îäîáðåíèå è ïðèëîæåíèå íà îáùèÿ ãðàäîóñòðîéñòâåí ïëàí íà Ñîôèÿ (ÄÂ, áð. 41 îò 1998 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ:

1. Â § 10, § 12, àë. 1 è 4 è § 13 äóìèòå "îáù ãðàäîóñòðîéñòâåí ïëàí" ñå çàìåíÿò ñ "îáù óñòðîéñòâåí ïëàí".

2. Ïàðàãðàô 17 ñå èçìåíÿ òàêà:

"§ 17. Ôîíä "Ãðàäîóñòðîéñòâî" êúì Ñòîëè÷íàòà îáùèíà ñå ïðåîáðàçóâà âúâ ôîíä "Áëàãîóñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà"."
§ 30. Èçïúëíåíèåòî íà çàêîíà ñå âúçëàãà íà ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.
§ 31. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò 31 ìàðò 2001 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà § 16, àë. 3 è § 17, êîèòî âëèçàò â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî íà çàêîíà â "Äúðæàâåí âåñòíèê". 
————————————————————————————————
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà

(ÄÂ, áð. 65 îò 2003 ã.)

§ 182. Ñòðîåæèòå, îáåêòèòå è ñúîðúæåíèÿòà ïî ÷ë. 54, 55, ÷ë. 56, àë. 1 è ÷ë. 57, àë. 1 íå ïðåäñòàâëÿâàò íåäâèæèìè èìîòè ïî ÷ë. 110 îò Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà, íå ñå íàíàñÿò â êàäàñòðàëíàòà êàðòà, íå ñå çàïèñâàò â êàäàñòðàëíèòå ðåãèñòðè, à çà óäîñòîâåðÿâàíå íà ïðàâîòî íà ñîáñòâåíîñò èëè íà äðóãè ïðàâà âúðõó òÿõ íå ñå ñúñòàâÿò èëè èçäàâàò àêòîâå, ïîäëåæàùè íà âïèñâàíå â èìîòíèÿ ðåãèñòúð.

§ 183. (1) Çàïî÷íàòèòå äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïðîèçâîäñòâà ïî îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè è èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèÿ çà ñòðîåæ ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä èëè ïî æåëàíèå íà âúçëîæèòåëÿ - ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.

(2) Çà çàïî÷íàòî ïðîèçâîäñòâî ïî îäîáðÿâàíå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò è èçäàâàíå íà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ñå ñìÿòà äåíÿò íà âíàñÿíåòî íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò çà îäîáðÿâàíå îò êîìïåòåíòíèÿ îðãàí. Çà çàïî÷íàòî ïðîèçâîäñòâî ñå ñìÿòà è íàëè÷èåòî íà ñúãëàñóâàí îò êîìïåòåíòíèÿ îðãàí èäååí èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò.

(3) Çàïî÷íàòèòå äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïðîèçâîäñòâà ïî èçñëåäâàíå íà âúçìîæíîñòòà çà óçàêîíÿâàíå ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä. Çà çàïî÷íàòî ïðîèçâîäñòâî ñå ñìÿòà äåíÿò íà ïîäàâàíå íà ïèñìåíîòî èñêàíå çà óçàêîíÿâàíå ïðåä êîìïåòåíòíèÿ îðãàí.

§ 184. (1) Ñòðîåæè, èçâúðøåíè íåçàêîííî äî âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí, ìîãàò äà áúäàò óçàêîíåíè ïî èñêàíå íà ñîáñòâåíèêà, àêî ñà äîïóñòèìè ïî ðàçïîðåäáèòå, êîèòî ñà äåéñòâàëè ïî âðåìåòî, êîãàòî ñà èçâúðøåíè, èëè ïî äåéñòâàùèòå ðàçïîðåäáè.

(2) Ïðîèçâîäñòâîòî ïî óçàêîíÿâàíå íà ñòðîåæèòå ïî àë. 1 çàïî÷âà ïî çàÿâëåíèå îò ñîáñòâåíèêà äî îðãàíà, êîéòî å èçäàë èëè å ñëåäâàëî äà èçäàäå ðàçðåøåíèåòî çà ñòðîåæ, ïîäàäåíî â 6-ìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí.

(3) Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò ïîñòúïâàíå íà çàÿâëåíèåòî äëúæíîñòíèòå ëèöà îò îáùèíñêàòà àäìèíèñòðàöèÿ ñúñòàâÿò êîíñòàòèâåí àêò çà óñòàíîâÿâàíå íà íåçàêîííîòî ñòðîèòåëñòâî, âúç îñíîâà íà êîéòî îðãàíúò ïî àë. 2 èçèñêâà íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè ïî ÷ë. 144 è îïðåäåëÿ ñðîê çà ïðåäñòàâÿíåòî èì.

(4) Ïðè íåïðåäñòàâÿíå íà íåîáõîäèìèòå äîêóìåíòè â îïðåäåëåíèÿ ñðîê èëè êîãàòî îðãàíúò ïî àë. 2 ïðåöåíè, ÷å íå ñà íàëèöå óñëîâèÿòà çà óçàêîíÿâàíå, òîé èçäàâà ìîòèâèðàí îòêàç, ñúîáùàâà ãî íà çàèíòåðåñóâàíèòå ëèöà è óâåäîìÿâà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë çà ïðèëàãàíå íà ìåðêèòå ïî ÷ë. 225. 

(5) Ñòðîåæèòå ñå óçàêîíÿâàò íà èìåòî íà ñîáñòâåíèêà íà çåìÿòà, íà èìåòî íà ëèöåòî, íà êîåòî å ó÷ðåäåíî ïðàâî íà ñòðîåæ, èëè íà èìåòî íà ëèöåòî, êîåòî èìà ïðàâî äà ñòðîè â ÷óæä èìîò ïî ñèëàòà íà ñïåöèàëåí çàêîí. Àêî ñòðîåæúò å èçãðàäåí îò íåñîáñòâåíèê, îòíîøåíèÿòà ìåæäó ñòðîèòåëÿ è ñîáñòâåíèêà ñå óðåæäàò ñúãëàñíî èçèñêâàíèÿòà íà ÷ë. 72 - 74 îò Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà. 

(6) Çà íåçàêîííî èçâúðøåíèòå ñòðîåæè â ñúñîáñòâåíè íåäâèæèìè èìîòè è â åòàæíà ñîáñòâåíîñò, êîèòî ñà äîïóñòèìè çà óçàêîíÿâàíå è ìîãàò äà ñå ïîëçâàò ñàìîñòîÿòåëíî, àêòúò çà óçàêîíÿâàíå ìîæå äà áúäå èçäàäåí íà èìåòî íà âñè÷êè ñúñîáñòâåíèöè, ñúîòâåòíî ñîáñòâåíèöè â åòàæíàòà ñîáñòâåíîñò, àêî òå íå ñà âúçðàçèëè ñðåùó íåçàêîííèÿ ñòðîåæ ïî âðåìå íà èçâúðøâàíåòî ìó. Â òîçè ñëó÷àé ñïîðîâåòå îòíîñíî ïðàâàòà âúðõó óçàêîíåíèÿ ñòðîåæ ñå ðåøàâàò ïî îáùèÿ èñêîâ ðåä.

(7) Óçàêîíÿâàíåòî ñå ñúñòîè â ñúãëàñóâàíå íà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò - çàñíåìàíå çà óçàêîíÿâàíå, ïðèâåæäàíå íà ñòðîåæà â ñúîòâåòñòâèå ñúñ ñúãëàñóâàíèÿ ïðîåêò, çàïëàùàíå íà äúëæèìèòå ãëîáè è òàêñè è èçäàâàíå íà àêò çà óçàêîíÿâàíå. Ïðîåêòúò - çàñíåìàíå çà óçàêîíÿâàíå, ñå èçðàáîòâà â îáõâàò, îïðåäåëåí ñ íàðåäáàòà ïî ÷ë. 139, àë. 5. 

(8) Âðåìåòî çà èçâúðøâàíå íà íåçàêîííèÿ ñòðîåæ ñå óñòàíîâÿâà ñ âñè÷êè äîêàçàòåëñòâåíè ñðåäñòâà, äîïóñòèìè ïî Ãðàæäàíñêèÿ ïðîöåñóàëåí êîäåêñ, âêëþ÷èòåëíî è ñ äåêëàðàöèè. Çà âïèñâàíå íà íåâåðíè äàííè â äåêëàðàöèèòå ëèöàòà íîñÿò íàêàçàòåëíà îòãîâîðíîñò.

(9) Çà ñðîêîâåòå çà ñúãëàñóâàíå íà èíâåñòèöèîííè ïðîåêòè - çàñíåìàíå çà óçàêîíÿâàíå, è çà èçäàâàíå íà àêòîâå çà óçàêîíÿâàíå, çà ñúîáùàâàíåòî íà èçäàäåíèòå àêòîâå çà óçàêîíÿâàíå èëè íà îòêàçèòå äà ñå èçäàäàò òàêèâà àêòîâå, çà îáæàëâàíåòî èì ïî çàêîíîñúîáðàçíîñò è çà óâåäîìÿâàíåòî íà ñúîòâåòíèòå ðåãèîíàëíè äèðåêöèè ñå ïðèëàãàò èçèñêâàíèÿòà íà ãëàâà îñìà.

(10) Àêòîâåòå çà óçàêîíÿâàíå çàåäíî ñ èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè - çàñíåìàíå çà óçàêîíÿâàíå, êàêòî è îòêàçèòå ïî àë. 4 ïîäëåæàò íà îáæàëâàíå ïî ðåäà íà ÷ë. 216. 

(11) Çà íåçàâúðøåíèòå ÷àñòè íà ñòðîåæà ñå ñúãëàñóâà èíâåñòèöèîíåí ïðîåêò è ñå èçäàâà ðàçðåøåíèå çà ñòðîåæ ïî îáùèÿ ðåä.

(12) Ñòðîåæèòå ïî àë. 1, êîèòî íå ñà çàÿâåíè çà óçàêîíÿâàíå â ñðîêà ïî àë. 2 èëè çà êîèòî ïðîèçâîäñòâîòî ïî óçàêîíÿâàíå å ïðèêëþ÷èëî ñ âëÿçúë â ñèëà îòêàç çà èçäàâàíå íà àêò çà óçàêîíÿâàíå, ñå ïðåìàõâàò ïî ðåäà íà ÷ë. 225. 

§ 185. Ëèöàòà, îïðàâîìîùåíè îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî äà óïðàæíÿâàò íåçàâèñèì ñòðîèòåëåí íàäçîð â ïðîåêòèðàíåòî, íåçàâèñèì ñòðîèòåëåí íàäçîð â ïðîåêòèðàíåòî è ñòðîèòåëñòâîòî è íåçàâèñèì ñòðîèòåëåí íàäçîð â ñòðîèòåëñòâîòî, çà êîèòî ñðîêúò çà îïðàâîìîùàâàíå íå å èçòåêúë, ìîãàò äà óïðàæíÿâàò ñòðîèòåëåí íàäçîð íà ñòðîåæè îò ïúðâà, âòîðà, òðåòà è ÷åòâúðòà êàòåãîðèÿ, êàêòî è äà èçâúðøâàò îöåíêà íà ñúîòâåòñòâèåòî íà èíâåñòèöèîííèòå ïðîåêòè çà ñòðîåæèòå îò ïúðâà, âòîðà è òðåòà êàòåãîðèÿ. Ñëåä èçòè÷àíåòî íà òîçè ñðîê, çà äà èçâúðøâàò äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 166, àë. 1, ò. 1, ëèöàòà òðÿáâà äà ïðèòåæàâàò ëèöåíç, èçäàäåí îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè â ÷ë. 167, àë. 1 è 2. 

§ 186. Ëèöàòà, óïðàæíÿâàùè ñòðîèòåëåí íàäçîð è ëèöåíçèðàíè çà òîâà îò íà÷àëíèêà íà Äèðåêöèÿòà çà íàöèîíàëåí ñòðîèòåëåí êîíòðîë, ìîãàò äà ïðîäúëæàò äà óïðàæíÿâàò ñòðîèòåëåí íàäçîð çà ñòðîåæèòå îò ïúðâà, âòîðà, òðåòà è ÷åòâúðòà êàòåãîðèÿ äî èçòè÷àíå íà ñðîêà íà ëèöåíçà. Ñëåä èçòè÷àíåòî íà òîçè ñðîê, çà äà èçâúðøâàò äåéíîñòèòå ïî ÷ë. 166, àë. 1, ò. 1, ëèöàòà òðÿáâà äà ïðèòåæàâàò ëèöåíç, èçäàäåí îò ìèíèñòúðà íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî ïðè óñëîâèÿ è ïî ðåä, îïðåäåëåíè â ÷ë. 167, àë. 1 è 2. 

§ 187. (1) Â ñðîê øåñò ìåñåöà îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí îáùèíñêèòå ñúâåòè ìîãàò äà ïîòâúðäÿò çàïîâåäèòå íà ãëàâíèÿ àðõèòåêò íà îáùèíàòà (ðàéîíà), èçäàäåíè íà îñíîâàíèå ÷ë. 6, ò. 6 îò îòìåíåíèÿ Çàêîí çà òåðèòîðèàëíî è ñåëèùíî óñòðîéñòâî (îáí., ÄÂ, áð. 29 îò 1973 ã.; ïîïð., áð. 32 îò 1973 ã.; èçì., áð. 87 îò 1974 ã., áð. 3 è 102 îò 1977 ã., áð. 36 îò 1979 ã., áð. 3 îò 1980 ã., áð. 45 îò 1984 ã., áð. 19 îò 1985 ã., áð. 36 îò 1986 ã., áð. 14 îò 1988 ã., áð. 31 îò 1990 ã.; ïîïð., áð. 32 îò 1990 ã.; èçì., áð. 15 îò 1991 ã., áð. 63 îò 1995 ã., áð. 104 îò 1996 ã., áð. 41 è 79 îò 1998 ã.; ïîïð., áð. 89 îò 1998 ã.; èçì., áð. 124 è 133 îò 1998 ã., áð. 26 è 86 îò 1999 ã., áð. 14 è 34 îò 2000 ã.; îòì., áð. 1 îò 2001 ã.), êàêòî è çàïîâåäèòå íà êìåòîâåòå íà ðàéîíè, èçäàäåíè íà îñíîâàíèå ÷ë. 6, ò. 6 è 7 îò ñúùèÿ çàêîí, â ïåðèîäà îò 11 ñåïòåìâðè 1991 ã. äî 31 äåêåìâðè 2001 ã., ñ èçêëþ÷åíèå íà îòìåíåíèòå êàòî íåçàêîíîñúîáðàçíè.

(2) Ðåøåíèÿòà íà îáùèíñêèòå ñúâåòè ïî àë. 1 ñå îáíàðîäâàò â "Äúðæàâåí âåñòíèê".

§ 188. Íàâñÿêúäå â çàêîíà äóìèòå "÷ë. 237, áóêâè "â" è "ç" è "÷ë. 237, áóêâà "ç" ñå çàìåíÿò ñúîòâåòíî ñ "÷ë. 237, áóêâè "â" è "è" è "÷ë. 237, áóêâà "è".
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà êàäàñòúðà è èìîòíèÿ ðåãèñòúð 

(ÄÂ, áð. 36 îò 2004 ã.)

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

§ 62. Â ñðîê òðè ìåñåöà îò îáíàðîäâàíåòî íà òîçè çàêîí â "Äúðæàâåí âåñòíèê" âïèñâàíèÿòà ïî ïîèìåííàòà ñèñòåìà ñå èçâúðøâàò îò ñëóæáèòå ïî âïèñâàíèÿòà êúì Àãåíöèÿòà ïî âïèñâàíèÿòà.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
ÏÐÅÕÎÄÍÀ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÀ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà 

(ÄÂ, áð. 65 îò 2004 ã.)

§ 24. Ïðîåêòè çà èçãðàæäàíå íà îáåêòè ñ íàöèîíàëíî çíà÷åíèå, ôèíàíñèðàíè èçöÿëî èëè ÷àñòè÷íî ÷ðåç ôèíàíñîâè äîãîâîðè è ñïîðàçóìåíèÿ, ïîñî÷åíè â § 24, àë. 1 îò çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè, ÷èåòî ïðîåêòèðàíå èëè ñòðîèòåëñòâî å çàïî÷íàëî äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä èëè ïî æåëàíèå íà âúçëîæèòåëÿ - ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà ãåîäåçèÿòà è êàðòîãðàôèÿòà 

(ÄÂ, áð. 29 îò 2006 ã.)

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

§ 11. Â Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà (îáí., ÄÂ, áð. 1 îò 2001 ã.; èçì., áð. 41 è 111 îò 2001 ã., áð. 43 îò 2002 ã., áð. 20, 65 è 107 îò 2003 ã., áð. 36 è 65 îò 2004 ã., áð. 28, 76, 77, 88, 94, 95, 103 è 105 îò 2005 ã.) íàâñÿêúäå äóìèòå "Àãåíöèÿòà ïî êàäàñòúðà" ñå çàìåíÿò ñ "Àãåíöèÿòà ïî ãåîäåçèÿ, êàðòîãðàôèÿ è êàäàñòúð".

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà 

(ÄÂ, áð. 76 îò 2006 ã., â ñèëà îò 1.01.2007 ã.)

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

§ 8. Òåõíè÷åñêèòå ïàñïîðòè íà ñúùåñòâóâàùèòå ñòðîåæè â åêñïëîàòàöèÿ - äúðæàâíà è îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, èçâúí ñëó÷àèòå ïî ÷ë. 176à, àë. 1, ñå ñúñòàâÿò äî 31 äåêåìâðè 2011 ã. Ñðîêîâåòå çà ñúñòàâÿíå íà òåõíè÷åñêèòå ïàñïîðòè çà îòäåëíèòå êàòåãîðèè ñòðîåæè ñå îïðåäåëÿò â íàðåäáàòà ïî ÷ë. 176à, àë. 6. 

§ 9. Íàðåäáèòå ïî òîçè çàêîí ñå èçäàâàò èëè ïðèåìàò äî 31 äåêåìâðè 2006 ã.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
(*)ÇÀÊÎÍ çà èçìåíåíèå íà Çàêîíà çà òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð 

(ÄÂ, áð. 80 îò 2006 ã., â ñèëà îò 3.10.2006 ã.)

§ 1. Â § 56 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè äóìèòå "1 îêòîìâðè 2006 ã." ñå çàìåíÿò ñ "1 þëè 2007 ã.".

.......................................................................
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà Êàìàðàòà íà ñòðîèòåëèòå 

(ÄÂ, áð. 108 îò 2006 ã.)

.......................................................................

§ 4. Ðàçïîðåäáèòå íà § 3, ò. 1 è 4 âëèçàò â ñèëà åäíà ãîäèíà ñëåä âëèçàíåòî â ñèëà íà çàêîíà.
(*)ÇÀÊÎÍ çà èçìåíåíèå íà Çàêîíà çà òúðãîâñêèÿ ðåãèñòúð 

(ÄÂ, áð. 53 îò 2007 ã., â ñèëà îò 30.06.2007 ã.)

§ 1. Â § 56 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè äóìèòå "1 þëè 2007 ã." ñå çàìåíÿò ñ "1 ÿíóàðè 2008 ã.".

........................................................................
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà

Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà 

(ÄÂ, áð. 61 îò 2007 ã., â ñèëà îò 27.07.2007 ã.)

§ 69. Îáùèíñêèòå ñúâåòè ïðèåìàò íàðåäáèòå ïî ÷ë. 62, àë. 10 è ÷ë. 196, àë. 5 â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.

§ 70. Ñðîêîâåòå ïî ÷ë. 208 çà çàïî÷âàíå íà îò÷óæäèòåëíèòå ïðîöåäóðè íà íåäâèæèìè èìîòè, îïðåäåëåíè ïî äåéñòâàùèòå êúì äàòàòà íà âëèçàíå â ñèëà íà çàêîíà ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå, çà èçãðàæäàíå íà îáåêòè - ïóáëè÷íà äúðæàâíà èëè ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, òåêàò îò 31 ìàðò 2001 ã.

§ 71. Â åäíîìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí Ìèíèñòåðñêèÿò ñúâåò ïðèåìà èçìåíåíèÿòà â ïîäçàêîíîâèòå íîðìàòèâíè àêòîâå, ñâúðçàíè ñúñ ñòàòóòà íà ãëàâíèÿ àðõèòåêò, ïðîèçòè÷àùè îò òîçè çàêîí, êîèòî ñå ïðèëàãàò îò äåíÿ íà âëèçàíåòî ìó â ñèëà.

§ 72. (1) Çàâàðåíèòå îáåêòè ïî § 24, àë. 1 îò çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè, ÷èåòî ñòðîèòåëñòâî å çàïî÷íàëî äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí, ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä, à ïî æåëàíèå íà âúçëîæèòåëÿ - ïî ðåäà íà òîçè çàêîí.

(2) Â ñðîê äî 31 äåêåìâðè 2008 ã. ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî îðãàíèçèðà îôèöèàëíèÿ ïðåâîä íà áúëãàðñêè åçèê íà äîêóìåíòèòå - èçäàíèÿ íà Ìåæäóíàðîäíàòà ôåäåðàöèÿ íà èíæåíåðèòå êîíñóëòàíòè (ÔÈÄÈÊ): Äîãîâîðíè óñëîâèÿ çà ñòðîèòåëñòâî (CONS), Äîãîâîðíè óñëîâèÿ çà èíæåíåðèíã, ðåàëèçàöèÿ è ñòðîèòåëñòâî "íà êëþ÷" (EPCT), Êðàòêà ôîðìà íà äîãîâîð, Áÿëàòà êíèãà - Êëèåíò êîíñóëòàíò, è Ðúêîâîäñòâî çà äîãîâîðèòå íà FIDIC.

(3) Äîêóìåíòèòå ïî àë. 2 ñå ïóáëèêóâàò íà èíòåðíåò ñòðàíèöàòà íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî.

§ 73. Çàêîíúò âëèçà â ñèëà îò äåíÿ íà îáíàðîäâàíåòî ìó â "Äúðæàâåí âåñòíèê".
ÏÐÅÕÎÄÍÀ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÀ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà 

(ÄÂ, áð. 33 îò 2008 ã.)

§ 19. Îáðàçóâàíèòå ïðåäè âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí äåëà â àäìèíèñòðàòèâíèòå ñúäèëèùà ñå äîâúðøâàò îò ñúùèòå ñúäèëèùà ïî äîñåãàøíèÿ ðåä.
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà

Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò 

(ÄÂ, áð. 54 îò 2008 ã.)

§ 37. (1) Â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ìèíèñòúðúò íà ðåãèîíàëíîòî ðàçâèòèå è áëàãîóñòðîéñòâîòî è ìèíèñòúðúò íà ïðàâîñúäèåòî óòâúðæäàâàò îáðàçöèòå íà àêòîâåòå çà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò è íà ðåãèñòðèòå è èçäàâàò íàðåäáèòå ïî òîçè çàêîí.

(2) Êìåòîâåòå íà îáùèíè îðãàíèçèðàò ñúñòàâÿíåòî íà ðåãèñòðèòå ïî òîçè çàêîí â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà ñúîòâåòíèòå íàðåäáè ïî àë. 1.

(3) Êìåòîâåòå íà îáùèíè îðãàíèçèðàò ñúñòàâÿíåòî íà ðåãèñòúðà ïî ÷ë. 41, àë. 4 â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.

(4) Îáùèíñêèòå ñúâåòè ïðèåìàò ñòðàòåãèèòå çà óïðàâëåíèå íà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò, èçìåíåíèÿòà è äîïúëíåíèÿòà íà íàðåäáèòå ïî ïðèëàãàíå íà çàêîíà è îïðåäåëÿò öåíîâèòå çîíè â óðáàíèçèðàíèòå òåðèòîðèè â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.

(5) Îò÷óæäèòåëíèòå ïðîèçâîäñòâà, çà êîèòî èìà ïðèåòè ðåøåíèÿ íà îáùèíñêèòå ñúâåòè ïî îòìåíåíèÿ ÷ë. 23, ñå äîâúðøâàò ïî äîñåãàøíèÿ ðåä.

........................................................................

§ 42. Çà íåïðèêëþ÷åíèòå ïðîèçâîäñòâà çà ïðîäàæáà íà çåìÿ - ÷àñòíà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, íà ñîáñòâåíèöè íà çàêîííî ïîñòðîåíà âúðõó íåÿ ñãðàäà, îáðàçóâàíè ïî îòìåíåíèÿ § 27 îò ïðåõîäíèòå è çàêëþ÷èòåëíèòå ðàçïîðåäáè íà Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà ñîáñòâåíîñòòà (ÄÂ, áð. 33 îò 1996 ã.), çà êîèòî èìà ïîäàäåíà ìîëáà äî êìåòà íà îáùèíàòà äî äåíÿ íà âëèçàíå â ñèëà íà òîçè çàêîí, öåíàòà íà çåìÿòà ñå îïðåäåëÿ, êàòî äàíú÷íàòà îöåíêà ñå óâåëè÷è ñ 20 íà ñòî.
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà

Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà 

(ÄÂ, áð. 17 îò 2009 ã.)

§ 12. Èìîòèòå èëè ÷àñòè îò èìîòè - äúðæàâíà ñîáñòâåíîñò, êîèòî ñúãëàñíî äåéñòâàùèòå ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ñà îòðåäåíè èëè ïðåäíàçíà÷åíè çà íóæäè íà îáðàçîâàíèåòî, íàóêàòà, çäðàâåîïàçâàíåòî èëè êóëòóðàòà, ñå ïðåäîñòàâÿò îò Ìèíèñòåðñêèÿ ñúâåò çà óïðàâëåíèå íà ñúîòâåòíîòî ìèíèñòåðñòâî ñúîáðàçíî ïðåäíàçíà÷åíèåòî èì â ïîäðîáíèÿ óñòðîéñòâåí ïëàí â òðèìåñå÷åí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí.

§ 13. (1) Ñ âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ñå ñïèðà ïðèëàãàíåòî íà äåéñòâàùèòå ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå â ÷àñòèòå èì çà èìîòè, ÷èÿòî ñîáñòâåíîñò å âúçñòàíîâåíà âúðõó îáåêòè íà îáðàçîâàíèåòî, íàóêàòà, çäðàâåîïàçâàíåòî èëè êóëòóðàòà è ñ òåçè ïëàíîâå ïðåäíàçíà÷åíèåòî èì å ïðîìåíåíî çà äðóãè íóæäè.

(2) Ïðè íàëè÷èå íà äúðæàâíà èëè îáùèíñêà íóæäà â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí êîìïåòåíòíèòå îðãàíè ïî ÷ë. 135, àë. 1 èçäàâàò çàïîâåä ïî ÷ë. 135, àë. 5 çà èçìåíåíèå íà ïîäðîáíèòå óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïî àë. 1. Äúðæàâíàòà èëè îáùèíñêà íóæäà çà èçìåíåíèå íà ïëàíîâåòå å íàëèöå, àêî â ñúùèÿ ñðîê ñúîòâåòíèÿò ìèíèñòúð èëè îáùèíñêè ñúâåò å íàïðàâèë ïðåäëîæåíèå äî êîìïåòåíòíèÿ îðãàí çà èçìåíåíèå íà ïëàíîâåòå ïî àë. 1.

(3) Â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà èçìåíåíèòå ïîäðîáíè óñòðîéñòâåíè ïëàíîâå ïî àë. 2 äúðæàâàòà èëè îáùèíàòà îò÷óæäàâàò ñúîòâåòíèòå èìîòè èëè ÷àñòè îò òÿõ ïî ðåäà íà Çàêîíà çà äúðæàâíàòà ñîáñòâåíîñò, ñúîòâåòíî ïî ðåäà íà Çàêîíà çà îáùèíñêàòà ñîáñòâåíîñò. 

(4) Àëèíåÿ 1 íå ñå ïðèëàãà, àêî â ñðîêà ïî àë. 2 íå å èçäàäåíà çàïîâåä çà èçìåíåíèå íà ñúîòâåòíèÿ ïîäðîáåí óñòðîéñòâåí ïëàí.

(5) Ñîáñòâåíèöèòå íà èìîòè èëè ÷àñòè îò òÿõ, ïðåäìåò íà ïëàíà ïî àë. 2, êîèòî íå ñà îò÷óæäåíè â ñðîêà ïî àë. 3, èìàò ïðàâàòà ïî ÷ë. 135, àë. 1. 

........................................................................

§ 16. Íåïðèêëþ÷èëèòå äî âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïðîèçâîäñòâà ïî âúçñòàíîâÿâàíå íà ñîáñòâåíîñòòà âúðõó èìîòè - ïóáëè÷íà äúðæàâíà ñîáñòâåíîñò, è èìîòè - ïóáëè÷íà îáùèíñêà ñîáñòâåíîñò, ñå ïðåêðàòÿâàò.
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî 

(ÄÂ, áð. 19 îò 2009 ã., â ñèëà îò 10.04.2009 ã.)

........................................................................

§ 42. Â Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà (îáí., ÄÂ, áð. 1 îò 2001 ã.; èçì., áð. 41 è 111 îò 2001 ã., áð. 43 îò 2002 ã., áð. 20, 65 è 107 îò 2003 ã., áð. 36 è 65 îò 2004 ã., áð. 28, 76, 77, 88, 94, 95, 103 è 105 îò 2005 ã., áð. 29, 30, 34, 37, 65, 76, 79, 82, 106 è 108 îò 2006 ã., áð. 41 è 61 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 54, 69, 98 è 102 îò 2008 ã. è áð. 6 îò 2009 ã.) ñå ïðàâÿò ñëåäíèòå èçìåíåíèÿ è äîïúëíåíèÿ:

........................................................................

8. Íàâñÿêúäå â çàêîíà äóìèòå: à) "ïàìåòíèöè íà êóëòóðàòà" ñå çàìåíÿò ñ "êóëòóðíè öåííîñòè"; á) "Çàêîíà çà ïàìåòíèöèòå íà êóëòóðàòà è ìóçåèòå" ñå çàìåíÿò ñúñ "Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî"; â) "Íàöèîíàëíèÿ èíñòèòóò çà ïàìåòíèöèòå íà êóëòóðàòà" ñå çàìåíÿò ñ "Íàöèîíàëíèÿ èíñòèòóò çà îïàçâàíå íà íåäâèæèìèòå êóëòóðíè öåííîñòè".

........................................................................
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà Çàêîíà çà êóëòóðíîòî íàñëåäñòâî 

(ÄÂ, áð. 92 îò 2009 ã., â ñèëà îò 20.11.2009 ã.)

§ 39. Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà è ÍÈÍÊÍ ñà ïðàâîïðèåìíèöè íà àêòèâèòå è ïàñèâèòå íà Íàöèîíàëíèÿ èíñòèòóò çà îïàçâàíå íà íåäâèæèìèòå êóëòóðíè öåííîñòè.

§ 40. (1) Îò äåíÿ íà âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ïðàâîìîùèÿòà íà äèðåêòîðà íà Íàöèîíàëíèÿ èíñòèòóò çà îïàçâàíå íà íåäâèæèìèòå êóëòóðíè öåííîñòè ñå ïðåêðàòÿâàò.

(2) Ïðàâîîòíîøåíèÿòà íà ëèöàòà îò Íàöèîíàëíèÿ èíñòèòóò çà îïàçâàíå íà íåäâèæèìèòå êóëòóðíè öåííîñòè ñå óðåæäàò ñúãëàñíî ÷ë. 123 îò Êîäåêñà íà òðóäà è ÷ë. 87à îò Çàêîíà çà äúðæàâíèÿ ñëóæèòåë â ñúîòâåòñòâèå ñ îïðåäåëåíèòå ñ óñòðîéñòâåíèÿ ïðàâèëíèê íà Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà è íà ÍÈÍÊÍ ñòðóêòóðà è ÷èñëåí ñúñòàâ.

§ 41. (1) Â åäíîãîäèøåí ñðîê îò âëèçàíåòî â ñèëà íà òîçè çàêîí ÍÈÍÊÍ ïðåäîñòàâÿ íà Àãåíöèÿòà ïî âïèñâàíèÿòà ñïèñúê íà çàâàðåíèòå äåêëàðèðàíè è îáÿâåíè íåäâèæèìè ïàìåòíèöè íà êóëòóðàòà.

(2) Àãåíöèÿòà ïî âïèñâàíèÿòà îòáåëÿçâà ñòàòóòà íà êóëòóðíà öåííîñò ïî ïàðòèäèòå íà îáåêòèòå â äâóìåñå÷åí ñðîê îò ïðåäñòàâÿíå íà ñïèñúêà ïî àë. 1.

......................................................................

§ 47. Â Çàêîíà çà óñòðîéñòâî íà òåðèòîðèÿòà (îáí., ÄÂ, áð. 1 îò 2001 ã.; èçì., áð. 41 è 111 îò 2001 ã., áð. 43 îò 2002 ã., áð. 20, 65 è 107 îò 2003 ã., áð. 36 è 65 îò 2004 ã., áð. 28, 76, 77, 88, 94, 95, 103 è 105 îò 2005 ã., áð. 29, 30, 34, 37, 65, 76, 79, 80, 82, 106 è 108 îò 2006 ã., áð. 41, 53 è 61 îò 2007 ã., áð. 33, 43, 54, 69, 98 è 102 îò 2008 ã. è áð. 6, 17, 19 è 80 îò 2009 ã.) íàâñÿêúäå äóìèòå "Íàöèîíàëíèÿ èíñòèòóò çà îïàçâàíå íà íåäâèæèìèòå êóëòóðíè öåííîñòè" ñå çàìåíÿò ñ "Ìèíèñòåðñòâîòî íà êóëòóðàòà".

......................................................................
ÏÐÅÕÎÄÍÈ È ÇÀÊËÞ×ÈÒÅËÍÈ ÐÀÇÏÎÐÅÄÁÈ êúì Çàêîíà çà èçìåíåíèå è äîïúëíåíèå íà

Çàêîíà çà óïðàâëåíèå íà îòïàäúöèòå 

(ÄÂ, áð. 41 îò 2010 ã.)

.....................................................................

§ 117. Ðàçïîðåäáèòå íà § 50 (ñ èçêëþ÷åíèå íà ÷ë. 71ä), § 105 è § 112, ò. 2 âëèçàò â ñèëà îò 1 ÿíóàðè 2011 ã.